Zvicra dhe Bashkimi Evropian kanë përmbyllur zyrtarisht negociatat për një marrëveshje të re ndërmjet tyre, pas një procesi të gjatë bisedimesh. Negociatorët Patric Franzen nga Zvicra dhe Richard Szostak nga BE kanë nënshkruar me iniciale tekstet e marrëveshjeve në Bernë, duke shënuar një hap të rëndësishëm drejt rregullimit të ri të marrëdhënieve dypalëshe, shkruan swissinfo.ch., transmeton albinfo.ch.

Qeveria zvicerane konfirmoi të mërkurën këtë zhvillim, duke sqaruar se inicializimi është një procedurë përmes së cilës negociatorët udhëheqës e miratojnë përmbajtjen e dokumenteve duke vendosur inicialet e tyre në secilën faqe. Kjo nënkupton se dokumentet reflektojnë përfundimet e negociatave.

Këshilli Federal, organi ekzekutiv i Zvicrës, pritet të marrë një vendim për miratimin e marrëveshjeve dhe nisjen e konsultimeve publike përpara verës. Tekstet e plota do të publikohen pas këtij vendimi, ndërsa nënshkrimi zyrtar i marrëveshjeve pritet të ndodhë në tremujorin e parë të vitit 2026, transmeton albinfo.ch.

Më 28 shtator 2025, qytetarët zviceranë do të votojnë për dy çështje të rëndësishme në referendumin federal: ligjin e ri për identitetin elektronik (e-ID) dhe për vendosjen e një takse mbi shtëpitë e dyta. Të dy temat kanë ngjallur debat të gjerë në opinionin publik dhe politikën zvicerane, shkruan RTS, transmeton albinfo.ch.

Pas dështimit të iniciativës së parë në vitin 2021, autoritetet federale kanë sjellë një version të ri të ligjit për identitetin elektronik. Sipas këtij ligji, Konfederata do të jetë përgjegjëse për lëshimin e e-ID-së  një dokument elektronik falas dhe opsional, që synon të thjeshtojë qasjen në shërbimet publike dhe private në internet. Përdoruesit do të mund të aplikojnë për dokumente zyrtare, të vërtetojnë moshën ose të përdorin e-ID-në për qëllime të tjera administrative.

Megjithatë, jo të gjithë janë të bindur. Tre grupe të ndryshme  përfshirë Miqtë e Kushtetutës, shoqatën “Referendumi i e-ID 2.0” dhe lëvizjen Mass-Voll  kanë mbledhur mbi 50,000 nënshkrime për të sfiduar ligjin në referendum. Kundërshtarët theksojnë se, pavarësisht menaxhimit shtetëror, teknologjia mbështetet ende në infrastrukturën e kompanive private, duke rritur shqetësimet për mbikëqyrje dhe sigurinë e të dhënave personale, transmeton albinfo.ch.

Tema e dytë në rend dite lidhet me sistemin e taksimit të strehimit. Parlamenti ka vendosur të shfuqizojë taksën aktuale mbi qiranë teorike për banesat kryesore dhe të dyta  një sistem që taksonte të ardhura të supozuara nga prona, edhe nëse ajo nuk jepej me qira. Në vend të saj, do të zbatohen zbritje vetëm të pjesshme për interesat hipotekore dhe kostot e mirëmbajtjes.

Për të kompensuar humbjet, ligji i ri u jep kantoneve të drejtën të vendosin një taksë të re mbi shtëpitë e dyta që përdoren për qëllime personale. Kjo ka shkaktuar kundërshtime nga kantonet turistike, të cilat frikësohen se do të humbasin të ardhura të rëndësishme.

Siç kërkohet për çdo ndryshim kushtetues, për ligjin do të nevojitet shumica e votës popullore dhe e kantoneve.

Zhvillimi i votimit të 28 shtatorit pritet të jetë vendimtar për drejtimin që do të marrë Zvicra në fushën e dixhitalizimit dhe të drejtës së pronës, duke reflektuar tensionin mes inovacionit teknologjik dhe mbrojtjes së të drejtave themelore, si dhe mes interesave federale dhe atyre kantonale, transmeton albinfo.ch.

