Archives

Austri: Bletarët paralajmërojnë për mjaltin e rremë në supermarkete

Posted on by erezzaademi

Grupi i bletarëve “Biene Österreich” paralajmëron se mjalti i rremë  i përzier me shurup sheqeri, por që shitet si “mjaltë i vërtetë”  po shfaqet gjithnjë e më shumë në supermarketet evropiane, përfshirë Austrinë. Kryetari i grupit, Wolfgang Pointecker, thotë se metodat aktuale të testimit janë të vjetruara dhe mund të manipulohen. Ai tregon gjetjet e programit televiziv gjerman Frontal, i cili zbuloi probleme serioze në tregtinë e mjaltit.

Pointecker po bën thirrje për një ndryshim në mënyrën se si testohet mjalti në BE. Aktualisht, shumica e laboratorëve përdorin analizën NMR (një lloj testi molekular). Por ai thotë se kjo duhet të zëvendësohet nga testimi i ADN-së, i cili është më i saktë në zbulimin e mjaltit të rremë ose të falsifikuar, transmeton albinfo.at.

“Për bletarët austriakë dhe prodhuesit cilësorë, ky do të ishte një hap i madh drejt mbrojtjes së produkteve të tyre dhe rivendosjes së besimit të konsumatorit”, tha ai, duke i kërkuar qeverisë të ndërmarrë veprime.

Gjysma e mjaltit të Austrisë importohet

Austria ka rreth 33,000 bletarë  si profesionistë ashtu edhe hobistë  të cilët prodhojnë rreth 4,000 ton mjaltë çdo vit. Por kjo mbulon vetëm gjysmën e asaj që konsumon vendi, kështu që importohen sasi të mëdha mjalti. Pjesa më e madhe e tij është me cilësi më të ulët, duke ardhur si nga vendet e BE-së ashtu edhe nga ato jashtë BE-së, siç janë ankuar prej kohësh prodhuesit vendas.

Zjarr i madh në jug të Shqipërisë, evakuohen banorët, rrezikohet hidrocentrali i Bistricës

Posted on by erezzaademi

Në Shqipëri po vazhdojnë problemet e mëdha me zjarret në disa zona. Në zonën e Finiqit, gjatë natës, disa vatra zjarri të përhapura nga era e fortë kanë rrezikuar banorët.

Ministri i Mbrojtjes, Pirro Vengu, bëri të ditur se ekipet e zjarrfikësve janë përballur me një situatë të rënduar në disa fshatra të jugut, transmeton albinfo.ch.

“Një natë tepër sfiduese në Finiq, ku ekipet zjarrfikëse të bashkive Finiq, Delvinë, Konispol dhe Sarandë, të mbështetura nga 5 zjarrfikëse dhe 70 efektivë të Forcave të Armatosura, si dhe 20 efektivë të Policisë së Shtetit, u përballën pa reshtur me vatrat”, ka shkruar ai.

Bëhet e ditur se zjarret kanë përfshirë zonat Velahovë, Livinë, Ardhasovë, Bistricë dhe Krongj, ndërsa për shkak të rrezikut të menjëhershëm është bërë evakuimi i përkohshëm i banorëve në fshatrat Livinë dhe Ardhasovë.

Ministri Vengu shtoi se janë marrë masa për asistencë mjekësore, sidomos për personat e moshuar, ndërkohë që “forcat operacionale dhe ato vullnetare siguruan mbrojtjen e çdo banese dhe biznesi të rrezikuar”.

Situata është bërë më kritike në orët e para të mëngjesit, kur flakët kanë rrezikuar hidrocentralin e Bistricës.

“U realizua një operacion i suksesshëm për të parandaluar përhapjen e flakëve që rrezikonin hidrocentralin e Bistricës, ku në këto momente pritet të ndërhyet gjithashtu nga ajri”, bëri të ditur ministri.

Për shkak të situatës, qarkullimi i mjeteve në aksin Muzinë–Bistricë mbetet i kufizuar deri në përfundim të operacioneve.

Nuk ka pritje të gjata në hyrje-dalje të Kosovës këtë mëngjes

Posted on by erezzaademi

Qendra Kombëtare për Menaxhim Kufitar në Kosovë, në përditësimin e fundit të gjendjes nëpër pikat kufitare ka njoftuar se këte mëngjes nuk janë regjistruar pritje te gjata në hyrje-dalje të Kosovës.

Javët e fundit, pritjet më të gjata janë regjistruar kryesisht në hyrje të Kosovës, në pikat: Jarinje, Merdarë, te Dheu i Bardhë, transmeton albinfo.ch.

Ndërkohë, në përditësimin e sotëm janë regjistruar vetëm pritjet e kontrollave rutinë në pika kufitare,  nga 5 deri në 10 minuta.

Ushtria është gati të largohet nga Blatten

Posted on by erezzaademi

Ushtria do të largohet nga Blatten pasnesër (e hënë), fshati i Valais në luginën e Lötschentalit, i cili u varros pothuajse plotësisht nga një rrëshqitje dheu në fund të majit. Ushtarët kanë qenë në vendngjarje që nga 27 qershori, kryesisht për të hequr drutë nga liqeni që u formua mbi mbeturinat.

Ushtarët u ngarkuan nga bashkia për të hequr materialin lundrues (përveç pemëve, edhe dru nga shtëpitë dhe hambaret) dhe për ta trajtuar atë. Druri u dogj në vend, ndërsa fotografitë dhe objektet personale iu kthyen pronarëve.

“Me një thellësi aktuale prej rreth 40 centimetrash, liqeni nuk lejon më përdorimin e anijeve tona”, shpjegoi për Keystone-ATS nënkoloneli i Divizionit të 1-rë Territorial, Jean-Claude Gagliardi, transmeton albinfo.ch.

Sipas një vlerësimi nga Shërbimi Kantonal i Mjedisit, një muaj më parë, druri në liqen kishte një vëllim prej 480 metrash kub.

