Zvicra synon të shkurtojë 15% të vendeve të punës në administratën federale

Zvicra po përgatitet për një valë të re masash shtrënguese, ku në qendër është administrata federale me rreth 40,000 të punësuar. Në përpjekje për të ulur kostot publike, disa deputetë konservatorë në Këshillin Kombëtar, të udhëhequr nga përfaqësuesi i SVP-së, Erich Hess, propozojnë një plan për eliminimin e 15% të vendeve të punës në administratë brenda një dekade, ekuivalente me rreth 6,000 pozicione, shkruan 20minuten, transmeton albinfo.ch.

Hess thekson se ky reduktim mund të realizohet pa shkarkime, duke përfituar nga pensionimi natyral i rreth 30% të forcës aktuale të punës në dhjetë vitet e ardhshme. Ai e konsideron këtë një “mundësi unike” për të modernizuar dhe thjeshtuar administratën publike pa prekur drejtpërdrejt punonjësit.

Plani gjen përkrahje edhe përtej partisë SVP. Deputetët Thomas Rechsteiner (Qendër) dhe Marcel Dobler (FDP) janë bashkë-nënshkrues të mocionit. Dobler argumenton se shteti duhet të përballet me të njëjtin presion për eficiencë si çdo kompani private. Megjithatë, ai paralajmëron kundër rrezikut që pozicionet e humbura të zëvendësohen me kontrata të jashtme, gjë që mund të rrisë më tej kostot, ndaj ai sugjeron që kufizimet buxhetore mund të jenë mjet më efektiv për uljen e shpenzimeve, transmeton albinfo.ch.

Nga ana tjetër, kundërshtimi nga spektri i majtë është i ashpër. Sarah Wyss, këshilltare kombëtare e SP-së dhe kryetare e Komitetit të Financave, e quan mocionin “polemik dhe të parealizueshëm”. Ajo vëren se afërsisht gjysma e punonjësve federalë janë të përfshirë në sektorin e sigurisë, si rojet kufitare, policia federale dhe ushtria, dhe vë në dukje kontradiktën që qëndron në dëshirën e partive konservatore për të rritur këto kapacitete, ndërsa paralelisht kërkojnë shkurtimin e vendeve të punës.

Wyss shton se, megjithëse automatizimi dhe inteligjenca artificiale mund të rrisin efikasitetin, sfidat janë gjithashtu në rritje për shkak të zgjerimit të popullsisë. Sipas saj, nuk ka më vend për shkurtime të mëtejshme pa pasoja të dukshme për shërbimet publike. “Limoni është shtrydhur deri në fund”, përfundon ajo, transmeton albinfo.ch.

Gjermania në rrezik recesioni dyvjeçar nëse përshkallëzohet lufta tregtare me SHBA-në

Gjermania mund të përballet me dy vite të tjera recesioni nëse lufta tregtare me Shtetet e Bashkuara përshkallëzohet ndjeshëm, paralajmëroi të premten Bundesbank, banka qendrore e vendit. Kjo është një goditje e re për ekonominë më të madhe të Evropës, e cila tashmë ndodhet në një periudhë të zgjatur vështirësie, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Sipas skenarit të përkeqësuar të parashikuar nga Bundesbank, nëse tarifat e shpallura nga ish-presidenti amerikan Donald Trump do të zbatohen plotësisht nga korriku 2025 dhe Bashkimi Evropian do të hakmerrej, atëherë prodhimi ekonomik gjerman pritet të bjerë me 0.5% këtë vit dhe me 0.2% në vitin 2026.

Ky skenar përfshin “një rënie të ndjeshme të eksporteve dhe një nivel të lartë pasigurie që ndikon negativisht në investime”, tha Bundesbank në deklaratën e saj. Megjithatë, institucioni parashikon një rikthim modest në vitin 2027, me një rritje prej 1%.

Lufta tregtare ka potencialin të godasë rëndë sektorët më të fuqishëm të eksportit në Gjermani. Shtetet e Bashkuara ishin partneri më i madh tregtar i Gjermanisë në vitin 2024, duke importuar kryesisht automjete, produkte farmaceutike dhe makineri, transmeton albinfo.ch.

Agjencia federale gjermane e punësimit paralajmëron se tarifat prej 25% nga ana e SHBA-së mund t’i kushtojnë Gjermanisë rreth 90,000 vende pune brenda një viti. “Mungesa e parashikueshmërisë nga SHBA po dëmton seriozisht tregun gjerman të punës”, tha shefja e agjencisë, Andrea Nahles, për gazetën Sueddeutsche Zeitung. Sipas saj, kjo situatë po i ndalon kompanitë të investojnë, punësojnë dhe trajnojnë punonjës të rinj.

Përveç skenarit më të keq, Bundesbank paraqiti edhe një parashikim bazë, më të moderuar, ku efektet e politikave të Trump do të jenë të kufizuara. Sipas këtij skenari, ekonomia gjermane do të ngecë në vitin 2025, për të kaluar në një rritje të lehtë prej 0.7% në 2026 dhe 1.2% në 2027. Kjo parashikohet të ndodhë falë shtimit të investimeve në infrastrukturë dhe mbrojtje nga qeveria e re e Kancelarit Friedrich Merz.

Megjithatë, pasiguria e madhe rreth zhvillimeve tregtare po i detyron institucionet gjermane të ulin pritshmëritë për rritje ekonomike. Qeveria gjermane dhe institutet ekonomike kryesore tashmë e kanë ulur parashikimin për rritjen në vitin 2025 në zero, transmeton albinfo.ch.


