Archives

Festat publike: Si renditet Shqipëria në krahasim me vendet e rajonit

Posted on by BR

Festat zyrtare përfaqësojnë disa nga ditët më të rëndësishme për çdo popull, pasi pasqyrojnë traditat, besimet dhe historinë e tij.

Çdo vend ka kalendarin e vet të festimeve, ku përfshihen si festa me karakter botëror, ashtu edhe festa unike kombëtare. Por sa ditë festash zyrtare gëzon Shqipëria?

Sipas kalendarit zyrtar të publikuar nga Banka e Shqipërisë për vitin 2025, Shqipëria ka pasur gjithsej 15 ditë feste zyrtare, si edhe 2 ditë të veçanta pushimi. Ndërkohë, Këshilli i Ministrave ka vendosur që edhe dita e premte, 26 dhjetor, të shpallet ditë pushimi për administratën publike.

Ky vendim vjen si zgjatje e festimeve të Krishtlindjes, pasi administrata nuk do të punojë as ditën e enjte, më 25 dhjetor, e cila është festë zyrtare, shkruan Scan, transmeton albinfo.ch.

Si rrjedhojë, punonjësit e administratës përfitojnë dy ditë pushimi radhazi, ndërsa institucionet publike do t’i rikthehen normalisht aktivitetit ditën e hënë.

Po sa ditë pushimi priten në vitin 2026? Referuar kalendarit të festave të publikuar nga Banka e Shqipërisë, edhe për vitin e ardhshëm parashikohen po ashtu 15 ditë feste zyrtare. Një analizë e “Scan Intel”, referuar kalendarit të festave zyrtare për vitin 2026, tregon se nga totali i festave, 6 prej tyre i përkasin festave fetare, ndërsa 9 janë festa jo fetare.

Në krahasim me vendet e botës, Shqipëria klasifikohet si një vend me relativisht pak ditë festash apo pushimesh, me 15 të tilla në total. Megjithatë, nëse krahasimi bëhet në nivel evropian, Shqipëria renditet ndër vendet me më shumë festa publike. Në rajon, Kosova ka gjithsej 12 ditë pushimi, sipas kalendarit zyrtar të publikuar nga Ministria e Punëve të Brendshme. Ndërsa Shqipëria renditet pas vetëm dy vendeve të rajonit, Malit të Zi dhe Bosnje-Hercegovinës, të cilat kanë respektivisht 16 dhe 23 ditë pushimi zyrtare.

Festat janë momente të veçanta që bashkojnë njerëzit dhe pasqyrojnë identitetin kulturor, historik dhe fetar të një shoqërie. Ato shërbejnë jo vetëm si ditë pushimi, por edhe si mundësi për reflektim, bashkim dhe ruajtje të traditave brez pas brezi.

Zvicra nisë një fushatë parandaluese: kontakte të dobishme në rast dhune

Posted on by albinfo.ch

Zyra Federale për Barazinë e Grave dhe Burrave (EBG) ka nisur një fushatë parandaluese kundër dhunës në familje, dhunës seksuale dhe dhunës me bazë gjinore . Fushata, që zhvillohet nën patronatin e Ministres Federale Elisabeth Baume-Schneider, mbështetet nga një aleancë e gjerë kantonesh, komunash dhe OJQ-sh.

Fjala është për një fushatë që synon të bëjë të dukshme faktin se dhuna në familje shpesh zhvillohet në mënyrë të heshtur. Ajo fillon me sjellje të vogla, të përsëritura, që forcojnë pabarazitë e pushtetit dhe dobësojnë respektin. Fushata tërheq gjithashtu vëmendjen se mund të kërkohet ndihmë edhe kur ende nuk është kryer ndonjë vepër penale. Qëllimi është të veprohet herët dhe të parandalohet dhuna fizike.

Barazia e parandalon dhunën

Secili prej nesh mund të bëjë diçka kundër dhunës. Kjo mund të bëhet kur ne kundërshtojmë të na nënçmojnë, duke reaguar kur shohim të tjerët të ngacmohen dhe duke ndërtuar marrëdhënie të bazuara në respekt dhe barazi. Dhuna nuk fillon patjetër me goditje. Ajo fillon ngadalë, me gjeste të përditshme, me komente ose qëndrime fyese që e vënë tjetrin nën presion.

Ndonjëherë nuk e vërejmë menjëherë se diçka nuk shkon. Ne përshtatemi, minimizojmë situatën ose heshtim. Por ka shenja që tregojnë se një marrëdhënie është e paekuilibruar, se frika ka filluar të zëvendësojë respektin. T’i njohësh këto shenja është hapi i parë drejt veprimit dhe kërkimit të ndihmës.

Shembujt e mëposhtëm tregojnë forma të dhunës që shpesh mbeten të padukshme, por që lëndojnë po aq shumë. Nëse i njeh këto shenja, mos prit. Kërko ndihmë!

1) AI BËRTET. TI HESHT.

Ai bërtet menjëherë sa herë që nuk jam e një mendimi me të. Prandaj unë hesht.

Askush nuk duhet të ketë frikë në një marrëdhënie. Kur dikush bërtet për të ushtruar presion dhe tjetri hesht për të shmangur problemet, kjo është po ashtu një formë dhune. Nëse ndien se nuk mund të flasësh lirshëm apo të shprehësh mendimin tënd, është e rëndësishme të kërkosh ndihmë.

2) AI E DI SE KU JE. GJITHMONË.

Ai thotë se ngaqë më do, duhet gjithmonë të dijë ku jam dhe me kë jam. Unë ia them, sepse përndryshe zemërohet.

Të kontrollosh vazhdimisht se ku ndodhet tjetri nuk është shenjë dashurie, por një formë mbikëqyrjeje. Një marrëdhënie duhet të bazohet në besim, jo në kontroll. Nëse ke përshtypjen se po të ndjekin ose po të mbikëqyrin, mos hezito të flasësh dhe të kërkosh ndihmë.

3) MJAFTOHET NJË SHIKIM. DHE TI HESHT.

Heshtja nga frika nuk është normale. Kur një shikim mjafton për të bërë dike të heshtë, kjo tregon një raport të pabarabartë pushteti që e pengon personin të shprehet dhe e ushqen frikën. Edhe pa britma apo ofendime, një nënçmim i tillë është formë dhune.

Askush nuk duhet të ndihet i frikësuar nga partneri apo partnerja e tij. Nëse ke frikë nga zemërimi i tjetrit, fol me një qendër këshillimi ose me një person të besuar. Thyerja e heshtjes është vendimtare.

4) TI THUA JO. AI DËGJON PO.

Një “Jo” duhet të respektohet gjithmonë, në çdo situatë. Këmbëngulja, detyrimi apo injorimi i refuzimit nuk janë të pranueshme. Pëlqimi i detyruar nuk është pëlqim. Ai duhet të jetë i qartë, i lirë dhe pa presion.

Nëse “Jo”-ja jote nuk dëgjohet, dije se nuk je vetëm. Profesionistët janë aty për të mbështetur me besueshmëri të plotë.

5) KUFIJT E TIJ VLEJNË. TË TUTË JO.

Kur në një marrëdhënie merren parasysh vetëm nevojat e një personi dhe tjetri duhet gjithmonë të përshtatet, kjo është shenjë pabarazie. Me kohë, besimi zhduket dhe harrohet fakti se nevojat e tua janë po aq të rëndësishme.

Një marrëdhënie e shëndetshme duhet të sigurojë që të dy partnerët respektohen. Nëse vëren se kufijtë e tu po shkelen, është e rëndësishme të flasësh me një person të besuar dhe të kërkosh mbështetje.

6) SHAKATË BËHEN NË KURRIZ TËND. GJITHMONË.

