Dyshohet për akt të qëllimshëm, 6 viktima nga zjarri në një autobus në Kerzers

Një ngjarje tragjike ka ndodhur të martën në mbrëmje në komunën Kerzers në kantonin Freiburg, ku një autobus postar është përfshirë nga flakët duke shkaktuar të paktën gjashtë viktima dhe disa të plagosur, përcjell albinfo.ch.

Sipas Kantonspolizei Freiburg, qendra e alarmit është njoftuar rreth orës 18:25 për një zjarr në një autobus postar në rrugën Murtenstrasse në qendër të Kerzers. Kur ekipet e emergjencës mbërritën në vendngjarje, automjeti ishte tashmë plotësisht i përfshirë nga flakët.

Zjarrfikësit ndërhynë për shuarjen e zjarrit dhe për operacionet e shpëtimit, ndërsa zona u rrethua për arsye sigurie. Autobusi, i cili ishte nisur nga Düdingen drejt Kerzers, u dogj pothuajse tërësisht.

Policia konfirmoi se si pasojë e zjarrit kanë humbur jetën gjashtë persona, ndërsa pesë të tjerë kanë mbetur të plagosur. Viktimat ende nuk janë identifikuar. Mes të plagosurve janë pesë persona që ndodheshin në autobus dhe një person tjetër që kishte ndërhyrë për të ndihmuar. Tre prej të plagosurve ndodhen në gjendje kritike dhe janë dërguar në spital.

Autoritetet dyshojnë se zjarri është shkaktuar nga një veprim i qëllimshëm njerëzor. Sipas disa dëshmitarëve dhe raportimeve nga persona të pranishëm në vendngjarje, një burrë dyshohet se ka derdhur benzinë dhe më pas i ka vënë flakën vetes brenda autobusit. Policia ka bërë të ditur se është në dijeni të këtyre pretendimeve, por nuk ka dhënë ende detaje të mëtejshme pasi hetimet janë në vazhdim.

Për familjarët dhe personat që mund të kenë informacione lidhur me ngjarjen, policia ka hapur një linjë emergjente në numrin 0800 261 700.

Autoritetet zvicerane kanë nisur hetimet për të sqaruar plotësisht rrethanat e kësaj tragjedie që ka tronditur komunitetin lokal. /Albinfo.ch

Kerzers: Dëshmitarët thonë se “një person ka përdorur qëllimisht një pajisje ndezëse”

Në zjarrin që shpërtheu në qendër të Kerzers, Fribourg, të martën në mbrëmje pati gjashtë viktima dhe pesë të plagosur, sipas policisë kantonale.

Policia aktualisht dyshon për zjarrvënie të qëllimshme. Hetimi është duke vazhduar. Tre nga të plagosurit janë në gjendje kritike, sipas policisë, dhe një u transportua me helikopter në spital, transmeton albinfo.ch.

Policia aktualisht beson se zjarri është ndezur qëllimisht nga një individ, raportohet. Hetimi është duke vazhduar.

“Sipas deklaratave të dëshmitarëve, një person qëllimisht ka përdorur një pajisje ndezëse,” shpjegoi Frédéric Papaux, zëdhënës i policisë. Ai theksoi se hetimi është duke u zhvilluar, raporton sda.ch.

Identifikimi i të ndjerëve është duke vazhduar.

Identitetet e të plagosurve janë përcaktuar. Sipas policisë, identifikimi i të ndjerëve është ende në pritje dhe puna e nevojshme ka filluar tashmë. Policia ka ngritur një linjë telefonike për të afërmit në 0800 261 700.

Autobusi po udhëtonte nga Düdingen në Kerzers, u tha më tej në konferencën për shtyp. Qendra e emergjencës dhe alarmit e policisë kantonale u informua për zjarrin në Murtenstrasse në Kerzers rreth orës 18:25. Kur shërbimet e emergjencës mbërritën në vendngjarje, automjeti ishte përfshirë plotësisht nga flakët.

Policia nuk ishte në gjendje të jepte informacion mbi numrin e pasagjerëve në autobusin postar. Zjarri shpërtheu përgjatë rrugës. Operacionet e shpëtimit ishin ende duke u zhvilluar deri të martën vonë.

Fenerbahçe nis garën për Fisnik Asllanin, a do ta rrëmbejë nga Europa?

Klubi turk Fenerbahçe po intensifikon përpjekjet për të sjellë në radhët e veta sulmuesin kosovar Fisnik Asllani, aktualisht pjesë e skuadrës gjermane Hoffenheim.

Sipas mediave sportive, drejtuesit e klubit nga Stambolli janë seriozisht të interesuar për të transferuar 23-vjeçarin gjatë afatit kalimtar veror, me synim forcimin e sulmit për sezonin e ardhshëm.

Raportimet e fundit tregojnë se edhe klube si Chelsea dhe disa të tjera nga Liga Premier, si dhe ekipe të ndryshme evropiane, po monitorojnë nga afër Asllanin, duke e bërë këtë transferim një objektiv të rëndësishëm në treg.

Megjithatë, Fenerbahçe synon të jetë konkurrent serioz dhe të bindë Hoffenheim për ta blerë lojtarin. Klubi gjerman kërkon rreth 30 milionë euro, një shifër që reflekton performancën premtuese të Asllanit këtë sezon dhe interesimin e klubeve të mëdha për të.

23-vjeçari ka qenë ndër lojtarët më të dalluar të Hoffenheim këtë sezon, duke realizuar 9 gola dhe 8 asistime në 26 paraqitje në të gjitha kompeticionet.

