Çmimet e shtëpive familjare në Austri rriten me 2.2% në fillim të vitit 2025

Çmimet për shtëpitë njëfamiljare në Austri u rritën pak në gjysmën e parë të vitit 2025. Në të gjithë vendin, rritja ishte mesatarisht 2.2 përqind, sipas të dhënave nga agjencia e pasurive të paluajtshme Remax të publikuara të mërkurën, bazuar në shifrat e transaksioneve të regjistruara në regjistrin e tokës. Çmimi tipik për një shtëpi njëfamiljare ishte 337,052 €, krahasuar me 329,830 € një vit më parë.

Megjithatë, kur rregullohen për inflacionin, çmimet e shtëpive njëfamiljare në fakt kanë rënë në terma realë. Krahasuar me vitin 2023, ato janë mesatarisht rreth 65,640 € më të lira në terma realë.

Sipas Remax, hezitimi i blerësve në tregun e shtëpive njëfamiljare është “kapërcyer” gjithnjë e më shumë, transmeton albinfo.at. Në gjysmën e parë të vitit 2025, u shitën një e treta më shumë shtëpi njëfamiljare sesa në vitin e kaluar. Numri i përgjithshëm i transaksioneve ishte 3.5 përqind më i lartë se mesatarja dhjetëvjeçare, shkruan theinternational.

“Niveli aktual i normës së interesit, përjashtimi i përkohshëm nga tarifat e regjistrimit të tokës, një efekt i caktuar i përshtatjes psikologjike, rritjet e pagave dhe rrogave të lidhura me inflacionin në vitet e fundit, dhe sigurisht edhe korrigjimet e çmimeve në vitet e fundit me sa duket kanë ndihmuar në kapërcimin e hezitimit në blerjen e shtëpive për familje të vetme”, tha drejtori ekzekutiv i Remax Austria, Bernhard Reikersdorfer.

Ai shtoi se blerja e tokës dhe ndërtimi i një shtëpie të re është bërë më pak e përballueshme se në vitet e kaluara për shkak të rritjes së kostove të ndërtimit. Si rezultat, më shumë blerës po zgjedhin pronat ekzistuese dhe po i rinovojnë ato gradualisht.

Ushtria izraelite sulmon me raketa një kamp ushtarak të Hezbollahut

Izraeli ka sulmuar me raketa një kamp ushtarak të grupit Hezbollah në pjesën veriore të Libanit.

Sipas njoftimit nga njoftuan Forcat e Mbrojtjes së Izraelit (IDF), objektivi i goditjes ka qenë një qendër që përdorej për prodhimin dhe zhvillimin e raketave me drejtim të saktë, të cilat konsiderohen një kërcënim i madh për sigurinë kombëtare të Izraelit.

Forcat izraelite deklaruan se sulmi ishte pjesë e përpjekjeve të vazhdueshme për të parandaluar armatosjen e mëtejshme të Hezbollahut dhe për të neutralizuar kapacitetet e tij ushtarake që mund të përdoren kundër Izraelit në të ardhmen, transmeton albinfo.ch.

Ende nuk ka informacion të konfirmuar për numrin e viktimave apo të dëmeve materiale.

Ky incident vjen në një periudhë tensionesh të rritura përgjatë kufirit izraelito-libanez, ku prej javësh janë regjistruar shkëmbime zjarri mes forcave izraelite dhe luftëtarëve të Hezbollahut, duke shtuar frikën për një përshkallëzim të mëtejshëm të konfliktit në rajon.

8 gjëra që qiradhënësit në Zvicër nuk mund t’ua kërkojnë kurrë qiramarrësve

Nëse keni kërkuar një apartament për një kohë të gjatë dhe më në fund keni gjetur një që ju pëlqen, mund të jeni gati të përmbushni çdo kusht të qiradhënësit tuaj. Por ligji zviceran vendos kufizime të qarta mbi atë që një qiradhënës mund të kërkojë nga qiramarrësit e rinj dhe ekzistues.

Nëse jeni një i sapoardhur në Zvicër (dhe edhe nëse keni jetuar këtu për një kohë), mund të mos jeni të vetëdijshëm për atë që qiradhënësi juaj ose kompania e tyre e menaxhimit mund të kërkojnë ligjërisht nga ju.

Shumica dërrmuese i përmbahen ligjit dhe nuk synojnë t’ju mashtrojnë, por megjithatë duhet të dini se cilat janë të drejtat tuaja – dhe t’i kërkoni ato nëse po trajtoheni padrejtësisht.

Le të fillojmë me depozitën e qirasë

Kur merrni me qira një apartament ose një shtëpi në Zvicër, do të duhet të paguani një shumë të rënë dakord për qiradhënësin tuaj si një formë sigurie kundër dëmeve dhe aksidenteve të tjera.

Shuma është e përcaktuar në kontratën tuaj të qirasë dhe mund të ndryshojë nga një, dy ose tre muaj qira.

