Plani për mot të ftohtë është aktivizuar në Gjenevë që nga dita e djeshme. Përballë rënies së ndjeshme të temperaturave dhe rikthimit të erës nga veriu, Qyteti i Gjenevës ka vendosur ta zgjasë këtë plan, i cili u aktivizua të dielën, deri më 12 janar. Masat përfshijnë hapjen e hapësirave shtesë për strehim emergjent dhe dyfishimin e patrullave të natës në terren.

Me temperatura që zbresin deri në -6 gradë Celsius, i ftohti ndihet fort në rrugët e Gjenevës.

“Në këto temperatura ekziston rreziku i hipotermisë: trupi i njeriut nuk është i projektuar për të qëndruar jashtë për disa orë,” shpjegon Sami Ben Salah, punonjës social i Qytetit të Gjenevës, të hënën gjatë edicionit informativ të orës 12:45.

Në rrugët e qytetit, Sami Ben Salah dhe një nga kolegët e tij u ofrojnë personave të pastrehë që takojnë një vend të ngrohtë për të kaluar natën. Ata gjithashtu i inkurajojnë të telefonojnë në një linjë të dedikuar emergjente, pasi që nga 29 dhjetori janë hapur 80 vende shtesë për strehim.

“Njerëzit janë të lumtur që mund të strehohen, veçanërisht kur temperaturat bëhen vërtet ekstreme,” thekson Claudio Gramenzi, komandant i Mbrojtjes Civile të qytetit.

Policia e Lucern u sulmua me fishekzjarre natën e Vitit të Ri pranë qendrës kulturore Neubad. Persona të paidentifikuar hodhën kapsolla dhe raketa drejt makinave, banesave dhe më pas edhe ndaj efektivëve të policisë, duke plagosur dy prej tyre.

Sipas autoriteteve, gjatë ndërhyrjes policore, persona të tjerë ndërhynë dhe ndihmuan autorët të fshiheshin brenda qendrës kulturore, ku po zhvillohej një festë. Disa pjesëmarrës sulmuan fizikisht policët dhe hodhën objekte ndaj tyre, duke plagosur edhe një police tjetër. Policia reagoi me sprej piper dhe shkopinj gome, ndërsa autorët arritën të largoheshin.

Drejtoresha e Sigurisë e Kantonit të Lucern, Ylfete Fanaj, e dënoi ashpër ngjarjen, duke e quajtur të papranueshme dhunën ndaj policisë dhe pengimin e shërbimeve emergjente. Edhe menaxhmenti i qendrës kulturore Neubad u distancua nga incidenti dhe dënoi dhunën.

Ndërkohë, Partia e Qendrës në Kantonin e Lucern ka kërkuar masa më të rrepta ligjore, duke theksuar nevojën për përgjegjësi më të qartë edhe për personat që pengojnë ose mbështesin autorët e dhunës ndaj policisë dhe shërbimeve emergjente.

Shoferët e kamionëve elektrikë duhet të kenë mundësinë t’i karikojnë shpejt automjetet e tyre përgjatë autostradave. Konfederata Zvicerane synon që kompanitë private të ndërtojnë stacione karikimi të shpejtë në zona të caktuara pushimi dhe në qendrat e kontrollit të trafikut për automjetet e rënda. Për këtë qëllim është hapur një thirrje për projekte.

Sipas Zyrës Federale të Rrugëve (FEDRO), kjo thirrje është pjesë e planit kombëtar për mobilitetin elektrik. Në një njoftim për shtyp të publikuar të hënën, FEDRO thekson se një rrjet karikimi i shpejtë, i aksesueshëm për publikun, duhet të jetë i disponueshëm jo vetëm për makinat e pasagjerëve, por edhe për automjetet e rënda të transportit.

Ofruesit privatë të shërbimeve mund të aplikojnë për tre lote, secili që përfshin rreth dhjetë lokacione përgjatë autostradave kombëtare. Lokacionet e përzgjedhura ndodhen në Concise (VD), Saint-Prex (VD), Porrentruy (JU) dhe Raron (VS).

Konfederata parashikon që kompanitë private të merren me planifikimin, financimin, ndërtimin dhe operimin e pikave të karikimit. Zyra Federale e Rrugëve (OFROU) do të sigurojë dhe do të parafinancojë lidhjet elektrike deri te dhe duke përfshirë stacionin e transformatorit. Afati për dorëzimin e aplikimeve është 30 prilli.

