Bien shpenzimet sociale në Zvicër

Një trend i ngjashëm u regjistrua edhe në shumicën e vendeve evropiane. Në veçanti, daljet për shkak të papunësisë janë ulur

Ashtu si vendet e tjera evropiane, shpenzimet sociale ranë edhe në Zvicër në vitin 2022: – 4.2 miliardë franga (-2%, -3.5% mesatarisht në Evropë) në terma realë krahasuar me 2021 për t’u vendosur në 207.8 miliardë. Kjo shifër korrespondon me 26.6% të Prodhimit të Brendshëm Bruto (PBB). Zyra Federale e Statistikave e shpjegon këtë tkurrje me rimëkëmbjen ekonomike pas koronavirusit dhe rritjen e çmimeve për shkak të luftës në Ukrainë, e cila ndikon në vlerën reale të përfitimeve. Megjithatë, shpenzimet në këtë sektor – që arritën kulmin në vitin 2020 – janë më të larta për vitin në shqyrtim sesa në periudhën para Covid-it, transmeton albinfo.ch.

Në veçanti, shpenzimet për papunësinë u ulën si në Zvicër, ashtu edhe në Evropë në vitin 2022. Në Zvicër, kompensimi për punën me kohë të shkurtër dhe kompensimi për humbjen e të ardhurave në lidhje me pandeminë u kthyen në nivelet e mëparshme, duke bërë që papunësia të bjerë me 7.4 miliardë frangë. Nga ana tjetër, lufta në Ukrainë dhe situata e tensionuar në tregjet e energjisë dhe ushqimit kanë çuar në një rritje të përgjithshme të çmimeve, duke ulur vlerën reale të përfitimeve sociale të ofruara për ekonomitë vendase. Inflacioni ishte veçanërisht i theksuar në vendet e Evropës Lindore, me vlera dyshifrore. Në vitin 2022, pavarësisht nga këto tendenca në rënie, shpenzimet sociale në Evropë ishin 5.5% më të larta se niveli i saj para pandemisë. Në Zvicër ky hendek ishte 6.7%.

Në vitin 2022, me përfundimin e pandemisë, shpenzimet sociale në sektorin e shëndetësisë u reduktuan në shumicën e vendeve evropiane. Për shembull, ky ishte rasti në Francë (-0,7%), Gjermani (-1,7%) dhe Itali (-4,0%). Ndryshe është situata në Konfederatë, ku shpenzimet në këtë fushë u rritën me 2.1 miliardë lekë, pra 3.2% më shumë se në vitin 2021. Kjo kryesisht për shkak të rritjes së shpenzimeve për sigurimet shëndetësore dhe mungesave nga puna për shkak të sëmundjes. Rritja e përfitimeve sociale në sektorin e shëndetësisë u ngadalësua nga tkurrja e ndjeshme e përfitimeve të lidhura me masat e depistimit dhe vaksinimit, të cilat thuajse janë kthyer në nivelet para pandemisë, transmeton tutje albinfo.ch.

Flukset e migracionit nga Ukraina dhe rajone të tjera të botës janë reflektuar në trendin e shpenzimeve sociale në kategoritë e strehimit dhe përjashtimit social. Ndihma për njerëzit më të pafavorizuar, duke përfshirë refugjatët, bie në kategorinë e fundit. Shpenzimet në fushën e strehimit dhe përjashtimit social u rritën ndjeshëm në krahasim me vitin 2021, veçanërisht në shumë vende të Evropës Lindore dhe Jugore, si Letonia (+82,2%), Portugalia (+59,1%) dhe Republika Çeke (+46,2%). Rritje në këto shpenzime shënoi edhe Zvicra (+4,3% për banim dhe +10,5% për përjashtim social). Megjithatë, shpenzimet sociale në këta sektorë mbetën margjinale në krahasim me shpenzimet totale për përfitimet sociale (3.5% në Zvicër dhe 3% në Evropë, vlera mesatare).

Në vitin në shqyrtim, përfitimet sociale në Evropë arritën në 14 mijë franga në barazinë e fuqisë blerëse dhe për frymë (vlera mesatare). Në krahasimin evropian, niveli i shpenzimeve sociale në Zvicër ishte i lartë (23,800 franga për frymë), i ngjashëm me atë të vendeve të tjera që gëzojnë mirëqenie të lartë, si Austria (23,600), Gjermania (23′ 000) ose Danimarka (22). ‘500). Përfitimet sociale të Zvicrës qëndruan në 26.6% të PBB-së, 3.4% mbi mesataren evropiane (23.2% të PBB-së). Megjithatë, si përqindje e PBB-së, shpenzimet sociale në vendet fqinje ishin më të larta se në Zvicër: në Francë përfaqësonin 32,2%, në Austri 29,7%, në Itali 29,6% dhe në Gjermani 29,2%.

---