Qyteti i Prishtinës në kaos për shkak të bojkotit në transportin publik

Qytetarët e Prishtinës sot nuk kanë mundur të shfrytëzojnë shërbimet e transportit publik.

Trafiku Urban dhe linjat private të transportit publik kanë ndaluar sot punën për shkak të bllokadës financiare në Komunën e Prishtinës.

Një nga protestuesit tha se gjendja është jashtë normales duke u kërkuar falje qytetarëve për ndërprerjen e punës të cilën tha se nuk e bën me dëshirën e tyre, transmeton albinfo.ch.

“Sot jemi ardhur në gjendje jo normale, zgjidhja është e juaja me ardh me na thirrë në takim me na kallëzu e na dalim i transmetojmë te masa. Përmes mediave ju kërkojmë falje qytetarëve që e kemi ndërprerë punën, jo me dëshirën tonë. Kryetari i Komunës është i obliguar me na informu pse ka ardh kjo gjendje në këto momente?”, tha një punëtor i linjave të autobusëve në Prishtinë.

Ndërkohë, kryetari i Prishtinës Përparim Rama fajësoi Qeverinë tashmë në detyrë për mos alokimin e mjeteve për kryeqytetin.

Sipas tij problemi është te Ministria e Financave, teksa thotë se ky problem mund të zgjidhet shumë shpejt.

Rama kërkoi publikisht takim urgjent me kryeministrin në detyrë, Albin Kurti dhe ministrin e Financave, Hekuran Murati.

“Edhe Trafiku Urban edhe sektori privat, faktikisht kanë punuar me muaj të tërë kanë kryer shërbime me muaj të tërë pa pagesa, për arsye se fondat tona të kryeqytetit, të hyrat vetanake të cilat me ligj duhet me iu transferu kryeqytetit kanë qenë dhe vazhdojnë të jenë të bllokuara. Si rezultat e kemi pasur të pamundur me pagu edhe Trafikun Urban edhe sektorin privat që kryejnë shërbime për kryeqytetin. Pra, ky është problemi, problemi është atje të Ministria e Financave prandaj kërkoj takim urgjent edhe me kryeministrin edhe me ministrin e Financave për me zgjidh këtë problem sepse ky problem mundet me u zgjedh menjëherë. Pra, po e përsëris edhe njëherë, kjo është sikur ju qytetarë të nderuar paret me i pasë në bankë, i ke fondet e tua në bankë e një zyrtar i bankës nuk po t’i lëshon paret për teket të veta. Kjo po ndodh për fat të keq këtu në kryeqytet”, tha Rama.

MeteoSwiss parashikon një dimër të butë

Spekulimet për një “dimër të shekullit” janë të parakohshme, sipas MeteoSwiss.

Një dimër i butë pritet aktualisht, raportoi Zyra Federale e Meteorologjisë dhe Klimatologjisë me kërkesë të Keystone-SDA.

Aktualisht po shtohen raportet se një fenomen i rrallë meteorologjik mbi Polin e Veriut mund të sjellë një dimër të ashpër në Evropë dhe Zvicër. Kjo njihet si Ngrohje e Papritur Stratosferike (SSW), transmeton albinfo.ch.

Zakonisht, një vorbull e fortë polare bllokon ajrin e ftohtë mbi Arktik. Nëse dobësohet, temperaturat në stratosferë – shtresa e ajrit e vendosur midis 10 dhe 50 kilometrave mbi nivelin e detit – mund të rriten deri në 50 gradë Celsius brenda pak ditësh. Kjo mund të ndryshojë rrjedhën polare të ajrit dhe të rrisë mundësinë e periudhave të ftohta në rajone të ndryshme të botës. MeteoSwiss konfirmon se vorbulla polare mbi Arktik aktualisht po dobësohet dhe deformohet në një lartësi prej rreth 30 kilometrash. Temperaturat në këtë shtresë të stratosferës pritet të rriten ndjeshëm gjatë dy javëve të ardhshme. Megjithatë, ndikimi në motin e dimrit në Zvicër është ende i paqartë, sipas Zyrës Federale të Meteorologjisë dhe Klimatologjisë. Do të jetë thelbësore të shihet nëse ndryshimet në stratosferë shtrihen në troposferë, shtresa atmosferike që lidhet me klimën tonë. Për më tepër, Amerika e Veriut shpesh preket nga valët e ajrit të ftohtë që shoqërohen me këto fenomene, në vend të Evropës.

Sa të mitur shqiptarë morën leje qëndrimi në Evropë?

Të dhënat më të fundit të Eurostat për vitin 2024 tregojnë se Shqipëria vijon të jetë një nga vendet kryesore të origjinës së të miturve që marrin leje të para qëndrimi në Bashkimin Evropian.

Nga 147 474 leje qëndrimi të lëshuara për të mitur nga Evropa, 13% i takojnë shtetasve shqiptarë, duke e renditur në pozicionin e tretë, pas Ukrainës (21%) dhe Bjellorusisë (15%). Ky pozicionim e vendos Shqipërinë në qendër të hartës migratore evropiane, veçanërisht për lëvizjet e fëmijëve dhe të rinjve.

Në total, në mbarë botën gjatë vitit 2024 u dhanë 540 445 leje të para qëndrimi për të mitur, ku Evropa përfaqëson një pjesë të konsiderueshme prej 27%. Këto shifra tregojnë se kontinentit i shtohet çdo vit një numër i madh të miturish që kërkojnë të integrohen në sistemet arsimore dhe sociale të vendeve anëtare të BE-së. Rritja e kërkesave nga Shqipëria lidhet kryesisht me bashkimin familjar, më pas me mundësitë për arsimim dhe perspektivat e një jete më të qëndrueshme në vendet pritëse.