Megjithatë, qiradhënësi nuk mund t’ju kërkojë të paguani më shumë se ekuivalenti i tre muajve qira.

Qiradhënësi nuk mund t’ju kërkojë kopje të deklaratave tuaja bankare ose të deklaratave tatimore.

Kur të plotësoni aplikimin tuaj, do t’ju kërkohet të jepni deklaratën tuaj të pagës.

Kjo është plotësisht e ligjshme, pasi pronari duhet të jetë i sigurt që ju jeni në gjendje të përballoni qiranë mujore, shkruan thelocal, transmeton albinfo.ch.

Megjithatë, qiradhënësi nuk mund të kërkojë ndonjë informacion tjetër financiar, siç janë deklaratat e llogarisë suaj bankare, një listë të investimeve tuaja ose deklaratat tuaja tatimore.

Pagesa e qirasë me para në dorë

Shumica e njerëzve në Zvicër e paguajnë qiranë e tyre çdo muaj përmes një transferi bankar; ka shumë të ngjarë, ata krijojnë një ‘urdhër automatik të përhershëm’ në internet (Dauerauftrag në gjermanisht, mandat permanent në frëngjisht dhe ordine permanente në italisht), që është mënyra më e përshtatshme për të paguar faturat e përsëritura.

Ose, mund të zgjidhni një mënyrë tjetër për të paguar qiranë tuaj.

Megjithatë, qiradhënësi nuk mund të kërkojë që ju të paguani qiranë me para në dorë; kjo do të ishte një kërkesë shumë e çuditshme dhe duhet të ndezë kambanat e alarmit në kokën tuaj.

Kostot e punimeve të riparimit të madh

Nëse banesa juaj me qira ka nevojë për një riparim të madh, duke filluar nga punimet e mirëmbajtjes deri te riparimet thelbësore, qiradhënësi nuk mund t’ju kërkojë të paguani për to.

I vetmi përjashtim do të ishte nëse e keni shkaktuar vetë dëmin, në të cilin rast do të jeni përgjegjës për riparimet dhe pagesën.

I njëjti rregull vlen edhe për zëvendësimin e pajisjeve të prishura.

Nëse furra ose frigoriferi në apartament ndalon së punuari për shkak të vjetërsisë dhe/ose konsumimit normal, qiradhënësi juaj duhet t’i zëvendësojë ato.

Edhe këtu, i vetmi përjashtim do të ishte nëse i keni prishur vetë pajisjet për shkak të keqpërdorimit, në të cilin rast do të duhet të paguani për riparimin (ose blerjen e të rejave) nga xhepi juaj.

Rregulli “pa mysafirë që qëndrojnë gjatë natës”

Sipas ligjit, kur paguani qira për apartamentin tuaj, keni të drejtë ta shijoni atë dhe të mos kufizoheni nga rregulla të pakuptimta (dhe të paligjshme).

Qiradhënësi juaj nuk mund t’ju thotë të mos keni mysafirë që qëndrojnë gjatë natës, ose të vendosë se sa kohë mund të qëndrojnë ata – për sa kohë që vizitorët i binden rregullave të shtëpisë në lidhje me zhurmën ose shqetësime të tjera për fqinjët.

Hyrja në apartament pa pëlqim

Qiradhënësi juaj nuk ka qasje të paftuar në shtëpinë tuaj.

Ata nuk mund të hyjnë në asnjë kohë pa ju njoftuar më parë dhe më pas pa marrë lejen tuaj. Për më tepër, ata mund të vijnë vetëm ‘me takim’, domethënë, në një ditë dhe në një kohë të caktuar.

Ata gjithashtu nuk mund të mbajnë një çelës rezervë për apartamentin tuaj dhe, aq më pak, ta përdorin atë. Kjo siguron që ata nuk do të kenë akses në shtëpinë tuaj edhe (ose veçanërisht) kur jeni larg me pushime – përveç nëse, sigurisht, u keni dhënë leje të hyjnë gjatë mungesës suaj.

Ndryshimi i marrëveshjes ekzistuese të qirasë

Pasi ju dhe qiradhënësi të nënshkruani kontratën, ajo është e vlefshme, në formën e saj aktuale, deri në ditën e skadimit.

Pronari nuk mund të ndryshojë në mënyrë të njëanshme ose arbitrare asnjë kusht të marrëveshjes ndërkohë dhe të kërkojë që ju të pranoni ndryshimet.

Çdo modifikim mund të bëhet vetëm pasi të arrihet afati i qirasë dhe të negociohet një kontratë e re.

Po transportonte kufomën në arkivol me furgon të zakonshëm, ndalohet kosovari

Dje, e mërkurë, 22 tetor 2025, afërsisht në orën 17:30, oficerët e Inspektoratit të Policisë Kufitare të Passaut inspektuan një furgon të vogël me regjistrim gjerman në rrugën e tij për në Austri në autostradën A3 në kryqëzimin e Passaut, Jug, transmeton albinfo.ch. Gjatë inspektimit gjithëpërfshirës, ​​oficerët vunë re një pasagjer të pazakontë në pjesën e pasme: një arkivol që përmbante një trup.

