“Car Dushani” trazon shqiptarët në Maqedoni

Përmendorja e mbretit serb të mesjetës Car Dushan është ngritur në bronz në kuadër të projektit "Shkupi 214". Kjo përmendore ka nxitë reagime tek shqiptarët

Një përmendore e ish-udhëheqësit serb të mesjetës, Car Dushan ngritur në mes të Shkupit, ka ngjallur reagime gjithandej opinionit shqiptar në Maqedoni. Përjetësimi në bronz i carit serb, konsiderohet nga historianët shqiptar si “provokimi më i madh i shqiptarëve në këtë shtet”. 　

　

Historianët e kanë pritur me habi lajmin e ngritjes së përmendores së Stefan Dushanit, duke ditur bëmat e tij kundër shqiptarëve në atë kohë.

　

Dushani mori fronin e mbretit të Serbisë duke rrëzuar nga pushteti babanë e tij, e më pas urdhëroi vrasjen e tij me varje. Në vitin 1346 pikërisht në Shkup u shpall Car i Serbisë. Gjatë 24 viteve në krye të shtetit serb, Car Dushani pushtoi të gjitha trojet ku jetonin shqiptarët, në Kosovë, Shqipëri, në Shkup e në Janinë.

　

“Është me të vërtetë një lajm trishtues, të ngresh përmendore midis Shkupit i cili ka qenë pushtues të këtyre trojeve gjatë sundimit të tij. Është e dëmshme, është e palogjikshme të shënohet dhe të ngrihet shtatorja e këtij sundimtari të ashpër mesjetar në ditën e sodit”, ka thënë historiani Vehbi Xhemaili.

　

Edhe pse të gjithë anojmë kah Evropa, sot sipas tij, u ngritën përmendore atyre pushtuesve të cilët kurrë nuk ia kanë dashur të mirën këtij populli. “Prandaj është e papranueshme për shqiptarët, por edhe për popujt e tjerë, të ngrihet përmendore e Car Dushanit”, tha Xhemaili.

　

Përmendorja e mbretit serb të mesjetës është ngritur në bronz në kuadër të projektit “Shkupi 2014”. Sipas medieve serbe dhe maqedonase Car Dushani ka simbolikën e tij në Shkup, pasi që ai siç shkruhet më 1346 është kurorëzuar në këtë qytet.

　

Partia shqiptare që është pushtet, Bashkimi Demokratik për Integrim BDI) nuk ka komentuar rreth vendosjen e përmendores së Car Dushanit në Shkup.

　

Mirëpo i menjëhershëm ka qenë reagimi i Partisë Rilindja Demokratike Kombëtare (RDK), e cila për këtë ka fajësuar partinë shqiptare në pushtet BDI. Por nga ana tjetër një parti minore serbe DPSM, pjesë e koalicionit me VMRO-DPMNE të Gruevskit thekson se pas gjashtë shekujve kanë kthyer Car Dushanin në Shkup.

　

Kjo parti thekson se serbët kanë edhe përmendoren e Mbretit Marko, përkrah Car Dushanit. Këto dy përmendore gjithashtu janë punuar nga ndërmarrja serbe për punimin e përmendoreve “Jeremiq”.

　

Sot ka reaguar edhe Lëvizja “ZGJOHU!”, e cila ka theksuar se kjo përmendore simbolizon okupimin serb të këtyre trojeve.

　

“Vendosja e një figure të tillë është kontraverze nga disa aspekte. Së pari, vendosja e përmendores së një okupatori serb flet për krizën e identitetit ose serbofilinë e atyre që e kanë vendosur. Së dyti, në kohë krizë ekonomike dhe varfëri të skajshme, vijohet me vendosjen e përmendoreve me të cilat na përqesh e gjithë bota e civilizuar” thekon “ZGJOHU!” citon INA.

　

Edhe partia tjetër e opozitës, Partia Demokratike Shqiptare (PDSH) ka reaguar lidhur me vendosjen e përmendores së mbretit serb Car Dushanit në Shkup. Kjo parti akuzon BDI-në se po i kontribuon shkatërrimit të identitetit shqiptarë. 　

　

Ndryshe në kuadër të qindra skulpturave që do të vendosen si pjesë e projektit “Shkupi 2014”, vetëm tri janë me karakter kombëtar shqiptar. Por ato vazhdojnë të mos vendosen..

　

Nga Ministria e Kulturës nuk shpjegojnë se kur do të vendosen përmendoret e shqiptarëve, e as simbolikën e vendosjes së Car Dushanit në Qendër të Shkupit.　Përmendorja është vendosur në pjesën e 30 përmendoreve tjera në të ashtuquajturën Urën e Qytetërimeve në hyrje të ndërtesës së re të Gjykatës Supreme dhe Muzeut Arkeologjik të Shkupit.　

---