Në shkallë globale, Azia është rajoni me numrin më të madh të të miturve që marrin leje të para qëndrimi, me 201 039 fëmijë që përfaqësojnë 37% të totalit botëror. Në krye të listës së shteteve aziatike renditen Siria (31%), Afganistani (13%), India (11%), Kina përfshirë Hong Kongun (8%) dhe Pakistani (7%). Paralelisht, Afrika përbën 21% të totalit botëror, me 111 934 të mitur, nga të cilët një pjesë e madhe vijnë nga Maroku (36%), Egjipti (8%), Nigeria (7%), Somalia (5%) dhe Eritrea (5%). Të dhënat tregojnë se këto rajone vijojnë të përballen me sfida sociale, konflikte dhe vështirësi ekonomike që ndikojnë drejtpërdrejt në emigracionin e moshave të reja.

Edhe pse flukset më të larta globale vijnë nga Azia dhe Afrika, Shqipëria mbetet një nga vendet më të spikatura brenda kontinentit evropian për sa i përket emigracionit të të miturve. Ky realitet nënvizon sfidat demografike dhe socio-ekonomike që vendi duhet të adresojë, teksa gjithnjë e më shumë familje shqiptare zgjedhin vendet e Bashkimit Evropian për zhvillimin dhe të ardhmen e fëmijëve të tyre.

Hulumtim: 85% e shqetësimeve të parashikuara nuk realizohen kurrë

Hulumtimet tregojnë se shumica e gjërave për të cilat stresohemi nuk bëhen kurrë realitet.

Një studim i botuar në “Journal of Behavioral Medicine” zbuloi se rreth 85% e shqetësimeve të parashikuara nuk materializohen kurrë.

“85% e gjërave për të cilat shqetësohemi nuk ndodhin kurrë”, sipas një studimi të kryer nga Universiteti Cornell.

Hulumtimet tregojnë se nga 15% e shqetësimeve që ndodhin, shumica e njerëzve zbulojnë se mund t’i përballojnë ato më mirë sesa prisnin ose të mësojnë diçka të vlefshme nga përvoja, që do të thotë se vetëm rreth 3% e shqetësimeve rezultojnë në vështirësi të vërteta.

Kjo sugjeron që një pjesë e madhe e ankthit rrjedh nga problemet e imagjinuara dhe jo nga ngjarjet reale.

Studimet, përfshirë një nga Universiteti Cornell, zbuluan se 85% e shqetësimeve të regjistruara të njerëzve nuk ndodhën kurrë.

Përballimi i problemeve reale: Për 15% të shqetësimeve që ndodhën, 79% e njerëzve raportuan se e trajtuan situatën më mirë sesa mendonin ose mësuan diçka të rëndësishme prej saj.

Rezultati i përgjithshëm: Kjo nënkupton se afërsisht 97% e asaj për të cilën shqetësohen njerëzit nuk është një problem i rëndësishëm në realitet, pasi vetëm rreth 3% e shqetësimeve çojnë në të vërtetë në vështirësi të mëdha.

Ndikimi psikologjik: Procesi i shqetësimit mund të krijojë stres dhe ankth të konsiderueshëm mendor, edhe pse ngjarjet aktuale nuk ka gjasa të ndodhin ose janë të menaxhueshme nëse ndodhin.

Arbër Hoxha nën vëzhgim nga dy klube angleze

Janari pritet të sjellë lëvizje të rëndësishme për Arbër Hoxhën. Anësori i Kombëtares shqiptare është futur në radarin e dy klubeve angleze, Sheffield United dhe Hull City, që po konkurojnë për shërbimet e 27-vjeçarit.

Sipas “Sportsboom”, të dy klubet po përgatiten për të ofruar oferta konkrete në merkaton e dimrit. Performancat e Hoxhës me Dinamo Zagreb dhe Kombëtaren shqiptare kanë rritur ndjeshëm vlerësimin ndaj tij. Sheffield United ka një avantazh të lehtë falë fuqisë më të madhe financiare, e cila mund të ndikojë në bisedimet përfundimtare.

Hull City ka një armë tjetër në favor të tij: trajnerin Sergej Jakirovic. Teknik kroat ka punuar më parë me Hoxhën në Dinamo Zagreb, ku lojtari shënoi 4 gola dhe dha 3 asistime në 31 ndeshje. Jakirovic ka tentuar ta marrë Hoxhën edhe gjatë kohës së tij te Kayserispor dhe tani shpreson të përdorë marrëdhënien e tyre për ta transferuar në EFL Championship.

Dinamo Zagreb nuk ka nxjerrë ende në shitje Hoxhën, sidomos pasi i rinovoi kontratën deri në vitin 2029. Megjithatë, paga e tij e moderuar, rreth 500 mijë euro në vit, e bën lojtarin një objektiv të arritshëm për klubet angleze.

E ardhmja e Arbër Hoxhës mbetet e hapur, por një gjë është e qartë: emri i tij është ndër më të nxehtit në janar.

Paga mesatare në Maqedoninë e Veriut mbetet më e ulëta në rajon

Maqedonia e Veriut prej vitesh përballet me një problem të njohur: pagat mesatare janë më të ulëtat krahasuar me shumicën e vendeve të ish-Jugosllavisë. Sipas të dhënave të fundit nga Enti Shtetëror i Statistikave, paga mesatare neto arrin rreth 45,466 denarë, shumë më pak se në Serbi, Mal të Zi, Kroaci apo Slloveni.

Në vitet e fundit ka pasur rritje më të theksuar të pagave, por kjo lidhet kryesisht me masa administrative, si rritja e pagës minimale, rritjet në sektorin publik dhe largimi masiv i fuqisë punëtore jashtë vendit. Për një rritje reale të pagave, kërkohet që ekonomia të rritet më shpejt dhe produktiviteti të përmirësohet. Aktualisht, pagat janë rritur më shpejt se prodhimi ekonomik, gjë që ndikon negativisht në produktivitet.

Edhe papunësia vazhdon të jetë një faktor që kufizon rritjen e mëtejshme të pagave. Megjithatë, situata po ndryshon ngadalë. Kompanitë po e kanë gjithnjë e më të vështirë të gjejnë dhe të mbajnë punëtorë të kualifikuar, prandaj edhe gatishmëria për të ofruar paga më të mira është rritur.