Sa mund të rritet çmimi i naftës?

Sipas analizës së The Guardian, çmimet e naftës kanë kaluar 100 dollarë për fuçinë për shkak të tensioneve të shkaktuara nga konflikti mes SHBA-së dhe Izraelit me Iranin. Kjo ka rritur shqetësimet për ndikimin në ekonominë globale dhe rritjen e inflacionit.

Ekonomistët paralajmërojnë se një konflikt i gjatë në rajonin kyç të eksportit të energjisë mund të godasë standardet e jetesës në mbarë botën.

Në fillim të javës, çmimi i naftës arriti 119 dollarë për fuçinë, niveli më i lartë që nga pushtimi i Ukrainës nga Rusia në 2022. Analistët paralajmërojnë se nëse Sundi i Hormuzit mbetet i mbyllur, çmimet mund të afrohen deri në 150 dollarë për fuçinë, duke thyer rekordin e vitit 2008 prej 145.29 dollarë.

Ky kanal i ngushtë transporton rreth një të pestën e naftës dhe gazit të lëngshëm global, si dhe një të tretën e plehrave më të përdorura. Goldman Sachs njofton se një bllokim efektiv i Iranit ka ndikim 17 herë më të madh se goditjet e prodhimit rus të naftës në prill 2022.

Analistët shprehin se niveli i çmimeve do të varet nga koha e bllokadës dhe mundësia për të devijuar eksportet. Arabia Saudite ka nisur dërgesat drejt porteve të Detit të Kuq, por shumica e eksportuesve mbeten të bllokuar, duke rrezikuar mbushjen e depot e naftës dhe zgjatjen e krizës energjetike.

Pasojat për inflacionin

Çmimi i lartë i naftës vjen në një moment kritik për ekonominë botërore. Bankat qendrore ishin duke përfunduar normalizimin e normave të interesit, por konflikti me Iranin mund të shkaktojë rritjen e tyre.

Rritja e kostove të energjisë pritet të ndikojë te faturat e familjeve dhe kostot e biznesit, duke e përshpejtuar inflacionin, megjithëse ekspertët shpresojnë të shmangin një krizë të ngjashme me atë të viteve 1970. Jim Reid nga Deutsche Bank thekson: “Ekonomia globale është më pak e ndjeshme ndaj shokut energjetik se 50 vjet më parë.”

Rreziku i recesionit global

Inflacioni pas pandemisë dhe pushtimit të Ukrainës ka dobësuar fuqinë blerëse të familjeve dhe biznesit. Një rritje e re e çmimeve mund të ulë kërkesën dhe aktivitetin ekonomik, duke rritur rrezikun e stagflacionit. Ian Stewart, ekonomist i Deloitte në MB, paralajmëron: “Çmimet e larta të energjisë kanë shkaktuar historikisht recesione në Perëndim.”

Reagimi i qeverive

Shtetet e G7 kanë premtuar të përdorin rezervat emergjente të naftës për të zbutur mungesën. SHBA dhe Kina kanë rritur rezervat, ndërsa vendet europiane mund të ndihen më shumë të goditura.

Qeveritë janë nën presion për të përmirësuar sigurinë energjetike, përshpejtuar kalimin në ekonomi me karbon të ulët dhe për të mbështetur familjet dhe bizneset e prekur nga faturat e larta. Analiza e The Guardian përfundon: “Kjo mund të jetë kriza më e madhe e furnizimit dhe logjistikës së energjisë në historinë moderne.”

Guy Parmelin i tronditur nga zjarri në Chiètres

Presidenti i Konfederatës, Guy Parmelin, u shpreh i “trishtuar” pas zjarrvënies së një autobusi postar në qendër të Chiètres, kantoni Friburg, që la të vdekur të paktën gjashtë persona dhe plagosi disa të tjerë. Ai i shprehu ngushëllimet familjeve të viktimave dhe njoftoi se autoritetet dhe shërbimet e urgjencës janë angazhuar për të ofruar ndihmë për të plagosurit dhe për punonjësit e shpëtimit, transmeton albinfo.ch.

Policia po heton mundësinë e një akti të qëllimshëm. Autoritetet kanë hapur një linjë për viktimat, familjet dhe dëshmitarët: 0800 261 700.

Zvicër: Policia dyshon për veprim të qëllimshëm pas zjarrit në autobus në Chiètres

Një autobus postar u përfshi nga flakët të martën mbrëma në qendër të Chiètres, duke shkaktuar vdekjen e të paktën gjashtë personave, ndërsa disa të tjerë u plagosën, përfshirë një shpëtimtar, njoftoi policia kantonale.

Autoritetet nuk kanë konfirmuar ende numrin e saktë të viktimave dhe po hetojnë mundësinë që zjarri të jetë shkaktuar qëllimisht. Policia ka hapur një hetim penal dhe ka apeluar tek publiku të shmangë zonën e incidentit, transmeton albinfo.ch.

Ngjarja ndodhi rreth orës 18:25 në Murtenstrasse, rruga kryesore e qytetit. Një operacion i madh shpëtimi u aktivizua, duke përfshirë 9 ambulanca, zjarrfikës nga Chiètres dhe Morat, dhe një helikopter Rega. Tre nga të plagosurit janë në gjendje të rëndë dhe një është transportuar me helikopter në spital.

Policia ka ngritur një linjë telefonike për viktimat, familjet dhe dëshmitarët e mundshëm: 0800 261 700. Hetimet vazhdojnë për të përcaktuar shkakun e saktë të zjarrit dhe për të zbuluar nëse pas ngjarjes qëndron një veprim i qëllimshëm.