Këshilli Federal ka shprehur mbështetje për një rregullore më fleksibile mbi orarin e punës për punonjësit që punojnë nga shtëpia, por ka kërkuar që kjo të vlejë vetëm për ata që kanë mundësinë të përcaktojnë vetë një pjesë të konsiderueshme të orarit të tyre të punës. Këto komente janë bërë në përgjigje të një propozimi të Komitetit Ekonomik dhe Tatimor të Këshillit Kombëtar, shkruan SRF, transmeton albinfo.ch.

Propozimi parasheh një zgjatje të kohës maksimale ditore të punës nga 14 në 17 orë, si dhe një reduktim të periudhës minimale të pushimit nga 11 në 9 orë. Po ashtu, do të lejohet puna e së dielës pa leje deri në gjashtë të dielave në vit për jo më shumë se pesë orë secila. Një tjetër element i rëndësishëm i propozimit është edhe e drejta për të qenë i padisponueshëm,  një masë që synon të mbrojë kohën personale të punonjësve.

Këshilli Federal vlerëson se rregullorja sjell qartësi dhe fleksibilitet, pa neglizhuar mbrojtjen e shëndetit, por paralajmëron se ajo duhet të zbatohet me kujdes. Ndërsa Komisioni synon që dispozitat të vlejnë për të gjithë punonjësit mbi moshën 18 vjeç, qeveria zvicerane propozon që ato të kufizohen vetëm për ata që kanë autonomi në menaxhimin e orarit të tyre, transmeton albinfo.ch.

“Sipas Këshillit Federal, vetëm ata që mund të vendosin vetë se kur të punojnë mund të përfitojnë realisht nga ky fleksibilitet, duke arritur një balancë më të mirë midis punës, jetës familjare dhe kohës së lirë,” thuhet në deklaratë.

Megjithatë, qeveria ka propozuar që e drejta për të qenë i padisponueshëm t’u garantohet të gjithë punonjësve, pavarësisht vendndodhjes së punës.

Një pakicë në Komitetin e Çështjeve Ekonomike kundërshtoi propozimin, duke shprehur shqetësimin se ndryshimet mund të çojnë në përkeqësim të kushteve të punës dhe në rrezik për shëndetin e punëtorëve. Ata paralajmëruan se pasojat afatgjata mund të përkthehen në kosto më të larta për ekonominë.

Propozimi fillestar u paraqit nga Thierry Burkart (FDP/AG), aktualisht anëtar i Këshillit të Shteteve, para pandemisë së COVID-19. Ai synon të përshtasë ligjin me realitetet e reja të tregut të punës në epokën digjitale dhe pas pandemike, transmeton albinfo.ch.

SBB (Hekurudhat Federale Zvicerane) po përgatitet për një zgjerim të rëndësishëm të ofertës së saj të shërbimeve hekurudhore, me hyrjen në fuqi të orarit të ri në dhjetor 2025. Veçanërisht në Zvicrën veriperëndimore, ky ndryshim përfaqëson zgjerimin më të madh të shërbimit në 20 vitet e fundit, njoftoi kompania të mërkurën, shkruan 20minuten, transmeton albinfo.ch.

Lidhje të reja ndërkombëtare

• Italia: Dy trena shtesë do të qarkullojnë çdo ditë në secilin drejtim midis Cyrihut dhe Milanos. Lidhja ekzistuese me Bolonjën do të zgjatet deri në Firence, ndërsa treni sezonal i verës për në Gjenova do të shkojë deri në La Spezia. Në dimër, ky tren do të përfundojë si më parë në Milano.
• Gjermania: Për herë të parë, do të ketë një lidhje direkte ICE midis Brig dhe Gjermanisë. Gjithashtu, numri i lidhjeve ditore midis Churit dhe Gjermanisë do të dyfishohet nga dy në katër.
• Franca: Linja direkte sezonale Lozanë-Marsejë do të zgjerohet në vitin 2026. Nga prilli deri në tetor, udhëtarët do të mund të udhëtojnë nga Lozana drejt bregdetit francez të Mesdheut çdo javë nga e enjtja deri të hënën. Po ashtu, Lioni do të ketë më shumë lidhje me Zvicrën perëndimore.