Gjatë dekadës së fundit, paga mesatare në vend është dyfishuar. Në shtator 2015, ajo ishte 22,024 denarë, ndërsa në shtator 2025 ka arritur në 45,466 denarë (rreth 739 euro). Megjithë këtë rritje, Maqedonia e Veriut vazhdon të jetë pothuajse në fund të Evropës për nga niveli i pagës mesatare.

Në vendet fqinje, punëtorët paguhen më mirë: në Serbi mesatarisht rreth 900 euro, në Bosnjë 809 euro, në Mal të Zi mbi 1,000 euro, në Kroaci 1,456 euro, ndërsa në Slloveni paga mesatare kap rreth 1,573 euro.

 

Zvicra përshpejton vendosjen e byzylykëve elektronikë për të parandaluar femicidin

Kantonet zvicerane po marrin vetë iniciativën për të vendosur një sistem të ri monitorimi elektronik në kohë reale për autorët e dhunës në familje, pasi qeveria federale ende nuk ka miratuar një ligj të posaçëm. Shoqata “Electronic Monitoring” do të paraqesë së shpejti një plan ndërkantonal për zbatimin e byzylykut dinamik deri në pranverë të vitit 2026 dhe harmonizimin e tij në të gjithë vendin deri në vitin 2027.

Kjo nismë vjen pas kritikave për “mungesë veprimi” nga Berna. Deputetja Céline Amaudruz paralajmëron se vonesat po rrezikojnë jetë, ndërsa kantonet kërkojnë një sistem funksional sa më shpejt, transmeton albinfo.ch.

Rezultatet nga projekti pilot i zhvilluar në Cyrih (2023–2024) janë pozitive: sistemi jep alarm të menjëhershëm kur agresori afrohet, por kërkon që zona e kufizimit të jetë të paktën 2 kilometra për të lejuar ndërhyrjen e policisë. Përvoja e Spanjës, ku përdorimi i këtij sistemi ka ulur femicidet me rreth 30%, shihet si model.

Plani i ri parashikon krijimin e një qendre kombëtare shumëgjuhëshe monitorimi, punësime shtesë dhe një marrëveshje financimi mes kantoneve. Autoritetet theksojnë se byzylyku elektronik është vetëm një mjet brenda një serie masash që përfshijnë parandalim, ndërgjegjësim dhe trajnim të forcave të rendit.

Aktualisht në Zvicër një grua vritet mesatarisht çdo dy javë si pasojë e dhunës në familje, ndaj zbatimi i shpejtë i këtij sistemi konsiderohet jetik.

Epstein dhe lidhjet e tij me Zvicrën: Dokumente të reja zbulojnë detaje

Dokumente të reja zbulojnë lidhje të panjohura më parë midis kriminelit të dënuar seksual Jeffrey Epstein dhe Zvicrës. Sipas gazetës NZZ am Sonntag, Epstein kishte tre llogari bankare në HSBC Private Bank në Gjenevë. Banka nuk ka dhënë koment lidhur me këtë informacion.

Përveç lidhjeve financiare, dokumentet tregojnë se Epstein mund të ketë kryer aktivitete operative në Zvicër. Një email i vitit 2016 përmend ofrimin e një “asistenteje nga Zyrihu,” ku sipas raportit termi “asistente” shpesh përdorej si kod në rrjetin e trafikut seksual të Epstein, transmeton albinfo.ch.

Gloria Allred, avokate e disa viktimave të Epstein, tha: “Ne e dimë që Epstein përdorte të tjerët për të rekrutuar gra në Europë.”

Dokumentet e tjera lidhen me “Crypto Valley” të Zug-ut. Email-et tregojnë se Epstein shkëmbeu informacion për kriptovalutat me ish-këshilltarin e Trump, Steve Bannon, dhe më pas u lidh me një ekspert amerikan të kriptove i njohur me individë zviceranë.

Gjithashtu, Epstein ka pasur kontakte me bankën private Edmond de Rothschild në Gjenevë dhe me atëherë-kryetaren e bordit, Ariane de Rothschild. Sipas bankës, marrëdhënia ka qenë vetëm në kuadër të biznesit.

Aktualisht nuk dihet nëse hetuesit amerikanë janë të informuar për këto lidhje zvicerane, dhe nuk janë marrë ende kërkesa për ndihmë ligjore nga Zvicra. Rasti i Epstein mbetet në fokus të institucioneve amerikane, ndërsa Kongresi ka votuar për publikimin e të gjitha dokumenteve të tij, të cilat më pas u nënshkruan nga ish-presidenti Trump.

 

Prishtina pritet të mbetet pa transport publik nesër, akuza e kundërakuza

Kryeqyteti i Kosovës do të përballet nesër me ndërprerjen e plotë të transportit publik, pasi Ndërmarrja Publike Komunale “Trafiku Urban” ka paralajmëruar se do të ndalojë qarkullimin e të gjitha linjave të autobusëve.

Arsyeja e dhënë nga ndërmarrja është mungesa e fondeve për paga dhe karburant, për shkak të mos-ekzekutimit të buxhetit të komunës.

Sipas Trafikut Urban, vendimi i ndërprerjes është i përkohshëm dhe rifillimi i qarkullimit do të ndodhë sapo të ekzekutohen pagesat e nevojshme.

Kryetari i Prishtinës, Përparim Rama, deklaroi në një konferencë për media se ndërprerja e transportit është pasojë e, siç tha ai, bllokimit të hyrave vetanake të kryeqytetit nga Qeveria. Ai paralajmëroi se linjat e transportit publik “ndalet nga nesër” nëse buxheti nuk zhbllokohet menjëherë dhe se kjo mund të ndikojë edhe në shërbime të tjera komunale.

Ministri në detyrë i Financave, Hekuran Murati, reagoi përmes një postimi në Facebook, duke mohuar pretendimet e Ramës. Ai shkroi:

“Të premten pasdite, Thesari e ka alokuar buxhetin e dhjetorit për Komunën e Prishtinës, para kohe, me idenë që të paguheshin disa fatura për shërbime esenciale, siç ishte energjia elektrike.