Raporti i ekspertëve: Humbjet e Zvicrës nga marrëveshjet me BE-në do të jenë minimale

Një raport i ri i ekspertëve nga asociacioni ekonomik kritik ndaj BE-së, Autonomiesuisse, sfidon shifrat e qeverisë zvicerane mbi Marrëveshjet Bilaterale I me BE-në.

Sipas qeverisë, nëse marrëveshjet përfundojnë, çdo zviceran mund të humbë deri në 5,200 franga në të ardhura për frymë deri në vitin 2045. Por raporti i Swiss Economics, i porositur nga Autonomiesuisse, vlerëson se humbja reale për popullsinë rezidente do të ishte e papërfillshme.

Raporti argumenton se institucionet qeveritare kanë bërë gabime metodologjike, duke marrë parasysh vetëm efektin sasiore të emigracionit dhe jo të ardhurat reale të banorëve. Ai gjithashtu thekson se një ndërprerje e plotë e marrëveshjeve është “shumë e pamundur” dhe sugjeron përforcimin e principit të Cassis de Dijon dhe modernizimin e marrëveshjes së vitit 1972 për tregtinë e lirë.

Lojërat Mesdhetare 2030, shansi i madh ekonomik për Kosovën

Lojërat Mesdhetare “Prishtina 2030” priten të jenë një nga ngjarjet më të mëdha sportive në historinë e Kosovës. Përveç sfidës sportive, kjo ngjarje shihet si një rast i rëndësishëm për zhvillim ekonomik, përmirësim të infrastrukturës dhe rritje të profilit ndërkombëtar të vendit. Gazetari italian Fabio Donfrancesco, në një intervistë për KosovaPress, thekson se organizimi i këtyre lojërave mund të jetë një moment kyç për promovimin e Kosovës në Evropë dhe më gjerë.

Sipas Donfrancescos, Lojërat Mesdhetare ofrojnë mundësi të mëdha për zhvillimin ekonomik dhe turistik. Ai shpjegon se për një vend të vogël në zhvillim, si Kosova, kjo ngjarje mund të tërheqë turistë nga Italia dhe vende të tjera evropiane, duke e bërë vendin më të njohur në arenën ndërkombëtare. “Për një vend si Kosova, Lojërat Mesdhetare 2030 janë një mundësi e rëndësishme për ekonominë dhe turizmin. Vendin tuaj e vizitojnë shumë italianë dhe turistë nga Evropa, dhe kjo ngjarje do të rrisë njohjen ndërkombëtare të Kosovës,” thekson Donfrancesco.

Ai gjithashtu vlerëson sfidat administrative që zakonisht shoqërojnë organizimin e ngjarjeve të mëdha sportive, duke përmendur përvojën italiane me burokracinë dhe shpresën që Kosova të ketë procese më të thjeshta. Sidoqoftë, sipas tij, përfitimet e mundshme e tejkalojnë sfidat: Lojërat Mesdhetare mund të vendosin Kosovën në qendër të vëmendjes rajonale dhe të kontribuojnë në zhvillimin ekonomik dhe turistik të vendit.

Gazetari italian thekson gjithashtu rëndësinë e investimeve infrastrukturore që mund të shoqërojnë një ngjarje të tillë, duke marrë shembull Lojërat Mesdhetare të organizuara në Taranto të Italisë. Ai përmend se investimet publike dhe fondet e Bashkimit Evropian mund të përdoren nga Kosova për të përmirësuar objektet sportive dhe infrastrukturën e përgjithshme. “Ngjarjet e tilla nuk janë thjesht gara sportive, por edhe një motor për zhvillim ekonomik dhe turistik. Në Itali, përgatitja e Lojërave Mesdhetare përfshiu investime të mëdha publike dhe projekte zhvillimore që përforcuan ekonominë lokale. Kosova mund të përfitojë në të njëjtën mënyrë,” shpjegon Donfrancesco.

Pritjet janë që Prishtina dhe qytetet e tjera pritëse të përfitojnë nga projektet e infrastrukturës dhe zhvillimit që do të realizohen në prag të ngjarjes, duke e kthyer “Prishtina 2030” në një mundësi të rëndësishme për zhvillim afatgjatë ekonomik dhe turistik.

Zjarr në një autobus postar në qendër të Kerzers, disa viktima dhe të plagosur

Disa pasagjerë kanë humbur jetën, ndërsa të tjerë janë plagosur në një zjarr që shpërtheu të martën vonë pasdite në një autobusin postar në qendër të Kerzers, kantoni Fribourg. Policia kantonale konfirmoi informacionet e raportuara nga mediat e ndryshme, transmeton albinfo.ch.

“Është ende shumë herët për të dhënë komente mbi shkaqet e zjarrit,” deklaroi një zëdhënës i Keystone-SDA. Një hetim është në vazhdim dhe informacionet e mëtejshme do të publikohen sapo policia të ketë më shumë të dhëna.

Nga të plagosurit, një person u dërgua me helikopter në spital. Zona e incidentit është e mbyllur dhe policia kërkon nga publiku që të mos afrohet në vendngjarje.

Basel-Stadt pezullon votimin elektronik pas një problemi teknik

Kantoni Basel-Stadt ka pezulluar projektin pilot të votimit elektronik deri në fund të vitit 2026, pas një problemi teknik gjatë zgjedhjeve të 8 marsit që pengoi numërimin e 2,048 votave elektronike.

