Lajme

Francë, Itali apo Zvicër – në cilin shtet ndodhet Mont Blanc?

I ngritur madhështor në Alpe, mali i Mont Blanc është natyrshëm krejtësisht indiferent ndaj mosmarrëveshjeve politike mbi kufijtë - por kjo nuk i ndalon të tre vendet të grinden për të

Të paktën 30 milionë vjet i vjetër, është e drejtë të thuhet se Mont Blanc definitivisht i paraprin ekzistencës së Francës, Italisë dhe Zvicrës, që do të thotë se ndërsa ato vende po krijoheshin dhe vizatoheshin në harta, ata duhej të vendosnin se kush e mori malin më të lartë të Evropës.

Të pyesësh se në cilin vend ndodhet Mont Blanc, është një pyetje më e ndërlikuar nga sa mund të mendoni, përcjell albinfo.ch.

Përgjigjja bazë është se është në kufirin francezo-italian, ku pjesa më e madhe e malit bie në anën franceze. Megjithatë të paktën një pjesë e malit është në Itali dhe kantoni zviceran i Valais gjithashtu pretendon për disa nga shpatet më të ulëta.

Franca dhe Italia kanë debatuar për Mont Blanc (i njohur si Monte Bianco në Itali) që nga shekulli i 18-të, me italianët që pretendojnë se kufiri ndan majat e Mont Blanc dhe Dome de Goûter fqinje në mënyrë të barabartë midis Francës dhe Italisë, ndërsa francezët këmbëngulin se kufiri, në fakt, i anashkalon të dyja majat, duke vendosur malet në Francë.

Në total rreth 75 hektarë tokë është territor i diskutueshëm, përcjell tutje albinfo.ch.

Para kësaj, Franca po debatonte me Dukatin e pavarur të Savojës, brenda së cilës qëndronte mali. Përfundimisht Savoja pushoi së qeni një shtet i pavarur dhe territoret e tij u përfshinë në departamentet franceze të Savoie dhe Haute-Savoie, rajonin italian të Aosta dhe kantonet zvicerane të Piemonte dhe Gjenevë.

Por nuk janë vetëm kufijtë që lëvizin, mali gjithashtu zhvendoset pak dhe në fakt kriza klimatike po e përshpejton atë proces pasi akullnaja Mont Blanc shkrihet, së bashku me reshjet përreth borës, duke çuar në ndryshime në formën e vargmalit malor.

Megjithatë, mosmarrëveshja përfshin harta paksa të ndryshme në vende të ndryshme dhe duket se nuk ka gjasa që secila palë të jetë gati të shkojë në luftë.

Zvicra e famshme neutrale gjithashtu nuk ka gjasa të nisë një luftë për këtë çështje, por është në mosmarrëveshje me Italinë për vendndodhjen e një shtëpize malore aty pranë, e cila kohët e fundit ka ndryshuar pozicion për shkak të shkrirjes së borës dhe akullnajave.

Ndërsa kjo mund të tingëllojë si diçka që është me interes vetëm për hartografët, industria e skive është fitimprurëse për të tri vendet, dhe mosmarrëveshja e shtëpizave malore ka qenë objekt diskutimi diplomatik që nga viti 2018.

Rritja e ndryshimeve në të gjithë vargun malor për shkak të rritjes së temperaturave do të thotë se këto mosmarrëveshje ka të ngjarë të bëhen më të zakonshme në të ardhmen.

 


LAJME INTERESANTE NGA INTERNETI