Mirëpo në fund të ditës, stafi i Komunës së Prishtinës kishin përfunduar orarin dhe nuk e kishin kryer asnjë pagesë, me arsyetimin se ‘i kryejmë të hënën’.

Në vend se të paguanin faturat gjatë orarit të punës, Përparim Rama me nënkryetarët e tij kishin vendosur të bëjnë propagandë anti-qeveri gjatë fundjavës, duke u ankuar për gjoja bllokadën.”

Murati shtoi se kjo sjellje sqaron edhe arsyen pse deputetët e LDK-së, përfshirë Lumir Abdixhikun, nuk votuan buxhetin për Prishtinën në Kuvend, duke e lënë qytetin pa fonde për shërbime të nevojshme.

 

Takimet në Gjenevë: SHBA–Ukrainë, “produktive”, sipas të dy delegacioneve

Takimi mes Shteteve të Bashkuara dhe Ukrainës në Gjenevë për planin e Donald Trump për t’i dhënë fund luftës në Ukrainë është cilësuar si “produktiv” nga të dyja delegacionet.

Bisedimet dypalëshe u zhvilluan mes Sekretarit amerikan të Shtetit, Marco Rubio, dhe Shefit të Stafit të Presidentit ukrainas, Andrei Yermak. Pas një pushimi, të dy palët njoftuan para gazetarëve se diskutimet po ecin “në mënyrë konstruktive”. Takimi vazhdoi edhe gjatë orëve të mbrëmjes, transmeton albinfo.ch.

Para këtij sesioni, delegacioni ukrainas kishte zhvilluar një takim të veçantë me përfaqësues nga Franca, Gjermania dhe Mbretëria e Bashkuar.

Sipas planit amerikan prej 28 pikash, propozohet që:

Kievi t’i dorëzojë Rusisë territoret aktualisht të okupuara,

të tërhiqet nga zonat që ende kontrollon në provincat Luhansk dhe Donetsk,

të heqë dorë nga anëtarësimi në NATO,

të zvogëlojë forcat e armatosura,

dhe të organizojë zgjedhje pas përfundimit të procesit.

Donald Trump ka vendosur datën 27 nëntor si afat për përgjigjen e Ukrainës ndaj planit të tij, por ai ka theksuar se propozimi mbetet i negociueshëm dhe nuk përbën një ofertë përfundimtare.

Çmimet e biletave për Botërorin 2026 po arrijnë nivele të pabesueshme

Çmimet e biletave në platformën e riprodhimit të FIFA-s po rriten në mënyrë dramatike. Për shembull, një biletë për gjysmëfinalen po ofrohet për 995,000 dollarë. Këto çmime të larta përfitojnë kryesisht organin drejtues të futbollit botëror, i cili po arkëton fitime të mëdha.

Pas barazimit ndaj Kosovës të martën në mbrëmje, Zvicra kualifikohet për Botërorin 2026 në Amerikë. Por për tifozët që shpresojnë të marrin pjesë në Botërorin e ardhshëm në SHBA, Kanada ose Meksikë, realiteti mund të jetë i ashpër: çmimet në platformën e riprodhimit të FIFA-s po shkojnë në qiell.

Për ndeshjen hapëse në Meksikë, për shembull, ka oferta që afrohen me 100,000 dollarë. Bileta më e shtrenjtë, ajo për gjysmëfinalen, po shitet nga një individ për 995,000 dollarë, sipas një studimi të European Broadcasting Union (EBU).

Pa kufizim çmimi

Riprodhimi i biletave për Botëror është i zakonshëm, por e reja është se FIFA nuk ka vendosur asnjë kufi çmimi në platformën e saj. Individët mund të kërkojnë sa të duan për një biletë. Për herë të parë, ekziston gjithashtu një model çmimi pjesërisht dinamik, që do të thotë se edhe biletat origjinale nuk kanë çmim fikse.

Natyrisht, ka edhe sektorë më të lirë me çmime fillestare rreth 60 dollarë. Por edhe këto po riprodhohen tani për çmime që variojnë nga 40,000 deri në 343,000 dollarë.

FIFA përfiton nga kjo

Diçka që shqetëson disa është se FIFA arkëton shumë nga kjo platformë riprodhimi. Si shitësit, ashtu edhe blerësit duhet të paguajnë 15% tek federata botërore. Për një çmim riprodhimi prej 200 dollarësh, shitësi merr vetëm 170 dollarë, ndërsa blerësi paguan 230 dollarë me taksën shtesë 15%. FIFA do të fitonte kështu 60 dollarë për atë biletë.

Një zëdhënës i FIFA-s shpjegoi se modeli i zgjedhur i çmimeve reflekton praktikën e zakonshme në tregjet ekzistuese. Në SHBA dhe Kanada, kjo praktikë është e zakonshme. Vetëm në Meksikë, për shkak të legjislacionit kombëtar, çmimet e tregut të dytë nuk mund të tejkalojnë çmimin origjinal të biletës.

Rezistenca politike

Në qytete të dendura si Los Angeles dhe New York, çmimet e riprodhimit janë veçanërisht të larta. Po shfaqen tashmë reagime politike. Kryebashkiaku i sapozgjedhur i New York, Zohran Mamdani, ka nisur një peticion kundër çmimeve të larta. Në një video gjatë fushatës zgjedhore ai tha: “Ngjarja më e madhe sportive në botë po zhvillohet pranë nesh. Por shumica e banorëve të New York-ut nuk do të kenë mundësi ta ndjekin atë live.”

Presidentja e Meksikës dhuron biletën e saj

Presidentja e Meksikës, Claudia Sheinbaum, dëshiron të dhurojë biletën e saj për ndeshjen hapëse të Botërorit të vitit 2026 në Meksiko City. Ajo tha se dëshiron të japë biletën nr. 001 për ndeshjen e 11 qershorit 2026 në stadiumin Azteca një vajze të re që do të dojë futbollin, por nuk ka mundësi ta blejë një biletë.