Pozicion udhëheqës

Sipas të dhënave të shoqatës Swiss eMobility, kamionët elektrikë do të përbëjnë gati 21% të tregut zviceran deri në vitin 2025. Shoqata vlerëson se kjo e vendos Zvicrën në një pozicion udhëheqës në nivel ndërkombëtar. Kompanitë e transportit janë nxitësit kryesorë të kësaj kërkese në rritje.

Megjithatë, shoqata paralajmëron se rritja e kërkesës do të varet në masë të madhe nga data e futjes së taksës për automjetet e rënda, e bazuar në performancë, për kamionët elektrikë. Këshilli Federal planifikon ta zbatojë këtë taksë duke filluar nga viti 2029. Për të përshpejtuar dekarbonizimin, kamionët elektrikë pritet fillimisht të përfitojnë nga ulje tarifore.

Propozimi aktualisht po diskutohet në Parlament. Komisioni përkatës i Këshillit Kombëtar dëshiron t’u japë kamionëve elektrikë një zbritje më të madhe sesa ajo e propozuar nga Këshilli Federal, por dhomat parlamentare ende nuk kanë marrë një vendim përfundimtar. Propozimi parashikon gjithashtu tarifa më të larta për kamionët me motorë me djegie të brendshme.

Ajo që filloi si një festë e gëzueshme për Natën e Vitit të Ri përfundoi në një katastrofë në Crans-Montana. Zjarri vdekjeprurës ngre pyetje të shumta brenda industrisë së turizmit.

Crans-Montana është një qytet turistik me famë ndërkombëtare, që tërheq rreth tre milion vizitorë çdo vit. Por pas tragjedisë së Natës së Vitit të Ri, qyteti është mbuluar nga një heshtje e rëndë – një ndjesi trishtimi mbizotëron ajrin.

Zjarri shkatërrues goditi rajonin gjatë sezonit të pikut, kur mijëra turistë ishin në lëvizje. Pas dekadash rënieje, qyteti turistik po përjeton një ringritje. Që nga marrja e teleferikëve nga kompania amerikane Vail Resorts rreth dy vjet më parë, qyteti ka parë një rritje të qëndrimeve në hotele dhe një rigjallërim të aktivitetit të skive.

Zjarri ka qenë gjithashtu një goditje për Vail Resorts: “Jemi thellësisht të pikëlluar për tragjedinë në Crans-Montana. Mendimet tona janë me viktimat dhe familjet e tyre,” tha kompania në një përgjigje për Blick. Aktualisht, fokusi i kompanisë është mbështetja e punonjësve, komunitetit dhe mysafirëve. “Jemi në kontakt me autoritetet lokale dhe gati të mbështesim përpjekjet e tyre në çdo mënyrë të mundshme.”

Ski në Crans-Montana vazhdon, por me masa kujdesi

Operacionet e skiut në Crans-Montana vazhdojnë. Aktivitetet pas skiut në barin e njohur Zerodix pranë stacionit të luginës janë anuluar deri në njoftim të mëtejshëm. Për shkak të kapacitetit të lartë të spitaleve lokale, vizitorët udhëzohen të ski-ojnë me kujdes të shtuar.

Turizmi pritet të mbetet stabil

Nga perspektiva emocionale dhe humane, situata është jashtëzakonisht e vështirë dhe stresuese, shpjegon Bruno Huggler, drejtor i turizmit në Crans-Montana. Ende nuk mund të dihet nëse dhe në çfarë forme tragjedia do të ndikojë turizmin lokal. Megjithatë, ngjarja është e lokalizuar.

Sipas Huggler, rezervimet e ardhshme nuk pritet të ndikohen. Destinacioni si i tërë mbetet i aksesueshëm, megjithëse janë bërë disa rregullime për shkak të situatës. Një sfidë kyçe për të ardhmen është menaxhimi i turizmit dhe i destinacionit në një mënyrë që të ruajë respektin dhe ndjeshmërinë e nevojshme ndaj viktimave dhe familjeve të tyre.