Zvicër: Rënie e vdekshmërisë tek grupmoshat nën 65 vjeç

Rreth 740 persona më pak se sa pritej statistikisht vdiqën në Zvicër në periudhën midis mesit të janarit dhe fundit të prillit 2025, në grupmoshën nën 65 vjeç. Këtë e tregojnë të dhënat më të fundit nga Zyra Federale e Statistikave (BfS), shkruan CH Media, transmeton albinfo.ch.

Rënia konsiderohet jashtëzakonisht e ndjeshme dhe ka habitur edhe ekspertët. BfS ka konfirmuar se nuk ka ndryshuar metodat e mbledhjes së të dhënave, ndërsa një shpjegim përfundimtar pritet vetëm pasi të publikohen statistikat zyrtare për shkaqet e vdekjeve, gjë që nuk do të ndodhë para vitit 2026 për shkak të vonesave në raportim.

Epidemiologu i njohur Christian Althaus tha se është i habitur nga ky fenomen dhe sugjeroi se ndoshta po shohim një kombinim të një tendence në rënie që ekzistonte para pandemisë dhe një efekt kompensues pas vdekshmërisë së lartë nga COVID-19 në vitet e mëparshme.

Për grupmoshën mbi 64 vjeç, rënia nuk është reale, por lidhet me metodologjinë e përllogaritjes së pritshmërive. Viti 2022 është përfshirë në bazën krahasuese, ndonëse pati ende vdekshmëri të lartë pas pandemisë, gjë që ka ndikuar në rritjen artificiale të pritshmërisë statistikore, transmeton albinfo.ch.

Në plan afatgjatë, Zvicra ka parë një rënie të vazhdueshme të vdekjeve nga shkaqe të zakonshme si kanceri dhe sëmundjet kardiovaskulare. Sidomos në vitin 2023 është vërejtur një ulje e dukshme e vdekjeve nga kanceri, që sipas ekspertëve lidhet me përmirësimin e terapive dhe diagnostikimin e vonuar gjatë pandemisë, kur më pak qytetarë kërkuan ndihmë mjekësore. Fenomen të ngjashëm ka përjetuar edhe Gjermania, ku u raportuan më pak trajtime për kancerin se në vitet para COVID.

Faktorë të tjerë si vdekjet nga ortekët (vetëm 10 këtë vit, krahasuar me një mesatare prej 19) apo shpërndarja kantonale nuk mjaftojnë për të shpjeguar rënien e përgjithshme, e cila është konstatuar në pothuajse të gjitha rajonet, me përjashtim të kantonit të vogël Appenzell Ausserrhoden, transmeton albinfo.ch.

Rritet numri i përfituesve të ndihmës për kujdes afatgjatë në Austri

Numri i personave që marrin ndihmë financiare për kujdes afatgjatë në Austri është rritur sërish gjatë pranverës së vitit 2025. Sipas të dhënave më të fundit të publikuara nga Ministria e Çështjeve Sociale, deri në prill 2025, 499.112 persona përfitonin ndihmë në para, shkruan ORF, transmeton albinfo.ch.

Krahasuar me muajin mars 2025, kur kishte 498.053 përfitues, kjo përfaqëson një rritje prej 1.059 personash, ose 0,21 për qind. Rritja bëhet edhe më e theksuar nëse krahasohet me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar: në mars 2024, numri i përfituesve ishte 487.644, që do të thotë se brenda një viti janë shtuar 10.409 përfitues, një rritje vjetore prej 2,13 për qind.

Sipas Ministrisë, shumica dërrmuese e përfituesve janë gra, çka lidhet me jetëgjatësinë më të lartë mes femrave dhe përqindjen më të madhe të tyre që kanë nevojë për përkujdesje në moshë të shtyrë.

Rritja graduale e përfituesve reflekton plakjen e popullsisë dhe sfidat gjithnjë në rritje në sektorin e kujdesit afatgjatë në Austri, transmeton albinfo.ch.

Trump dërgon 2,000 trupa të Gardës Kombëtare në Los Angeles për shkak të protestave

Administrata e Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, ka njoftuar të shtunën vendosjen e 2,000 trupave të Gardës Kombëtare në qytetin e Los Angeles, pas përleshjeve të dhunshme mes protestuesve dhe forcave të sigurisë, të shkaktuara nga bastisjet e fundit të agjentëve të Imigracionit dhe Doganave (ICE), shkruan DW, transmeton albinfo.ch.

Sipas Sekretares së Shtypit të Shtëpisë së Bardhë, Karoline Leavitt, trupat do të ndihmojnë në “adresimin e paligjshmërisë” pas bastisjeve që çuan në arrestimin e dhjetëra emigrantëve të premten. “Turmat e dhunshme kanë sulmuar oficerët që kryejnë operacione bazë deportimi. Kjo është arsyeja pse Presidenti Trump ka nënshkruar një Memorandum Presidencial për vendosjen e Gardës Kombëtare,” tha Leavitt.

Car-i i kufirit i Trump, Tom Homan, konfirmoi për Fox News se trupat do të dislokohen që sonte. “Po e bëjmë Los Anxhelosin më të sigurt. Kryetarja e bashkisë duhet të na falënderojë,” deklaroi ai.