Incidenti ka prekur shtetas zviceranë jashtë vendit dhe personat me aftësi të kufizuara që përdorin votimin elektronik. Për këtë rast, Zyra e Prokurorit Publik ka hapur hetim penal, ndërsa qeveria ka porositur një hetim të jashtëm për të sqaruar shkaqet e problemit.

Gabimi teknik lidhet me përdorimin e një çelësi USB për dekriptimin e kutisë elektronike, në vend të sistemit zyrtar të postës. Vetëm Basel-Stadt është prekur; testimet e mëparshme të votimit elektronik në kanton kanë shkuar pa probleme.

Qeveria ka kërkuar nga Parlamenti pezullimin e procedurave për financimin e sistemit elektronik të votimit deri në përfundim të hetimeve.

Mira Murati shënon një sukses tjetër me marrëveshjen strategjike me Nvidia

Kompania e inteligjencës artificiale Thinking Machines Lab, e themeluar nga shqiptarja Mira Murati, ka arritur një bashkëpunim të rëndësishëm me gjigantin e teknologjisë Nvidia, aktualisht kompania më e vlefshme në botë.

Sipas njoftimit të përbashkët, Nvidia do të investojë në kompaninë e Muratit dhe do të sigurojë çipa të avancuar për trajnimin dhe funksionimin e modeleve të inteligjencës artificiale, raporton Bloomberg.

Në kuadër të marrëveshjes shumëvjeçare, Thinking Machines Lab do të përdorë gjeneratën e re të çipave të Nvidia-s, “Vera Rubin”, të cilët pritet të përdoren në fillim të vitit të ardhshëm. Këta çipa ofrojnë fuqi kompjuterike të barabartë me energjinë e nevojshme për rreth 750 mijë shtëpi.
Drejtori ekzekutiv i Nvidia-s, Jensen Huang, vlerësoi ekipin e Thinking Machines si ekspertë të nivelit botëror që po zgjerojnë kufijtë e inteligjencës artificiale:

“Jemi të emocionuar të bashkëpunojmë me Thinking Machines për të realizuar vizionin e tyre për të ardhmen e AI-së,” tha Huang.
Nga ana e saj, Murati shtoi se partneriteti do të përshpejtojë zhvillimin e teknologjive të AI-së që mund të përdoren nga njerëzit për të zgjeruar potencialin e tyre.

Vitin e kaluar, Thinking Machines Lab zhvilloi bisedime për financim me një vlerësim prej rreth 50 miliardë dollarësh, katërfish më shumë se vlera e saj në korrik të vitit të kaluar, kur kompania kishte siguruar 2 miliardë dollarë investime dhe ishte vlerësuar 12 miliardë dollarë.

Mungesë e ilaçit parandalues kundër HIV në Zvicër

Zvicra po përballet me mungesë të PrEP, ilaçit që përdoret për parandalimin e infektimit me HIV. Mijëra persona që e përdorin këtë trajtim kanë hasur vështirësi për ta siguruar në farmaci gjatë javëve të fundit.

Organizatat shëndetësore u kanë bërë thirrje përdoruesve që të tregojnë solidaritet duke ndarë furnizimet ose duke ulur përkohësisht konsumin për të përballuar mungesën. Federata Zvicerane e AIDS-it gjithashtu u ka kërkuar mjekëve të kufizojnë recetat, duke rekomanduar që pacientëve t’u jepet vetëm një kuti për konsultë.

Ndërprerja e përdorimit të PrEP nuk është e rrezikshme në vetvete, por gjatë kësaj periudhe personi humb mbrojtjen kundër HIV-it.

Trajtimi gjenerik i PrEP rimbursohet nga sigurimi bazë shëndetësor vetëm në kushte të caktuara dhe kushton rreth 72 franga në muaj. Ndërsa versioni origjinal, i cili nuk është në mungesë, kushton rreth 544 franga në muaj dhe nuk mbulohet nga sigurimi.
Prodhuesi i gjenerikut në Zvicër shpreson ta zgjidhë problemin e furnizimit deri në fund të prillit, megjithatë disa farmaci paralajmërojnë se mungesa mund të vazhdojë deri në qershor.

 

Shkatërrimi i malit zviceran rritet ndërsa përgatiten planet e evakuimit

Gjeologët që shqyrtojnë çarjen kryesore pranë Grimentz në kantonin Valais kanë identifikuar disa çarje të tjera dytësore. Seksioni i paqëndrueshëm vlerësohet në rreth 500,000 metra kub, shkruan swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Vendi ka qenë nën mbikëqyrje aktive që nga tetori i vitit 2025, kur çarja u zbulua për herë të parë. U formua pas përmbytjeve në vitet 2018 dhe 2024. Shtrati i lumit, i cili shërbeu si “shkëmb themeli” i malit sipër, u dobësua nga uji. Si rezultat, masa e tokës filloi të rrëshqiste ngadalë, duke zbuluar një çarje 250 metra të gjatë dhe 80 cm deri në 1 metër të gjerë.

Parashikohen disa skenarë

Janë instaluar instrumente monitorimi për të matur vazhdimisht deformimet. Këto përfshijnë ekstensometra, një skaner lazer dhe një kamera interneti. Një dron fluturon mbi vend çdo javë. Pemë të mëdha në shpat janë prerë gjithashtu.

Në Chippis, autoritetet po e monitorojnë nga afër situatën. Lumi Navizence kalon nëpër fshat dhe mund të dalë nga shtrati në rast përmbytjesh. Si masë paraprake, vendet janë rezervuar tashmë në strehimoret e mbrojtjes civile në fshatrat përreth nëse Chippis duhet të evakuohet.