“Destinacion i sigurt për udhëtim”

Turizmi zviceran gjithashtu lëshoi një deklaratë: “Kjo është shkatërruese, dhe industria e turizmit në Zvicër ndjehet thellësisht e lidhur me viktimat dhe familjet e tyre,” tha drejtori Martin Nydegger. Ai shtoi se nuk ishte në dijeni të ndonjë tragjedie të kësaj madhësie që të përfshinte të rinjtë në Zvicër. Në të njëjtën kohë, ai theksoi se Zvicra mbetet një destinacion i sigurt për udhëtim me standarde shumë të larta sigurie.

Të paktën 40 persona humbën jetën dhe 119 të tjerë u plagosën në barin “Le Constellation” natën e 1 janarit. Hetimi vazhdon.

Katastrofa e zjarrit në Crans-Montana, në kantonin Valais, ka tronditur opinionin publik brenda dhe jashtë Zvicrës. Ngjarja ka prekur veçanërisht edhe kryetarin e komunës Untersiggenthal në Aargau, i cili në vitin 2025 kishte marrë një vendim të diskutueshëm: mbylljen e një salle të njohur koncertesh për shkak të rreziqeve të sigurisë. Një vendim jo popullor në atë kohë, por që sot konsiderohet si një fat i madh.

Vetëm një dalje emergjence

Bodrumi i birrës në Untersiggenthal kishte shërbyer për dekada me radhë si vend koncertesh (“Live im Chäller”), festash karnavalesh dhe aktivitetesh për të rinjtë. Ambienti ishte i njohur edhe jashtë kufijve të komunës, e cila numëron rreth 7’800 banorë.

Koncertet kishin një atmosferë të veçantë për shkak të hapësirës në bodrum, pa dritare. Por ekzistonte një problem serioz: lokali kishte vetëm një dalje emergjence, e cila ishte njëkohësisht edhe hyrja kryesore. Kapaciteti ishte rreth 80 persona.

Siguria mbi gjithçka

“Zjarrfikësit ishin gjithmonë të pranishëm kur kishte shumë njerëz në bodrum dhe kjo konsiderohej e mjaftueshme,” shpjegon kryetari i komunës, Adrian Hitz. Megjithatë, në pranverën e vitit 2025 ai vendosi personalisht që koncertet të mos lejoheshin më për shkak të rregullave të sigurisë kundër zjarrit.

“Nuk mund ta merrja më mbi vete këtë përgjegjësi,” thotë Hitz.

Në verën e vitit 2025, pas 30 vitesh aktivitet, bodrumi i birrës u mbyll. Vendimi hasi në kundërshtime të forta në këshillin komunal dhe mes shoqatave kulturore.

Një vendim i vështirë, por i drejtë

Sot, pas tragjedisë në Crans-Montana, kryetari i komunës është i bindur se vendimi ishte i duhuri.

“Kur mora vesh për zjarrin, në pesë sekondat e para mendova vetëm një gjë: sa me fat kemi qenë që nuk ndodhi asgjë në bodrumin tonë,” shprehet ai.

Ai beson se shumë nga kritikët e atëhershëm sot do ta shihnin ndryshe këtë vendim.

Reflektim edhe nga organizatorët

Edhe Micha Plüss, president i Shoqatës Kulturore të Untersiggenthalit, e pranon se tragjedia në Valais të prek thellë.

“Për dekada gjithçka kishte funksionuar mirë,” thotë ai. “Por sot jemi më të vetëdijshëm për rëndësinë e rregullave të sigurisë.”

Shoqata është e lehtësuar që klubi u zhvendos në një ambient që përmbush standardet më të fundit të mbrojtjes nga zjarri.

Një fund i lumtur për vizitorët dhe organizatorët

Vendndodhja nuk u mbyll përfundimisht, por u zhvendos nga bodrumi në katin e sipërm, në hollin (foyer) të ish-sallës shumëfunksionale, e cila tani është zëvendësuar nga një palestër sportive trefishe.

Lokali i ri quhet “FoYeah”, një lojë fjalësh me termin “foyer”. Hapja zyrtare u festua në shtator 2025. Koncertet vazhdojnë, por tani në një ambient më të sigurt, me disa dalje emergjence dhe dritare.

Edhe pse “Chällergroove” i dikurshëm i bodrumit nuk ekziston më, siguria e përmirësuar është sot arsye për qetësi dhe mirënjohje.