Më tej, Sheinbaum shtoi se mënyra se si do të zgjidhet përfituesja nuk është vendosur ende: “Po shqyrtojmë mënyrën se si do të zgjedhim vajzën që do të marrë biletën.”

 

Studimi i Harvardit i keqinterpretuar: Heqja dorë nga mëngjesi nuk zgjat jetën

Një postim viral në Instagram ka pretenduar se një “studim 22-vjeçar i Harvardit” provon se njerëzit që nuk hanë mëngjes jetojnë 4.5 vite më gjatë. Pretendimi është i rremë dhe studimi i përmendur nuk ekziston, transmeton albinfo.ch.

Në realitet, një kërkim i botuar në Communications Medicine në vitin 2025 — bashkautore i të cilit janë edhe studiues të Harvardit — arriti në përfundime krejt të kundërta. Studimi ndoqi rreth 3,000 të moshuar në Mbretërinë e Bashkuar për më shumë se 20 vite dhe zbuloi se ngrënia e drekës me vonesë lidhet me rrezik më të lartë vdekshmërie, por jo për shkak të vetë orarit të vakteve.

Sipas kërkuesve, dreka e vonshme shpesh është shenjë e problemeve ekzistuese shëndetësore ose e një stili jetese më pak të shëndetshëm, të cilat ndikojnë në jetëgjatësinë. Studimi nuk gjeti asnjë lidhje mes numrit të vakteve, orarit të tyre apo gjatësisë së dritares ushqimore me jetëgjatësinë — duke kundërshtuar idenë “më pak vakte = jetë më e gjatë”.

Në Zvicër, ku agjërimi me ndërprerje po bëhet gjithnjë e më i njohur, ekspertët këshillojnë kujdes ndaj këshillave të paverifikuara në rrjete sociale. Shoqata Zvicerane e Ushqyerjes rekomandon ruajtjen e një diete të balancuar dhe dëgjimin e sinjaleve të trupit.

Ky fshat zviceran përjetoi rrëshqitje të vogla shkëmbinjsh, por jo rrëshqitje të mëdha toke

Fshati malor zviceran Brienz/Brinzauls përjetoi disa rrëzime të vogla shkëmbinjsh gjatë fundjavës, por nuk pati rrëshqitje të mëdha dheu që të kërcënonte fshatin.

Sipas autoriteteve, rrëzimet e shkëmbinjve të dielën në drekë nuk ishin ende një tregues i një rrëzimi të madh shkëmbinjsh të afërt.

“Ekspertët presin një grumbullim të rrëzimeve të shkëmbinjve para një shembjeje të madhe,” tha Christian Gartmann, oficer për median në Brienz dhe anëtar i ekipit të menaxhimit komunal, në përgjigje të raporteve nga transmetuesi publik zviceran SRF, transmeton albinfo.ch.

Rrëzimet që nga e shtuna nuk janë surprizë, shpjegoi Gartmann kur u pyet nga agjencia e lajmeve Keystone-SDA.

Ekspertët vazhdojnë të presin një rrëzim shkëmbinjsh në ditët në vijim. Për herë të parë, ata paralajmëruan për një ngjarje të afërt të martën.

Pritet një rrëshqitje shkëmbinjsh, pra një rrëzim shkëmbinjsh me një vëllim më pak se një milion metra kub, shpjegoi zëdhënësi i medias. Vëllimi i mundshëm mund të jetë deri në 300,000 metra kub. Kjo korrespondon me vëllimin e rreth 300 shtëpive të shkëputura.

Sipas gjeologëve, nëse rrëshqitja e shkëmbinjve bie mbi grumbullin e mbeturinave poshtë, ajo mund të vërë në lëvizje masa të mëdha shkëmbinjsh. Deri në një milion metra kub mbeturina mund të bien drejt fshatit. Nëse do të arrinte në fshat, ndoshta do të kishte dëme, shpjegoi Gartmann.

Trump: Udhëheqësit e Ukrainës, mosmirënjohës për përpjekjet tona

Presidenti amerikan, Donald Trump ka folur lidhur me luftën në Ukrainë teksa u shpreh se udhëheqësit e këtij vendi kanë shprehur zero mirënjohje për përpjekjet e tyre.

Pjesa më e madhe e postimit përsërit qëndrimet e tij, duke përfshirë thënien se lufta nuk do të kishte filluar kurrë nëse ai do të ishte president dhe kritikat ndaj paraardhësit të tij Joe Biden.

“Lufta midis Rusisë dhe Ukrainës është e dhunshme dhe e tmerrshme që, me një udhëheqja të fortë dhe të duhur të SHBA-së dhe Ukrainës, nuk do të kishte ndodhur kurrë. Ajo filloi shumë kohë para se unë të merrja detyrën për një mandat të dytë, gjatë Administratës së Joe Bidenit të Përgjumur, dhe vetëm sa është përkeqësuar. Nëse zgjedhjet presidenciale të vitit 2020 nuk do të ishin MANIPULUAR DHE VJEDHUR, e vetmja gjë që demokratët e së majtës radikale janë të mirë në të bërë, nuk do të kishte luftë Ukrainë/Rusi, pasi nuk pati, madje as nuk u përmend, gjatë mandatit tim të parë në detyrë. Putini nuk do të kishte sulmuar kurrë! Vetëm kur e pa Joe-n e Përgjumur në veprim tha: “Tani është shansi im!” Pjesa tjetër është histori, dhe kështu vazhdon. UNË TRASHËGOVA NJË LUFTË QË NUK DUHET TË KISHTE NDODHUR KURRË, NJË LUFTË QË ËSHTË NJË HUMBËSE PËR TË GJITHË, SIPËRSISHT MILIONA NJERËZ QË KANË VDEKUR KAQ PA PAJISJE. “UDHËHEQJA” E UKRAINËS KA SHPREHUR ZERO MIRËNJOHJE PËR PËRPJEKJET TONA, DHE EVROPA VAZHDON TË BLEJË NAFTË NGA RUSIA. SHBA-të VAZHDON TË SHESIN SASI MASIVE TË MADHËSHME ARMËSH NATO-S, PËR SHPËRNDARJE NË UKRAINË (I MADH JOE I OFA GJITHÇKA, FALAS, FALAS, FALAS, PËRFSHIRË PARA “TË MËDHA”!). ZOTI I BEKOFTE TË GJITHA JETËT QË JANË HUMBUR NË KATASTROFËN NJERËZORE!”, ka shkruar ai, transmeton albinfo.ch.

