Në botën e muzikës klasike, ku perfeksioni kërkon vite të tëra disipline dhe përkushtimi është i pashmangshëm, Lir Hajrizi, pavarësisht moshës se re, po shpalos një talent të rrallë. I qetë, i matur dhe i përqendruar në çdo detaj, ai e përshkruan marrëdhënien me pianon si diçka që nuk erdhi nga një vendim, por nga një ndjesi e brendshme.
“Dashuria ime për pianon ka nisur në mënyrë shumë natyrale, si diçka që më erdhi vetë pa e kërkuar,” thotë Liri, duke kujtuar momentet e para kur tingujt e instrumentit i dukeshin si botë më vete. Ai thotë se qysh i vogël e ndiente se “tastet e pianos flisnin, tregonin histori që nuk kërkonin fjalë.”
Për prindërit e tij, që e panë nga afër këtë ndjeshmëri të hershme, mbështetja ishte e natyrshme. Ndërsa për Lirin, ulja për herë të parë para një pianoje të vërtetë ishte përvojë e paharrueshme: “Nuk e di pse, por në atë moment ndjeva një lidhje të menjëhershme, si të kisha gjetur diçka që e kisha kërkuar pa e ditur.”
I pyetur nga revista Albinfo.at për arsyen se pse zgjodhi pikërisht pianon, Liri e përshkruan pianon si një univers emocional që mund të preki secilin dëgjues, kudo në botë.
“Pianoja më ka tërhequr sepse ka një gjuhë universale, nëse një melodi luhet bukur, ajo prek gjithkënd,” shpjegon ai. Për të, ky instrument nuk është thjesht një objekt muzikor, por një mënyrë komunikimi pa fjalë, një hapësirë ku emocionet gjejnë shprehjen e tyre më të sinqertë.
Vlen të theksohet se udhëtimi muzikor i Lirit sot zhvillohet në shkollën e njohur të muzikës “Prenk Jakova” në Prishtinë. Ai e konsideron këtë institucion si shtëpinë e tij të dytë, një ambient ku tingujt e korridoreve, energjia e nxënësve dhe përkushtimi i mësuesve i japin frymë krijimtarisë së tij.
Mësuesja e tij e pianos, Pranvera Hoxha, ka luajtur rol të rëndësishëm në zhvillimin teknik e interpretativ të tij. “Ajo më ka mësuar se muzika nuk është vetëm teknikë, është ndjenjë, interpretim dhe shpirt,” thotë Liri, duke theksuar se çdo vepër kërkon kujdes, kuptim dhe respekt.
Piano, një rrugëtim me plot suksese
Deri tani, Liri ka marrë pjesë në gara dhe festivale në Kosovë, Shqipëri, Maqedoni të Veriut, Kroaci, Slloveni dhe Austri, duke fituar çmime të para, të dyta dhe mirënjohje të veçanta. Por për Lirin, vlerat e garave shkojnë përtej certifikatave.
“Unë i shoh garat jo si sfida kundër të tjerëve, por si sfida kundër vetes,” shpjegon ai. Skena, emocionet e para performancës, dridhja e duarve dhe momenti kur muzika nis, për të gjitha këto, ai thotë se ia vlen çdo përgatitje.
Edhe pse “International Music Competition” në Salzburg ishte në format online, për Lir Hajrizin ajo garë mbetet një nga përvojat më të fuqishme të karrierës së tij të re. Ai e kujton atë moment si të ishte duke u ngjitur në një skenë të vërtetë, përballë një publiku të gjallë.
“Edhe pse nuk isha fizikisht në Salzburg, emocionet ishin të jashtëzakonshme, sikur të isha në një nga skenat më të njohura të Evropës,” tregon ai. Përpjekjet për përgatitje kanë qenë të gjata dhe intensive, me përsëritje të vazhdueshme të çdo detaji që mund të bënte diferencë. “E dija që çdo detaj kishte rëndësi, nga dinamika më e butë deri te kulmet emocionale.”
Dita e xhirimit të performancës në dhomën e tij u shndërrua në një moment të paharrueshëm. Kamera i dukej e frikshme, por për Lirin ajo ishte publiku. “Sapo fillova të luaja, harrova çdo gjë. Ishte sikur po performoja drejtpërdrejt për ta,” thotë ai. Kur lajmi për vendin e dytë mbërriti, emocionet shpërthyen. “Nuk e besoja se një pianist i ri nga Kosova mund të merrte një vlerësim të tillë ndërkombëtar pa qenë as në skenë fizikisht.”
Ai moment, thotë Liri, e përforcoi bindjen se arti nuk njeh kufij. “Nëse luan me shpirt, muzika arrin kudo. Kjo është fuqia e saj më e madhe.”
Ndërkohë, vetëm pak muaj pas Salzburgut, Liri arriti edhe një sukses të jashtëzakonshëm, çmimin e parë në konkursin “The Young Pianist”, ku juria e vlerësoi me 100 pikë të plota, një rrallësi në garat e muzikës së kultivuar. “Ishte një moment që nuk do ta harroj kurrë,” tregon ai.