Por vendimi ka hasur në kundërshtime të forta nga zyrtarët lokalë. Kryebashkiakja e Los Anxhelosit, Karen Bass, dënoi aksionet e ICE, duke i quajtur “terr për komunitetet tona”, ndërsa Guvernatori i Kalifornisë, Gavin Newsom, e cilësoi ndërhyrjen federale si “qëllimisht nxitëse” dhe paralajmëroi se ajo vetëm sa do të përshkallëzojë tensionet, transmeton albinfo.ch.

Protestat që shpërthyen pas arrestimeve janë përshkallëzuar për të dytën ditë radhazi. Skena të tensionuara janë regjistruar në juglindje të qytetit, ku agjentët federalë përdorën gaz lotsjellës për të shpërndarë demonstruesit që, sipas autoriteteve, kishin “rrethuar një ndërtesë federale, dëmtuar pronë publike dhe sulmuar oficerët”.

Sipas Departamentit të Sigurisë Kombëtare, operacionet e së premtes rezultuan në arrestimin e 118 emigrantëve pa dokumente. Protestuesit dhe zyrtarët lokalë thonë se kjo qasje ekstreme është një përpjekje politike nga administrata Trump për të forcuar bazën e saj konservatore.

Drejtori i përkohshëm i ICE-së, Todd Lyons, paralajmëroi se “protestuesit e dhunshëm do të mbahen përgjegjës”, ndërsa ndihmësi i Shtëpisë së Bardhë, Stephen Miller, i quajti protestat një “kryengritje kundër ligjeve dhe sovranitetit të Shteteve të Bashkuara”, transmeton albinfo.ch.

Pezullohet qarkullimi i trenave në Cyrih për shkak të dëmeve nga moti

Qarkullimi i trenave në linjën mes Zurich HB dhe Zurich Oerlikon është pezulluar që nga orët e para të së dielës, si pasojë e dëmeve të rënda të shkaktuara nga moti dhe një shpërthim tubi uji në zonën e Wipkingen, shkruan 20minuten, transmeton albinfo.ch.

Sipas një zëdhënësi të SBB, si pasojë e shpërthimit, gurë kanë rënë mbi shina, duke e bërë të pamundur lëvizjen e trenave në këtë segment. Linjat IR75 dhe S24 janë ndër më të prekurat nga situata.

Autoritetet njoftojnë se qarkullimi i rregullt nuk pritet të rikthehet para orës 12:00 të mesditës së sotme. Përveç pezullimit të linjës, SBB paralajmëron për vonesa, anulime dhe devijime të mundshme në itineraret e tjera për shkak të ngjarjes, transmeton albinfo.ch.

Shumë lugina zvicerane përballen me rrezik të konsiderueshëm rrëshqitjeje dheu

Ndoshta rasti më i njohur i rrezikut të lartë të rrëshqitjeve të dheut është aktualisht në Brienz, në kantonin e Bernës. Rreth 80 banorë të fshatit në Luginën e Albulas janë evakuuar që nga nëntori për shkak të kërcënimit të një orteku shkëmbinjsh. Por kjo nuk është e gjitha. I gjithë mali mbi fshat është monitoruar intensivisht për vite me radhë dhe, sipas komunës përgjegjëse të Albulas, është “shpati më i monitoruar në Evropë”, raporton Swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Në pranverën e vitit 2023, rreth 1.2 milion metra kub mbeturina u shkëputën dhe u ndalën pak para fshatit. Të gjithë banorët u evakuuan herët edhe atëherë.

Shembulli i rrëshqitjes së dheut në Bondo, në Bregaglia, tregon se kjo nuk është gjithmonë e suksesshme. Aksidenti në Piz Cengalo mori tetë jetë në vitin 2017, kur tre milionë metra kub shkëmb ranë nga krahu i tij verior. Vetëm pak javë më parë, tre milionë metra kub shkëmb dhe baltë varrosën fshatin Blatten në kantonin Valais.

Zona të tjera me një rrezik të konsiderueshëm të rënies së shkëmbinjve dhe rrëshqitjeve të dheut mund të gjenden midis Thusis dhe Andeer, në pyllin e Rinit pranë Sufers dhe Splügen, pranë Savognin dhe Mulegns në Qafën Julier dhe në Engadin pranë Pontresina dhe Samedan, si dhe në Susch, Lavin dhe Zernez. Rrëshqitjet e shkëmbinjve mund të priten gjithashtu në Poschiavo, Bregaglia dhe Misox, në malësitë e kantonit Graubünden, në Domleschg dhe pranë Chur në Felsberg. Një vështrim në hartën interaktive të rrezikut të kantonit Graubünden e tregon këtë, transmeton albinfo.ch.

Mbi 5,000 shtëpi në rrezik

Nga një total prej 170,000 ndërtesash në kanton, 10% ndodhen brenda zonave të përgjithshme të rrezikut natyror, siç mund të shihet nga udhëzuesi kantonal për hartat e rrezikut. Nga këto ndërtesa, një e treta janë të banuara  që përbëjnë 5,100 ndërtesa banimi. Një e treta tjetër e këtyre 10% përdoren për bujqësi, një e pesta janë industriale dhe tregtare, dhe pjesa tjetër përdoret për qëllime të tjera.

Përveç rrëzimeve të shkëmbinjve dhe rrëshqitjeve të dheut, Graubünden është gjithashtu në rrezik nga ortekët, rrjedhjet e mbeturinave, përmbytjet, rrëshqitjet e dheut, shembjet dhe tërmetet. Ky i fundit mbart rrezikun më të madh, tha specialisti kantonal i rreziqeve natyrore Urban Maissen për gazetën Südostschweiz në fund të majit. Një tërmet me magnitudë 5.6 në zonën e Chur mund të marrë jetë të panumërta dhe të shkaktojë miliarda dëme, tha Maissen për gazetën e përditshme.