Që prej se jam deklaruar hapur, dëgjoj vazhdoj të dëgjoj komente. Dhe edhe nëse unë reagoj, thotë: “është vetëm shaka”.

Shakatë në kurriz të dikujt, edhe kur duken të padëmshme, janë një formë dhune kur prekin gjithmonë të njëjtin person, e nënçmojnë apo e turpërojnë.

Askush nuk e meriton të përqeshet, as në publik e as në shtëpi. Ka shërbime që ofrojnë mbështetje me besueshmëri.

Ndihmë dhe mbështetje për të gjithë

Nëse ke përshtypjen se dikush në rrethin tënd po përjeton dhunë, sugjeroji të flisni për këtë. Mos hezito të kërkosh ndihmë nëse sheh dikë që ofendohet, nënçmohet ose ngacmohet. Dhe nëse vetë je i prekur, dije se nuk je i vetëm. Ka oferta për viktimat, për personat që ushtrojnë dhunë dhe për familjarët. Këto janë në besueshmëri, të sigurta dhe falas. Për ndihmë dhe mbështetje do të gjeni oferta këshilluese për çdo situatë

Shërbimet e mbështetjes në këtë faqe funksionojnë në nivel kombëtar ose rajonal. Ja disa shembuj:

  • Qendrat e ndihmës për viktimat në afërsinë tënde: Të gjitha kantonet kanë qendra zyrtare për mbështetjen e viktimave. Këto qendra ndihmojnë dhe këshillojnë njerëzit në Zvicër që kanë qenë viktima të dhunës. Shërbimet janë falas, në besueshmëri dhe, nëse dëshirohet, anonime. https://www.opferhilfe-schweiz.ch/de/

 

  • Këshillim online përmes Chat në 13 gjuhë: Platforma «Violence que faire» në Zvicrën perëndimore dhe qendrat e mbështetjes së viktimave në Zvicrën gjermanishtfolëse ofrojnë këshilla konfidenciale, anonime dhe profesionale për personat që janë bërë viktima të dhunës dhe të afërmit e tyre, qoftë në internet apo nëpërmjet bisedës. https://www.violencequefaire.ch/

 

  • Shtëpi-strehëzat e grave dhe burrave: Strehëzat për gra dhe burra ofrojnë mbrojtje, këshilla, ndihmë dhe mbështetje për gratë, burrat, fëmijët dhe të rinjtë që duan të shpëtojnë nga një situatë e dhunshme ose që janë në rrezik të menjëhershëm. https://www.opferhilfe-schweiz.ch/fr/was-ist-opferhilfe/protection/

 

Kjo përmbajtje është zhvilluar me mbështetjen e Zyrës Federale për Barazi të Gruas dhe Burrit (EBG).

Lexoni po ashtu:

Zvicra lanson fushatën e parë kundër dhunës në familje

 

Bashkimi familjar në Gjermani: Sa ishin nga Kosova e Shqipëria

Posted on by BR

Pavarësisht shtrëngimit të ndjeshëm të politikave të imigracionit nga qeveria e koalicionit të CDU/CDU dhe Socialdemokratëve në Berlin,  këtë vit janë lëshuar më shumë se 100.000 viza për bashkim familjar. Kjo sipas shifrave nga Ministria e Jashtme, të raportuara së fundmi.

Sipas të dhënave nga Ministria e Jashtme, 101.756 viza u dhanë deri në fund të nëntorit për pesë kombësitë me më shumë aplikime. Më së shumti vizat u dhanë për turqit (14.907) dhe sirianët (13.148), të ndjekur nga qytetarë nga India (9.286), Kosova (7.143) dhe Shqipëria (4.426), raporton DW, transmeton albinfo.ch.

E drejta për bashkimin familjar në Gjermani përgjithësisht vlen vetëm për familjen bazë, që do të thotë bashkëshortët/et dhe fëmijët e mitur. Ekzistojnë përjashtime për raste të vështira dhe, që nga një reformë në mars 2024, edhe për prindërit dhe vjehrrit e profesionistëve dhe punëtorëve të kualifikuar me kualifikim të lartë që mund të sigurojnë në mënyrë të pavarur jetesën e të gjithë familjes.

Në korrik, qeveria gjermane e CDU/CSU dhe SPD e pezulloi ribashkimin familjar për dy vjet për personat me status mbrojtjeje të kufizuar – ndryshe nga refugjatët e njohur. Vetëm në “raste të vështira” atyre u lejohet ende të sjellin bashkëshortët/et e tyre, fëmijët e mitur si edhe, në rastin e të miturve të pashoqëruar, prindërit e tyre në Gjermani.

 

Dhjetë zbulimet shkencore që kanë transformuar botën në 25 vitet e fundit

Posted on by Alb

Në 25 vitet e fundit, shkenca ka shënuar përparime të jashtëzakonshme, duke sjellë zbulime që kanë ndryshuar rrënjësisht mënyrën se si njerëzimi e kupton jetën, shëndetin dhe universin. Nga biologjia molekulare te eksplorimi i hapësirës, këto arritje kanë kaluar kufijtë e imagjinatës dhe kanë ndikuar drejtpërdrejt në jetën e përditshme.

Përparimet shkencore të kësaj periudhe jo vetëm që kanë shpëtuar miliona jetë dhe kanë përmirësuar cilësinë e tyre, por kanë hapur edhe perspektiva të reja për zhvillimin e mjekësisë, teknologjisë dhe kërkimit shkencor në dekadat që vijnë.

Harta e ADN-së njerëzore (Human Genome Project)

Deshifrimi i plotë i kodit gjenetik të njeriut shënoi një moment historik, duke mundësuar diagnostikim më të saktë, mjekësi të personalizuar dhe trajtime të reja për sëmundje gjenetike.

CRISPR – redaktimi preciz i gjeneve

Kjo teknologji revolucionare lejoi ndërhyrje të drejtpërdrejtë në ADN me saktësi të lartë, duke hapur rrugën për trajtime inovative mjekësore dhe përmirësime në bujqësi.

Vaksinat mRNA dhe revolucioni shëndetësor

Zhvillimi i vaksinave mRNA, i vënë në pah gjatë pandemisë së Covid-19, shënoi një hap të madh në parandalimin e sëmundjeve infektive dhe krijoi baza të reja për trajtimin e kancerit.

Inteligjenca artificiale në biologji – AlphaFold

Për herë të parë, inteligjenca artificiale arriti të parashikojë strukturën e proteinave, duke përshpejtuar ndjeshëm kërkimin shkencor dhe zhvillimin e barnave.

Terapia CAR-T kundër kancerit

Kjo terapi inovative, e bazuar në modifikimin gjenetik të qelizave imune të pacientit, ka dhënë rezultate premtuese në trajtimin e disa formave agresive të kancerit.

Zbulimi i grimcës Higgs

Konfirmimi i ekzistencës së grimcës Higgs përforcoi Modelin Standard të fizikës dhe ndihmoi në shpjegimin e origjinës së masës së grimcave elementare.

Zbulimi i valëve gravitacionale

Matja e parë e valëve gravitacionale hapi një epokë të re në astronomi, duke mundësuar studimin e ngjarjeve kozmike si përplasjet e vrimave të zeza.

Teleskopi Hapësinor James Webb

Ky teleskop ka ofruar pamje të papara më parë të universit të hershëm dhe ka analizuar atmosferat e planetëve jashtë sistemit diellor.

Zbulimi i mijëra ekzoplanetëve

Hulumtimet konfirmuan se planetët janë të shumtë në galaktikë, duke rritur shpresat për gjetjen e botëve potencialisht të banueshme.

