Çfarë duhet të dinë qiramarrësit në Zvicër për ligjin e ri të qirasë?

Nga 1 tetori 2025, qiradhënësit në disa kantone zvicerane do të duhet të japin informacion të ri kur japin me qira një apartament. Çfarë është ky informacion dhe si u sjell dobi qiramarrësve?

Në rast të mungesës së banesave, disa kantone mund të kërkojnë, që nga kjo ditë e tutje, përdorimin e formularit zyrtar për njoftimin e qirasë fillestare kur lidhin një kontratë të re qiraje banimi.

Kjo do të sigurojë që qiramarrësit të informohen për qiranë e mëparshme dhe të drejtën e tyre për të kundërshtuar të vetën.

Përdorimi i formularit zyrtar – i cili duhet të përmbajë normën e interesit referues më të fundit të vlefshme ose normën e inflacionit më të fundit të vlefshme – synon gjithashtu të inkurajojë qiradhënësit të ushtrojnë vetëpërmbajtje kur rrisin qiranë ose kur ndryshojnë një qiramarrës.

Megjithatë, ky detyrim i ri zbatohet vetëm në kantonet që tashmë kanë deklarim të detyrueshëm – domethënë, përveç qirasë së re, qiradhënësi duhet të zbulojë edhe shumën e qirasë së vjetër në një formular zyrtar.

Kjo është tashmë e detyrueshme në Basel-City, Fribourg, Gjenevë, Lucernë, Zug dhe Cyrih, si dhe në disa bashki/rrethe të Neuchâtel dhe Vaud. Sipas Shoqatës së Qiramarrësve Zviceranë, “Këshilli Federal shpreson që kjo do të rrisë transparencën, ndërsa shoqatat e qiramarrësve e shohin atë si një hap të rëndësishëm në luftën kundër qirave të tepërta. Për qiradhënësit, ndryshimi do të thotë se ata do të duhet të plotësojnë dokumentet e tyre më me kujdes, sepse gabimet mund të çojnë shpejt në procedura ligjore.

Sfondi pas ligjit të ri

Një studim i kryer në vitin 2024 nga kompania e pasurive të paluajtshme Wüest Partner, zbuloi se pas një zhvendosjeje në një apartament të ri, madje edhe në një më të vogël, një pjesë e madhe e qiramarrësve paguajnë qira më të larta se banorët e mëparshëm.

Një arsye është mungesa e vazhdueshme – dhe, në disa raste, përkeqësimi – e strehimit.

Një tjetër është se kur një qiramarrës i vjetër largohet dhe mbërrin një i ri, qiradhënësit kanë të drejtë të rrisin qiranë deri në 10 përqind.

Kjo është e ligjshme dhe, për fat të keq, shumë qiramarrës duhet ta durojnë këtë rritje. Megjithatë, lind një problem kur pronari i pronës e rrit qiranë me më shumë se 10 përqind, transmeton albinfo.ch.

Kjo konsiderohet një praktikë abuzive, të cilën ligji i ri synon ta korrigjojë.

Çfarë ndodh tani?

Nga sot, 1 tetor 2025, vetëm formularët e rinj, “më transparentë” duhet të përdoren në kantonet që i nënshtrohen këtij rregulli, shkruan thelocal. Nëse një qiramarrës i ri vëren se formulari nuk përmban normën e interesit referues më të fundit të vlefshme ose normën e inflacionit më të fundit të vlefshme, qiraja e rënë dakord është e pavlefshme.

Po sikur të jetoni në një kanton që nuk e ka këtë rregull të detyrueshëm zbulimi?

Nëse dyshoni se qiraja juaj tejkalon pragun prej 10 përqind të lejuar për rritje, mund ta kundërshtoni atë.

Megjithatë, së pari duhet të zbuloni se sa saktësisht u është ngarkuar banorëve të mëparshëm të banesës suaj. Për fat të mirë, ky informacion është i njohur publikisht.

Keni të drejtë të pyesni qiradhënësin tuaj se cila ishte qiraja e mëparshme për apartamentin, dhe qiradhënësi duhet t’ju tregojë.

---