Qetësimi i popullsisë

Të hënën, banorët e Chippis u ftuan në një sesion informimi publik për një përditësim. Gati 300 vendas, ose rreth 20% e popullsisë, ishin të pranishëm, tha Olivier Perruchoud, president i Chippis, për agjencinë e lajmeve Keystone-ATS të martën në mëngjes: “Të pranishmit ishin në gjendje t’u bënin çdo pyetje që dëshironin një numri ekspertësh, veçanërisht në gjeologji dhe hidrogjeologji.”

“Shqetësimi kryesor ishte se sa kohë do të kishin për t’u evakuuar, nëse do të duhej ta bënin këtë, dhe çfarë masash ishin planifikuar për distriktin Bord dhe rreth 50 banorët e tij,” tha presidenti.

Një urë do të shkatërrohet

Në Chippis, një nga shqetësimet kryesore është ura Cimetière. “Ekziston rreziku që të bllokohet”, tha Perruchoud. “Edhe pse kjo strukturë është e listuar, ne do ta shkatërrojmë atë për arsye sigurie. Po presim autorizimin nga kantoni përpara se të vazhdojmë (shënim i redaktorit: në parim gjatë prillit).”

Janë planifikuar gjithashtu masa shtesë në rrjedhën e sipërme. Puna për ngritjen dhe zgjerimin e digave do të kryhet para verës në mënyrë që të kufizohet rreziku i përmbytjeve.

Një strukturë rrugore 15 metra e gjatë përdoret gjithashtu për të transportuar infrastrukturën (fibra, energji elektrike, gaz, ujë të pijshëm, kanalizime). Këto do të duhet të zhvendosen para se të shembet ura. Në afat të shkurtër, ideja është të krijohet një rampë e përkohshme në bregun e djathtë për të lejuar aksesin në zonën buzë lumit përpara se të ndërtohet një urë e re pas disa vitesh.

Karta ‘Magic Pass’ thyen rekord me 321,400 të shitura

Karta e skive sezonale “Magic Pass” për shumë resorte, e cila ofron akses të pakufizuar në teleferikë në të gjithë Zvicrën perëndimore dhe zona të zgjedhura në Francë dhe Itali, e rriti xhiron e saj në 128 milionë CHF (165 milionë dollarë) në sezonin 2025/26, duke shitur 321,400 karta. Kjo rritje prej 63% shënon një rekord të ri për kooperativën zvicerane, shkruan swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Kooperativa Magic Pass, e cila aktualisht po shijon sezonin e saj të nëntë, tejkaloi objektivin e saj të rritjes prej 35%, tha ajo në një njoftim për shtyp të martën.

Abonimi sezonal vazhdoi të tërheqë shumë njerëz në kantonin Vaud: 70,655 klientë, një rritje prej 19% krahasuar me vitin e kaluar. Ajo u pasua nga afër nga kantoni i Bernës, ku Magic Pass u rrit me 186%, duke regjistruar 69,881 abonentë. Shërbimi gjithashtu u rrit ndjeshëm në kantonet Lucerne dhe Obwalden.

Magic Pass gjithashtu u rrit në popullaritet gjatë verës. Në vitin 2025, ajo regjistroi 961,201 hyrje krahasuar me 425,190 vitin e kaluar. Vera tani përbën 20% të të gjitha hyrjeve vjetore.

Sezonin e ardhshëm Magic Pass do të përfshijë një numër vendpushimesh të reja: Klewenalp Stockhütte (kantoni Nidwalden), Sattel Hochstuckli (kantoni Schwyz), Hohe Winde (kantoni Solothurn) dhe Valbirse (kantoni Bern). Zona e Bernex në Francë dhe Domobianca në Itali do të jenë gjithashtu të disponueshme.

Magic Pass po hyn gjithashtu në një bashkëpunim me Railaway dhe Alliance Swisspass.

Nga 1 nëntori, klientët do të jenë në gjendje të përdorin biletën për udhëtime pesë-ditore duke përdorur transportin publik nga shtëpia e tyre në qendrën e skive të zgjedhur gjatë sezonit të dimrit.

Magic Pass është në dispozicion që nga viti 2017; bileta për sezonin 2026/27 është tani në shitje.

Një shqiptare pritet të bëhet Zonja e parë e Baden-Württembergut

Partia e Gjelbër fitoi zgjedhjet shtetërore në Baden-Württemberg më 8 mars 2026, me 30.2 përqind të votave. Me këtë rezultat, partia, e udhëhequr nga kandidati kryesor Cem Özdemir, (i lindur në Gjermani, nga prindër turq) ka mundur, ndonëse ngushtë, CDU-në, e cila mori 29.7 për qind.

Kështu, të Gjelbrit do të mbajnë 56 vende në parlamentin e ri të shtetit – saktësisht të njëjtin numër si CDU.

Me këtë fitore zgjedhore, Cem Özdemir ka deklaruar qëllimin e tij për t’u bërë kryeministër i ri i Baden-Württembergut dhe kështu të pasojë Winfried Kretschmann-in, po ashtu nga Partia e Gjelbër, i cili e ka mbajtur për tre mandate këtë post.

Dhe, te zgjedhja fare realiste e Özdemirit për kryeministër fillon “rrëfimi rozë”, me interes edhe për publikun shqiptar, shkruan albinfo.ch.

Ja përse: “Zonja e parë” e republikës pritet të jetë një shqiptare!

Gruaja në krah të kryeministrit të pritshëm, bashkëshortja me të cilën Özdemir është kurorëzuar vetëm pak javë më parë, është shqiptarja nga Kanadaja me emrin Flavia Zaka. Ajo punon si avokate dhe është specializuar në çështjet mjedisore dhe të drejtat e njeriut.