Dermatoza ndërlikon kthimin e lopëve zvicerane nga kullotja në Francën fqinje

Posted on by erezzaademi

Si çdo verë, disa mijëra bagëti nga Zvicra frëngjishtfolëse kullosin në Francën fqinje. Por këtë vit, kthimi i tyre në shtëpi mund të jetë në rrezik. Shkaku: dermatoza e gjedhit, e cila vazhdon të shqetësojë autoritetet dhe mbarështuesit.

Kur u njoftuan rastet e para të dermatozës, Martin Hadelmann, një fermer në Murist (FR), nuk ishte shumë i shqetësuar. “Ishte kur veterineri kantonal më telefonoi që papritmas e kuptova,” tha ai të premten në lajmet e orës 7:30 të RTS. “Dhe pastaj shohim në gazetat franceze që tufat po theren plotësisht… Atëherë fillon shqetësimi,” vazhdon i riu nga Fribourg.

Virusi nuk ndalet në kufi. Kantonet kufitare në zonën e prekur vendosën së fundmi të vaksinojnë tufat e tyre për të kufizuar rrezikun e përhapjes së sëmundjes në anën zvicerane.

Më shumë se 700 lopë zvicerane në zonën e prekur

Por nuk është vetëm virusi që është në lëvizje: edhe tufat janë gjithashtu. Kështu, 7,041 lopë nga Zvicra frëngjishtfolëse janë vendosur në kullotat franceze këtë vit, transmeton albinfo.ch.

Midis tyre, 760 kafshë janë në të ashtuquajturën zonë mbikëqyrjeje, ku vaksinimi është i detyrueshëm. A do të lejohen këto bagëti të kthehen në Zvicër dhe në çfarë kushtesh? Për të mësuar, RTS kontaktoi Zyrën Federale Veterinare (FSVO).

“Kafshët zvicerane në zonën franceze të mbikëqyrjes janë tashmë pjesërisht të vaksinuara, ose do të vaksinohen. […] Ky është një parakusht i rëndësishëm që do të lehtësojë kthimin e tyre”, shkroi FSVO. “Për kafshët zvicerane që aktualisht ndodhen në Francë jashtë zonës së mbikëqyrjes, kthimi nuk përbën problem”, shtoi autoriteti.

Fribourg është i kujdesshëm

Megjithatë, megjithëse lopët e Martin Hadelmann janë jashtë zonës së mbikëqyrjes, ai do të duhet të presë para se t’i shohë përsëri kafshët e tij: në kantonin e Fribourg, autoritetet veterinare kanë vendosur të jenë më të kujdesshme dhe preferojnë të presin dhe të shohin se si do të evoluojë epidemia. Asnjë vendim për kthimin e bagëtive nuk do të merret para mesit të gushtit. Fermeri i ri, nga ana e tij, po “kryqëzon gishtat” që të tijat të mos preken.

Prandaj, ka ende disa ditë pritjeje dhe pasigurie për shumë fermerë që flasin frëngjisht në lidhje me fatin e kafshëve të tyre.

Bumi turistik në Shqipëri: Çka thonë statistikat?

Posted on by erezzaademi

Miliona vizitorë, miliarda euro. Turizmi ka nxitur shumë nga diskutimet përreth Shqipërisë në vitet e fundit.

Por, si vitin e kaluar, ashtu edhe këtë vit, vera ka sjellë edhe disa shqetësime se plazhet shqiptare kanë më pak njerëz sesa pritej.

Një vit më parë, kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, kishte thënë se publikimi i fotografive e videove të plazheve të boshatisura ishte “sulm i organizuar” për ta dëmtuar turizmin në Shqipëri.

Më vonë, ai tha se Shqipëria duhet të synojë turistë që shpenzojnë më shumë dhe jo vetëm të vazhdojë ta rrisë numrin e turistëve.

Megjithatë, sipas të dhënave të Institutit të Statistikave të Shqipërisë, numri i turistëve është rritur sërish, edhe pse jo me trajektore aq pozitive sa në vitet paraprake.

Të dhënat e përdorura për këtë artikull tregojnë numrin e vizitorëve gjatë gjysmës së parë të secilit vit, pasi të dhënat për muajin korrik të këtij viti nuk janë publikuar ende.

Nga Azia, Afrika e Amerikat – numri i vizitorëve të huaj nga çdo cep i botës është rritur, në krahasim me periudhën e njëjtë të viteve paraprake.

Megjithatë numri më i madh i vizitorëve të huaj në Shqipëri, rreth 95 për qind, janë nga Evropa – me Kosovën që, ndër vite, ka mbetur burimi më i madh i turistëve të huaj në Shqipëri.

Sipas të dhënave të Bankës së Shqipërisë, turistët e huaj që vizituan Shqipërinë vitin e kaluar shpenzuan rreth pesë miliardë euro.

Kjo do të thotë që një vizitor shpenzoi mesatarisht 427 euro, shifër që, sipas Bankës së Shqipërisë, është më e ulët sesa e vendeve të rajonit si Greqia e Turqia.

Por, Këshilli Botëror për Udhëtime dhe Turizëm (WTTC) ka parashikuar se shpenzimet e turistëve do të rriten këtë vit, duke arritur në 7.3 miliardë euro, apo 26.4 për qind të bruto prodhimit të brendshëm.

WTTC-ja parasheh se, deri në vitin 2034, sektori i turizmit do të punësojë rreth 314 mijë persona. Aktualisht, ky sektor punëson rreth 20 për qind të fuqisë punëtore në Shqipëri.

Ku shkojnë turistët në Shqipëri?

Në jug, plazhet me gurë e ujë të pastër tërheqin numrin më të madh të vizitorëve, ndërkohë që, në veri, shumë vizitorë drejtohen për në Theth e Valbonë.

Por, sipas Institutit të Statistikave të Shqipërisë, edhe disa muze dhe parqe kombëtare tërhoqën qindra mijëra turistë përgjatë vitit 2024.

Mbi 90 për qind e të gjithë vizitorëve të huaj e vizitojnë Shqipërinë për pushime ose vizitë te të afërm.