Shtyllat e suksesit: familja, mësuesit, miqtë
Për një të ri që rritet mes kërkesave të artit dhe jetës së përditshme, Liri e di mirë se askush nuk arrin vetëm. Ai flet me një mirënjohje të veçantë për familjen e tij, të cilën e quan “motori i rrugëtimit”.
“Prindërit e mi kanë besuar tek unë edhe kur unë vetë dyshoja,” thotë ai. Ata kanë qenë pranë çdo konkursi, çdo prove, çdo mbrëmjeje të vonë ushtrimesh. Sakrificat e tyre, thotë ai, janë arsyeja kryesore që ai vazhdon të ecë përpara.
Mësuesit janë shtylla e dytë e rëndësishme. “Nuk më mësojnë vetëm notat. Më mësojnë si të jap shpirt, si të besoj në veten time në skenë.”
Shokët, të cilët e përkrahin edhe pa qenë pjesë e muzikës, i japin energjinë e moshës. “Ata e bëjnë udhëtimin më të bukur. Përveç muzikës, kam edhe fëmijëri,” thotë duke buzëqeshur.
Frymëzimet e një pianist të ri
I pyetur se cilat janë veprat, kompozitorët që pëlqen të luaj, ai shprehet se “Beethoven-i ka forcë, karakter dhe një lloj guximi që më sfidon si pianist,” thotë ai, duke pranuar se pikërisht muzika energjike e gjeniut gjerman e ka bërë të dashurohet edhe më shumë me pianon. Për të, Beethoven është frymëzim i fuqisë dhe vendosmërisë, ndërsa Chopin është një botë krejt tjetër. “Kur luaj Chopin-in, më duket sikur po tregoj historinë time, jo të tij,” rrëfen ai, duke e cilësuar muzikën e kompozitorit polak si një ditar të brendshëm ndjenjash.
Mes këtyre dy poleve, Mozart-i i qëndron si elegancë e pastër. “Ka një thjeshtësi që në të vërtetë është shumë e vështirë për t’u arritur. Mozart-i të mëson disiplinë dhe balancë.”
Në mesin e interpretueseve të mëdhenj që Liri i studion me kujdes, është Evgeny Kissin. Ai e përshkruan me admirim të sinqertë dhe e vlerëson jo vetëm për teknikën brilante, por për qëndrimin e tij artistik.
“Kissin nuk e kërkon vëmendjen, ai kërkon muzikën. Çdo notë e tij është e pastër, e menduar, e përjetuar.”
Një ëndërr që nis në Kosovë dhe synon skenat ndërkombëtare
Ambiciet e Lirit nuk ndalen brenda kufijve të vendit. Ai e sheh të ardhmen e tij në akademitë prestigjioze të Evropës, siç janë Austria, Gjermania, Italia, vendet ku lindi dhe u zhvillua vetë muzika klasike. “Vetë ideja që mund të jem në të njëjtat ambiente ku ka studiuar Mozart-i apo Beethoven-i më emocionon,” tregon ai.
Studimet jashtë vendit nuk i sheh vetëm si ëndërr personale, por edhe si një mision të rëndësishëm. Ai dëshiron që talenti i tij të jetë një histori suksesi që e vendos Kosovën në hartën kulturore. “Dua t’i tregoj botës që edhe fëmijët nga vendet tona mund të arrijnë shumë, nëse u jepet mundësia,” thotë ai.
Mesazhi i Lirit për fëmijët që ëndërrojnë muzikën dhe për festat e fundvitit
“Të nisësh diçka të re gjithmonë sjell pak pasiguri, por përgjigjet vijnë vetëm kur merr guximin të fillosh”. Liri muzikën e përshkruan si një mik që të rrit ngadalë, të mëson durimin dhe bukurinë e përparimit të vogël, të përditshëm. Ai e di mirë se tingujt e parë shpesh janë të pasigurt, por kjo nuk e ka ndalur kurrë të vazhdojë.
Andaj, ai u sugjeron fëmijëve të mos frikësohen nga pengesat që i shohin përpara: “Mos e shihni pengesën si mur, por si sfidë që ju bën më të fortë.” Për të, muzika shpërblen çdo përpjekje me një emocion ose gëzim të ri. Dhe, mbi të gjitha, ai u rikujton se çdo rrugëtim i madh fillon me një hap të vogël.
“Mos prisni momentin ideal. Filloni sot, sepse çdo koncert, çdo ëndërr, nis nga një notë,” thekson ai.
Po ashtu, Liri e sheh fundvitin si kohën ideale për reflektim, falënderim dhe lidhje me ata që duam. “Familja është dhurata më e madhe që mund të kemi. Një buzëqeshje, një fjalë e butë, një përqafim, të gjitha këto, e ndryshojnë botën”, përfundon Liri duke buzëqeshur./Albinfo.at