Dasma e çiftit “të ri” fillimisht e mbajtur sekret për arsye sigurie, u zhvillua në bashkinë e Tübingen-it dy javë para zgjedhjeve shtetërore në Baden-Württemberg dhe menjëherë e nxori atë në qendër të vëmendjes: Fotot e dhëndrit, Cem Özdemir, dhe nuses, e cila mbante një buqetë me trëndafila, ishin thjesht, tepër të bukura për t’u injoruar, shkruan morgenpost.de.

Por 40-vjeçarja dhe partneri i saj, 20 vjet më i moçëm se ajo, ishin gjithashtu në qendër të vëmendjes së fotografëve në ballon e shtypit shtetëror në Stuttgart në nëntor – dhe ajo u pa duke kërcyer me Özdemir-in.

Flavia Zaka është shtetase kanadeze dhe mund të bëhet Zonja e Parë e Baden-Württemberg pas fitores zgjedhore të Özdemirit, tranmseton albinfo.ch. Se si do ta formësonte një rol të tillë mbetet për t’u parë: Ajo refuzoi të komentonte publikisht para zgjedhjeve nëse do të merrte përsipër patronazhe apo do të angazhohej në kauza sociale.

Dasma u zhvillua në bashkinë e Tübingenit dy javë para zgjedhjeve shtetërore. Ajo dha vetëm një intervistë të detajuar për gazetën “Südkurier” nga Konstanz, ku përshkroi historinë e jetës dhe interesat e saj. Flavia Zaka vjen nga Shqipëria; në moshën dymbëdhjetë vjeç, ajo emigroi në Kanada me prindërit dhe motrën e saj. Zhvendosja e saj përfundimtare në Baden-Württemberg për të qenë me Cem Özdemirin ishte rastësi e pastër.

Dhe kjo ndodhi përmes një sërë ngjarjesh të papritura. Gjatë një viti jashtë vendit në vitin 2008 në Konstanz në Liqenin e Konstancës, ajo takoi një mike të re ndërsa studionte drejtësi dhe shkenca politike. Më vonë, në vitin 2023, kur ajo tashmë punonte si avokate e mjedisit dhe të drejtave të njeriut në Toronto, kjo mike e ftoi në një festë ditëlindjeje në Stuttgart. Cem Özdemir ishte gjithashtu i ftuar.

Dhe atëherë ndizet shkëndija. “E njoh Stuttgartin më gjatë sesa e njoh Cem-in. Por këtu u takuam”, tha Flavia Zaka për gazetën “Südkurier” në një gjermanishte të rrjedhshme. Vetëm herë pas here ajo e kthen bisedën në anglisht kur u përgjigjet pyetjeve.

Largimi nga Kanadaja, puna e saj, nga familja e saj dhe qenushi i saj i dashur nuk ishte i lehtë…

 

Mundësitë e koalicionit: Një vazhdim i koalicionit ekzistues midis të Gjelbërve dhe CDU-së (këtë herë nën udhëheqjen e Partisë së Gjelbër nga Özdemir) konsiderohet si opsioni më i mundshëm sipas rezultateve paraprake përfundimtare.

Ligjvënësit zviceranë bëjnë thirrje për paga më të mira për gratë në ushtri

Parlamenti thotë se gratë në forcat e armatosura zvicerane duhet të marrin paga më të larta, me Senatin që miratoi të martën një mocion – të miratuar tashmë nga Dhoma e Përfaqësuesve – që synon eliminimin e disavantazheve ekzistuese financiare.

Sipas Marcel Dobler të Partisë Radikale-Liberale të qendrës së djathtë, i cili paraqiti mocionin, pagesat e bazuara në të ardhurat e mëparshme përfundimtare mbeten të ulëta për gratë që kanë punuar me kohë të pjesshme para se të hyjnë në ushtri.

Si pasojë, një grua me gradën majore që ka përfunduar 1,000 ditë shërbim ushtarak paguhet njësoj si një rekrute në ditën e saj të parë, shkruan Swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Kjo pabarazi duhet të eliminohet, veçanërisht pasi ushtria dëshiron të rrisë numrin e grave në radhët e saj: qëllimi është 10%, krahasuar me 1.5% që është aktualisht.

Këshilli Federal gjithashtu e mbështet këtë mocion.

Senati miratoi gjithashtu një tekst tjetër të Dhomës së Përfaqësuesve që synon forcimin e forcave të armatosura. Ai pranoi mocionin e Rémy Wyssmann të Partisë Popullore Zvicerane të krahut të djathtë për të lejuar ish-ushtarët të kthehen në shërbim.

Megjithatë, Senati ia ktheu Dhomës së Përfaqësuesve mocionin e Mauro Poggia-s, i cili kërkon të ndalojë shtetasit e dyfishtë francezë-zviceranë të shmangin detyrimet e tyre të shërbimit ushtarak në Zvicër.

Dy dhomat parlamentare bien dakord për përmbajtjen e këtij propozimi, por mendimet e tyre ndryshojnë për detajet procedurale.

Pronarët e barit në Crans-Montana hetohen për dyshime për pastrim parash

Transmetuesi publik zviceran RTS raportoi të hënën se Zyra Federale e Policisë (Fedpol) kishte nisur procedurat kundër Jacques dhe Jessica Moretti pas zjarrit të natës së Vitit të Ri që shkatërroi barin e resortit të skive dhe vrau 41 persona, transmeton albinfo.ch.

