Një studim i ri sjell shpresë për rikthimin potencial të shikimit tek pacientët

Foto ilustrim

Një ekip hulumtues nga Instituti i Provave Klinike të Montrealit, Kanada, ka zbuluar se është e mundur të stimulohen qelizat që janë të fjetura në retinë dhe t’i shndërrojmë ato në qeliza që na lejojnë të perceptojmë ngjyrat, të lexojmë dhe të ngasim makinën.

Degjenerimet e trashëguara të retinës janë sëmundje të shkaktuara nga humbja e qelizave të ndjeshme ndaj dritës në retinë në pjesën e pasme të syrit. Fatkeqësisht, kur këto qeliza degjenerojnë për shkak të sëmundjes, ato nuk zëvendësohen dhe pacienti vuan nga dëmtimi i shikimit, i cili mund të kalojë në verbëri të plotë. Edhe pse aktualisht ekzistojnë qasje të ndryshme, si terapia gjenetike, që ofrojnë shpresë për të ngadalësuar ose bllokuar progresin e humbjes së qelizave fotoreceptore, këto teknika nuk mund të rivendosin plotësisht qelizat e humbura. Prandaj, ato nuk janë të dobishme për pacientët që janë tashmë në fazën e avancuar të sëmundjes.

Në një qasje që anashkalon nevojën për transplante, ekipi i Dr. Michael Cayuet gjeti një mënyrë për të riaktivizuar qelizat e dëmtuara dhe joaktive në retinë dhe për t’i transformuar ato në ato nervore që mund të përdoren përfundimisht për të zëvendësuar qelizat e humbura në degjenerimin e retinës. Janë identifikuar dy gjene të cilat kur aktivizohen në të ashtuquajturat Qelizat Müller mund të shndërrohen në neurone të retinës. Ajo që është interesante është se ndërsa këto qeliza Müller dihet se riaktivizojnë dhe rigjenerojnë retinën tek peshqit, tek gjitarët, përfshirë njerëzit, ato normalisht nuk riaktivizohen dhe studiuesit ende nuk e dinë pse.

“Ky është një përparim emocionues në transplantimin e qelizave, sepse një ditë ne mund të jemi në gjendje të përdorim qelizat që janë normalisht të pranishme në retinë dhe t’i stimulojmë ato për të rigjeneruar qelizat e humbura për shkak të kushteve patologjike që do të rivendosin shikimin!” shpjegon Ajay. David, një PhD student në ekipin e Dr. Michael Cayouette dhe bashkëautor i studimit.

Bazuar në suksesin e deritanishëm, shkencëtarët tani planifikojnë të përmirësojnë efikasitetin e kësaj teknike dhe të gjejnë një mënyrë për të promovuar maturimin e plotë në fotoreceptorët e konit që mund të rivendosin shikimin.