Zvicra planifikon reformën “AHV 2030” pa rritje të moshës së pensionimit

Qeveria zvicerane ka prezantuar reformën “AHV 2030”, e cila synon stabilizimin financiar të sistemit të pensioneve për periudhën 2030–2040, pa rritur për momentin moshën zyrtare të pensionimit.

Reforma parashikon përmirësimin e kontributeve në sigurimet shoqërore dhe nxitjen e qytetarëve për të qëndruar më gjatë aktivë në tregun e punës. Këshilli Federal ka hapur tashmë konsultimet me partitë politike dhe grupet e interesit për paketën e re të masave.

Sipas propozimit, pragu i të ardhurave mbi të cilin paguhen kontributet për sigurimin e pleqërisë dhe të mbijetuarve (AHV/AVS) për personat që vazhdojnë të punojnë pas moshës 65-vjeçare do të rritet nga 16,800 në 21,800 franga zvicerane.

Një tjetër ndryshim i rëndësishëm është heqja e kufirit maksimal të moshës për kontributet në AHV, aktualisht 70 vjeç. Deri më tani, personat që punonin pas kësaj moshe nuk përfitonin më shtesa në pension.

Ministrja zvicerane e Sigurimeve Shoqërore, Elisabeth Baume-Schneider, deklaroi se suksesi i reformës varet edhe nga angazhimi i punëdhënësve.

“Ata nuk duhet të largojnë nga puna personat pranë pensionimit dhe duhet të punësojnë punëtorë më të moshuar kur ata plotësojnë kriteret”, theksoi ajo.

Pensionim më pak i hershëm

Edhe pse rritja e moshës së pensionimit nuk është aktualisht në tavolinë, autoritetet synojnë ta bëjnë sistemin më fleksibël në të ardhmen. Qeveria zvicerane propozon që në reformat e ardhshme të merren parasysh faktorë si vështirësia e profesionit, niveli i arsimit dhe natyra e punës.

Ndërkohë, për shtyllën e dytë pensionale, mosha minimale e pensionimit të hershëm pritet të rritet gradualisht nga 58 në 63 vjeç. Përjashtime do të lejohen në raste ristrukturimi ose marrëveshjesh kolektive, por mosha minimale nuk do të mund të jetë nën 60 vjeç.

Kontribute shtesë dhe mundësi për rritje të TVSH-së

Reforma synon gjithashtu një sistem më të drejtë të mbledhjes së kontributeve për të shmangur boshllëqet që mund të ndikojnë negativisht në pensionet e ardhshme.

Sipas propozimit:

Norma e kontributit për të vetëpunësuarit me të ardhura të larta do të rritet nga 8.1% në 8.7%, duke u barazuar me atë të punonjësve të rregullt.

Kompensimet ditore për sëmundje ose aksidente nuk do të përjashtohen më nga kontributet për pension.

Qeveria zvicerane vlerëson se këto masa mund të sjellin rreth 600 milionë franga shtesë në fondin e pensioneve deri në vitin 2040.

Financimi i reformës do të varet edhe nga mënyra se si do të mbulohet pagesa e pensionit të 13-të. Nëse Parlamenti zgjedh financim afatgjatë, nuk do të nevojiten masa shtesë. Në të kundërt, Këshilli Federal propozon rritjen e TVSH-së me 0.7 pikë përqindjeje.

Konsultimet publike për reformën do të zgjasin deri më 11 shtator.

---