Një deklaratë e Fedpol e datës 24 shkurt dhe drejtuar Zyrës së Prokurorit të Përgjithshëm të kantonit Valais – e parë nga RTS – sugjeron se çifti mund të ketë pastruar fonde me origjinë kriminale përmes disa prej bizneseve të tyre. Avokati i Jacques Moretti thotë se nuk mund të nxirren përfundime nga ky dokument në këtë fazë.

Sipas RTS, Zyra Zvicerane e Raportimit të Pastrimit të Parave (MROS) e Fedpol paraqiti një ankesë te prokurorët e Valais duke përshkruar transaksione të errëta, aktivitet të pazakontë bankar, një skemë të mundshme “të tipit Ponzi” dhe tregues të tjerë të sjelljes së paligjshme financiare. Dokumenti vjen pas raporteve të detyrueshme të aktivitetit të dyshimtë të paraqitura nga ndërmjetësit bankarë. Dy banka të lidhura me familjen Moretti – Valais Cantonal Bank (BCVS) dhe UBS (si pasardhëse e Credit Suisse) – janë të shqetësuara. MROS gjithashtu vëren lidhje të mundshme me Francën, ku familja zotëron prona dhe biznese.

Dosja 15-faqëshe e MROS rendit hipotekat, qiratë, subvencionet qeveritare, aktivitetet legjitime tregtare dhe një sërë operacionesh financiare më të dyshimta, duke përfshirë kredi dhe pagesa të pashpjegueshme. RTS thotë se MROS është i interesuar në transferta të shumta midis kompanive në pronësi të çiftit, për të cilat zbatohet prezumimi i pafajësisë.

Shumat e përfshira thuhet se arrijnë në qindra mijëra franga. “Kjo metodë operimi, duke transferuar fonde midis subjekteve të ndryshme të biznesit në pronësi të çiftit Moretti, duket të jetë një mënyrë operimi që të kujton llogaritë tranzitore”, thotë MROS. Llogaritë tranzitore janë llogari të përdorura për të fshehur gjurmueshmërinë e fondeve.

Dokumente të falsifikuara?

MROS dyshon gjithashtu se Jacques Moretti mund të ketë përdorur dokumente të falsifikuara si garanci në Zvicër. Përtej pastrimit të parave, ajo beson se sjellja e keqe mund të shtrihet në keqmenaxhim, falsifikim të letrave me vlerë dhe mashtrim sigurimesh, duke iu referuar të paktën një zjarri në një tjetër lokal të çiftit, Le Vieux Chalet.

Fedpol gjithashtu citon kreditorët që dyshohet se kanë financuar bizneset e çiftit, duke përfshirë një ndërmjetës në Valais të përmendur më parë nga RTS, dhe një aksionar të një firme zvicerane për orë luksoze që thuhet se ka ofruar – direkt ose nëpërmjet kompanive të lidhura – kredi me vlerë më shumë se 200,000 CHF (258,000 dollarë).

“Nuk mund të nxirret asnjë përfundim”

Dokumenti i MROS gjithashtu i referohet një individi të përshkruar si djali i adoptuar i Jacques Moretti, duke vënë në dukje se roli i tij brenda Le Vieux Chalet mund të jetë më i rëndësishëm sesa u tha fillimisht. “Duke pasur parasysh lidhjet e kaluara me Jacques Moretti që datojnë që nga koha e tij në Korsikë, nuk mund të përjashtohet që disa raste të lidhura me krimin e organizuar në Korsikë që i atribuohen Jacques Moretti mund ta ndikojnë në një farë mënyre edhe atë,” thotë MROS.

Për Patrick Michod, avokatin e Jacques Moretti-t, nuk mund të nxirren përfundime nga ky dokument në këtë fazë: “Do të doja të theksoja se MROS nuk është në asnjë mënyrë një autoritet ndjekjeje penale dhe se në praktikë, një përqindje shumë e vogël e raporteve të saj rezultojnë në dënim.”

Megjithatë, avokati Romain Jordan, që përfaqëson disa familje viktimash, i tha RTS-së se e konsideron dokumentin shumë të rëndësishëm: “Kjo sigurisht nuk është një çështje e parëndësishme dhe do të jetë detyrë e prokurorit publik të sqarojë elementët e ndryshëm mbi transaksionet e mundshme të fondeve, lëvizjet e fondeve, veçanërisht nga jashtë vendit, të cilat janë vënë në dukje nga institucionet bankare përkatëse.”

 

Iniciativa interesante në Gjenevë: 500 CHF për të hequr dorë nga makina juaj

Një program i ri në kantonin e Gjenevës po i inkurajon banorët të heqin dorë nga makinat e tyre për një muaj dhe të provojnë mënyra më të qëndrueshme të lëvizjes.

Iniciativa Déclic Mobilité, e drejtuar nga Fondacioni Modus, u ofron vullnetarëve një kupon prej 500 CHF për të testuar alternativa të tilla si biletat e transportit publik, qiraja e biçikletave ose shërbimet e ndarjes së makinave.

Pjesëmarrësit bien dakord të lënë makinat e tyre në shtëpi gjatë periudhës së provës, transmeton albinfo.ch.

Organizatorët thonë se qëllimi është të ndryshojnë zakonet e udhëtimit, ndërsa mbledhin edhe të dhëna anonime të lëvizshmërisë për kërkime.

Pas një programi pilot vitin e kaluar me 72 familje në qytetin e Gjenevës, programi tani është zgjeruar në të gjithë kantonin, duke përfshirë zonat rurale.