Megjithatë, në vitet e fundit është rritur dukshëm edhe numri i udhëtarë kalimtarë, që hynë në Shqipëri vetëm për të shkuar drejt destinacioneve të tjera./REL

Austria heq tendat kufitare ndërsa migrimi bie

Posted on by erezzaademi

Për shkak të një rënieje të ndjeshme të kalimeve të paligjshme kufitare, Austria po zvogëlon pjesë të infrastrukturës së saj kufitare në Spielfeld (Styria) dhe Nickelsdorf (Burgenland). Ministria e Brendshme njoftoi të premten se numri i migrantëve të kapur ka rënë ndjeshëm, duke lejuar çmontimin e disa tendave të përdorura për menaxhimin e kufirit.

Në pikën e kontrollit kufitar të Spielfeldit po hiqen katër tenda, gjë që do të ndihmojë në uljen e kostove. Megjithatë, objektet kryesore—duke përfshirë ndërtesat e kontejnerëve dhe një tendë mbajtëse—do të mbeten në vend për t’u përdorur gjatë operacioneve të synuara policore. Ky vendim u mor bashkërisht nga ministri i Brendshëm, Gerhard Karner (ÖVP), dhe guvernatori i Shtirisë, Mario Kunasek (FPÖ).

Ndryshimet po bëhen të mundura nga një rënie e madhe e kapjeve të migrantëve dhe rasteve të kontrabandës së qenieve njerëzore. Në qershor 2022, mbi 10,700 migrantë të paautorizuar u ndaluan në Austri, shkruan The International; në qershor 2025 ky numër ra në vetëm rreth 1,100.

Kërkesat për azil janë ulur gjithashtu me më shumë se një të tretën. Nga janari deri në qershor 2024 pati 13,634 aplikime; në të njëjtën periudhë të këtij viti u regjistruan vetëm 8,637. Si rezultat, nevoja për akomodim federal ka rënë gjithashtu: nga mbi 30 objekte federale në fund të vitit 2022 në vetëm tetë sot. Vetëm në Steiermark janë mbyllur katër qendra federale strehimi, transmeton albinfo.at.

Në Nickelsdorf, Burgenland, autoritetet do të heqin gjithashtu katër tenda, pasi aktivitetet e kontrabandës dhe migrimi i paligjshëm kanë rënë. Megjithatë, objektet e kontejnerëve dhe një sallë e madhe do të mbeten në dispozicion për përdorim nga policia. Tendat më të vogla do të mbahen në dispozicion, në rast nevoje në të ardhmen.

Ministri i Brendshëm Karner ia atribuoi rënien e migrimit kontrolleve më të rrepta kufitare kombëtare, mbështetjes për vendet e Ballkanit Perëndimor dhe kontrolleve më të ashpra në kufijtë e jashtëm të BE-së, të mbështetura nga vetoja e Austrisë për Shengen.

Guvernatori Kunasek e përshëndeti çmontimin, duke thënë se tendat e mbetura në Spielfeld kishin qenë një shëmti dhe një barrë për taksapaguesit. Ai i quajti ato një “simbol i një politike të dështuar të migracionit të vitit 2015” dhe tha se heqja e tyre u dërgon një mesazh të qartë kontrabandistëve. Zëvendësguvernatorja Manuela Khom (ÖVP) shtoi se heqja e strukturave të panevojshme është gjithashtu një lehtësim për banorët vendas, duke treguar se presioni i migracionit po lehtësohet.

Eksportet zvicerane të arit mund të mos përballen me tarifat e SHBA-së në fund të fundit

Posted on by erezzaademi

Eksportet e arit në Shtetet e Bashkuara mund të mos tatohen në fund të fundit. Shtëpia e Bardhë planifikon të lëshojë një urdhër ekzekutiv në të ardhmen e afërt për të sqaruar dezinformatat në lidhje me taksimin e lingotave të arit, në veçanti.

Ky njoftim për një dekret sqarues të ardhshëm, i transmetuar të premten nga agjencia e lajmeve AFP, vjen pas informacionit nga doganat amerikane që shkaktoi panik midis specialistëve dhe në tregje. Një dokument doganor i datës 31 korrik që u bë publik të premten tregoi se shufrat e arit prej një kilogrami dhe 100 ons do t’i nënshtroheshin detyrimeve doganore. Ky ishte në fakt “informacion i rremë”, raportoi më vonë Bloomberg, bazuar në një deklaratë nga një zyrtar që kërkoi anonimitet.

Shtëpia e Bardhë planifikon të lëshojë një urdhër ekzekutiv së shpejti për të sqaruar çështjet. Ndërkohë, frika se ari mund të tatohej bëri që çmimi i metalit të çmuar të rritej të premten në mbrëmje në një rekord të ri prej 3,534.10 dollarë për ons (31.1 gramë), përpara se të binte përsëri në 3,461.40 dollarë rreth orës 8 të mbrëmjes, pas sqarimit, transmeton albinfo.ch.

Për Zvicrën, një qendër e madhe e rafinimit të arit, një taksë mbi arin do të përfaqësonte një goditje të mëtejshme pasi Zvicra u godit të enjten me tarifa të larta prej 39% për produktet e saj që hyjnë në Shtetet e Bashkuara.

Deri më tani, investitorët gjithmonë e kanë marrë si të mirëqenë që ari ishte i përjashtuar, së bashku me produktet farmaceutike, të cilat janë nën kërcënimin e një tarife të veçantë.

Tregtarët mbajnë frymën

Shoqata Zvicerane e Prodhuesve dhe Tregtarëve të Metaleve të Çmuara (ASFCMP) shprehu shqetësimin e saj të premten në lidhje me mundësinë e taksimit. Një taksë mbi arin “do ta bënte eksportin e tij në Shtetet e Bashkuara ekonomikisht të paqëndrueshëm”.

Tani shoqata mban pikëpamjen se metalet e çmuara të rishkrira nga rafineritë zvicerane dhe të eksportuara në Shtetet e Bashkuara mund të transportoheshin pa taksa. ASFCMP shtoi se klasifikimi doganor i produkteve të ndryshme të arit nuk ishte gjithmonë i saktë.