Ndryshimet klimatike – nga teori në prova shkencore

Shkenca ka arritur të lidhë drejtpërdrejt fenomenet ekstreme të motit me ngrohjen globale të shkaktuar nga aktiviteti njerëzor, duke forcuar bazën shkencore për veprim klimatik.

Këto zbulime dëshmojnë se investimi në kërkimin shkencor, edhe kur nuk ka përfitime të menjëhershme, mbetet një nga shtyllat kryesore të përparimit njerëzor dhe zhvillimit afatgjatë.

 

Deportimi i sirianëve kriminelë: A po shkon Evropa drejt dëbimeve masive?

Posted on by Alb

Për herë të parë që nga shpërthimi i luftës civile në Siri në vitet 2011–2012, Gjermania ka deportuar një shtetas sirian të dënuar për vepra penale, duke e kthyer atë në Damask. Ky vendim ka rihapur debatin për politikën e dëbimeve në Evropë dhe ka nxitur reagime edhe në Zvicër.

Në Zvicër, disa përfaqësues politikë, veçanërisht nga SVP-ja, po kërkojnë që qeveria federale të ndjekë shembullin e Berlinit. Ata i bëjnë thirrje këshilltarit federal përgjegjës për çështjet e migracionit, Beat Jans, të ndërmarrë masa më të ashpra ndaj azilkërkuesve që kanë kryer vepra penale. Në anën tjetër, Partia Socialdemokrate dhe organizata për ndihmë ndaj refugjatëve kundërshtojnë riatdhesimet e detyruara në Siri, duke theksuar se situata e sigurisë në vend mbetet problematike.

Vlerësimi i ekspertëve

Eksperti i migracionit Benjamin Schraven vlerëson se nuk priten dëbime masive të sirianëve në të ardhmen e afërt. Sipas tij, deportimet do të përqendrohen kryesisht te personat e dënuar për krime të rënda.

“Nuk presim dëbime në shkallë dhjetëra mijërash. Presioni politik do të mbetet i lartë, por masat do të jenë selektive”, thekson Schraven.

Ai shton se edhe pas ndryshimeve politike në Siri, vendi vazhdon të përballet me pasiguri, probleme serioze ekonomike dhe infrastrukturë të shkatërruar, çka e bën të vështirë realizimin e deportimeve në shkallë të gjerë.

Efekti në Evropë dhe Zvicër

Sipas ekspertit, vendimi i Gjermanisë mund të ketë efekt sinjalizues edhe për shtete të tjera evropiane, përfshirë Zvicrën. Megjithatë, për shkak të kornizës së rreptë ligjore dhe detyrimeve ndërkombëtare, çdo ndryshim do të jetë gradual.

Aktualisht, në Gjermani jetojnë rreth një milion shtetas sirianë, ndërsa në Zvicër afro 30 mijë. Një pjesë e tyre tashmë janë natyralizuar dhe nuk mund të dëbohen. Për këtë arsye, Schraven vlerëson se edhe nëse deportimet lejohen më gjerësisht, ato nuk do të sjellin ndonjë lehtësim të ndjeshëm për sistemin e azilit, transmeton albinfo.ch.

Trend më i gjerë i politikave kufizuese

Ekspertët vërejnë se deportimi i fundit përputhet me një trend më të gjerë evropian drejt politikave më të ashpra të migracionit, përfshirë përshpejtimin e procedurave të azilit dhe rritjen e numrit të kthimeve. Presioni politik dhe shoqëror për masa më të rrepta pritet të vazhdojë, veçanërisht pas ndryshimeve politike në Damask.

Megjithatë, Schraven thekson se, ndryshe nga SHBA-ja, ku po zbatohen masa shumë të ashpra ndaj migrantëve pa dokumente, në Evropë rezistenca shoqërore ndaj politikave të tilla mbetet më e fortë.

Sipas ekspertit, çdo rast duhet të shqyrtohet individualisht, duke balancuar sigurinë publike me detyrimet humanitare dhe ligjore. Deportimi i personave që kanë kryer vepra penale mbetet i mundur vetëm nëse siguria në vendin e origjinës mund të garantohet.

 

Fisnik Asllani në vëmendjen e Bayern dhe Barcelonës, Hoffenheim vendos çmimin 50 milionë euro

Posted on by Alb

Hoffenheim nuk ka ndërmend të heqë dorë nga Fisnik Asllani për një shumë më të ulët se 50 milionë euro. Klubi gjerman ka marrë një vendim të qartë për të ardhmen e sulmuesit 23-vjeçar, i cili po kalon një formë shumë të mirë në Bundesligë.

Asllani është kthyer në një nga futbollistët shqiptarë më të spikatur të momentit, duke u shndërruar në një pikë kyçe për skuadrën e tij. Paraqitjet e tij të qëndrueshme dhe niveli i lartë i lojës kanë tërhequr interesin e disa prej klubeve më të mëdha të Europës.

Sulmuesi aktivizohet rregullisht me Hoffenheim dhe ka fituar rolin e liderit në ekip, duke u vlerësuar maksimalisht nga drejtuesit e klubit. Mediat gjermane raportojnë se Hoffenheim ka vendosur një çmim të konsiderueshëm për kartonin e tij, duke theksuar se çdo klub i interesuar duhet të paguajë minimalisht 50 milionë euro.

Pavarësisht shumës së lartë, potenciali i Asllanit konsiderohet shumë i madh, aq sa ka hyrë në radarët e Bayern Munich dhe Barcelonës. Nëse këto skuadra synojnë ta transferojnë, do të duhet të plotësojnë kërkesat financiare të klubit gjerman.

Që nga fillimi i këtij sezoni, Asllani ka munguar vetëm në pesë ndeshje, ndërsa në pjesën tjetër ka qenë aktiv, kryesisht si titullar, duke dëshmuar rëndësinë e tij në formacion.

Nga viti 2026, kursimtarët në Zvicër do të mund të plotësojnë kontributet e humbura në shtyllën e tretë të pensioneve  

Posted on by Alb

Sigurimi privat i pensionit përmes shtyllës së tretë mbetet një nga format më të përhapura të kursimit në Zvicër. Nga 1 janari 2026, kursimtarët do të kenë më shumë fleksibilitet, pasi do të mund të kompensojnë kontributet e papaguara në shtyllën 3a.

Rreth 60 për qind e popullsisë aktive në Zvicër ka një llogari në shtyllën 3a, e cila u mundëson qytetarëve të përgatiten për pensionin duke përfituar njëkohësisht nga lehtësime tatimore vjetore.

Kufijtë aktualë të kontributeve

Kontributet vjetore në shtyllën e tretë janë të kufizuara me ligj. Për të punësuarit, tavani maksimal është 7’258 franga në vit, ndërsa për të vetëpunësuarit arrin në 36’288 franga. Megjithatë, një pjesë e madhe e kursimtarëve nuk e shfrytëzon këtë maksimum, duke humbur kështu përfitime të rëndësishme tatimore.

Çfarë ndryshon me legjislacionin e ri?

Ligji i ri parashikon mundësinë e plotësimit të kontributeve të papaguara nga vitet e kaluara. Edhe pse kjo masë ka hyrë në fuqi formalisht më 1 janar 2025, zbatimi praktik do të nisë nga viti 2026.

Sipas Simon Tellenbach, drejtor menaxhues i VZ Pension, nga viti 2026 do të jetë e mundur për herë të parë të blihen boshllëqet e kontributeve që kanë lindur që nga viti 2025. Pagesat prapavepruese do të lejohen për një periudhë maksimale prej dhjetë vitesh. Kjo do të thotë se kontributet e paplota të vitit 2025 mund të kompensohen deri në vitin 2035.

Një kusht i rëndësishëm është që fillimisht të paguhet shuma maksimale për vitin aktual, përpara se të bëhet plotësimi i boshllëqeve nga vitet e kaluara.