Dua Lipa nis bisedimet për një rol të ri në Hollywood

Këngëtarja me origjinë shqiptare, Dua Lipa, po hap një kapitull të ri në karrierën e saj, duke u përfshirë në industrinë e filmit. Burime nga Hollywood bëjnë të ditur se artistja është në bisedime për një rol në një projekt të ri filmik, i cili pritet të nisë xhirimet gjatë këtij viti, përcjell albinfo.ch.

Pas debutimit të saj në filmin “Barbie”, ku interpretoi personazhin e “Mermaid Barbie”, producentë të ndryshëm e konsiderojnë Lipën një emër tërheqës për projekte që kombinojnë muzikën dhe kinemanë.

Edhe pse detajet e projektit nuk janë publike, mediat e industrisë, përfshirë Variety, raportojnë se Lipa po shqyrton disa oferta për filma muzikorë dhe komedi romantike, duke theksuar angazhimin e saj për të zgjeruar praninë në ekranin e madh.

Office World mbyll të gjitha filialet në Zvicër, 45 punonjës mbeten pa punë

Kompania zvicerane e materialeve të zyrës, Office World, ka njoftuar se do të mbyllë të gjitha filialet e saj në vend dhe do të përqendrohet plotësisht në tregtinë online, përcjell albinfo.ch.

Ky vendim prek direkt 45 punonjës, të cilët do të humbasin vendin e punës. Mbyllja e dyqaneve pritet të përfundojë deri në vitin 2027, ndërsa hapësirat e dyqaneve do të jenë të lira për përdorim të ri.

Për shembull, filial i kompanisë në Glattzentrum, Wallisellen, me një sipërfaqe prej 840 m², do të jetë i lirë nga nëntori 2026.

Office World synon të intensifikojë shitjet online, duke bërë të gjithë aktivitetin tregtar të kompanisë të përqendruar në platformën e saj digjitale, ndërkohë që filialet tradicionale do të mbyllen gradualisht.

“Gratë dhe dhuna në familje e shoqëri” në fokus të tryezës diskutimi në Cyrih me rastin e 8 Marsit

Shoqata PARANDALO, në bashkëpunim me Ambasadën e Republikës së Kosovës në Bernë, organizoi në Cyrih një tryezë diskutimi me temën “Gratë dhe dhuna në familje dhe shoqëri”, në kuadër të 8 Marsit – Ditës Ndërkombëtare të të Drejtave të Grave. Debati mblodhi eksperte dhe profesioniste nga fusha të ndryshme për të trajtuar sfidat me të cilat përballen gratë në kontekstin e dhunës në familje dhe në shoqëri.

Në panel kontribuuan Dr. Feride Rushiti, drejtoreshë ekzekutive e Qendrës Kosovare për Rehabilitimin e të Mbijetuarve të Torturës (KRCT), Shyhrete Tahiri, aktiviste e çështjeve sociale dhe të drejtave të grave, Dr. Xhida Lumi, mjeke në Zvicër dhe ligjëruese në fushën e shëndetit, si dhe Dr. Luljeta Shaqiri Emini, psikologe dhe eksperte e shëndetit mendor në Zvicër. Diskutimi solli perspektiva profesionale mbi mekanizmat e mbështetjes, ndërgjegjësimin shoqëror dhe rolin e institucioneve në parandalimin e dhunës ndaj grave.

Ngjarja u përmbyll me një performancë muzikore nga kori “Lyra”. Në këtë tryezë ishte e pranishme edhe Zëvendëskryeministrja dhe Ministrja e Drejtësisë e Republikës së Kosovës, Donika Gërvalla, e cila iu drejtua të pranishmëve dhe iu përgjigj pyetjeve të shumta të publikut mbi sfidat dhe përgjegjësitë institucionale në luftën kundër dhunës ndaj grave.

Gazetare: Luljeta Ademi

Foto/Video: Gent Mersinaj

Antisemitizmi në Zvicër mbetet në nivel të lartë, përhapja online rrit shqetësimin

Judenfeindlichkeit apo antisemitizmi mbetet një problem i madh edhe në Zvicër. Këtë e tregojnë të dhënat e Raportit mbi Antisemitizmin 2025, të publikuar nga Schweizerischer Israelitischer Gemeindebund dhe Stiftung gegen Rassismus und Antisemitismus, përcjell albinfo.ch.

Sipas raportit, incidentet antisemitike në botën reale kanë shënuar një ulje të lehtë në Zvicrën gjermanisht-, italisht- dhe retoromanisht-folëse. Megjithatë, antisemitizmi në internet ka pësuar një rritje të ndjeshme, me rreth 2,200 raste të regjistruara gjatë vitit të raportuar, krahasuar me rreth 1,600 raste në vitin paraprak.

Sipas Jonathan Kreutner, sekretar i përgjithshëm i Schweizerischer Israelitischer Gemeindebund, pas sulmit terrorist të Hamas më 7 tetor 2023 dhe luftës në Rripin e Gazës, jetesa e komunitetit hebre në Zvicër është ndryshuar ndjeshëm. “Përpara 7 tetorit, rastet e dhunës ishin shumë të rralla dhe merrnin vëmendje të madhe mediatike. Që nga atëherë kemi regjistruar mbi dy duzina sulmesh fizike ndaj hebrenjve,” tha Kreutner.

Këto sulme përfshijnë ofendime, deklarata armiqësore dhe dhunë fizike. Raporti përmend raste nga vitet e fundit, si në Luzern dhe Davos ku hebrenjtë ortodoksë janë goditur dhe shtyrë, si dhe një incident në Zürich ku një grua hebre ortodokse është goditur me gurë.