Pas zjarrit tragjik në Crans-Montana, autoritetet lokale po ndërmarrin masa për të parandaluar ngjarje të ngjashme. Qyteti i Lozanës u ka dërguar të hënën në mëngjes një letër rreth 600 lokaleve dhe institucioneve publike, duke u kërkuar të rishikojnë protokollet e tyre të sigurisë nga zjarri, mëson RTS.

Pesë ditë pas ngjarjes në Crans-Montana, Lozana synon të sigurohet se standardet e detyrueshme të sigurisë po zbatohen në të gjithë territorin e saj. Verifikimi përfshin klube nate, bare, restorante, sallone çaji, strehimore dhe salla koncertesh me bar – pra çdo hapësirë që mirëpret publikun dhe shërben pije, transmeton albinfo.ch.

“Përballë një tragjedie të tillë, është e domosdoshme të shtrojmë pyetje në lidhje me fushën tonë të përgjegjësisë dhe kompetencës,” deklaroi Pierre-Antoine Hildbrand, përgjegjës për sigurinë në Bashkinë e Lozanës.

Trajnime për menaxhimin e rrezikut nga zjarri

Sipas tij, të gjitha institucionet do të marrin një email zyrtar ku do të ftohen të rishikojnë procedurat e brendshme dhe trajnimet e stafit. Paralelisht, autoritetet do të sigurohen që kontrollet të kryhen rregullisht dhe në mënyrë korrekte.

“Do të kërkojmë një raport nga policia e zjarrit e Lozanës për të kuptuar situatën e secilit institucion: çfarë autorizimesh kanë, për sa kohë janë të vlefshme dhe si kryhen kontrollet,” shpjegon Hildbrand.

Më pas, bashkia planifikon të mbledhë të gjithë profesionistët e sektorit për të vlerësuar nevojën e forcimit të masave të sigurisë. Kjo mund të përfshijë, ndër të tjera, trajnime të përbashkëta për stafin mbi menaxhimin e rrezikut nga zjarri.

“Si është e mundur të tolerohet diçka e tillë në Zvicër?”, “Si mund ta lejojë Zvicra praninë e fëmijëve në një bar gjatë natës?”, “Në Zvicër, mbyllim sytë para parave”: shumë shpejt pas zjarrit në barin Constellation, krahas mesazheve të ngushëllimit, u shfaqën edhe komente të shumta që shprehnin habinë se si një tragjedi e tillë mund të ndodhte në Zvicër.

Kritikat më të ashpra kanë ardhur nga Italia, një vend i goditur rëndë nga kjo tragjedi, me gjashtë qytetarë të rinj që humbën jetën. “Në Itali, njerëzit po pyesin se si mund të ketë ndodhur e gjithë kjo”, deklaroi ambasadori italian në Zvicër, Gian Lorenzo Cornado, në një intervistë për BFMTV, të hënën në mëngjes.

“Rreziku zero nuk ekziston”

Në një intervistë të përbashkët për RTS, SRF dhe RSI të dielën, presidenti zviceran Guy Parmelin pranoi se në Zvicër mund të ekzistojë “një ndjenjë e rreme sigurie”. Sipas këshilltarit federal, “duhet të nxjerrim mësime nga kjo dhe të bëjmë gjithçka që është e mundur për të minimizuar rreziqet. Por rreziku zero nuk ekziston”.

Kompanitë industriale të vogla dhe të mesme zvicerane panë një rënie të aktivitetit të tyre në dhjetor. Indeksi i Menaxherëve të Blerjeve të NVM-ve (PMI) ra me 0.9 pikë në 49.4, duke rënë përsëri nën pragun e rritjes prej 50 pikësh.

Kjo periudhë e parë e zymtësisë që nga gushti është kryesisht për shkak të kërkesës së ngadaltë, me përbërësin e porosive që ra me dy pikë të plota në 49.6.

Ndërkohë, parashikimet për vëllimin e prodhimit ranë në 49.9 pikë, krahasuar me 50.4 pikë një muaj më parë, raportoi të hënën banka zvicerane Raiffeisen në anketën e saj të rregullt.

Kjo zymtësi e përtërirë penalizoi gjithashtu perspektivën e punësimit, e cila ra në 49.5 pikë nga 51.1 pikë, shkruan swissinfo, transmeton albinfo.ch.