Shoqata është në diskutime me autoritetet zvicerane, Shoqatën e Tregut të Arit në Londër (LBMA), Këshillin Botëror të Arit (WGC) dhe organet kryesore amerikane. Ajo gjithashtu thekson se sektori nuk varet vetëm nga tregu i rëndësishëm i SHBA-së.

Duke folur për mediat në Bernë të premten, presidentja zvicerane Karin Keller-Sutter tha se Zvicra kishte qenë viktimë e një kohe të keqe kur bëhej fjalë për llogaritjen e suficitit të saj tregtar prej gati 40 miliardë dollarësh me Shtetet e Bashkuara, gjë që e kishte shtyrë Donald Trump të vendoste një mbishpagim doganor prej 39%. Llogaritja u bazua në shifrat për vitin 2024, një vit në të cilin eksportet zvicerane të arit në Shtetet e Bashkuara ishin veçanërisht të forta për shkak të kërkesës së rritur nga pritjet për një taksë.

Zviceranët shpërdorojnë 2.8 milionë ton ushqim në vit

Posted on by erezzaademi

Zyra Federale për Mjedisin (FOEN) ka njoftuar se zviceranët shpërdorojnë 2.8 milionë tonë ushqim në vit, që korrespondon me rreth 330 kilogramë mbeturina ushqimore të shmangshme për person në vit.

Sipas një studimi të Institutit Federal Zviceran të Teknologjisë, ETH Zurich, mbeturinat mund të ndodhin gjatë kultivimit, përpunimit, shitjes dhe konsumit, transmeton albinfo.ch.

Megjithatë, raportohet se jo të gjitha ushqimet janë po aq të rëndësishme për klimën. “Ndikimi mjedisor i një toni mbeturina ushqimore ndryshon shumë, në varësi të produkteve nga të cilat përbëhet dhe se ku ndodh në zinxhirin e vlerës”, shkruan FOEN.

Sipas raportit, mishi, kafeja dhe kokrrat e kakaos kanë ndikimin më të madh mjedisor për sa i përket mbeturinave ushqimore. Gjalpi, vezët, djathi, peshku, vajrat dhe produktet e importuara me aeroplan gjithashtu kontribuojnë ndjeshëm në gjurmën e CO₂ të Zvicrës. Frutat, perimet dhe produktet e pjekura të papërdorura luajnë gjithashtu rol, pasi ato hidhen në një shkallë të madhe.

Për të shmangur mbeturinat ushqimore, WWF Zvicër rekomandon shmangien e blerjeve të panevojshme, shfrytëzimin e mbetjeve dhe ruajtjen e ushqimit siç duhet.

Pensionet zvicerane kanë rënë me 16% që nga viti 2002

Posted on by erezzaademi

Ata që dalin në pension pas një jete pune po marrin gjithnjë e më pak para nga sistemi zviceran i pensioneve. Pagesat e kombinuara të pensionit të pleqërisë dhe të të mbijetuarve (OASI) dhe fondit të pensioneve kanë rënë me një mesatare prej 16% që nga viti 2002.

Ky është përfundimi i arritur në një analizë të publikuar sot nga ofruesi i shërbimeve financiare VZ VermögensZentrum.

Ndërsa pagesat OASI kanë tendencë të mbeten konstante gjatë viteve dhe do të rriten pak me futjen e pagesës së 13-të mujore nga viti 2026, fondet e pensioneve kanë ulur ndjeshëm përfitimet e tyre: pagesat e pensioneve janë 40% më të ulëta se në vitin 2002. Arsyet janë normat e ulëta të interesit që së shpejti mund të kthehen përsëri negative, rritja e jetëgjatësisë dhe dështimi i reformës së pensioneve profesionale, transmeton albinfo.ch.

Në teori, pensionet duhet të paguajnë 60% të pagës së fundit, por kjo nuk është më rasti. Konkretisht, një person që aktualisht fiton 100,000 CHF në vit do të marrë rreth 51% të pagës së tij ose të saj të fundit në formën e një pensioni në pension. Me një të ardhur prej 150,000 CHF, pjesa bie në vetëm 42%.

Realiteti është gjithashtu shpesh më i hidhur se pritjet: pritjet për pensionet janë sistematikisht shumë të larta, paralajmëron VZ Vermögenszentrum në bazë të një ankete. Nga ana tjetër, erozioni është i dukshëm: një burrë 55-vjeçar me të ardhura prej 120,000 CHF në vitin 2002 mund të mbështetej ende në një pension vjetor prej 74,920 CHF; në vitin 2025 kjo shifër është vetëm 62,860 CHF.

Trendi në rënie pritet gjithashtu të vazhdojë. Ndër të tjera, ulja e fundit e normës udhëzuese në 0.0% nga Banka Kombëtare Zvicerane (SNB) dhe rritja e mëtejshme e jetëgjatësisë do të kenë një ndikim të madh.

Cyrih: Për herë të 32-të këtë vit, sot po zhvillohet festa më e madhe tekno në botë

Posted on by erezzaademi

Festa më e madhe tekno në botë po zhvillohet sot në Cyrih.

Adhuruesit e muzikës elektronike po dynden sërish në Cyrih me shumicë. Ministrja e Kulturës në Zvicër, Elisabeth Baume-Schneider nuk do të jetë e pranishme, por pritet që në qytet të marrin pjesë deri në një milion njerëz, shkruan 20minuten, transmeton albinfo.ch.

Qëllimi i tyre i përbashkët: Parada e Rrugës, që zhvillohet për herë të 32-të këtë vit.

Sonte mbyllet edicioni i 24-të i festivalit DOKUFEST

Posted on by erezzaademi

Në Prizren, sonte mbyllet edicioni i 24-të i festivalit DOKUFEST.

Nga faqja zyrtare e festivalit është njoftuar se, me fillim nga ora 20:00, në Kino Lumi do të shpallen drejtpërdrejt fituesit e këtij edicioni, transmeton albinfo.ch.

Ndërkaq, me fillim nga ora 22:30, në të njëjtin lokacion do të bëhet mbyllja e festivalit me virtuozët e Orkestrës së Beratit.