Ndeshja Shqipëri – Serbi mbyllet me rezultat të barabartë, 0:0

Një ndeshje cilësore dhe me mjaft raste për të shënuar ka përfunduar me rezultat të barabartë, 0 me 0. Kombëtarja shqiptare ka zhvilluar një lojë mjaft të mirë dhe dinamike, por pa mundur të kurorëzojë me gol sulmet e saj të shumta drejt portës së kundërshtarit.

Dështimi i Manajt për të shënuar golin nga penaltia në minutën e 45-të ka “vulosur” fatin e ndeshjes, e cila fare mirë mund të mbyllej me fitore të skuadrës sonë.

Kështu, Shqipëria vijon të qëndrojë në vendin e dytë në renditje me 4 pikë, pas Anglisë që ka nëntë, Letonisë me tri, Serbisë me një dhe Andorrës ende pa pikë.

Takimi tjetër do të jetë ai pas tre ditësh kundër Letonisë në transfertë.

Meta arrin marrëveshje me reaktor bërthamor për 20 vjet për energji

Meta njoftoi se ka arritur një marrëveshje për të mbajtur një reaktor bërthamor të një kompanie amerikane të shërbimeve në Illinois në funksion për 20 vjet.

Marrëveshja e Meta-s me Constellation Energy është e para e kompanisë së rrjeteve sociale me një central bërthamor. Kompani të tjera të mëdha teknologjike po kërkojnë të sigurojnë energji elektrike, ndërsa kërkesa në SHBA rritet ndjeshëm, pjesërisht për shkak të nevojave të inteligjencës artificiale.

Google ka arritur marrëveshje për të furnizuar qendrat e të dhënave me energji bërthamore nëpërmjet 6 reaktorëve të vegjël të ndërtuar nga një kompani e shërbimeve në Kaliforni. Kontrata e ngjashme e Microsoft do të rihapë centralin bërthamor Three Mile Island, vendin e aksidentit më të rëndë bërthamor në historinë e SHBA-së, shkruan Scan, transmeton albinfo.ch.

Illinois do të ndihmojë në subvencionimin e centralit bërthamor të Constellation Energy, me një program kreditimi me emetime zero të financuar nga taksapaguesit. Ky program skadon në vitin 2027, kur Meta do të nisë mbështetjen e termocentralit me një shumë të papërcaktuar parash për të ndihmuar me operacionet.

Marrëveshja i lejon Constellation të zgjerojë qendrën e energjisë Clinton, që ka një kapacitet prej 1.121 megavatësh, me 30 MW të tjerë. Termocentrali furnizon me energji ekuivalentin e rreth 800.000 shtëpive amerikane. Clinton filloi operimet në vitin 1987 dhe vitin e kaluar Constellation aplikoi në Komisionin Rregullator Bërthamor të SHBA-së për të rinovuar licencën e saj deri në vitin 2047.

Marrëveshja mund të shërbejë si model për kompanitë e tjera të mëdha të teknologjisë për të mbështetur energjinë ekzistuese bërthamore, ndërsa përpiqen të zgjerojnë investimet për inteligjencën artificiale dhe qendrat e të dhënave.

Zvicër: Sa ka ekuilibër mes grave dhe burrave për punët e shtëpisë

Shifrat më të fundit:
Sipas shifrave të publikuara nga Zyra Federale e Statistikave, gratë vazhdojnë të marrin përsipër një pjesë dukshëm më të lartë të punës së papaguar. Ato shpenzojnë mesatarisht 61 përqind të kohës së tyre të punës në aktivitete të papaguara, krahasuar me vetëm 42 përqind për burrat, raporton SRF, transmeton albinfo.ch.

Arsyet:
Cyrielle Huguenot, Sekretare Qendrore e Federatës Zvicerane të Sindikatave, e sheh arsyen kryesore si krijimin e një familjeje. “Ekuilibri midis punës dhe familjes është i vështirë në Zvicër, dhe kujdesi për fëmijët është jashtëzakonisht i kushtueshëm”, shpjegon ajo. Të kesh të dy prindërit që punojnë me orar të plotë në përgjithësi nuk është e vlefshme financiarisht  kostot e kujdesit ditor dhe progresioni tatimor gërryejnë të ardhurat e dyta të çifteve të martuara. Përveç kësaj, shumë prej tyre kënaqen duke kaluar kohë me fëmijët e tyre dhe falë pagave të larta, ata gjithashtu mund të përballojnë të kalojnë kohë në shtëpi, transmeton tutje albinfo.ch.

Çiftet mund ta bëjnë llogaritjen:
Nga një perspektivë ekonomike, mund të jetë më tërheqëse për njërin bashkëshort të zvogëlojë ngarkesën e punës dhe në vend të kësaj të bëjë më shumë punë të papaguar, e cila më pas nuk ka pse të delegohet me shpenzime të mëdha. Por pse ndodh zakonisht kjo me nënën? “Gratë shpesh punojnë në punë me paga më të ulëta”, thotë Huguenot. Stereotipet gjinore gjithashtu luajnë një rol: “Ekziston presion shoqëror që i bën gratë të ndihen fajtore: ‘Nuk mund të punoj 100 për qind, nuk është mirë për fëmijën'”. Ky presion rëndon më shumë mbi gratë sesa mbi burrat.

