Zvicra, e kujdesshme me Kinën, heziton të arrijë marrëveshje me Tajvanin

Zyrtari më i lartë i Tajvanit në Zvicër thotë se ka hapësirë për më shumë “bashkëpunim pragmatik" midis shtetit ishullor aziatik dhe kombit alpin, duke përfshirë një marrëveshje tregtare.

Përfaqësuesi i Tajvanit në Bernë, David Huang, ka thënë se Tajvani është i hapur për një marrëveshje tregtare me Zvicrën. Ai tha për gazetën Aargauer Zeitung të hënën se ka më shumë hapësirë për bashkëpunim pragmatik, përcjell Albinfo.ch.

Zvicra nuk e njeh zyrtarisht shtetin ishull aziatik të Tajvanit. Megjithatë, ajo ruan marrëdhënie përmes kanaleve jozyrtare. Vitet e fundit ka pasur thirrje të përsëritura për një marrëveshje të tregtisë së lirë me Tajvanin. Për Zvicrën, Tajvani është tregu i pestë më i madh i eksportit në Azi, me një vëllim tregtar në rritje.

Por qeveria zvicerane nuk dëshiron të provokojë Kinën me një marrëveshje me Tajvanin.

Huang tha se kishte vërejtur një tendencë zvicerane drejt kujdesit të tepruar nga frika se mos zemëronte Pekinin – jo vetëm në politikë, por edhe në marrëdhëniet e biznesit.

“Kjo rezulton në vetëcensurë psikologjike” në zyrtarët zviceranë dhe në shumë kompani zvicerane që preferojnë të mos merren fare me Tajvanin për të shpëtuar veten nga telashet”, tha ai.

Sipas Aargauer Zeitung, qeveria ka frikë se një marrëveshje me Tajvanin mund të shtyjë edhe më tej në të ardhmen rinovimin e planifikuar të Zvicrës të marrëveshjes së tregtisë së lirë zvicerane-kineze të vitit 2013.

Kina i pezulloi bisedimet në vitin 2018 dhe që atëherë ka refuzuar të rifillojë dialogun.

Zërat edhe në Zvicër janë bërë më të zhurmshëm, duke bërë thirrje për marrëdhënie më të ngushta me Tajvanin – së fundmi me një mocion tjetër në Parlament që dëshiron t’i thellojë ato në fusha të ndryshme.

Politikanët nga disa parti kanë vënë në dukje varësinë e konsiderueshme të Zvicrës nga Kina dhe po bëjnë thirrje për lidhje më të ngushta me Tajvanin, ndërsa të tjerët duan të shmangin konfliktin me Kinën nëse është e mundur për shkak të lidhjeve të ngushta ekonomike.

“Si shtete të vogla demokratike, të orientuara nga eksporti, Zvicra dhe Tajvani kanë të dyja një interes të madh që rendi ndërkombëtar të funksionojë në bazë të rregullave dhe të mos mbështetet në vullnetin e më të fortëve”, tha Huang.

Megjithëse Zvicra ka pasur gjithmonë marrëdhënie të mira me Kinën falë lidhjes së saj të hershme me Pekinin, kur bëhet fjalë për Tajvanin, hapësira e saj për manovrim është zvogëluar me nacionalizmin e nxitur nga Presidenti Xi Jinping.

Në mbarë botën, më pak se dy dyzina vende e njohin Tajvanin si shtet dhe mbajnë marrëdhënie diplomatike. Shumë të tjerë, përfshirë Zvicrën, përdorin kanale jozyrtare komunikimi./Albinfo.ch

---