Cili rajon zviceran ka taksat më të larta turistike?

Nëse jeni duke kaluar pushimet në Zvicër, kini kujdes që taksat turistike ndryshojnë shumë në varësi të destinacionit tuaj.

Edhe gjatë pushimeve nuk do të jeni në gjendje t’i shpëtoni taksave.

Ndërsa mund të mos jeni të kënaqur që duhet të paguani taksa turistike – tarifa që u vendosen mysafirëve nga hotelet dhe ofruesit e tjerë të akomodimit – mund të ndiheni më mirë duke ditur se ato përdoren për një qëllim të mirë, domethënë, për të financuar infrastrukturën dhe objektet në komunitet.

Pagesa e taksës turistike mund t’ju japë gjithashtu të drejtë për disa përfitime – përkatësisht, të drejtën për të përdorur disa objekte lokale falas ose me një çmim të reduktuar, siç është transporti publik dhe vizita e vendeve kulturore.

Ndërsa shifrat në këtë artikull janë nga viti 2024, ne tashmë e dimë se turistët në Lucern do të paguajnë dyfishin e taksave duke filluar nga viti 2026.

Kjo për shkak se autoritetet kantonale po planifikojnë të dyfishojnë taksën e vizitorëve për një natë: në vend të 50 centëve që ngarkohen aktualisht për person për natë, kjo taksë do të rritet në 1.10 franga nga viti 2026.

Me këtë veprim, që pritet të sjellë 1.3 milion franga në vit, Lucern dëshiron të gjenerojë fonde shtesë për promovimin e turizmit.

Si vendosen këto taksa?

Ato shtohen automatikisht në faturën e dhomës dhe duhet të paguhen në fund të qëndrimit, shkruan thelocal. Kjo taksë duhet të paguhet nga të gjithë turistët, pavarësisht nëse janë zviceranë apo të huaj, transmeton albinfo.ch.

Zakonisht, kur rezervoni një hotel ose një lloj tjetër akomodimi, si airbnb, për shembull, shuma e taksës që do të ngarkohet tregohet në faqen e internetit të rezervimeve. Nëse nuk është, pyetni operatorin se çfarë është kjo tarifë.

Në varësi të vendit ku shkoni dhe sa kohë qëndroni në destinacionin tuaj, këto tarifa mund të shtohen dhe të zënë një pjesë të konsiderueshme të buxhetit tuaj të pushimeve.

Megjithatë, disa komunitete nuk ngarkojnë asgjë.

Sa saktësisht do të duhet të paguani?

Shuma do të varet nga vendi ku po qëndroni në Zvicër.

Çdo vit, platforma e konsumatorëve Comparis publikon taksat turistike në 80 komuna zvicerane.

Lista e publikuar në korrik 2024 tregon se Saas-Fee (VS) dhe Montreux (VD) ngarkojnë taksat më të larta turistike në vend – 7 franga për natë dhe për person.

Është interesante se Cyrihu dhe Gjeneva, qytetet më të shtrenjta të Zvicrës, ngarkojnë një taksë turistike relativisht të ulët: përkatësisht 3.50 dhe 3.75 franga.

Anasjelltas, disa komuna në Graubünden dhe Zvicrën qendrore, të tilla si Sils (GR) dhe Engelberg (OW) nuk ngarkojnë asgjë.

“Një mozaik çmimesh”

“Kur bëhet fjalë për taksat turistike, Zvicra mbetet një mozaik” çmimesh të ndryshme, sipas Adi Kolecic, ekspertit të udhëtimeve në Comparis.

Shuma e taksës turistike nuk varet vetëm nga vendndodhja, por edhe nga akomodimi ku po qëndroni. Shpesh, për shembull, taksa është më e lartë në një hotel me katër yje sesa në një apartament pushimi.

“Dallimet midis taksave turistike nuk janë të habitshme vetëm në shkallë zvicerane: brenda të njëjtit kanton, apo edhe të njëjtës komunë, turistët paguajnë shuma të ndryshme”, theksoi Kolecic.

Promovohet në Cyrih libri i Mira Kazhanit, “Një ditë tjetër”

Libri “Një ditë tjetër” i autores Mira Kazhani, gazetare e njohur nga Tirana, promovohet më 29 nëntor në Cyrih. “Ju ftojmë të merrni pjesë në një ngjarje të veçantë dhe frymëzuese në Zürich: Promovimin e librit të Mira Kazhanit mbi përballjen e saj të guximshme me kancerin në gji”, thuhet në njoftimin e botuesit.
“Ejani të dëgjoni historinë e saj personale të mbijetesës, forcës shpirtërore dhe mesazhin e thellë për rëndësinë e diagnostikimit të hershëm. Ky libër, i shndërruar në bestseller brenda pak javësh, është një dëshmi e shpresës dhe një burim frymëzimi për të gjithë”.
Data: 29.11.2025
Ora: 14.00
Vendi: Soho, Hardstrasse 260, Zürich
Shtëpia Botuese Dora D’Istria, Zürich dhe swissalbs Women

“Françesk Radi: Jeta dhe tingulli i tij” në një ekspozitë në Cyrih

Rrugëtimi i kujtimeve dhe tingujve të Françesk Radit vazhdon… Këtëj herë në Zürich, në një pasdite të veçantë ku arti dhe kujtesa bashkohen në harmoni.

Biblioteka Pestalozzi, Hardau – Zürich

E shtunë, 29 nëntor 2025

Ora 12:00

Ekspozita “Françesk Radi: Jeta dhe Tingulli i Tij” udhëton drejt Zürich, nën kujdesin e Aina Hoti në bashkëpunim me Tefta Radi dhe kuratorin Elian Stefa, për të sjellë për publikun dhe artdashesit e diasporës; jetën, artin dhe shpirtin e pandalshëm të artistit.

