A do t’i zgjidhë Zvicra mosmarrëveshjet e saj me BE-në më 2023?

Në vitin 2021 qeveria zvicerane ndërpreu negociatat me Bashkimin Evropian për një marrëveshje kornizë institucionale për të qeverisur marrëdhëniet e ardhshme. Tani të dyja palët po kërkojnë një rrugë të re përpara. Larissa Rhyn nga televizioni publik zviceran, SRF, shpjegon se çfarë është në rrezik, përcjell albinfo.ch.

Për rreth 20 vjet, Zvicra ka menaxhuar lidhjet e saj me BE-në përmes një sërë marrëveshjesh dypalëshe, një alternativë ndaj anëtarësimit të plotë në BE, të cilën do të dëshironte ta ruante. Por meqenëse rregullat që rregullojnë aksesin në tregun e BE-së kanë ndryshuar, kjo rrugë dypalëshe ka nevojë për një përditësim, shpjegon korrespondenti i SRF Rhyn. Megjithatë, kur BE-ja propozoi një marrëveshje të re kornizë, ajo u refuzua nga politikanët zviceranë, të cilët e panë atë shumë kufizuese dhe nuk kishte gjasa të fitonte pranim të gjerë në vend.

Bisedimet eksploruese që nga dështimi i marrëveshjes kornizë kanë treguar se BE-ja tani në parim do të binte dakord të qartësonte çështjet institucionale në një seri marrëveshjesh sektoriale, ose një “qasje pakete”. Kjo mund t’i lejojë Zvicrës të heqë dorë nga disa nga rregullat e zakonshme të tregut të përbashkët. Megjithatë, Zvicra ende nuk është e gatshme të hyjë në negociata reale me BE-në – ajo kërkon më shumë kohë për t’i “zbuluar gjërat”. Në të njëjtën kohë, Brukseli gjithashtu nuk është i prirur të pranojë shumë.

“Nëse BE i jep Zvicrës shumë përjashtime, atëherë shtetet e tjera anëtare do të kërkojnë të njëjtën gjë”, thotë Rhyn për Swissinfo.

Vendimi i Zvicrës për të ndërprerë bisedimet drejt marrëveshjes kornizë çoi gjithashtu dukshëm në humbjen e pjesëmarrjes së vendit në programin kërkimor Horizon Europe. Kjo ishte një goditje e rëndë për universitetet zvicerane dhe i dha BE-së më shumë levë në çdo diskutim të ardhshëm.