 

Deri në gjysmë ore pritjet për të hyrë në Kosovë, pritjet më të gjata për të dalë nga Kosova

Posted on by erezzaademi

Qendra Kombëtare për Menaxhim Kufitar në Kosovë, në përditësimin e fundit, ka njoftuar se në hyrje dhe në dalje të vendit, në disa prej pikave, po vazhdojnë pritje të gjata.

Pritjet më të gjata për të hyrë në Kosovë janë regjistruar në Bërnjak, te Dheu i Bardhë dhe në Jarinjë, deri në gjysmë ore, transmeton albinfo.ch.

Ndërkohë, pritje më të gjata janë shënuar për të dalë nga Kosova.

Deri në një orë janë pritjet për të dalë përmes pikës te Dheu i Bardhë dhe asaj në Han të Elezit.

Shpallet qeni më i shëmtuar në botë për vitin 2025

Posted on by Drin Reçica

Gara për Qenin më të Shëmtuar në Botë është rikthyer në qendër të Kalifornisë, përcjell albinfo.ch.

Qindra njerëz janë mbledhur për të futur qentë e tyre në garë dhe të tjerë për ta shikuar garën, shkroi BBC.

Ngjarja e përvitshme ka në fokus promovimin e adoptimit të qenve pa dallim.

Qeni më i shëmtuar për vitin 2025 është zgjedhur një bulldog francez i quajtur Petunia.

Qytetarët e Kosovës hynë borxh në banka mbi një miliardë euro brenda pesë muajve

Posted on by Drin Reçica

Qytetarët e Kosovës kanë hyrë në borxh 1.2 miliardë euro në bankat e Kosovës, vetëm gjatë periudhës janar-maj të vitit 2025. Kjo shumë ka shënuar rritje prej 200 milionë euro, krahasuar me periudhën e njëjtë të vitit të kaluar. Derisa totali i kredive aktive deri në fund të muajit maj të këtij viti ka arritur në 6.3 miliardë euro, në krahasim me 5.2 miliardë euro sa ishte në maj të vitit 2024.

Njohësit e ekonomisë konsiderojnë se kamata e kredisë është e lartë dhe se institucionet duhet bërë më shumë që të ketë ndryshime.

Krahas kësaj, është shënuar rritje edhe në depozitat bankare. Gjatë pesë mujorit të parë të vitit 2025, depozitat e reja arritën mbi 480 milionë euro, mbi 133 milionë euro më shumë krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit 2024.

Njohësit e ekonomisë vlerësojnë se në depozitimin e mjeteve dominon diaspora.

Ndërkaq, sipas qytetarëve marrja e kredive bëhet për shkak të vështirësive financiare me të cilat përballen.

“Kredia nuk është e vogël kurrë, veç zori”,shprehet Ejup Musolli.

Musolli: Kredia nuk është e vogël kurrë veç zori

“Kredia nuk është e vogël kurrë veç zori…Do kredi për mobilje, për disa gjëra. Kredi të madhe për shtëpi, nuk kam marrë kurrë”, thotë Musolli.

Një qytetar tjetër tregon se para disa vitesh ka marrë kredi.

X: Kam marrë (kredi) para 30 vitesh

“Kam marrë (kredi) para 30 vitesh. A e ke pasur vështirë ta kthesh? Jo, se është ndal në rrogë“, tha ai.

Kryetari i Odës Ekonomike të Kosovës, Lulzim Rafuna thotë se rritja e vlerës së kredive për ekonomitë familjare nuk është mesazh i mirë. Sipas tij, kjo tregon se familjet në Kosovë janë të detyruar t’i nënshtrohen marrjes së kredive të reja.

Rafuna: Nëse ka rritje për ekonomitë familjare, nuk është mesazh i mirë

“Nëse ka rritje për ekonomitë familjare, nuk është mesazh i mirë. Ajo nënkupton që familjet tona po kanë vështirësi në kthimin e kredive, ose në blerjet e tyre. Dhe sa janë të detyruar t’i nënshtrohen ose marrjes së kredive të reja ose riprogramimit të kredive për ta ulur pagesën e kësitit dhe për ta shtrirë në një periudhë më të gjatë kohore”, thotë Rafuna.

Rafuna për KosovaPress, potencon se norma e interesit në bankat e Kosovës vazhdon të jetë e lartë.

Ai thotë se ekzekutivi dhe Banka Qendrore Kosovës duhet të punojnë më shumë në këtë drejtim, për ta ulur normën e interesit.

Norma mesatare e interesit për kreditë e reja është 6.0 përqind.

Rafuna: Ekzekutivi dhe BQK-ja të punojnë më shumë për ta ulur normën e interesit

“Është e lartë. Institucionet e vendit, në këtë rast ekzekutivi, Banka Qendrore e Kosovës, duhet të punojnë më shumë për ta ulur normën e interesit. Se si ndikohet në normën e interesit janë shumë faktorë. E para është siguria juridike ose reforma në sundimin e ligjit. Jo kontekstet që i kanë bankat me bizneset që të presin me vite, por duhet të zgjidhen në një afat shumë më të shkurtër kohor”, potencon Rafuna.

E sa i përket rritjes së depozitave në banka, Rafunes thotë se vjen pasi diaspora dhe qytetarët e Kosovës nuk po investojnë më shumë në patundshmëri, siç kanë bërë më herët.

lg.php.gif

Rafuna: Qytetarët e Kosovës nuk po investojnë në paluajtshmëri si më herët

“Rritja e depozitit po supozoj që janë më së shumti nga ana e qytetarëve të Kosovës. Por, edhe nga ana e diasporës sonë. Nëse shohim trendin e vitit të kaluar edhe fillimi i këtij viti, kemi një rënie të blerjes së paluajtshmërisë nga ana e diasporës tonë. Tani diaspora, por edhe qytetarët e Republikës së Kosovës, por edhe diaspora po depozitojnë dhe nuk po investojnë në paluajtshmëri siç ka ndodhë më herët”, thotë Rafuna.