Një falënderim të veçantë për mikpritjen ndaj Suela Jorgaqit, drejtoreshë e Bibliotekës Pestalozzi, që e pret me dashuri këtë ngjarje kulturore. 🤍
Pjesëmarrja është falas, por kërkohet regjistrim paraprak:
Ejani të ndajmë bashkë art, kujtime dhe emocione që nuk harrohen!

Universiteti i Cyrihut mirëpret përfaqësues nga Kosova dhe Maqedonia e Veriut

Në vizitë kanë marrë pjesë ambasadori i Kosovës në Zvicër, Mentor Latifi, dhe Valmira Sela Sopa, Zëvendës Shefe e Misionit të Republikës së Maqedonisë së Veriut, e cila përfaqësoi Ambasadorin, Rexhep Demiri.

Shoqata “Studenti”, një shoqatë studentore për studentët shqiptarë dhe ata që janë të interesuar për Shqipërinë, organizon ngjarje, dalje dhe mundësi rrjetëzimi, shpesh në bashkëpunim me fakultetet dhe departamentet e UZH-së. Kohët e fundit, Qendra për Studime Legjislative në UZH dhe Shoqata Studenti mbajtën një ngjarje, “Demokracia Transnacionale: Të Drejtat e Pjesëmarrjes Politike të Diasporës Shqiptare”, duke përfshirë një diskutim në panel që përfshinte ambasadorin Mentor Latifi.

Departamenti i Studimeve Sllave në UZH, qendra më e madhe akademike e Zvicrës kushtuar gjuhëve, letërsive dhe kulturave sllave, përfshin gjithashtu studimin dhe mësimdhënien e gjuhës shqipe, thuhet në njoftim, transmeton albinfo.ch.

“Në vitin 2026, ai do të bashkohet me Qendrën për Studime të Evropës Lindore (CEES) për të formuar Institutin për Studime Sllave dhe të Evropës Lindore (ISOS). Ky institut i ri do të shërbejë si një qendër ndërdisiplinore për kërkim dhe mësimdhënie mbi Evropën Lindore, Lindore-Qendrore dhe Juglindore, si dhe rajonin post-sovjetik. Ndërsa programet ekzistuese, siç janë kurset e gjuhës shqipe, do të vazhdojnë, Studimet e Evropës Lindore do të zgjerohen me një profil më të fortë ndërdisiplinor. Gjatë katër viteve të ardhshme, ISOS do të përqendrohet në tre prioritete kryesore kërkimore: dezinformimin dhe propagandën; migrimin, mërgimin dhe shumëgjuhësinë; dhe politikën globale të energjisë”, thuhet ndër të tjera në njoftim.

Lajmet që tërhoqën më shumë vëmendje këtë javë

Pse vota kundër imigracionit do të ishte e dëmshme për shëndetin e popullsisë së Zvicrës dhe cilat masa që ndikojnë te shtetasit e huaj po i shqyrton qeveria, janë ndër lajmet që morën më shumë vëmendje këtë javë.

Deputeti: Efektet e propozimit zviceran për të ulur imigracionin do të ishin të dëmshme për shëndetin

Sipas deputetit të Gjelbër-Liberal Patrick Hässig, propozimi i së djathtës ekstreme për të frenuar imigracionin nga BE-ja sapo popullsia e Zvicrës të arrijë shifrën 10 milionë do të rezultonte në mungesë të punonjësve të kujdesit shëndetësor.

Kjo, nga ana tjetër, do të thoshte se spitalet e vendit do të kishin mungesë personeli dhe cilësia e kujdesit të ofruar pacientëve do të vuante.

Shëndeti i përgjithshëm i popullsisë do të përkeqësohej si rezultat i këtij zhvillimi, tha ai.

Zvicra po shqyrton masa të reja për imigracionin

Disa propozime dhe ndryshime janë aktualisht në proces në Zvicër që mund të ndikojnë në jetën e shtetasve të huaj vitin e ardhshëm ose më tej nëse zbatohen.

Më kryesoret midis tyre janë propozimi i së djathtës ekstreme për të frenuar numrin e emigrantëve në Zvicër; një periudhë pritjeje më e shkurtër për marrjen e shtetësisë; harmonizimi i rregullave të natyralizimit në të gjithë vendin; miratimi i ‘Direktivës së të Drejtave të Qytetarëve’ të BE-së, si dhe rregullave të reja të ribashkimit familjar.

Qindra punonjës të OKB-së kanë humbur vendet e tyre të punës në Gjenevë

Për shkak të shkurtimeve të fondeve nga Shtetet e Bashkuara, organizatat e OKB-së dhe OJQ-të me seli në Gjenevë janë detyruar të pushojnë nga puna qindra punonjës të tyre – me humbje të tjera vendesh pune ende në horizont.

Ata përfshijnë (por nuk kufizohen vetëm në) 250 persona që u detyruan të largoheshin nga Organizata për Migrim (IOM), 127 anëtarë të stafit të pushuar nga puna nga zyra e HIV/AIDS (UNAIDS) dhe 300 punonjës të Fondit të Kombeve të Bashkuara për Fëmijë (UNICEF) të cilët do të duhet të largohen nga zyra e Gjenevës dhe të transferohen në Romë.

Personeli i Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH) ka përjetuar gjithashtu shkurtime.

Shefat e huaj i tejkalojnë drejtuesit vendas në kompanitë zvicerane

Përqindja e drejtuesve të huaj që punojnë në kompanitë më të mëdha të Zvicrës ka arritur një nivel historik këtë vit.

Vetëm 51 përqind e drejtuesve të 100 firmave më të mëdha të Zvicrës janë zviceranë, dhe vetëm 27 përqind e drejtuesve të kompanive të listuara publikisht në Indeksin e Tregut Zviceran (SMI) janë zviceranë, shkruan thelocal.