Përmirësime në shërbimet vendore

• Graubünden-Cyrih: IC3 do të ofrojë shërbim gjysmëoror gjatë ditëve të javës nga ora 6 e mëngjesit deri në 8 të mbrëmjes. Kjo u vjen në ndihmë udhëtarëve të përditshëm dhe atyre të kohës së lirë. Po ashtu, lidhjet direkte ndërmjet Aeroportit të Gjenevës, Bernës, Cyrihut dhe Churit do të rriten nga katër në pesë çdo dy orë.
• Bazel-Biel: Pas përmirësimeve në infrastrukturë, S-Bahn do të qarkullojë çdo 15 minuta midis Liestal dhe Basel SBB. Trenat e distancave të gjata do të udhëtojnë çdo 30 minuta midis Bazel SBB dhe Biel. Ndërkohë, linja IC51 do të ofrojë lidhje direkte nga Bazeli drejt Arc lémanique në Lozanë.
• Ticino: Lidhjet shtesë të Eurocity dhe zgjatja e një treni nga Lugano në Chiasso do të mundësojnë një shërbim të përhershëm çdo orë ndërmjet Zvicrës gjermanishtfolëse dhe Chiasso-s. Kjo përmirëson ndjeshëm lidhjen për rajonin e Mendrisiottos me pjesën tjetër të vendit.

Sipas SBB-së, këto masa synojnë të rrisin efikasitetin dhe të përmbushin nevojat e udhëtarëve në një mënyrë më të orientuar drejt të ardhmes. Ndryshimet pritet të hyjnë në fuqi me orarin e dimrit në dhjetor 2025, transmeton albinfo.ch.

Këshilli Federal ka nisur fazën e dytë të zbatimit të Iniciativës së Infermierisë, e cila u miratua nga qytetarët zviceranë në nëntor të vitit 2021. Pas hyrjes në fuqi të Aktit të Ndihmës për Trajnimin e Infermierisë më 1 korrik 2024, fokusi tani zhvendoset te përmirësimi i kushteve të punës dhe zhvillimi profesional i infermierëve në Zvicër, shkruan 20minuten, transmeton albinfo.ch.

Në këtë fazë të re, Këshilli Federal ka hartuar një projektligj të ri federal që synon ta bëjë profesionin e infermierisë më tërheqës dhe të parandalojë largimin e parakohshëm të profesionistëve nga kjo fushë. Ndër masat kryesore parashikohet caktimi i orareve të ndërrimeve të paktën katër javë përpara, me mundësi për rregullime të shkurtra që do të kompensohen përmes kohës së lirë ose kompensimit financiar, varësisht nga situata.

Po ashtu, projektligji parashikon uljen e kohës maksimale javore të punës në 45 orë dhe vendosjen e një norme standarde mes 40 dhe 42 orësh në javë. Orët shtesë do të kompensohen zakonisht me kohë të lirë, por nëse kjo nuk mundësohet, do të aplikohet një shtesë page prej së paku 25 për qind. Puna në të dielat dhe festat zyrtare do të shpërblehet me kohë të lirë dhe një pagesë shtesë prej së paku 50 për qind.

Këshilli Federal po ashtu dëshiron të nxisë dialogun ndërmjet partnerëve socialë për përmirësimin e mëtejshëm të kushteve të punës dhe nënshkrimin e marrëveshjeve kolektive. Këto marrëveshje do të mund të devijojnë nga kërkesat e ligjit të ri, për sa kohë respektohen dispozitat detyruese të ligjeve federale dhe kantonale në fuqi, transmeton albinfo.ch.

Në fushën e zhvillimit profesional, synohet forcimi i rolit të infermierëve të kualifikuar në mënyrë të avancuar. Përmes ndryshimeve në Aktin e Profesioneve Shëndetësore, do të përkufizohet roli dhe kërkesat për profesionin e Infermierisë së Praktikës së Avancuar (APN), duke u dhënë këtyre specialistëve një rol më të rëndësishëm në kujdesin parësor.

Vendimi përfundimtar për dy projektligjet do t’i takojë Parlamentit në hapat e ardhshëm të procesit legjislativ, transmeton albinfo.ch.