Sipas të dhënave të Bankës Qendrore të Kosovës (BQK), gjatë pesë mujorit të parë të vitit 2025, shuma e kredive të reja të lëshuara është 1.2 miliard euro, krahasuar me 998.0 milionë euro në periudhën e njëjtë të vitit 2024.

lg.php.gif

Nga BQK-ja thonë se portofoli i përgjithshëm i kredive ka arritur në 6.3 miliardë euro në fund të majit 2025, nga 5.2 miliardë euro në maj të vitit të kaluar, duke shënuar një rritje vjetore prej 1.1 miliardë euro ose 20.9%.

Ndërkaq, sa i përket depozitave, në përgjigjen e tyre për KosovaPress, thonë se gjatë kësaj periudhe pesë mujore janë regjistruar 480.9 milionë euro depozita të reja, krahasuar me 347.6 milionë euro vitin e kaluar.

“Gjatë pesë mujorit të parë të vitit 2025 (janar–maj), shuma e kredive të reja të lëshuara është 1.2 miliard euro, krahasuar me 998.0 milionë euro në periudhën e njëjtë të vitit 2024. Gjithashtu, portofoli i përgjithshëm i kredive në fund të muajit maj 2025 arriti në 6.3 miliardë euro nga 5.2 miliardë euro sa ishte në maj 2024, duke shënuar rritje vjetore me 1.1 miliard euro ose 20.9%. Gjatë pesë mujorit të parë të vitit 2025 gjithsej depozitat e reja janë 480.9 milionë euro, krahasuar me 347.6 milionë euro në periudhën e njëjte të viti 2024. Gjithsej depozitat në fund të muajit maj 2025 arritën në 6.9 miliardë euro nga 6.1 miliardë euro sa ishin në maj 2024 duke shënuar rritje vjetore me 856.2 milion euro ose 14.1%. Norma mesatare e interesit për kreditë e reja në maj 2025 është 6.0%, që paraqet një rënie të lehtë krahasuar me muajin maj të vitit 2024, kur kjo normë ishte 6.14%”, thuhet në përgjigjen e BQK-së.

lg.php.gif

Profesori i ekonomisë, Mustafë Kadrijaj thotë se rritja e kredive dhe depozitave tregon për një përshkallëzim të gjendjes ekonomike në vend.

Sipas tij, qytetarët dhe bizneset po i drejtohen kredive për të përballuar nevojat afatshkurtra, pasi nuk kanë mundësi të qarkullojnë apo të mbijetojnë ekonomikisht.

Ndërkaq, sa i përket depozitave, Kadrijaj vlerëson se pjesa më e madhe vjen nga mjetet e bashkatdhetarëve, të cilët i depozitojnë në banka.

lg.php.gif

Kadrijaj: Qytetaret dhe bizneset tentojnë që përmes kredive ta bëjnë zgjidhjen e momentit

“Në një situatë të tillë kur kemi rritje të kredive tek qytetarët vendor dhe bizneset, po ashtu edhe rritjen e depozitave, vlerësoj se këtu ka një përshkallëzim të situatës, për faktin që qytetarët vendor dhe bizneset vendore shihet që nuk kanë mundësi që të qarkullojnë dhe të mbijetojnë. Ata tentojë që përmes kredive ta bëjnë zgjidhjen e momentit. Por, për fat jo të mirë në shumicën e rasteve kreditë i kanë dërguar që në shumicën e rasteve të jenë ngulfatëse si për ekonomitë familjare, si për bizneset. Ndërsa, kur flasim për depozitat vlerësoj që pjesa dërmuese është nga bashkatdhetarët të cilët depozitojnë në Kosovë ose të blejnë patundshmëri, apo banime”, thotë Kadrijaj.

Në një prononcim për KosovaPress, Kadrijaj vlerësoi se situata ekonomike në vend po rëndohet edhe për shkak të mungesës së funksionimit institucional.

Kadrijaj: Rritja e kredive, shihet që është një mungesë e madhe e politikave shtetërore

“Këtu shihet që është një mungesë e madhe e politikave shtetërore, kur flasim për momentin ne nuk kemi as qeveri të mandatuar, as parlament. Kjo situatë do të përshkallëzohet çdo ditë e më shumë në anën negative, që kjo do ta ngulfat ekonominë e vendit”, potencohet Kadrijaj. /albinfo.xg

Rita Ora publikon këngën e re “Joy”

Posted on by Drin Reçica

Këngëtarja shqiptare me famë botërore, Rita Ora, ka publikuar këngën e saj më të re me titull “Joy”, duke emocionuar fansat në të gjithë botën, përcjell albinfo.ch.

Në rrjetet sociale, Ora ndau një fotografi, e shoqëruar me njoftimin se kënga tani është e disponueshme në të gjitha platformat digjitale, përfshirë Spotify, Apple Music dhe YouTube.

Kënga “Joy” shënon një tjetër hap të rëndësishëm në karrierën e 34-vjeçares, e njohur për hitet “Anywhere”, “Your Song” dhe “Let You Love Me”. E veçanta e kësaj kënge është se do të shërbejë si kolonë zanore për versionin britanik të emisionit të njohur “Love Is Blind UK”, një format i famshëm televiziv për takime dashurie.

“Joy” është tashmë e disponueshme për dëgjim në të gjitha platformat online dhe pritet të jetë një nga kolonat zanore më të suksesshme të verës në Mbretërinë e Bashkuar.

 

Baume-Schneider: Zvicra do të vazhdojë të negociojë me SHBA-në

Posted on by Drin Reçica

Përballë pasigurisë dhe mundësisë së vendosjes së tarifave deri në 250% për produktet farmaceutike, Këshilltarja Federale Elisabeth Baume-Schneider ka bërë thirrje për qetësi dhe unitet.

“Ne e kemi kaluar frangun e fortë, pandeminë  jemi një vend që di të tregojë kohezion dhe besim,” u shpreh ajo për RSI, duke theksuar se këto janë vlera mbi të cilat Zvicra duhet të punojë nga një perspektivë demokratike, përcjell albinfo.ch. 