Rëndësia e planifikimit të hershëm

Ekspertët theksojnë se kontributet në shtyllën 3a kanë më shumë efekt nëse nisin që në moshë të re. Një person që fillon të kontribuojë herët dhe rrit gradualisht pagesat, përfiton ndjeshëm më shumë kapital në moshën e pensionit, veçanërisht nëse zgjedh zgjidhje investimi me kthime më të larta.

Megjithatë, shumë kursimtarë bëjnë gabime të shmangshme, si mungesa e interesimit për opsionet e investimit, mbajtja e vetëm një llogarie 3a ose mosnjohja e kostove të fshehura në produktet e sigurimit.

Kujdes për likuiditetin

Ekspertët paralajmërojnë se shtylla e tretë nuk është e përshtatshme për persona që kanë nevojë për para në afat të shkurtër, pasi fondet janë të bllokuara. Për ata që kanë kursime të mjaftueshme, megjithatë, mbetet ende e mundur të kontribuojnë deri në shumën maksimale vjetore deri në fund të vitit.

Ky ndryshim ligjor pritet të rrisë fleksibilitetin dhe atraktivitetin e shtyllës së tretë, duke i ndihmuar qytetarët të planifikojnë më mirë pensionin dhe të shfrytëzojnë maksimalisht përfitimet tatimore.

 

 

Rritet fuqia e pasaportës së Kosovës: Udhëtim pa viza në 81 shtete

Posted on by Alb

Kosova ka shënuar përparim të rëndësishëm në Indeksin e Pasaportave Henley, renditja ndërkombëtare që vlerëson fuqinë e pasaportave dhe lirinë e lëvizjes së qytetarëve në nivel global.

Sipas të dhënave më të fundit, pasaporta e Kosovës është renditur në vendin e 62-të në botë, duke u mundësuar qytetarëve udhëtime pa viza në 81 shtete. Ky rezultat paraqet një ngritje të dukshme krahasuar me vitin 2024, kur Kosova ndodhej në pozitën e 68-të.

Vlerësimi i fundit është bërë më 10 dhjetor 2025 dhe reflekton avancimin e Kosovës në marrëdhëniet diplomatike dhe bashkëpunimin ndërkombëtar. Këto zhvillime kanë ndikuar drejtpërdrejt në lehtësimin e lëvizjes së qytetarëve për qëllime biznesi, arsimore dhe turistike.

Përfitimet nga ky progres janë të shumëfishta për qytetarët e Kosovës, pasi përveç udhëtimeve më të thjeshta, hapen edhe mundësi më të gjera për investime, shkëmbime studentore dhe promovim të turizmit.

Në kuadër rajonal, Kroacia vazhdon të mbajë pozitë udhëheqëse, duke u renditur e 7-ta në botë me akses pa viza në 184 vende. Ajo ndan këtë nivel me shtete si Mbretëria e Bashkuar, Australia dhe Emiratet e Bashkuara Arabe, çka dëshmon për integrimin gjithnjë e më të madh të vendeve të Ballkanit Perëndimor në arenën ndërkombëtare.

Në rang global, Singapori ruan pozitën e parë si pasaporta më e fuqishme në botë, duke ofruar udhëtime pa viza në 193 vende. Ky dominim lidhet me politikat e qëndrueshme të jashtme, fuqinë ekonomike dhe marrëdhëniet e konsoliduara diplomatike.

Përmirësimi i pozitës së pasaportës së Kosovës vlerësohet si një zhvillim pozitiv për qytetarët dhe një tregues i progresit të vendit në skenën ndërkombëtare, duke krijuar kushte më të favorshme për mobilitet, zhvillim ekonomik dhe bashkëpunim ndërkombëtar.

 

Pse viti 2026 pritet të jetë një vit tjetër i vështirë për tregtinë globale

Posted on by Alb

Sistemi global i tregtisë, pas një prej viteve më transformuese të dekadave të fundit, po hyn në vitin 2026 me pasiguri të shtuara dhe sfida serioze për stabilitetin dhe rritjen ekonomike.

Gjatë vitit 2025, tregtia botërore e mallrave arriti të ruajë një qëndrueshmëri relative, pavarësisht politikave gjithnjë e më proteksioniste të Shteteve të Bashkuara. Sipas të dhënave të publikuara nga analisti i industrisë detare John McCown, vëllimet globale të transportit me kontejnerë u rritën me 2.1% në tetor krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.

Megjithatë, kjo rritje e përgjithshme fsheh ndryshime të rëndësishme rajonale. Importet drejt SHBA-së shënuan një rënie prej 8%, ndërsa tregjet e Afrikës, Lindjes së Mesme, Amerikës Latine dhe Indisë regjistruan rritje të ndjeshme të volumit tregtar. Këto zhvillime po detyrojnë zinxhirët globalë të furnizimit të riorganizohen dhe të përshtaten me realitete të reja tregtare.

Pas një rritjeje të fortë të importeve amerikane në vitin 2024, me mbi 15% në bazë vjetore, pritet që viti 2025 të mbyllet në kontrast të fortë. Ekspertët vlerësojnë se politikat tarifore të administratës Trump kanë luajtur një rol kyç në këtë zhvendosje të flukseve tregtare, duke e bërë vitin 2026 vitin e pasojave konkrete të këtyre masave.

Katër faktorë kryesorë që pritet të ndikojnë tregtinë në 2026

Rishikimi i marrëveshjes USMCA

Shtetet e Bashkuara, Kanadaja dhe Meksika po përgatiten për rishikimin e marrëveshjes së tregtisë së lirë të Amerikës së Veriut, e cila hyri në fuqi në vitin 2020. Procesi, që parashikohet nga vetë marrëveshja pas gjashtë vitesh, pritet të jetë kompleks dhe i vështirë, pasi çdo ndryshim mund të favorizojë njërin partner në kurriz të tjetrit, duke rritur tensionet negociuese.

Paqëndrueshmëri në transportin detar

Ekspertët paralajmërojnë se rikthimi gradual i anijeve në Detin e Kuq, pas uljes së rrezikut të sulmeve, mund të çojë në tepricë kapacitetesh dhe bllokime në portet europiane. Në të njëjtën kohë, një përshpejtim i ekonomisë amerikane në vitin 2026 mund të rrisë ndjeshëm kërkesën për transport, duke shtuar presionin mbi industrinë.

Marrëveshje tregtare të brishta

Arritjet tregtare të SHBA-së gjatë vitit 2025 përfshijnë marrëveshje jo tradicionale, shpesh pa mekanizma të fortë zbatimi. Armëpushimi tregtar njëvjeçar me Kinën shihet si i pasigurt, ndërsa ekziston rreziku që këto marrëveshje të dështojnë nën presione gjeopolitike dhe ekonomike.

Vendimi i Gjykatës së Lartë të SHBA-së

Një tjetër faktor i rëndësishëm për vitin 2026 është vendimi i pritshëm i Gjykatës së Lartë mbi ligjshmërinë e tarifave reciproke të vendosura nga administrata Trump. Në rast se ato shpallen të paligjshme, mbetet e paqartë nëse importuesit amerikanë do të kompensohen dhe çfarë instrumentesh alternative do të përdorë qeveria për të mbrojtur politikat e saj tregtare.

I pyetur nëse viti 2026 do të sjellë qetësi në frontin e tarifave, përfaqësuesi tregtar i SHBA-së, Jamieson Greer, u shpreh shkurt se kjo mbetet një vendimmarrje në dorën e presidentit Donald Trump./Bloomberg

 

Incident i rëndë në Suedi: disa të plagosur, i dyshuari neutralizohet nga policia

Posted on by Alb

Një ngjarje serioze është regjistruar në qytetin verior suedez Bodeni, ku disa persona kanë mbetur të plagosur, ndërsa i dyshuari për incidentin është qëlluar nga policia. Autoritetet kanë nisur hetime për të sqaruar rrethanat e plota të rastit.