Pavarësisht një rimëkëmbjeje të pjesshme të eksporteve në Shtetet e Bashkuara, të nxitura nga industria hapësinore, dërgesat zvicerane jashtë vendit në tremujorin e fundit të vitit të kaluar mbetën nën ato të një viti më parë.

Në këtë drejtim, perspektiva për vitin 2026 është e ngjashme me atë të vitit të kaluar. Një shumicë e vogël e NVM-ve eksportuese presin që situata të mbetet e pandryshuar. Pjesa tjetër, megjithatë, është optimiste.

Edhe pse kryesisht pa borë në fusha, pothuajse të gjitha rajonet zvicerane do të preken nga temperaturat e ulëta këtë javë.

E hëna e parë e vitit 2026, domethënë 5 janari, do të shënojë fillimin e motit “të ftohtë dhe të acartë”, sipas parashikimit nga shërbimi zyrtar meteorologjik i Zvicrës, MeteoSchweiz.

Ndërsa do të mbetet kryesisht me diell për disa ditët e ardhshme, temperaturat do të bien shumë nën zero në pjesën më të madhe të Zvicrës, madje edhe në zonat më të ulëta.

Për shembull, parashikimet parashikojnë -10°C në Bernë, -7°C në Cyrih dhe Bazel, dhe -5°C në Lozanë.

Vrapimi i ftohtë, por me diell, do të vazhdojë deri të enjten, me shi ose borë – varësisht nga rajonet – që do të mbërrijnë të premten dhe do të vazhdojnë gjatë gjithë fundjavës.

Po moti në male?

Do të jetë edhe më ftohtë në lartësi më të mëdha, me temperatura në 2,000 metra që do të bien në -11°C.

Por në disa zona të Alpeve Zvicerane do të jetë edhe më ftohtë: në pistat e skive, në një lartësi mbi 2,000 metra, temperatura do të jetë mesatarisht rreth -13C.

Megjithatë, në disa pista – si në St. Moritz (Graubünden) – i ftohti do të mbetet intensiv, me temperatura që bien deri në -24C.

Mesi i janarit: Më i butë, por më i lagësht

Duke parë përpara nga e hëna, 12 janar deri të dielën, 18 janar, MeteoSchweiz parashikon një “zonë të madhe me presion të ulët mbi Evropën veri-qendrore, me një rrymë perëndimore mbi Zvicër, shkruan thelocal, transmeton albinfo.ch. Ditët do të jenë kryesisht me re me disa reshje që alternohen me periudha me diell dhe të thata dhe temperatura maksimale nga 2 deri në 7C”.

Sëmundjet dhe aksidentet mund të ndodhin në çdo kohë dhe kudo. Çfarë trajtimi mjekësor kanë të drejtë të marrin të huajt nëse kanë nevojë për kujdes mjekësor në Zvicër?

Përgjigja e kësaj pyetjeje varet nëse jeni banor i Zvicrës, apo dikush që sapo kalon nëpër vend.

Në rastin e parë, kërkohet të keni sigurim shëndetësor zviceran, pavarësisht nëse jeni shtetas zviceran apo i huaj. Kjo do të thotë që do t’ju ofrohet kujdes urgjent, si dhe çdo kujdes jo-urgjent që mund t’ju nevojitet.

Edhe polica më themelore e sigurimit – KVG në gjermanisht dhe LaMal në frëngjisht dhe italisht – është mjaft gjithëpërfshirëse dhe përfshin mbulim për sëmundje, ilaçe, analiza, maternitet, terapi fizike, kujdes parandalues ​​dhe shumë trajtime të tjera.

Një përjashtim i dukshëm është ambulanca.

Sigurimi shëndetësor do të kontribuojë një shumë të caktuar në koston e transportit urgjent, por vetëm nëse është vërtet një domosdoshmëri mjekësore – një aksident serioz ose një situatë kërcënuese për jetën. Megjithatë, nëse pacienti mund të kishte udhëtuar në spital me makinë private ose transport publik, sigurimi shëndetësor bazë nuk do të paguajë asgjë (megjithëse politikat plotësuese mund të paguajnë).

Po sikur të mos jeni banor, por vizitor?

“Shtetasit e vendeve të tjera duhet të kenë sigurim të mjaftueshëm për të mbuluar kostot e trajtimit në Zvicër”, sipas Zyrës Federale të Shëndetit Publik (FOPH).

