Administrata Amerikane e Ushqimit dhe Barnave (FDA) ka miratuar një ilaç të ri premtues për parandalimin e HIV-it, duke hapur një kapitull të ri në përpjekjet globale për t’i dhënë fund epidemisë së AIDS-it.

Bëhet fjalë për injeksionin antiviral “Yeztugo”, i zhvilluar nga kompania farmaceutike Gilead Sciences, i cili jepet vetëm çdo dy vjet.

Ky injeksion inovativ përmban një substancë që krijon një depo nën lëkurë,  zakonisht në zonën e barkut  dhe absorbohet ngadalë nga trupi për të mbrojtur kundër infeksionit me HIV.

“Yeztugo” nuk mbron nga sëmundje të tjera seksualisht të transmetueshme, por konsiderohet një hap i madh drejt parandalimit efektiv të HIV-it në afatgjatë.

Megjithëse miratimi i FDA-së përbën një moment historik, lancimi i gjerë i Yeztugo mund të përballet me vështirësi serioze, përfshirë shkurtimet e propozuara nga administrata e Donald Trump në fondet federale për programet e parandalimit të AIDS-it. Gjithashtu, Gilead nuk ka bërë ende publik çmimin e ilaçit, duke lënë në ajër çështjen e aksesit për pacientët më të rrezikuar.

Sipas të dhënave të fundit të Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH), në vitin 2023 epidemia e AIDS-it ka shkaktuar 1.3 milion infeksione të reja dhe 630,000 vdekje në të gjithë botën.

Vetëm në Shtetet e Bashkuara, çdo javë raportohen 700 raste të reja të infeksionit me HIV dhe rreth 100 vdekje të lidhura me virusin. “Yeztugo është një armë e re që mund të ndryshojë këto shifra,” tha CEO i Gilead, Daniel O’Day, duke e quajtur miratimin “një hap vendimtar në drejtim të një bote pa HIV/AIDS.”

Një studim i ri, që është botuar në revistën shkencore “Heart”, ka treguar se përdorimi i kanabisit mund të dyfishojë rrezikun e vdekjes nga sëmundjet kardiovaskulare dhe të rrisë për 20 për qind rrezikun për të pësuar sulm në tru, shkruan The Guardian.

Këto të dhëna vijnë nga një analizë globale e kryer nga studiuesit në Universitetin e Toulouse në Francë, të cilët kanë thënë se ky zbulim “ngre pyetje serioze për rreziqet shëndetësore që lidhen me kanabisin”.

Numri i personave që përdorin kanabis dhe produkte që përmbajnë kanabinoidë është rritur dukshëm në dekadën e fundit. Ani pse më parë është folur për lidhjen mes kanabisit dhe problemeve me zemrën, shkalla e rrezikut nuk ishte qartësuar deri tash.

Studiuesit kanë shqyrtuar të dhëna të mbledhura nga 24 studime të mëdha, të realizuara mes viteve 2016 dhe 2023, duke përfshirë rreth 200 milionë persona.

Analiza ka treguar se përdorimi i kanabisit lidhet me:

29 për qind rrezik më të lartë për sindromën akute koronare (probleme serioze me zemrën)

20 për qind rrezik më të lartë për sulm në tru

Dyfishim të rrezikut për të vdekur nga sëmundjet e zemrës

Ani pse studiuesit kanë pranuar se ky studim ka disa kufizime, si mungesa e të dhënave të sakta për sasinë e përdorimit të kanabisit dhe fakti që shumica e studimeve ishin vëzhguese, ata kanë theksuar se kjo është “analizë gjithëpërfshirëse e të dhënave të botuara deri tani për lidhjen mes kanabisit dhe sëmundjeve të mëdha të zemrës”.

“Këto gjetje duhet të rrisin ndërgjegjësimin e përgjithshëm për potencialin që ka kanabisi për të shkaktuar dëm kardiovaskular”, thuhet në deklaratën e studimit.

Në një artikull të përbashkët editorial në lidhje me këtë studim, profesor Stanton Glantz dhe doktoresha Lynn Silver nga Universiteti i Kalifornisë në San Francisko, kanë shkruar se studimi ngre pyetje serioze nëse kanabisi përbën rrezik për zemrën.

“Ky studim ngre pyetje serioze rreth supozimit se kanabisi paraqet pak rrezik për zemrën”, kanë shkruar profesorët në editorialin në fjalë.

Ata kanë shtuar se nevojiten më shumë kërkime për të kuptuar nëse rreziqet vijnë vetëm nga produktet që thithen apo edhe nga format e tjera të kanabisit, si ushqimet apo produktet sintetike.

“Kanabisi sot është më i fuqishëm dhe është zhvilluar në një gamë të gjerë produktesh të thithshme me përqendrim të lartë, kanabinoidë sintetikë dhe ushqime që përmbajnë kanabis”, kanë shkruar tutje ata.

Doktorët kanë theksuar se duhet kuptuar “nëse rreziku vjen nga vetë kanabinoidët apo nga grimcat, përbërësit aromatikë apo elementë të tjerë që thithen gjatë përdorimit”.

Në përfundim, ata kanë sugjeruar se kanabisi duhet të përfshihet si strategji për parandalimin e sëmundjeve të zemrës duke cekur nëpër rregullore rreziqet shëndetësore që përbën.

“Duhet të zhvillohen paralajmërime efektive për produktet, edukim mbi rreziqet, dhe kanabisi duhet të trajtohet si duhani: jo të kriminalizohet, por të dekurajohet, dhe të mbrohen personat e tjerë nga ekspozimi i dorës së dytë”, thuhet ndër të tjera në artikullin editorial.

Një variant i ri i koronavirusit, i quajtur “Nimbus”, është vënë nën mbikëqyrje nga Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) që nga fundi i majit. Ky variant është nëntip i Omicron-it dhe është duke u përhapur kryesisht në Azi dhe Australi.

Edhe në Zvicër, ekspertët kanë vërejtur një rritje të lehtë të ngarkesës virale në ujërat e zeza, ndonëse rastet mbeten në nivele të ulëta. Virologët Richard Neher dhe Volker Thiel theksojnë se nuk ka shenja për një valë të re pandemike, por një rritje graduale e rasteve mund të ndodhë në javët në vijim, transmeton albinfo.ch.

Simptomat më të përfolura përfshijnë dhimbje të forta fyti dhe lodhje, por deri tani nuk ka dëshmi se “Nimbus” shkakton forma më të rënda të sëmundjes krahasuar me variantet e mëparshme.

Ekspertët këshillojnë që vaksina të merret në konsultim me mjekun, sidomos nëse ka kaluar kohë nga infektimi ose doza e fundit. Ndërkohë, nuk ka rekomandime për kufizime udhëtimesh apo anulim pushimesh verore për shkak të këtij varianti.