Shtetasit e Bosnjë e Hercegovinës, të integruar mirë në Zvicër

Një studim i realizuar me porosi nga Zyra Federale për Migracion (BFM) dhe Drejtoria për Zhvillim dhe Bashkëpunim (DEZA) dhe i publikuar të enjten, konstaton se popullata me prejardhje nga Bosnjë e Hercegovina është e integruar mirë në Zvicër

Studimi i titulluar „Popullata e Bosnjë e Hercegovinës në Zvicër“ shpërfaq sfondin e historisë së migrimit, pastaj të gjendjes socioekonomike dhe të rrjeteve të këtij grupi migrantësh  si dhe marrëdhëniet e tyre me vendin e prejardhjes.  

Në Zvicër jetojnë rreth 35 mijë njerëz nga Bosnja dhe Hercegovina, numër që përbën afërsisht 2 për qind të numrit të përgjithshëm të të huajve në këtë vend. Shumica e tyre kanë Lejen e Përhershme të Qëndrimit (Vizën C).  Marrë në tërësi mund të flitet për rreth 60 mijë persona që kanë prejardhje nga Bosnjëe e Hercegovina, thuhet në komunikatën e publikuar nga BFM dhe DEZA.

Studimi, bashkautor i të cilit është edhe drejtori i platfoprmës albinfo.ch, dr. Bashkim Iseni, nxjerr përfundime përgjithësisht pozitive për integrimin në Zvicër të popullatës nga Bosnja e Hercegovina. Në veçanti brezi i dytë është integruar mirë në jetën profesionale dhe në aspektin  sociokulturor. Në të njëjtën kohë migrantët nga Bosnja dhe Hercegovina ndjehen edhe më tutje të lidhur me vendin e tyre të prejardhjes.

Nga migracioni i punës deri te refugjatët e luftës

Në vitet e gjashtëdhjeta dhe sërish në vitet e tetëdhjeta të shekullit të kaluar, shumica e shtetasve të Bosnjë e Hercegovinës, që asokohe i kanë takuar ish-Jugosllavisë, kanë ardhur në Zvicër si fuqi punëtore. Pas shpërthimit  të luftës në vitin 1992, nga Bosnja filluan të vinin kryesisht refugjatë. Sot, migrimi nga Bosnja dhe Hercegovina është i ulët, ndërkohë që përqindja e të lindurve në Zvicër (23% në vitin 2011) është më e lartë se ajo e mesatares së të huajve të tjerë, që është 20%.

Popullata  me prejardhje nga Bosnja në Zvicër  është heterogjene  dhe pasqyron përbërjen etnike dhe religjioze në vendin e prejardhjes. Shumica e organizatave dhe shoqatave organizohen sipas përkatësisë së qytetarëve nga Bosnja, gjegjësisht si boshnjakë, kroatë apo serbë. Por ndërmjet tyre ka fare pak këmbime. Organizata në nivelin nacional të Bosnjë e Hercegovinës pothuaj  nuk ka.  

Që nga viti 2009 Zvicra ka partneritet me Bosnjën në sferën e migracionit. DEZA ashtu si dhe BFM e kanë mbështetur këtë studim në kuadrin e partneritetit të përmendur. Krahas një tablloje mbi popullatën e Bosnjë e Hercegovinës  në Zvicër, studimi përmban edhe të dhëna lidhur me atë se sa angazhohet kjo popullatë për zhvillimet në vendin e prejardhjes. Studiumi konstaton se mbështetja dhe bashkëpunimi kufizohen kryesisht në suaza të familjeve ose në regjionin e prejardhjes.  Kjo vjen veç tjerash si rezultat i sistemit kompleks politik dhe për shkakun se boshnjakët që jetojnë në Zvicër ndjehen përgjegjës dhe të lidhur para së gjithash me familjarët ose me fshatin e prejardhjes.

Studimi për të cilin bëhet fjalë hyn për nga përmbajtja në radhën e studimeve të realizuara deri më tash nga BFM-ja për Sri Lankën, Kosovën, Portugalinë, Turqinë, Eritrenë/Somalinë dhe Marokun/Tunizinë/Algjerinë.

Ai është realizuar nga Forumi Zviceran për Studime të Migracionit dhe Popullatës (SFM), me porosi të DEZA-s dhe BFM-së. Në bashkëpunim me SFM një ekip lokal hulumtuesish ka bërë në Bosnjë e Hercegovinë një studim plotësues mbi parakushtet e bashkëpunimit të popullatës me qëndrim në Zvicër dhe vendit të prejardhjes, rezultatet e të cilit kanë gjetur vend në kuadrin e studimit të përmendur. Autorët kanë ardhur veç tjerash në përfundimin se shkëmbimi i dijes dhe informatave duhet të përmirësohet nga të dyja anët, thuhet në fund të komunikatës.