Sipas mediave suedeze, përfshirë Aftonbladet, dyshohet se ka ndodhur një akt i dhunshëm, pas të cilit të lënduarit janë dërguar për trajtim mjekësor në spital. Policia ka konfirmuar se ndërhyrja e saj çoi në neutralizimin e autorit të dyshuar.

Një zëdhënës i policisë lokale e cilësoi rastin si shumë serioz, duke theksuar se një ose më shumë persona janë transportuar në spitalin Sunderby.

Banorë të zonës kanë treguar se rreth orës 13:00 në vendin e ngjarjes ndodheshin disa makina policie dhe ambulanca, ndërsa një person u mor nga ndihma e shpejtë. Një dëshmitar tha gjithashtu se kishte dëgjuar një shpërthim.

Bodeni ndodhet rreth 80 kilometra në jug të Rrethit Arktik dhe është selia e Regjimentit të 19-të të Këmbësorisë së Suedisë.

Maqedonia e Veriut shpall gjendje krize për energjinë elektrike

Posted on by Alb

Qeveria e Maqedonisë së Veriut ka shpallur gjendje krize për një periudhë shtatëditore në sektorin e energjisë elektrike, si pasojë e problemeve në furnizimin me naftë që vijnë nga Greqia.

Ky vendim i jep të drejtë kompanisë shtetërore të energjisë, ESM, të përdorë rezervat strategjike shtetërore të naftës pa pagesë. Sipas njoftimit zyrtar, ESM do të duhet të raportojë rregullisht te qeveria dhe Ministria e Financave për sasinë e karburantit të shfrytëzuar.

Autoritetet theksojnë se masa është marrë për shkak të pamundësisë së sigurimit të naftës, e cila është jetike për prodhimin e energjisë elektrike. Vendimi u miratua pas mbledhjes së kabinetit qeveritar në Shkup.

ESM kishte kërkuar shpalljen e gjendjes së krizës për shkak të vështirësive serioze në furnizimin me linjit dhe naftë nga Greqia. Kompania e lidh këtë situatë me bllokadat e fermerëve grekë në pikat kufitare, të cilat kanë penguar transportin e burimeve kryesore të energjisë. Sipas ESM, përdorimi i rezervave shtetërore është i domosdoshëm për të garantuar prodhim të mjaftueshëm energjie deri në rikthimin e funksionimit normal të kufijve.

Pjesa dërrmuese e energjisë elektrike në Maqedoninë e Veriut prodhohet nga termocentralet e ESM-së, që varen kryesisht nga linjiti dhe nafta.

Pas shpalljes së gjendjes së krizës, Bullgaria ka ofruar ndihmë emergjente me furnizime nafte për Maqedoninë e Veriut. Oferta u bë e ditur pas një bisede telefonike mes ministrit të Jashtëm bullgar, Georg Georgiev, dhe homologut të tij maqedonas, Timço Mucunski.

Ndërkohë, fermerët grekë vazhdojnë protestat e tyre që prej fundit të nëntorit, duke ngritur bllokada në rrugë dhe pika kufitare në Greqinë veriore. Ata kundërshtojnë vonesat në subvencione, çmimet e ulëta të produkteve bujqësore dhe rritjen e kostove të prodhimit.

Protestat kanë paralizuar autostrada kryesore, përfshirë aksin Athinë–Selanik, si edhe kufijtë me Bullgarinë, Maqedoninë e Veriut dhe Turqinë, duke ndikuar ndjeshëm në qarkullimin ndërkombëtar të mallrave.

Fermerët kërkojnë rritje të subvencioneve, lehtësime fiskale, çmime minimale të garantuara për produktet bujqësore dhe kompensim për rritjen e shpenzimeve të karburantit dhe plehrave. Edhe pse protestat u zbutën përkohësisht gjatë festave të Krishtlindjeve, organizatorët kanë paralajmëruar rikthimin e tyre me intensitet më të madh.

Kosovë: PZAP-ja gjobit Listën Serbe me 30 mijë euro për shkelje gjatë fushatës

Posted on by Alb
Paneli Zgjedhor për Ankesa dhe Parashtresa (PZAP) ka shqiptuar një gjobë prej 30 mijë eurosh ndaj Listës Serbe, për shkelje të Kodit të Etikës dhe Mirësjelljes gjatë fushatës zgjedhore.
Sipas vendimit të datës 24 dhjetor 2025, PZAP-ja ka aprovuar ankesën e paraqitur nga subjekti politik Kosovski Savez, duke konstatuar se Lista Serbe nuk ka respektuar rregullat e fushatës dhe detyrimet ligjore ndaj kandidatëve.

Ankesa ishte dorëzuar më 23 dhjetor 2025 dhe lidhej me vendosjen e materialeve zgjedhore në rrugën “24 Nëntori” në Leposaviq, veprim që bie ndesh me parimet dhe normat e përcaktuara për zhvillimin e fushatës zgjedhore.

Përveç gjobës financiare, PZAP-ja ka urdhëruar Listën Serbe që të largojë menjëherë nga hapësirat publike të gjitha posterat dhe materialet zgjedhore që përbëjnë shkelje.

Ky nuk është rasti i parë i ndëshkimit për këtë subjekt politik, pasi vetëm dy ditë më parë Lista Serbe ishte gjobitur edhe me 20 mijë euro për shkelje të ngjashme gjatë fushatës zgjedhore.

Papa Leoni XIV bën thirrje për paqe globale në bekimin e tij të parë të Krishtlindjeve “Urbi et Orbi”

Posted on by Alb

Papa Leoni XIV ka bërë një thirrje të fuqishme për paqe në mbarë botën gjatë bekimit të tij të parë të Krishtlindjeve “Urbi et Orbi”, të mbajtur të enjten në Sheshin e Shën Pjetrit në Vatikan, përpara mijëra besimtarëve të mbledhur pavarësisht motit me shi.

Pas kremtimit të meshës së parë të Krishtlindjeve të pontifikatit të tij një natë më parë në Bazilikën e Shën Pjetrit, Ati i Shenjtë theksoi nevojën për dialog dhe pajtim, duke iu drejtuar veçanërisht palëve të përfshira në konfliktin mes Ukrainës dhe Rusisë që të tregojnë “guxim për dialog të sinqertë, të drejtpërdrejtë dhe të respektueshëm”.

Në mesazhin e tij, Papa Leoni XIV ofroi një panoramë të gjerë të konflikteve dhe krizave humanitare në botë, duke përmendur vende si Gaza, Jemeni, Sudani, Siria, Mali, Haiti, Birmania dhe Republika Demokratike e Kongos. Ai u lut për të gjithë ata që vuajnë nga luftërat, varfëria, persekutimi fetar dhe terrorizmi.

Duke ndjekur linjën e paraardhësit të tij, Papa u ndal edhe te çështja e migrantëve dhe refugjatëve, duke përmendur ata që rrezikojnë jetën në Mesdhe apo gjatë rrugëve të gjata në kontinentin amerikan në kërkim të një të ardhmeje më të mirë. Një vëmendje e veçantë iu kushtua gjithashtu të krishterëve të Lindjes së Mesme.

Në një gjest simbolik dhe të pazakontë për fillimin e pontifikatit të tij, Leoni XIV e përmbylli fjalimin duke uruar “Gëzuar Krishtlindjet” në dhjetë gjuhë, përfshirë italishten, frëngjishten, anglishten, spanjishten, gjermanishten, portugalishten, polonishten, arabishten, kinezishten dhe latinishten.