Pasojat:
Sa më shumë gra punojnë pa pagesë në shtëpi në vend që të punojnë në zyrë, në industri ose në punë të tjera të paguara, aq më e keqe është situata e tyre profesionale.

Kjo është ajo që nevojitet:
“Kujdesi për fëmijët duhet të zgjerohet urgjentisht si një shërbim publik”, thotë Huguenot. Krahasuar ndërkombëtarisht, Zvicra renditet dobët kur bëhet fjalë për balancimin e punës dhe jetës familjare. “Leja më e gjatë prindërore, si në vendet e tjera, do të ishte gjithashtu e rëndësishme. Pas një leje më të gjatë, më shumë gra do të ktheheshin në punë sepse fëmijët e tyre nuk janë më aq të vegjël”, është e bindur Huguenot.

 

 

Norma referuese e qirasë zvicerane mbetet e pandryshuar

Norma referuese e hipotekës në Zvicër, një shifër kyçe e përdorur për të përcaktuar qiratë sipas kontratave ekzistuese të qirasë, mbeti e pandryshuar në 1.5% në qershor, sipas përditësimit të fundit nga Zyra Federale e Strehimit (FHO).

Norma u ul për herë të fundit me 25 pikë bazë në mars 2025, duke shkaktuar një valë kërkesash për ulje të qirasë nga qiramarrësit, të cilat do të hyjnë në fuqi duke filluar nga korriku.

E prezantuar në vitin 2008, norma referuese llogaritet bazuar në normat mesatare të hipotekës të ofruara nga bankat zvicerane, të rrumbullakosura në çerekun më të afërt të pikës përqindjeje. Ajo shërben si standard kombëtar për rregullimin e qirave në përgjigje të lëvizjeve të normës së interesit, transmeton albinfo.ch.

Një rritje prej 0.25 pikësh përqindjeje u lejon qiradhënësve të rrisin qiratë deri në 3%, me kusht që qiraja të indeksohet me normën e mëparshme referuese. Anasjelltas, një rënie me të njëjtën madhësi u jep të drejtë qiramarrësve të kërkojnë një ulje të qirasë prej 2.91%.

Megjithatë, për momentin, si qiramarrësit ashtu edhe pronarët do të duhet të presin me qetësi. Me normën që mbetet e qëndrueshme, nuk shkaktohen rregullime automatike të qirasë  të paktën deri në shqyrtimin e ardhshëm.

Nis ndeshja Shqipëri – Serbi

Në orën 20:45 ka filluar në stadiumin “Air Albania” ndeshja Shqipëri – Serbi, që luhet në kuadër të kualifikimeve për Kupën e Botës 2026.

Shqipëria ka mbledhur deri tani 3 pikë nga dy ndeshje të luajtura, ndërsa për Serbinë kjo do të jetë ndeshja e parë në grup. Kujtojmë që sfidat mes këtyre dy ekipeve kanë pasur gjithmonë tensione dhe emocione të veçanta.

Në prag të ndeshjes, përzgjedhësi i Shqipërisë, Sylvinho, dhe kapiteni Berat Gjimshiti janë munduar ta mbajnë kontrollin mbi emocionet, duke mos dhënë deklarata të nxituara dhe duke u fokusuar vetëm te përgatitja e skuadrës.

E njëjta gjë vlen edhe për kampin serb, ku Dragan Stojković dhe sulmuesi Aleksandar Mitrović kanë ruajtur qetësinë dhe kanë kërkuar të shmangin çdo tension që mund të dalë jashtë fushe.

Demonstratë kundër “dhunës policore” në Lozanë

“Policia ka vrarë përsëri”, është shprehur një folëse në fillim të tubimit përpara Pallatit të Drejtësisë Montbenon, në Lozanë. Ajo foli për “një institucion racist policor” dhe deklaroi se “historia po përsëritet”, pasi katër persona të tjerë me ngjyrë kishin vdekur si rezultat i operacioneve policore në kantonin e Vaud gjatë viteve të fundit.

Ishte hera e tretë që një tubim i tillë ishte organizuar që nga vdekja e babait 39-vjeçar, i cili gjeti vdekjen në një stacion policie më 25 maj, transmeton albinfo.ch. Kjo ndodhi pasi policia e arrestoi atë me dyshimin për trafik droge.

Pas vdekjes së tij, Zyra e Prokurorit Publik të Kantonit të Vaud hapi procedime penale kundër katër oficerëve të policisë me dyshimin për vrasje nga pakujdesia.

Të shtunën pasdite, demonstruesit kërkuan përsëri që hetimi të transferohej në zyrën e prokurorit publik të një kantoni tjetër për të zvogëluar rrezikun e bashkëpunimit, shkruan sda.ch.

Nga ana e zbatimit të ligjit, Shoqata e Oficerëve të Policisë së Lozanës (AFPL) premtoi “mbështetjen” e saj për katër oficerët nën hetim.

Në një deklaratë të lëshuar të premten vonë në mbrëmje, ajo shkroi se prezumimi i pafajësisë, nga i cili duhet të përfitojnë policët, ishte “zhdukur” për shkak të “mungesës së dallimit dhe përmbajtjes në media të caktuara ose deklarata të caktuara publike”.