Nëse jeni nga një shtet i BE-së ose EFTA-s (Norvegjia, Islanda ose Lihtenshtajni) dhe keni Kartën Evropiane të Sigurimit Shëndetësor (EHIC), “keni të drejtë të merrni kujdes mjekësor që konsiderohet thelbësor, duke pasur parasysh llojin e trajtimit dhe kohëzgjatjen e pritur të qëndrimit në Zvicër”, tha FOPH.

“Kujdes thelbësor” do të thotë urgjenca siç përshkruhet më sipër, në vend të trajtimeve jo-urgjente që mund të shtyhen në mënyrë të sigurt deri në kthimin tuaj në shtëpi.

Ky përcaktim do të bëhet nga një profesionist mjekësor.

Turistët nga vendet e treta, nga ana tjetër, duhet të kenë një polisë të përshtatshme sigurimi shëndetësor që mbulon kostot e trajtimit thelbësor mjekësor.

Megjithatë, nëse jeni nga një vend që i nënshtrohet një vize Shengen, “duhet të merrni sigurim mjekësor privat që ofron mbulim minimal prej 30,000 eurosh”, tha FOPH.

Çfarë ndodh nëse nuk keni asnjë sigurim shëndetësor fare?

Në rast të një urgjence të vërtetë mjekësore, nuk do t’ju mohohet kujdesi; do të stabilizoheni, por do të duhet të ktheheni në vendin tuaj për trajtim pasues. Gjithashtu, do t’ju paraqitet një faturë kur të largoheni nga spitali, shkruan thelocal, transmeton albinfo.ch.

Tani, nëse vini në Zvicër posaçërisht me qëllimin për të marrë trajtim mjekësor, sigurisht që mund të caktoni një takim me një mjek sipas zgjedhjes suaj, por do të duhet ta paguani faturën menjëherë pas konsultimit.

Nëse polica juaj e sigurimit nga vendi juaj do të rimbursojë shpenzimet e shkaktuara në Zvicër varet nga lloji i marrëveshjes që keni me transportuesin tuaj – por ky nuk është problem i spitaleve zvicerane.

Çdo pasuri në Zvicër që i përket kreut të shtetit venezuelian Nicolás Maduro, i cili është arrestuar nga Shtetet e Bashkuara, do të ngrihet me efekt të menjëhershëm si një masë paraprake. Kjo u vendos nga qeveria zvicerane të hënën.

Sipas një deklarate nga Departamenti Federal i Punëve të Jashtme (FDFA), qeveria zvicerane dëshiron të sigurojë që asnjë pasuri që i përket Maduros dhe personave të tjerë të afërt me të nuk mund të dalë jashtë vendit. Anëtarët e qeverisë aktuale të Venezuelës nuk preken nga ngrirja, shtoi ajo.

Ngrirja është një shtesë ndaj sanksioneve kundër Venezuelës që kanë qenë në fuqi që nga viti 2018. Këto tashmë përfshinin ngrirje të pasurive. Sipas FDFA-së, ngrirjet e reja synojnë njerëzit që ende nuk janë sanksionuar në Zvicër.

Baza për këtë hap është Akti për Ngrirjen dhe Kthimin e Pasurive të Paligjshme të mbajtura nga Personat e Huaj Politikisht të Ekspozuar (FIAA). Sipas FDFA-së, arsyet për humbjen e pushtetit nuk janë vendimtare për një ngrirje të tillë. Gjithashtu nuk është vendimtare nëse humbja e pushtetit është shkaktuar në mënyrë të ligjshme apo në shkelje të së drejtës ndërkombëtare. Faktori vendimtar për këtë hap është fakti që ka ndodhur një humbje e pushtetit, transmeton albinfo.ch. Kjo do të thotë se tani është e mundur që vendi i origjinës të fillojë procedurat e ndihmës ligjore në lidhje me pasuritë e fituara në mënyrë të paligjshme në të ardhmen.

Ngrirja duhet t’i bëjë të mundura procedurat e tilla në të ardhmen. Dhe nëse vërtetohet se pasuritë janë fituar në mënyrë të paligjshme, Zvicra synon t’i vërë ato në dispozicion të popullit të Venezuelës, shkroi FDFA.

