Kosovarja fiton kundër Kantonit Aargau: Gjykata vendos që t`i jepet pasaporta

Refuzimi i natyralizimit për shkak të përmbarimit të borxhit ("Betreibung") është antikushtetues, ka vendosur Gjykata Administrative e Kantonit

Kosovarja jeton prej 32 vjetësh në Zvicër, këtu ka përfunduar shkollimin  dhe ka sjellë në jetë dy fëmijët e saj. Por, e gjithë kjo nuk kishte mjaftuar për t`i dhënë pasaportën zvicerane në Aargau, transmeton albinfo.ch. Komisioni i natyralizimit kishte vendosur kundër dhe Parlamenti Kantonal nuk deshi të vendoste vetë për këtë çështje. Arsyeja: ishin tri veprime detyruese ndaj gruas ose ajo kishte borxh gjithsej 13.000 franga.

Por Gjykata administrative kantonale ka vendosur tashmë se përmbarimi i borxhit është një kriter i papranueshëm dhe se parlamenti kantonal duhet ta marrë sërish në shqyrtim këtë çështje. Kështu gjykata e lë në fuqi ankesën e gruas. Siç shihet edhe nga vendimi, Gjykata administrative shprehet gjithashtu: Refuzimi për shkak të ekzekutimit të borxhit është antikushtetues.

Vendimi i Gjykatës administrative është kthesa e fundit në betejën shumëvjeçare të gruas për natyralizimin e saj. Ajo e dorëzoi kërkesën në komunën e saj të vendbanimit qysh në shkurt të vitit 2017, shkruan gazeta Aargauer Zeitung. Komuna e ka konsideruar kosovaren “mjaftueshëm të integruar” tre vjet më vonë, në mars 2020.

Vetëm tre vjet më vonë – në dhjetor 2023 – komuna paraqiti një kërkesë për natyralizim të rregullt në Zvicër dhe në kantonin Aargau për gruan dhe dy fëmijët e saj që kishin lindur ndërkohë. Por këtë herë duke iu referuar një ekstrakti nga regjistri i zyrës për përmbarimin e borxheve (Betreibungsamt), përcjell albinfo.ch. Kjo për faktin se ndërkohë – më saktë në vitin 2022 – kosovarja ka qenë tri herë e mbajtur nga  institucionet e sigurimeve shoqërore (SVA). Megjithëse pretendimet ishin paguar tashmë dhe hyrjet ishin fshirë, kjo gjë i ishte bërë pengesë asaj në rrugën e natyralizimit.

Ligji kantonal parashikon që në rast të ndjekjes penale nga organet publike ose nga kompanitë e sigurimeve shëndetësore, natyralizimi duhet të refuzohet. Por: Siç ka vendosur tani Gjykata administrative, nuk duhet të jetë aspak kështu.

Një kriter i tillë natyralizimi parandalon shqyrtimin e integrimit, gjithëpërfshirës dhe proporcional të kërkuar me Kushtetutë. Prandaj, teksti i ligjit është antikushtetues dhe nuk mund të zbatohet në rastin konkret.

 

---