Imigracioni dhe fuqia punëtore e huaj po nxisin populizmin

Aktualisht, populizmi është në kulmin e tij në Evropë: një bonus elektoral afatshkurtër, një ndëshkim shoqëror afatgjatë. Në anën tjetër të Atlantikut, po dëshmojmë një fushatë të paprecedentë raciste dhe ksenofobe kundër imigracionit. Ngjashëm, diskriminimi ndaj fuqisë punëtore të huaj po shfaqet në tregun e punës. Pyetja është: cilat janë pasojat e këtij lloji populizmi mbi elektoratin dhe opinionin publik në përgjithësi? Dhe, përjashtimi i popullsisë imigrante nga shoqëria pritëse? Kush preket më shumë? Si mund ta adresojmë këtë çështje?

Që në fillim, duhet të ofroj vizionin e “Humanrights”, i cili na ofron studime të shumta shkencore që e kanë analizuar këtë fenomen duke përdorur shprehje të tilla si “populizmi i frikës” ose “populizmi ndëshkues”. Kështu, partitë populiste kanë tendencë të kërkojnë tema që u drejtohen të gjitha shtresave shoqërore. Krimi dhe frika që rezulton nga pasiguria janë një temë e lehtë, shpesh e shfrytëzuar dhe ndonjëherë edhe e ekzagjeruar për të fituar mbështetjen e publikut. Ndërsa shprehja “populizëm ndëshkues” i referohet një sërë besimesh shoqërore dhe masash politike e legjislative që karakterizohen nga një qëndrim i ashpër ndaj krimit dhe instrumentalizimi i viktimave të tij.

Ndërsa disa studiues nga Universiteti i Vjenës, nga ana e tyre, kanë vërejtur një rritje drastike, në të gjithë Evropën, në përdorimin e përfaqësimeve negative të popullsisë imigrante në materialet reklamuese të partive populiste. Ato na japin qëndrime implicite dhe eksplicite ndaj të huajve. Qëndrimet eksplicite janë gjykimet e shprehura hapur që gjenden te njerëzit më pak të arsimuar, ndërsa qëndrimet implicite, që gjenden te njerëzit më të arsimuar, korrespondojnë me reagime delikate dhe emocionale dhe kontribuojnë shumë në parashikimin e reagimeve spontane dhe sjelljes shoqërore të njerëzve.

Nga ana jonë, vërejmë se popullsia më e prekur nga këto fenomene të lartshënuara është fuqia punëtore e huaj që ka qenë në Evropë që nga ekzistenca jonë, domethënë që të gjithë kemi ardhur nga diku. Gjithmonë ka pasur nga ata që emigruan dhe nga ata që imigruan. Në të vërtetë, migrimi në vetvete përfshin lëvizjen e popullsisë në një hapësirë të veçantë. Në vendet e BE-së, shumica e popullsisë vjen nga vendet që kufizohen me BE-në ose vendet e Ballkanit. Kështu, kjo fuqi punëtore, pavarësisht trajnimit dhe njohurive të saj, duhet të demonstrojë performancë të lartë krahasuar me fuqinë punëtore të vendit të origjinës për t’u integruar lehtësisht në tregun e punës të vendit pritës. Është vërtetuar se për integrim të avancuar në vendin pritës, duhet të ketë të paktën dhjetë vjet qëndrim.

Në mënyrë të ngjashme, deri më sot, mund të themi se punëtorët nga vendet e treta kanë vështirësi në integrimin në vendin pritës. Pretendimi se punëtorët nga vendet aziatike që mbërrijnë në vendet e Ballkanit do të bëhen sedentarë/vendas nuk përjashtohet, por në çdo rast, kjo nuk është për nesër, jo shumë shpejt. Për analogji, gjithmonë shohim se do të ketë ardhje dhe ikje, dhe ky fenomen është i frikshëm sepse elementi “i huaj” e përfshin atë, kështu që termi i huaj simbolizon të panjohurën, prandaj edhe “populizmi i frikës” është i pranishëm, i cili për fat të keq nuk mund të eliminohet lehtë.

 

Përplaset me makinë në turmë: plagos gruan, vajzën dhe tre të tjerë

Një person ka përplasur makinën e tij në një turmë njerëzish, përfshirë gruan dhe vajzën e tij. Të dyja u plagosën. Përplasja ka ndodhur në pasditen e sotme, në Passau, Bavari.

Arsyeja e këtij sulmi mund të jetë një mosmarrëveshje për kujdestarinë, shkruan dpa.de.

Sipas policisë, shoferi 48-vjeçar u arrestua në vendngjarje. Gruaja 40-vjeçare dhe vajza pesëvjeçare e burrit thuhet se ishin gjithashtu në grup.

Një mosmarrëveshje për kujdestarinë mund të jetë arsyeja e këtij sulmi.

Sipas policisë, një burrë ka përplasur makinën me një grup njerëzish në Passau, transmeton albinfo.ch. Midis pesë të plagosurve ishin gruaja e tij (38) dhe vajza pesëvjeçare e shoferit.

Në këtë kohë, nuk mund të përjashtohet mundësia që shoferi 48-vjeçar ta ketë përplasur qëllimisht makinën me grupin në trotuar, deklaroi më tej policia. Shoferi është arrestuar përkohësisht.

“Departamenti i hetimit penal është në vendngjarje dhe ka marrë përsipër hetimin”, tha një zëdhënës i policisë.

Formacionet zyrtare: Sylvinho zbulon skuadrën që do të luajë kundër Serbisë

Shqipëria përballet sonte me Serbinë në stadiumin “Arena Kombëtare”, në ndeshjen më të rëndësishme për rrugëtimin e kuqezinjve drejt Botërorit 2026.