Autoritetet zvicerane po mbështeten gjithnjë e më shumë në kufizimet prej 80 km/orë në autostrada gjatë orëve të pikut për të parandaluar bllokimet e trafikut dhe emetimet. Por jo të gjithë janë dakord me këtë masë.

Që në vitin 2023, Zyra Federale e Rrugëve (ASTRA) kishte propozuar të ulte kufirin e shpejtësisë në orët e pikut në autostrada nga 120 km/orë që është aktualisht në 80 km/orë në kohë të caktuara të ditës.

“Brenda disa vitesh ndoshta nuk do të jemi në gjendje të shmangim urdhërimin e një kufiri shpejtësie prej 80 km/orë në të gjithë Mittelland (rajoni i Plateau Zviceran) gjatë orëve të pikut për të parandaluar bllokimet e përhershme të trafikut”, tha në atë kohë drejtori i ASTRA-s, Jürg Röthlisberger.

Sipas këtyre planeve, masa supozohet të zbatohet në të gjithë vendin diku nga viti 2026, megjithëse nuk është caktuar një afat kohor specifik.

Megjithatë, ajo është tashmë në fuqi në disa pjesë të rrjetit autostradal të Zvicrës.

Ndërkohë, deputeti Thomas Knutti nga Partia Popullore Zvicerane (SVP) e së djathtës ekstreme ka paraqitur një mocion parlamentar kundër uljes së shpejtësisë, duke argumentuar se është “qasja e gabuar si nga perspektiva e inxhinierisë së trafikut ashtu edhe nga ajo ekonomike”.

Në fakt, ai theksoi se “ndryshimet e shpeshta në shpejtësi destabilizojnë rrjedhën e trafikut, rrisin rrezikun e aksidenteve dhe çojnë në sjellje joefikase të drejtimit. Ato krijojnë pikërisht bllokimet e trafikut që supozohet të parandalojnë”.

Për të mbështetur pretendimin e tij, ai përmendi shembullin e autostradës A2 pranë Pratteln (Basel-Country) ku, pavarësisht një limiti shpejtësie prej 80 km/orë, bllokime trafiku deri në 45 minuta ndodhin rregullisht gjatë orës së pikut.

Rrugë me gropa përpara

Mocioni i Knutit do të debatohet në një seancë të ardhshme parlamentare, por ai do të duhet të përballet me kundërshtimin e ligjvënësve të tjerë, si dhe të grupeve mjedisore.

Për shembull, Jon Pult, një deputet nga Partia Social Demokratike, ka thënë se propozimi i Knuttit do të shkaktonte “dëme të mëdha në mjedis” dhe për këtë arsye ai do ta kundërshtojë atë.

“Një kufizim shpejtësie prej 80 km/orë do të përmirësojë rrjedhën e trafikut dhe do të parandalojë mbingarkesën,” tha Pult, shkruan thelocal. “Parandalimi i kësaj do të çojë vetëm në më shumë bllokim të trafikut, i cili nuk është as në interes të shoferëve, as të ekonomisë dhe as të mjedisit.”

Nga ana e tij, Klubi Zviceran i Transportit (VCS) është gjithashtu në favor të një shpejtësie të reduktuar, transmeton albinfo.ch.

“Në shpejtësi më të ulëta, distancat e dukshmërisë, reagimit dhe frenimit janë më të shkurtra, duke zvogëluar kështu mundësinë e përplasjeve dhe, në rast aksidenti, zvogëlon ashpërsinë e pasojave,” tha Martin Winder, kreu i politikës së transportit të VCS.

Ngadalësimi edhe në qytete

VCS ka qenë gjithashtu një mbështetës i gjatë i ruajtjes së një limiti maksimal shpejtësie prej 30 kilometrash në orë në zonat e banuara; aktualisht, limiti i shpejtësisë në zonat urbane është vendosur në 50 km/orë, siç përcaktohet nga Akti i Trafikut Rrugor të vendit.

Shumë komuna në të gjithë Zvicrën e kanë futur këtë limit më të ulët shpejtësie në lagjet e tyre të banimit, megjithëse limiti i përgjithshëm është ende i vendosur në 50 km/orë.

Të tjera, si Gjeneva dhe Cyrihu, kanë pasur sukses në paraqitjen e ankesave kundër këtij rregulli.