Më herët, Papa kishte përshkuar sheshin me “papamobile”, duke përshëndetur dhe bekuar besimtarët mes brohoritjeve. Një natë më parë, gjatë meshës së Krishtlindjeve, ai kishte përcjellë një mesazh “dashurie dhe shprese”, duke kritikuar devijimet e një “ekonomie të shtrembëruar” që, sipas tij, cenon dinjitetin njerëzor.

 

Zyrtarët e zgjedhur zviceran duan të promovojnë verën vendase

Posted on by erezzaademi

Kur bëhet fjalë për zgjedhjen e një shisheje për vaktet e festave, basti për një verë zvicerane të vjelur do të ishte një nxitje e mirëpritur. Konsumi i verërave zvicerane ra me 8% në një vit, midis viteve 2023 dhe 2024. Për të ndaluar rënien, disa parlamentarë duan të imponojnë verën lokale në demonstrata të caktuara.

Vera që shërbehet në festivale dhe ngjarje të tjera duhet të jetë zvicerane. Kjo është ajo që kërkon një mocion nga Këshilltari Kombëtar i UDC-së së Vaud-it, Sylvain Freymond.

Jo të gjitha ngjarjet do të synohen, por vetëm ato që përfitojnë nga mbështetja financiare e Konfederatës. Për shembull, këto do të ishin festivale filmi si GIFF në Gjenevë ose NIFF në Neuchâtel. Por edhe gjatë ngjarjeve sportive, siç është Kampionati Botëror i Skive i planifikuar në Crans Montana në vitin 2027, shkruan RTS, transmeton albinfo.ch.

Ideja e inkurajimit të shitjeve lokale nuk është vetëm UDC. Një version më pak kufizues i së njëjtës ide vjen nga deputeti i zgjedhur i PLR-së së Vaud-it, Pascal Broulis, me mbështetje nga të Gjelbrit dhe Socialistët.

Qëllimi: një nxitje për vreshtarinë në një periudhë ndryshimi të zakoneve. Duhet thënë se konsumi i verës është ulur me një të katërtën që nga viti 2000.

Pa përmendur që shumica dërrmuese e shisheve të hapura në Zvicër janë të huaja. Prandaj, ende ka hapësirë ​​për manovrim për vreshtarët zviceranë: të inkurajohet pirja e verës vendase.

Më shumë se gjysmë milioni njerëz marrin pjesë në tregun e Krishtlindjeve në Montreux

Posted on by erezzaademi

Rreth 652,000 njerëz vizituan tregun e Krishtlindjeve në Montreux të Zvicrës, brenda një muaji.

Organizatorët e Riviera Noël arritën një bilanc vazhdimisht pozitiv. Tregu tërhoqi gjithashtu më shumë vizitorë të rinj dhe të ftuar ndërkombëtarë këtë vit.

Në përgjithësi, u regjistrua një ripërtëritje e konsiderueshme e klientelës, sipas organizatorëve, transmeton albinfo.ch.

Besnikë ndaj ADN-së së qytetit të Montreux, edicioni i vitit 2025 e vendosi muzikën në qendër të përvojës, shkruan swissinfo. Rreth 51 koncerte e gjallëruan tregun gjatë gjithë periudhës me një program që kombinonte muzikën folk rajonale, shkollat ​​e muzikës, xhazin, pop-rokun, gospel dhe setet e DJ-ve.

I lançuar në vitin 2024, koncepti i Riviera Noël bashkon qytetet e Montreux, Vevey dhe Villeneuve, të cilat organizojnë së bashku tregun. Që nga 20 nëntori, më shumë se 200 vila janë ngritur në të tre komunat.

Vitin e kaluar, rreth 550,000 njerëz vizituan tregun. Montreux Noël ekziston që nga viti 1994 dhe është një nga tregjet më simbolike në Evropë.

Turqia arreston 115 anëtarë të ISIS-it

Posted on by erezzaademi

Autoritetet turke kanë arrestuar 115 anëtarë të Shtetit Islamik-ISIS.

Sipas njoftimeve, ata dyshohen se kishin planifikuar sulme në prag të festave të fundvitit.

Operacioni u zhvillua në Stamboll ku u bastisen 124 lokacione dhe arrestoi shumicën e personave të kërkuar nga 137 sa janë gjithsejt, raporton BBC, transmeton albinfo.ch.

Prokuroria ka njoftuar se sulmet ishin synuar kryesisht ndaj jomuslimanëve gjatë festimeve.

Ticino është kantoni më i prekur nga gripi

Posted on by erezzaademi

Ticino është kantoni zviceran më i prekur nga gripi sezonal, me 66.59 raste të konfirmuara për 100,000 banorë. Kjo njoftohet nga Zyra Federale e Shëndetit Publik (FSP) në raportin e saj të fundit.

Në të gjithë vendin, javën e kaluar u regjistruan 2,178 teste pozitive në Zvicër dhe Lihtenshtajn, të barabarta me 24 raste për 100,000 banorë. Kjo shifër është dyfishi krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar dhe 30% më shumë se javën e kaluar.

Pas Ticinos, shkalla më e lartë u regjistrua në Qytetin e Bazelit me 42.21 raste për 100,000 banorë, shkruan RSI. Në ekstremin e kundërt gjejmë Glarona (2.36) dhe Obvaldo (2.52), transmeton albinfo.ch.

Në Graufis shkalla është 12.13 raste për 100,000 banorë.

FFSP raporton gjithashtu një rritje të konsiderueshme të konsultave mjekësore për simptomat e gripit. Krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit 2024, ato shkuan nga 7,000 (80 raste për 100,000 banorë) në 18,000 (200/100’000).

Gjithashtu viruse të tjera në qarkullim

Viruset e gripit shkaktojnë një epidemi pothuajse çdo dimër. Një përjashtim ishte sezoni i gripit 2020/2021: për shkak të masave të marra për të përmbajtur pandeminë Covid-19, në fakt, vala e gripit nuk ndodhi dhe rastet e gripit u shfaqën vetëm në mënyrë sporadike.

Përveç viruseve të gripit, të cilët janë përgjegjës për gripin, edhe viruse të tjera qarkullojnë në popullatën zvicerane. Këto janë virusi respirator sincicial (RSV), një patogjen i zakonshëm që mund të shkaktojë infeksione të traktit respirator. Në disa rajone, ngarkesa virale e RSV në ujërat e zeza po rritet, një shenjë që tregon fillimin e një vale RSV.

Edhe koronavirusi vazhdon të qarkullojë. Megjithatë, vala e Covid-19 ka tejkaluar tashmë një kulm të përkohshëm në tetor. Aktualisht numri i rasteve është i ndenjur dhe është më i ulët se ai i gripit.

Reshjet e borës në Kosovë, të gjithë operatorët janë aktivizuar për mirëmbajtjen e rrugëve

Posted on by erezzaademi

Ushtruesi i detyrës së Ministrit të Infrastrukturës në Kosovë, Hysen Durmishi, ka njoftuar se me fillimin e reshjeve të borës, operatorët e mirëmbajtjes rrugore janë aktivizuar për kriposjen dhe pastrimin e rrugëve në të gjithë vendin.

“Me fillimin e reshjeve të borës, janë aktivizuar operatorët e mirëmbajtjes për kriposjen dhe pastrimin e rrugëve dhe janë vënë në gjendje gatishmërie,” ka deklaruar ai, transmeton albinfo.ch.

Sipas tij, institucionet janë të përgatitura për sezonin dimëror dhe se synimi është që qarkullimi të mos pengohet nga kushtet atmosferike.

“Siç kemi theksuar, jemi të përgatitur që të gjitha rrugët të jenë të kalueshme gjatë sezonit dimëror,” ka shtuar ai.