Ekipi i Sylvinhos vjen pas një fitoreje 3-0 ndaj Andorrës në mars dhe do të kërkojë të shfrytëzojë avantazhin e fushës dhe mbështetjen e tifozëve për të marrë pikët e plota.

Atmosfera në kryeqytet është entuziaste dhe çdo gjë është gati për një mbrëmje emocionuese futbolli. Ndeshja pritet me interes të lartë, si për rëndësinë sportive, ashtu edhe për emocionet që di të ofrojë një duel i këtij niveli, raporton tch.

Sylvinho ka ndryshuar rreshtimin, duke hedhur në fushë Strakoshën në portë, Hysaj, Ajeti, Gjimshiti, Mitaj në mbrojtje. Mesfusha është e përbërë me surpriza, me Shehun që nis titullar krah Asllanit, Laçit dhe Hoxhës, ndërsa sulmi përbëhet nga dyshja Manaj-Broja.

Banderola e Tifozëve Kuq e Zi, para ndeshjes: “Hasmi i vjetër nuk bëhet mik i ri”

Tifozët e Kombëtares dolën sot në rrugët e Tiranës për të krijuar një atmosferë elektrizuese pak orë para ndeshjes Shqipëri-Serbi që do të mbahet sot në kryeqytet.

Përveç këngëve patriotike, muzikës dhe haresë, një grup tifozësh janë ngjitur te Piramida me një banderolë të madhe në të cilën shkruhet: “Hasmi i vjetër nuk bahet mik i ri”, shkruan gazeta “Panorama”.

Ndërkohë, mijëra forca policore janë mobilizuar këtë të shtunën në Tiranë për të garantuar mbarëvajtjen e ndeshjes së futbollit që zhvillohet në orët e mbrëmjes mes ekipeve të Shqipërisë dhe Serbisë në stadiumin “Arena Kombëtare”.

Shqipëria dhe Serbia janë pjesë e Grupit K për ndeshjet kualifikuese në Kampionatin Botëror 2026, së bashku me Letoninë, Andorrën dhe Anglinë. Aktualisht, Shqipëria ka tre pikë dhe është e dyta në këtë grup, ndërkaq Serbia nuk ka asnjë pikë.

Ekipi i Serbisë ka arritur të premten pasdite në Tiranë dhe, nën shoqërimin e forcave të shumta policore, është akomoduar në hotel dhe më pas i ka kryer stërvitjet e nevojshme.

Policia e Shtetit u ka bërë thirrje qytetarëve dhe tifozëve që të kontribuojnë në një atmosferë qytetare dhe të kulturuar.

Dafina, hendbollistja nga Kosova që po shkëlqen në Zvicër

Zvicra është “shtëpia” e shumë sportisteve të suksesshme shqiptare në hendboll dhe në sporte tjera. Njëra ndër to është hendbollistja Dafina Mustafa. 21-vjeçarja është transferuar nga Kreuzlingeni te skuadra më e madhe zvicerane, Yellow Winterthur, pas përfundimit të këtij edicioni.

Mustafa është formuar si lojtare te LC Bruhl, ndërsa verën e kaluar iu bashkua Kreuzlingenit në Superligën e Zvicrës.

Dafina është shquar për paraqitje të mira te Kreuzlingeni, veçanërisht në mbrojtje. Ajo është një lojtare kyçe edhe për Kombëtaren e Kosovës, ku ka spikatur në ndeshjet kundër Belgjikës dhe Bosnjë-Hercegovinës, vjeshtën e kaluar.

Në një prononcim për mediat zvicerane, Dafina ka theksuar se synon ta ndihmojë skuadrën e re dhe njëkohësisht të dëshmojë vlerën e saj për Kombëtaren e Kosovës.

“Mezi pres sfidën e re te Yellow dhe dua që jo vetëm të ndihmoj Yellow të arrijë qëllimet e saj me paraqitje të mira, por edhe të tregoj veten për paraqitje me kombëtaren e Kosovës”, tha Mustafa.

Klubi Yellow Winterthur po lufton për titull të kampionit në Zvicër.

Kush është Dafina Mustafa

Dafina Mustafa jeton në Zvicër, përkatësisht në St. Gallen, ku ka lindur, ndërsa ka prejardhje nga Gjilani. E lindur më 2003, kurse është e gjatë 175 cm. Dafina është pjesë e Kosovës në pozitën e pivotes dhe veçohet për mbrojtje shumë të fortë.

 

Zvicra përballet me rreziqe në rritje të thatësirës

Rreziqet që lidhen me klimën në Zvicër po rriten, të nxitura nga thatësirat e verës që intensifikohen dhe temperaturat më të larta.

Ky është paralajmërimi i fortë nga një raport i ri, i publikuar të enjten nga Zyra Federale për Mjedisin (FOEN), i cili vlerëson kërcënimet në zhvillim të paraqitura nga ndryshimet klimatike në vend deri në vitin 2060.

Bazuar në literaturën shkencore dhe konsultimet me dhjetëra ekspertë, raporti identifikon 34 rreziqe të dallueshme klimatike. Kryesorët ndër to janë ato që lidhen me rritjen e temperaturave, periudhat e zgjatura të thatësirës, reshjet më të dendura të shiut dhe prishjen e ekosistemeve natyrore, transmeton albinfo.ch.