Sipas saj, kërcënimi është më shumë një sfidë për punëtorët dhe bizneset që kërkojnë zgjidhje, sesa një “makth” për vendin. Ajo nënvizoi se Zvicra po vazhdon negociatat dhe reflektimin strategjik, ndërsa u bëri thirrje institucioneve dhe industrisë që të tregojnë “front të bashkuar, por jo panik”.

Zgjedhjet lokale në Maqedoni, diaspora mund të votoj vetëm duke udhëtuar në vendlindje

Posted on by Drin Reçica

Në Maqedoninë e Veriut pritet të mbahen zgjedhjet lokale, por mërgimtarët do të mund ta ushtrojnë të drejtën e votës vetëm nëse udhëtojnë në vendlindje. Për këto zgjedhje nuk do të organizohet votim në njësitë diplomatike dhe konsullore, duke kufizuar mundësinë e pjesëmarrjes për diasporën që jeton jashtë vendit, transmeton albinfo.ch.

Anëtarja e këtij komisioni, Ditmire Shehu, propozoi që në Kodin Zgjedhor të mos figurojnë termat “banorë rezidentë” dhe “jorezidentë”, por të përdoret vetëm shprehja “banorë të përgjithshëm” të asaj komune, por kjo nuk u pranua.

“Propozoj një ndryshim të nenit 3, pika 2, te fjalia ku thuhet ‘numri i përgjithshëm i banorëve rezidentë nga regjistrimi i vitit 2021’, të zëvendësohet me ‘numri i përgjithshëm i banorëve të RMV-së’. Këtë e them për arsye se, duke parë nenin 21 të Kodit Zgjedhor, ku shumë qartë tregohet se vetë Kodi Zgjedhor nuk i ndan qytetarët në rezidentë dhe jorezidentë, por thotë ‘qytetarët që jetojnë në atë komunë’, që nënkupton se ata, pasi kanë adresë banimi, janë banues, pa marrë parasysh nëse jetojnë në vend apo në diasporë,” theksoi anëtarja e KSHZ-së, Ditmire Shehu.

Qytetarët do të zgjedhin kryetarë të komunave dhe këshilltarë në 80 komuna.

Kryetari i Kuvendit, Afrim Gashi, ka shpallur zgjedhjet lokale. Sipas dispozitave ligjore, meqë sot janë shpallur zgjedhjet, ato duhet të mbahen më 19 tetor 2025.

“Në përputhje me Kushtetutën, Kodin Zgjedhor, legjislacionin në fuqi, si dhe në ushtrim të kompetencave të mia si Kryetar i Kuvendit, kam nderin dhe përgjegjësinë institucionale t’ju njoftoj se sot, zyrtarisht, e nënshkrova vendimin për shpalljen e zgjedhjeve të ardhshme lokale, të cilat do të mbahen më 19 tetor 2025. Këtë vendim e dërgova tek organet kompetente për organizimin dhe zbatimin e zgjedhjeve, dhe pres angazhim maksimal për realizimin e një procesi të ndershëm dhe demokratik.

Ju informoj se gjatë fushatës zgjedhore, e cila fillon njëzet ditë para mbajtjes së zgjedhjeve, Kuvendi do të vazhdojë funksionimin e tij të rregullt administrativ, por nuk do të mbajë seanca plenare. Ky vendim synon të shmangë keqpërdorimin e foltores parlamentare për qëllime elektorale dhe t’u japë deputetëve mundësinë të përkushtohen plotësisht ndaj komunikimit me qytetarët,” u shpreh kryetari i Kuvendit, Afrim Gashi.

Startup-i zviceran që parashikon suksesin e filmave duke përdorur inteligjencën artificiale

Posted on by Drin Reçica

Duke përdorur AI, start-up-i zviceran, pionier nga EPFL, analizon skenarët për të parashikuar potencialin e një filmi përpara se të transmetohet në treg, duke parashikuar suksesin e mundshëm të filmave, serialeve dhe reklamave që në fazën e skenarit, shkruan albinfo.ch.
Tashmë po ndihmon studiot nëpër botë, me mbi 600 klientë, shumica e tyre në SHBA dhe Evropë.Mbështetur nga investitorë si Sylvester Stallone, Largo.ai po bën valë në Hollywood dhe më gjerë. /Albinfo.ch

Serbia pretendon se Popoviqi e pranoi “nën presion” fajësinë në Kosovë

Posted on by Drin Reçica

Ministria e Drejtësisë e Serbisë tha të shtunën se zyrtari i Qeverisë serbe, Igor Popoviq, e nënshkroi “nën presion, dhe jo me vullnetin e tij të lirë” një marrëveshje me prokurorët e Kosovës për ta pranuar fajësinë për nxitje të përçarjes dhe mosdurimit, përcjell albinfo.ch.

“Ne theksojmë se nënshkrimi dhe përdorimi i marrëveshjeve për pranimin e fajësisë në një rast të tillë shërben ekskluzivisht si një mjet për stigmatizim shtesë të popullit serb dhe forcimin e kontrollit politik, dhe jo si një instrument i sundimit të ligjit”, tha Ministria serbe.

LEXO EDHE:

Protesta e serbëve, Kurti: Festivali i Jazz-it po bashkon të dy anët e Mitrovicës – nuk mund ta cenoj askush

Ajo nuk dha asnjë provë për të mbështetur petendimin se Popoviq e pranoi fajësinë nën presion.

Gjykata Themelore në Prishtinë e dënoi të premten Popoviqin me gjashtë muaj burgim për nxitje të përçarjes dhe mosdurimit, dënim që iu zëvendësua me një gjobë prej 3.000 eurosh, si dhe ia ndaloi hyrjen në Kosovë për dy vjet.

Popoviq – i cili është ndihmës i drejtorit të Zyrës për Kosovën në Qeverinë serbe – kishte arritur marrëveshje me Prokurorinë Sepciale të Kosovës për pranimin e fajësisë për nxitje dhe përhapje të urrejtje dhe mosdurimit ndërmjet grupeve etnike, gjatë një fjalimi të mbajtur në Hoçë të Madhe të Rahovecit më 18 korrik.