Ndërhyrjet e pazakonta të policisë dhe zjarrfikësve në Zvicër gjatë vitit 2025

Posted on by erezzaademi

Një chihuahua që luan heronjtë në Valais, një dem i Neuchâtel që mbjell telashe duke u larguar ose duke përdorur skuterët elektrikë jo-konformë të policisë së Gjenevës. Edhe këtë vit, policia dhe zjarrfikësit kryen disa ndërhyrje të jashtëzakonshme, madje edhe argëtuese.

Një piton në ulje

Gushtin e kaluar në Villeneuve (VD), një çift u kthye në shtëpi pasi një shëtitje u përplas me një piton mbretëror në uljen e një dere pranë ndërtesës së tyre. Fillimisht i marrë për një lodër të braktisur nga një fëmijë, gjarpri i verdhë u kap më pas nga zjarrfikësit.

Një dem 600 kilogramësh largohet

Një dem 600 kilogramësh mbjelli panik në Montalchez (NE): ai kishte shkatërruar gardhin e tij dhe iku. Alertswiss paralajmëroi alpinistët, policinë dhe madje edhe një helikopter ushtrie që kërkuan kafshën që ishte bërë e pakontrollueshme. Të nesërmen, fermerët e gjetën demin midis lopëve në një kullotë në të njëjtin fshat.

Një chihuahua në tokën e Saint-Bernard

Këtë verë, një chihuahua ndihmoi në shpëtimin e një burri në një akullnajë mbi Saas-Fee (VS). Ai e tërhoqi vëmendjen e ekipit të shpëtimit te pronari i tij, i cili ra në një çarje. Burri ishte me qenin e tij të vogël në akullnajën Fee kur ra një urë dëbore, shkruan RTS. Nëse viktima e aksidentit ishte në gjendje të jepte alarmin falë radios së tij, ai nuk mund të gjendej menjëherë. Ishte atëherë që ekipi i shpëtimit dalloi një lëvizje të lehtë në një shkëmb: chihuahua, transmeton albinfo.ch.

Pula për një shëtitje

Disa pula të lira u gjetën nga policia në një pyll pranë Schüpfen (BE). Forcat e ndërhyrjes arritën të kapnin tetë pula të bardha vezësh dhe ia besuan ato kujdestarisë së një strehe kafshësh. Sipas hetimeve të kryera deri më tani, kjo është hera e tretë në katër vjet që pula janë gjetur në këtë vend.

Një mace merr trenin

Një mace hipi në një tren në Altstätten (SG) dhe udhëtoi për në Rorschach (SG). Pasagjerët e trenit informuan policinë, e cila u kujdes për kafshën. Ndërsa oficerët e policisë po kërkonin pronarin e saj, macja fjeti në tavolinë.

Mendje të trazuara

Kolombariumi i varrezave Villars-sur-Glâne u vandalizua në nëntor. Dhjetë “nime” u hapën dhe nëntë urna funerali u morën. Të gjitha u gjetën pranë kishës dhe në stacionin Villars-sur-Glâne. Katër prej tyre u dëmtuan.

Policia duhet të mbajë një tavolinë

Në shtator, një grua i kërkoi policisë së Schwyz-it ta ndihmonte të mbante një tavolinë të rëndë në apartamentin e saj. Ajo donte që katër oficerë policie të ndërhynin në të njëjtën kohë. Ndërhyrja u refuzua.

Një kuti e rrezikshme për celular

Një natë në shkurt, policia e Cyrihut shkoi në një kioskë në lagjen 4 pas një raportimi se një grua mbante një armë zjarri në rripin e pantallonave. “Forcat e reagimit ishin gati të jepnin alarmin”, tha një zëdhënëse e policisë bashkiake për agjencinë e lajmeve Keystone-ATS. Në realitet, ishte vetëm një kuti telefoni celular në formë pistolete.

Fruta të dhimbshme në fermentim

Policia bashkiake e Cyrihut dhe shërbimet shëndetësore ndërhynë pranë një dyqani ushqimor pasi u raportua një erë gazi. Në vend të kësaj, u bë shpejt e qartë se nuk kishte rrezik dhe se një rrjedhje në tubacionin e gazit mund të përjashtohej. Në vend të kësaj, ishte një frut durian, i quajtur edhe frut me erë të keqe, i cili kishte filluar të fermentohej në një enë përpara dyqanit, që ishte origjina e erës së keqe.

Ndjekje me tre adoleshentë 13-vjeçarë

Tre adoleshentë 13-vjeçarë vodhën një makinë në La Chaux-de-Fonds (NE), detyruan një breshëri policie dhe nisën një ndjekje nëpër qytet pavarësisht dy gomave të shfryra. Ata u arrestuan vetëm kur goditën qëllimisht një automjet policie të ndaluar. Askush nuk u lëndua.

Një autobus përplaset me njëmbëdhjetë automjete të parkuara

Në La Tour-de-Peilz (VD), një autobus devijoi nga rruga e tij dhe goditi njëmbëdhjetë automjete të parkuara, duke përfshirë makina, një skuter dhe një biçikletë elektrike. Askush nuk u lëndua. Policia supozoi se shoferi kishte shkaktuar shqetësim.

Humbje e pavullnetshme patatesh

Një traktor humbi disa ton patate në rrugë në Weinfelden (TG) pasi u hap dera e pasme e një rimorkioje. Shoferi nuk vuri re asgjë dhe vetëm një orë më vonë e raportoi incidentin në polici.

Plaçkë në të brendshme

Gjatë një kontrolli në Saint-Gingolph (VS), dogana gjeti mjete që mund të përdoren për të thyer makinën e një francezi 21-vjeçar. Ai kishte fshehur një orë luksoze të vjedhur në të brendshme.

Nga duhani kinez në doganë

Në Vallorbe (VD), një italian donte të sillte në Itali, pa i zhdoganuar, kuti duhani të dekoruara artistikisht nga shitësit e çmuar kinezë të duhanit, me vlerë disa dhjetëra mijëra franga.

Policia e Gjenevës heq qafe skuterët elektrikë

Për vite me radhë, policia e Gjenevës përdorte skuterët elektrikë që mund të lëviznin më shpejt se sa lejon ligji. Pas rënies së një oficeri policie në verën e vitit 2023, hetimet e brendshme zbuluan këtë mungesë përputhshmërie. Shumica e 15 automjeteve u shkatërruan dhe sot policia nuk ka më skuterët elektrikë.

Një polic nga Berna shikon telefonin e tij celular ndërsa drejton makinën

Në shkurt të vitit 2024, një oficer policie nga Berna shkaktoi një përplasje në rrugë sepse kaloi pothuajse një minutë duke shkruar dhe lexuar në telefonin e tij celular ndërsa drejtonte makinën. Një kamera e instaluar në makinën e shërbimit regjistroi incidentin. Në maj të vitit 2025, ai dështoi para Gjykatës së Lartë në përpjekjen e tij për të ndaluar videon si provë.

Policia e Bernës pa gaz lotsjellës

Në korrik të vitit 2025, policia kantonale e Bernës papritmas u gjend pa gaz lotsjellës. Ajo duhej të shkatërronte të gjithë stokun e saj të bombave me gaz lotsjellës pasi një gazetar raportoi, në fund të një demonstrate, se data e skadimit kishte kaluar prej kohësh.

 

Fqinjët flasin për 71 vjeçaren nga Kosova që u vra në Zvicër

Posted on by erezzaademi

Një ngjarje tragjike ka ndodhur dje në Zvicër, kur një grua 71 vjeçare nga Kosova u gjet e vdekur në Buchs.

Sipas dyshimeve te para, ajo u vra dhe lidhur me rastin janë arrestuar tre persona të dyshuar të moshës 27, 48 dhe 51 vjeç.