Më të nxehta, më të thata, më të rrezikshme

Periudhat e nxehtësisë ekstreme dhe valëve të nxehtësisë tashmë paraqesin një rrezik të konsiderueshëm. Deri në vitin 2060, ato pritet të bëhen më të shpeshta dhe më të rënda. Në të njëjtën kohë, një pjesë gjithnjë e më e madhe e popullsisë  veçanërisht të moshuarit  do të jenë më të prekshëm ndaj ngjarjeve të tilla.

Reshjet e verës mund të ulen deri në 25%, me thatësira më të gjata dhe më të vazhdueshme që ndikojnë në bujqësi, ekosisteme dhe ekonominë në përgjithësi. Anasjelltas, episodet e reshjeve intensive ka të ngjarë të bëhen më të shpeshta dhe, me rritjen e vulosjes së tokës për shkak të zhvillimit urban, rreziku i rrjedhjes dhe përmbytjeve do të rritet në përputhje me rrethanat.

Ndikimet klimatike nuk do të shpërndahen në mënyrë të barabartë. Të moshuarit, ata me sëmundje kronike, gratë shtatzëna dhe fëmijët e vegjël janë më të rrezikuar nga nxehtësia ekstreme. Punëtorët në ndërtim, bujqësi dhe turizëm dimëror janë gjithashtu më të ekspozuar. Rajonet malore, në veçanti, përballen me sfida specifike: tkurrja e stinëve të dëborës kërcënon turizmin dimëror, ndërsa ndryshimi i peizazheve paraqet rreziqe fizike dhe ekonomike.

Pak pozitive

Çdo përfitim i mundshëm i një klime më të ngrohtë  siç janë nevojat e reduktuara për ngrohje ose rendimentet më të larta për disa kultura  do të jetë i vogël dhe i pamjaftueshëm për të kompensuar rreziqet më të mëdha, thotë raporti.

Përshtatja mund të ndihmojë. Planifikimi më i mirë dhe masat e synuara mund të zvogëlojnë ekspozimin dhe cenueshmërinë. Por raporti e bën të qartë se shmangia e pasojave më të rrezikshme dhe të pakthyeshme do të kërkojë më shumë sesa përshtatje. Emetimet neto zero të gazrave serrë deri në vitin 2050 mbeten thelbësore.

Gjetjet kanë për qëllim të udhëzojnë politikëbërësit në të gjitha nivelet e qeverisjes, ndërsa ata i japin përparësi përshtatjes ndaj klimës. Ky është vlerësimi i dytë i tillë  i pari u botua në vitin 2017. Mesazhi tani është më urgjent dhe koha për të vepruar është më e shkurtër.

 

Bëhu pjesë e elitës akademike shqiptare të inxhinierisë në Zvicër – Apliko tani!

Shoqata e Inxhinierëve Shqiptarë në Zvicër, Albanian Engineering of Switzerland (AES), për herë të parë ndan Çmimin për Përsosmëri Akademike.

Ke një temë diplome (Bachelor, Master apo PhD)? Një projekt inovativ apo punim kërkimor me ndikim? Apliko për këtë çmim prestigjioz dhe bëhu pjesë e një rrjeti të fuqishëm profesionistësh shqiptarë në Zvicër!

Çfarë përfiton?

  • Deri në 3’000 franga zvicerane për temën më të mirë
  • Vlerësim profesional nga Albanian Engineering of Switzerland
  •  Mundësi rrjetëzimi me profesionistë shqiptarë të fushës në Zvicër

Afati i aplikimit: 31 korrik 2025

Apliko këtu: https://lnkd.in/eF4mcttn Mos e humb këtë mundësi unike për të shkëlqyer dhe për të çuar përpara emrin e komunitetit tonë inxhinierik në Zvicër!

Goditje kundër pornografisë së fëmijëve, arrestohen 20 persona

Organizata ndërkombëtare e policisë Interpol ka arrestuar 20 persona në 12 vende, të akuzuar për prodhimin dhe shpërndarjen e pornografisë së fëmijëve.

Arrestimet u kryen në Evropë, Amerikën Latine dhe SHBA. Policia gjithashtu ka sekuestruar kompjuterë, laptopë, telefona celularë, tableta dhe pajisje për ruajtjen e materialeve digjitale, transmeton albinfo.ch. Përveç kësaj, janë identifikuar 68 të dyshuar të tjerë dhe informacioni u është kaluar autoriteteve në 28 vende, shkruan srf.ch.

Këtë operacion ndërkombëtar e kishin nisur fillimisht autoritetet spanjolle. Policia atje kishte identifikuar grupe online ku shpërndahej pornografia e fëmijëve.

6 futbollistët nga Kosova që do të përfaqësojnë Shqipërinë kundër Serbisë

Në ndeshjen kualifikuese për Kupën e Botës 2026 mes Shqipërisë dhe Serbisë, që do të zhvillohet të shtunën, më 7 qershor 2025, pjesë e Kombëtares shqiptare do të jenë gjashtë futbollistë me prejardhje nga Kosova.

Futbollistët që përfaqësojnë Shqipërinë në këtë sfidë të rëndësishme janë:

Ardian Ismajli
Arlind Ajeti
Ylber Ramadani
Adrion Pajaziti
Arbër Hoxha
Mirlind Daku

Të gjithë këta futbollistë kanë qenë më parë pjesë e rregullt e kombëtares dhe përfaqësojnë një kontingjent të rëndësishëm në formacionin kuqezi.

Ndeshja Shqipëri – Serbi do të luhet në Arenën Kombëtare në Tiranë, me fillim nga ora 20:45, dhe është pjesë e kualifikimeve në Grupin K për Kupën e Botës FIFA 2026.