Gjatë atij fjalimi, Popoviq, ndër të tjera, e kishte cilësuar Ushtrinë Çlirimtare të Kosovës “organizatë terroriste”.

Vetë Popoviq e pranoi të premten para gjykatësit disa herë se qëndron prapa marrëveshjes për pranimin e fajësisë dhe se marrëveshjen e kishte nënshkruar pa asnjë lloj presioni.

Në një komunikatë të shtunën, Ministria serbe pretendoi se gjyqi kundër Popoviqit ishte “një shkelje e së drejtës ndërkombëtare dhe një sulm i drejtpërdrejtë ndaj të drejtave dhe lirive themelore të njeriut të popullit serb”.

“Prandaj, Republika e Serbisë do të përdorë të gjitha mjetet ligjore dhe politike për të mbrojtur Igor Popoviqin dhe për të ekspozuar këtë padrejtësi të rëndë para bashkësisë ndërkombëtare”, thuhet në njoftim.

Ajo tha se marrëveshja për pranimin e fajësisë “nuk prodhon efekt juridik në rendin juridik të Serbisë”.

“Përveç kësaj, vetë marrëveshja është e pavlefshme, sepse është lidhur nën presion dhe në kushte shkeljeje të të drejtave themelore të garantuara nga Rezoluta 1244 dhe Karta e OKB-së për të Drejtat e Njeriut”, sipas aj.

Ministria u bëri thirrje misioneve ndërkombëtare “që veprojnë në Kosovë”, si dhe përfaqësuesve të Bashkimit Evropian, që të “reagojnë urgjentisht”.

Popoviq u arrestua më 18 korrik në pikëkalimin kufitar të Bërnjakut, që lidh Kosovën me Serbinë, pas fjalimit të tij në Hoçë të Madhe të Rahovecit.

Pas ndalimit policor prej 48-orësh, Popoviqit iu caktua masa e paraburgimit prej një muaji. Avokati i tij e apeloi vendimin, por edhe shkalla e dytë e gjyqësorit la në fuqi vendimin e Themelores më 31 korrik.

Prokuroria e akuzoi atë se me dashje ka nxitur dhe përhapur publikisht urrejtje dhe mosdurim ndërmjet grupeve etnike, gjatë një fjalimi të mbajtur në Hoçë të Madhe të Rahovecit.

Çështjen e arrestimit të Popoviqit, zyrtarët serbë e kanë ngritur edhe gjatë takimeve me ambasadorët e Rusisë dhe Kinës, të akredituar në Serbi, por edhe me shefin e Kombeve të Bashkuara, Antonio Guterres.

Pas shqiptimit të paraburgimit ndaj Popoviqit, presidenti serb, Aleksandar Vuçiq, e paralajmëroi Kosovën për “pasoja të paparashikueshme”. Kjo deklaratë u pa si kërcënim nga kryeministri në detyrë i Kosovës, Albin Kurti.

Zyrtarët në Kosovë kanë thënë se nuk do të tolerojnë që të fyhet dhe përdhoset historia dhe lufta e udhëhequr nga UÇK-ja.

UÇK-ja ishte forcë politiko – ushtarake e cila ka luftuar për çlirimin e Kosovës nga sundimi serb në periudhën 1990-1999.

Gjatë luftës në Kosovë më 1998/99 janë vrarë më shumë se 13.000 civilë, ndërsa mijëra të tjerë janë zhdukur.

Rreth 1.600 persona, kryesisht shqiptarë, nuk janë gjetur ende.

Ndër vite, autoritetet e drejtësisë në Kosovë kanë akuzuar ose dënuar disa persona për krime lufte.

Zvicra po inovon në parandalimin e thatësirës

Posted on by Drin Reçica

Në maj, Zvicra nisi një sistem të ri paralajmërimi për thatësirën dhe zbulim të hershëm. Ndërsa shumë vende monitorojnë thatësirën, Zvicra është e vetmja që e kombinon atë me një sistem alarmi, shkruan albinfo.ch.

Thatësirat, duke u bërë më të shpeshta dhe më të zgjatura, ndikojnë në tokë, ujë, ekosisteme dhe bujqësi, si dhe rrisin rrezikun e zjarreve në pyje.

Ky sistem i ri jep një pasqyrë të detajuar të situatës në Zvicër, së bashku me parashikime për katër javët e ardhshme.

Ai forcon sigurinë publike duke zvogëluar dëmet dhe mungesat në furnizimet thelbësore, ndërsa u lejon kantoneve dhe komunave të planifikojnë dhe të veprojnë shpejt me sinjalizime të hershme.

RMV: Shpallen zgjedhjet lokale, mbahen më 19 tetor 2025

Posted on by Drin Reçica

Kryetari i Kuvendit, Afrim Gashi, ka shpallur zgjedhjet lokale. Sipas dispozitave ligjore, meqë sot janë shpallur zgjedhjet, ato duhet të mbahen më 19 tetor 2025, përcjell albinfo.ch.

“Në përputhje me Kushtetutën, Kodin Zgjedhor, legjislacionin në fuqi, si dhe në ushtrim të kompetencave të mia si kryetar i Kuvendit, kam nderin dhe përgjegjësinë institucionale t’ju njoftoj se sot, zyrtarisht, nënshkrova vendimin për shpalljen e zgjedhjeve të ardhshme lokale, të cilat do të mbahen më 19 tetor 2025. Këtë vendim e dërgova te organet kompetente për organizimin dhe zbatimin e zgjedhjeve dhe pres angazhim maksimal për realizimin e një procesi të ndershëm dhe demokratik.

Ju informoj se gjatë fushatës zgjedhore, e cila fillon njëzet ditë para mbajtjes së zgjedhjeve, Kuvendi do të vazhdojë funksionimin e tij të rregullt administrativ, por nuk do të mbajë seanca plenare. Ky vendim synon të shmangë keqpërdorimin e foltores parlamentare për qëllime elektorale dhe t’u japë deputetëve mundësinë të përkushtohen plotësisht ndaj komunikimit me qytetarët”, u shpreh kryetari i Kuvendit, Afrim Gashi.