Banorët e lagjes ku dyshohet se ndodhi krimi deklaruan se ishin të shokuar nga krimi i rëndë.

“Pashë automjete të panumërta policie këtë mëngjes”, tha dje një banor i kompleksit të banesave të familjes për Blick.

“Jam e tronditur nga ajo që ka ndodhur këtu, në lagjen tonë të qetë. Fatkeqësisht, policia nuk mundi të na qetësonte apo të na tregonte se çfarë kishte ndodhur”, tha një banore tjetër e cila theksoi se familja që jetonte në shtëpinë ku ndodhi ngjarja e trishtë nuk ishte shumë e njohur në këtë lagje, transmeton albinfo.ch.

“Gruaja e ndjerë vuante nga probleme shëndetësore”, theksoi ajo.

KMDLNJ-ja kërkon hetim: Faturat e rrymës për dhjetor përbëjnë abuzim të rëndë ekonomik

Posted on by erezzaademi

Këshilli për Mbrojtjen e të Drejtave dhe Lirive të Njeriut në Kosovë, i ka cilësuar si abuzim të rëndë ekonomik ndaj qytetarëve të Kosovës faturat e energjisë elektrike për muajin dhjetor, ndërsa kanë kërkuar nga Prokuroria Speciale që të hetojë punën e Zyrës së Rregullatorit të Energjisë.

KMDLNJ-ja ka thënë se ka pranuar një numër të madh ankesash nga qytetarët, të cilët raportojnë se faturat e dhjetorit janë mbi 70 për qind më të larta krahasuar me muajin paraprak.

Sipas reagimit, një rritje e tillë është e pabesueshme, e pakuptueshme dhe e pajustifikueshme, sidomos duke marrë parasysh se temperaturat mes dy muajve nuk kanë pasur dallime të ndjeshme, çka përjashton rritjen e konsumit si arsye.

“KMDLNJ-ja vlerëson se kjo situatë përbën abuzim të drejtpërdrejtë ekonomik dhe rëndon në mënyrë disproporcionale mbi buxhetin e familjeve kosovare, duke thelluar varfërinë dhe pasigurinë sociale”, thuhet në reagim, përcjell albinfo.ch.

Tutje, organizata ka akuzuar ZRRE-në se, që nga themelimi i saj, ka vepruar vazhdimisht në dëm të qytetarëve dhe paguesve të rregullt të energjisë elektrike, duke fryrë faturat në kundërshtim me ligjin dhe sipas KMDLNJ-së, këtë e dëshmon edhe një vendim gjyqësor që ka konstatuar diskriminim të qytetarëve në baza etnike dhe politike, pa pasuar kompensim për dëmet e shkaktuara.

Ndër të tjera, KMDLNJ-ja vlerëson se mbështetja institucionale që Qeveria e Kosovës i ka dhënë ZRRE-së e bën atë bashkëpërgjegjëse për situatën aktuale, duke e identifikuar si pjesë të procesit të varfërimit të qytetarëve ndërsa shprehet shqetësim edhe për blerjen e energjisë elektrike me çmime të larta, kryesisht nga tregtarë serbë dhe grekë, si dhe për dyshime të bazuara për korrupsion që, sipas KMDLNJ-së, përfshijnë ambasadorin Martin Berishaj dhe ministren në detyrë të Ekonomisë, Artane Rizvanolli.

“Këto praktika ndikojnë drejtpërdrejt në rritjen e çmimit të energjisë për konsumatorët fundorë. Licencimi i operatorëve për tregti me energji elektrike në baza nepotiste dhe politike nxit dyshime serioze për korrupsion institucional të mirëplanifikuar”, thuhet në reagim, duke theksuar si alarmante dhënien e monopolit të tenderëve për shitblerje të energjisë një shtetasi serb, Vuk Hamoviç.

KMDLNJ-ja i ka bërë thirrje Prokurorisë që të hetojë punën e ZRRE-së që nga fillimi i veprimtarisë së saj, dhënien e licencave monopolizuese, proceset e licencimit me baza nepotiste e politike, vendosjet politike në pozita kyçe si dhe të gjitha kontratat për blerje dhe shitje të energjisë elektrike.

Po ashtu, organizata ka paralajmëruar se një rritje e re e çmimit të energjisë elektrike, e paraparë të shqyrtohet nga ZRRE-ja në mars 2026, do ta përkeqësonte edhe më tej gjendjen ekonomike të familjeve kosovare, duke ndikuar drejtpërdrejt në rritjen e çmimeve të të gjitha produkteve dhe shërbimeve. KMDLNJ-ja ka ftuar qytetarët që të kundërshtojnë çdo rritje të çmimit të rrymës, pavarësisht se cila qeveri është në pushtet.

Të paktën 2000 persona janë të shtrirë në shtrat në Zvicër me simptoma të gripit

Posted on by erezzaademi

Të paktën 2000 persona janë aktualisht të shtrirë në shtrat me grip në Zvicër. Gripi sezonal vazhdon të fitojë terren. Konfederata ka një të tretën më shumë raste se javën e kaluar.

Një total prej 2178 rastesh të konfirmuara në laborator me grip u regjistruan në Zvicër dhe Lihtenshtajn javën e kaluar, njoftoi të mërkurën Zyra Federale e Shëndetit Publik (FOPH). Kjo përfaqëson gati 24 raste për 100,000 persona, rreth dy herë më shumë se në të njëjtën kohë një vit më parë.

Të paktën 2000 persona janë aktualisht të shtrirë në shtrat me grip në Zvicër. Gripi sezonal vazhdon të fitojë terren. Konfederata ka një të tretën më shumë raste se javën e kaluar.

Një total prej 2178 rastesh të konfirmuara në laborator me grip u regjistruan në Zvicër dhe Lihtenshtajn javën e kaluar, njoftoi të mërkurën Zyra Federale e Shëndetit Publik (FOPH). Kjo përfaqëson gati 24 raste për 100,000 persona, rreth dy herë më shumë se në të njëjtën kohë një vit më parë.

Numri i konsultave për simptomat e gripit është gjithashtu dukshëm më i lartë se vitin e kaluar. Nga 100,000 banorë, rreth 200 janë konsultuar me një mjek për një temperaturë të lartë të papritur, kollë ose dhimbje fyti. Kjo përfaqëson më shumë se 18,000 njerëz, sipas FOPH. Vitin e kaluar në të njëjtën kohë, vetëm 80 nga 100,000 njerëz, ose pak më shumë se 7,000 njerëz në total, ishin konsultuar me një mjek për simptoma të tilla, shkruan RTS, transmeton albinfo.ch.

Viruse të tjera që qarkullojnë

Viruset e gripit shkaktojnë një epidemi pothuajse çdo dimër, me përjashtim të sezonit të gripit 2020/2021. Për shkak të masave të marra për të ndaluar pandeminë Covid 19, epidemia e gripit nuk ndodhi atë dimër. Rastet e gripit u shfaqën vetëm në mënyrë sporadike.

Përveç viruseve të gripit që shkaktojnë gripin, viruse të tjera qarkullojnë në mesin e popullsisë zvicerane. Midis tyre, virusi respirator sincicial (VRS), i cili mund të shkaktojë infeksione të traktit respirator. Në ujërat e zeza, ngarkesa e RSV aktualisht po rritet në disa rajone, sipas FOPH, duke treguar fillimin e një vale të kësaj gjendjeje.

Koronavirusi gjithashtu vazhdon të qarkullojë, por vala e Covid 19 ka tejkaluar tashmë një kulm të përkohshëm në tetor. Javën e kaluar, numrat ranë pak krahasuar me javën e kaluar. Aktualisht ato janë më të ulëta se numri i rasteve të gripit.