Zvicra, me pak progres kundër korrupsionit

Sipas Transparency International, Zvicra nuk bëri përparim në luftën kundër korrupsionit vitin e kaluar.

Megjithatë, ajo ende renditet e gjashta në indeksin për perceptimin e korrupsionit në sektorin publik – një vend më mirë se një vit më parë.

Fushat në të cilat Zvicra ka ende shumë për të bërë përfshijnë nepotizmin dhe pastrimin e parave, sipas OJQ-së.

Zvicra arriti 82 nga 100 pikët e mundshme në Indeksin e Korrupsionit (CPI) të Transparency International për vitin 2023 – i njëjti numër si në indeksin e vitit 2022.

Edhe pse Zvicra u përmirësua me një gradë në krahasim me vitin e kaluar, ajo vështirë se ishte përmirësuar në fushat e lidhura me korrupsionin që CPI nuk i mbulon, sipas OJQ-së.

Mangësitë ekzistojnë kryesisht në luftën kundër pastrimit të parave, korrupsionit në sektorin privat, ndjekjen penale të kompanive dhe mbrojtjen e sinjalizuesve. “Zvicra ka ende shumë hapësirë për përmirësim”, thotë Martin Hilti, Drejtor Menaxhues i Transparency Switzerland.

Në Zvicër, për shembull, ka gjithmonë raste të korrupsionit kriminal. “Duhet të dini se kjo është gjithmonë vetëm maja e ajsbergut. Sepse shumica e rasteve të korrupsionit kalojnë pa u vënë re”, shpjegon Hilti.

Ka gjithashtu një sërë problemesh të korrupsionit të pragut më të ulët që nuk mbulohen nga ligji penal: “Nepotizmi apo shoqatat dhe konfliktet e interesit të lidhura me to”, thotë Hilti. Lobimi gjithashtu “në thelb nuk është i rregulluar” në Zvicër.

Zvicra bën mirë në krahasim me vendet e tjera – “por ne kemi gjithashtu një nevojë të konsiderueshme për veprim”, thekson Hilti. Këtë e tregon edhe fakti se Zvicra nuk ka mbi 82 nga 100 pikët e mundshme në indeksin e korrupsionit.

Pra, çfarë duhet të bëjë Zvicra? “Në të tri nivelet federale nevojiten rregulla për trajtimin sistematik të rreziqeve të korrupsionit”, thekson Hilti. Dhe këto rregulla më pas do të duhej të zbatoheshin.

Përveç kësaj, IÇK pasqyron vetëm perceptimin e korrupsionit në sektorin publik. I gjithë sektori privat dhe lufta kundër pastrimit të parave nuk janë hetuar fare. “Këtu ka një nevojë të madhe për veprim”, tha drejtori menaxhues i Transparency.

Për shembull, kompanitë zvicerane të eksportit jashtë vendit “shumë shpesh” përballen me ryshfet: “Një në pesë kompani eksportuese paguan ryshfete të tilla”, thotë Hilti. Këto raste vështirë se do të ndëshkoheshin.

Transparenca sheh gjithashtu nevojën për veprim në fushën e pastrimit të parave. Ka boshllëqe të mëdha në rregullat për avokatët, noterët, këshilltarët financiarë dhe tregtarët e artit.

“Disa aktorë nga Zvicra kontribuojnë që niveli i korrupsionit në vendet e tjera të jetë kaq i lartë dhe të korruptuarit të mund të pastrojnë paratë e tyre të fituara ilegalisht me ndihmën e zviceranëve”, thekson Hilti.

Sipas CPI 2023, korrupsioni mbetet i lartë në mbarë botën – dhe Transparency nuk sheh ndonjë përmirësim të rëndësishëm në krahasim me vitin e kaluar. Më shumë se dy të tretat e vendeve të ekzaminuara ende nuk arrijnë as 50 nga 100 pikët maksimale të mundshme.

Mesatarja mbetet e pandryshuar në rreth 43 pikë. Somalia sjell pjesën e pasme në 2023, ndërsa Danimarka mbetet në krye. Së bashku me Zvicrën, Suedia është në vendin e gjashtë./SRF

---