Disa argumentojnë se tërheqja e talenteve nga e gjithë bota u jep bizneseve zvicerane një avantazh konkurrues. Por të tjerë janë më pak entuziastë për këtë trend në rritje, transmeton albinfo.ch.

Pasagjerët zviceranë të avionit do të marrin kompensim për vonesë sipas rregullave të BE-së

Ndërsa banorët e Zvicrës kanë të drejtë për kompensim nëse fluturimet e tyre anulohen, ata kanë qenë në disavantazh kur bëhet fjalë për marrjen e parave për fluturimet e vonuara.

Megjithatë, kjo praktikë do të ndryshojë.

Nëse paketa e përfunduar midis Bernës dhe Brukselit në dhjetor 2024 miratohet, pasagjerët zviceranë do të trajtohen – për sa i përket kompensimit të vonesës – njësoj si homologët e tyre të BE-së: ata nuk do të përjashtohen më nga kërkesa për kompensim për fluturime të vonuara.

Cyrihu prezanton Sistemin e Hyrjes/Daljes së Bashkimit Evropian

Sipas sistemit të ri, të shkurtuar si EES, shtetasit e vendeve të treta që hyjnë në Zvicër do të kenë të dhënat e tyre biometrike të regjistruara në mënyrë dixhitale, në vend që t’u vulosen pasaportat. Udhëtarët do të skanojnë pasaportat dhe gjurmët e gishtërinjve dhe do t’u bëhet një foto e fytyrës.

Procedura e re synon të ndihmojë vendet e Zonës Shengen të ndjekin pajtueshmërinë me programin 90-ditor pa viza dhe “të përmirësojnë standardet e sigurisë”.

Udhëtarët nga Zvicra dhe vendet e BE-së/EFTA-s nuk do të preken. Banorët ndërkombëtarë të Zvicrës dhe vendeve të tjera të BE-së janë gjithashtu të përjashtuar nga EES.

Parashikuesit zviceranë i hedhin poshtë spekulimet për “dimrin e shekullit”

Shërbimi meteorologjik zviceran ka minimizuar spekulimet për një “dimër të shekullit” këtë sezon.

MeteoSwiss pret një dimër të butë, sipas një raporti nga Keystone-SDA. Një fenomen i rrallë moti mbi Polin e Veriut ka ndezur thashetheme për një dimër të ashpër në Evropë dhe Zvicër. Kjo njihet si ngrohja e papritur stratosferike (SSW).

Normalisht, një vorbull e fortë polare mban ajrin e ftohtë mbi Arktik. Nëse dobësohet, temperaturat në stratosferë, shtresa e ajrit në një lartësi prej rreth 10 deri në 50 kilometra, mund të rriten deri në 50 gradë Celsius brenda pak ditësh. Kjo mund të ndryshojë rrjedhën polare të ajrit dhe të rrisë mundësinë e periudhave të ftohta në disa rajone të botës.

MeteoSwiss konfirmon se vorbulla polare mbi Arktik aktualisht po dobësohet dhe deformohet në një lartësi prej rreth 30 kilometrash. Gjatë dy javëve të ardhshme, temperatura në këtë shtresë të stratosferës ka të ngjarë të rritet ndjeshëm.

Sipas MeteoSwiss, një ngjarje e tillë është vërejtur vetëm tre herë në këtë fillim të sezonit në 70 vitet e fundit (1958, 1968, 2000).

Parashikim i pasigurt

Megjithatë, sipas MeteoSwiss, pasojat e kësaj për motin e dimrit në Zvicër mbeten për t’u parë. Faktori vendimtar është nëse ndryshimet në stratosferë arrijnë të hyjnë në troposferë – shtresa e ajrit që është e rëndësishme për motin tonë, transmeton albinfo.ch.

Për më tepër, shpesh është Amerika e Veriut dhe jo Evropa që preket nga shpërthimet e ajrit të ftohtë që shoqërohen me to. Vorbulla polare gjithashtu mund të formohet përsëri, kështu që efektet e mundshme nuk mund të ekstrapolohen për të gjithë dimrin.

Prandaj, asgjë nuk ka ndryshuar në perspektivën sezonale deri më tani. Sipas MeteoSwiss, probabiliteti i një dimri të ftohtë në Zvicër në përgjithësi mbetet mjaft i ulët për nëntor deri në janar.

Pak devijime nga mesatarja afatgjatë priten për dhjetorin, por një probabilitet i lartë i temperaturave mbi mesataren për janarin dhe shkurtin.

Megjithatë, ndryshe nga parashikimet e motit, parashikimet sezonale të klimës i nënshtrohen një shkalle të lartë pasigurie. Cilësia e parashikimeve afatgjata për Evropën Qendrore dhe për rrjedhojë edhe për Zvicrën është ende e kufizuar.

Pallati Schonbrunn në Vjenë mbulohet nga bora

Një prej zonave më të veçanta të Vjenës, sot është “zbardhur” nga bora.

Bora e parë e sezonit mbuloi Pallatin Schonbrunn dhe kopshtet e tij, duke i dhënë pamje mahnitëse.

Ndryshe, për momentin në Vjenë mbizotërojnë temperatura -2 gradë Celsius, me reshjet: 23%, lagështia: 73% dhe era: 19 km/orë.

Foto FB: Schloss Schönbrunn

Legjislatura e nëntë e Kuvendit të Kosovës: 63 seanca, 12 orë e gjysmë punë

Deputetët e dalë nga zgjedhjet parlamentare të 9 shkurtit u takuan 63 herë në sallën e Kuvendit të Kosovës. Megjithatë, në rreth 750 minutat punë, ata nuk arritën të zgjedhin një Qeveri të re apo ta miratojnë buxhetin. Madje, iu deshën 60 seanca për ta konstituuar Kuvendin, shkruan REL, transmeton albinfo.ch.

Seanca më e gjatë e kësaj legjislature është ajo e 26 gushtit, e cila zgati 106 minuta.

Më 27 qershor, seanca e Kuvendit të Kosovës ka zgjatur vetëm 1 minut.

Një numër i madh i seancave ka zgjatur 2 deri në 4 minuta.