Shoferi 42-vjeçar kosovar shpjegoi se po transportonte të ndjerin nga Luksemburgu në Bullgari për një funeral. Megjithëse shoferi ishte në gjendje të paraqiste të gjitha dokumentet e nevojshme të transportit për trupin, furgoni nuk kishte certifikim zyrtar si automjet funerali sipas Ordinancës së Funeraleve, raporton pnp.de.

Automjeti u ndalua të vazhdonte udhëtimin e tij derisa të mbërrinte një automjet zëvendësues i certifikuar.

Shoferi tani përballet me procedura administrative për kundërvajtje sipas Aktit të Varrimit.

Çfarë do të thotë për ju rënia e euros në nivelin më të ulët historik kundrejt frangut zviceran?

Me 0.9210 franga, euro ka arritur një nivel të ulët të paparë kundrejt frangut të amshëm të fortë. Çfarë ndikimi do të ketë kjo tek banorët e Zvicrës?

Frangu zviceran vazhdon të vlerësohet, ndërsa euro vazhdon rënien e saj.

Më 22 tetor, monedha evropiane ra në 0.9210 franga – niveli i saj më i ulët i regjistruar ndonjëherë kundrejt monedhës zvicerane.

Më pas ajo u rikuperua pak gjatë ditës për t’u tregtuar rreth 0.9230 franga deri në fillim të pasdites.

Pse ka ndodhur kjo?

Kjo rritje e frangës shpjegohet nga konteksti i pasigurisë globale, e cila po i shtyn shumë investitorë të drejtohen drejt monedhave të konsideruara të sigurta – si franga.

Ka një arsye të mirë për këtë: Monedha e Zvicrës i ka rezistuar rënies ekonomike globale shumë më mirë sesa paratë e vendeve të tjera.

Në fakt, gjatë dekadave të fundit, vlera e frangut vazhdoi të rritej ndërsa shumë monedha të tjera kanë pasur vështirësi.

Kjo qëndrueshmëri financiare, e kombinuar me stabilitetin politik, ekonomik dhe social të Zvicrës, si dhe inflacionin e ulët, ka rritur perceptimin e frangës si një monedhë e fortë që shërben si një ‘strehë e sigurt’ (mos u ngatërroni me një strehë tatimore – të cilën Zvicra nuk e ka më).

A është ky një zhvillim pozitiv?

Kjo varet.

Një frang i fortë i bën produktet zvicerane më të shtrenjta jashtë vendit, gjë që penalizon eksportuesit dhe zvogëlon konkurrueshmërinë e tyre, veçanërisht në sektorë kyç si prodhimi i orëve, inxhinieria precize dhe farmaceutika (të cilat të gjitha tashmë po vuajnë për shkak të tarifave të larta të SHBA-së).

Edhe në tregun e eurozonës, eksportet zvicerane janë në disavantazh kur frangu është më i fortë se euro.

Sipas platformës së konsumatorëve Moneyland, “për të shmangur humbjet, disa prodhues zviceranë detyrohen të rrisin çmimin e produkteve të tyre të eksportit për të kompensuar. Rezultati është se produktet zvicerane bëhen më të shtrenjta për klientët e huaj. Në rastin më të keq, kompanitë zvicerane mund të humbasin klientë të huaj sepse çmimet e tyre nuk janë më konkurruese.”

Mospërputhja midis frangës dhe euros ka të ngjarë të ndikojë gjithashtu në një nga burimet më të rëndësishme të të ardhurave të Zvicrës: turizmin, shkruan thelocal.

Kjo ndodh sepse “sa më i fortë të bëhet frangu kundrejt euros, aq më të larta janë çmimet në Zvicër për turistët nga eurozona”.

Kush përfiton më shumë nga raporti frang i  fortë-euro e dobët?

Fituesit e qartë janë banorët e Zvicrës.

Për shembull, importet nga BE-ja bëhen më pak të shtrenjta për konsumatorët zviceranë.

Por ka edhe më shumë përparësi – veçanërisht në aspektin e turizmit të blerjeve: blerjet në vendet e eurozonës do të jenë gjithashtu (edhe më) të dobishme, pasi franga do të shkojë shumë më tej atje sesa në vendin e tyre.

Në të njëjtën mënyrë, zviceranët do të paguajnë më pak për pushime në vendet e huaja.

Me frangun më të fortë se euro, ju patjetër që mund të përfitoni nga udhëtimet jashtë vendit – të paktën në aspektin e akomodimit dhe ushqimit ndërsa jeni atje, transmeton albinfo.ch.

Dhe ka një grup tjetër që do të përfitojë nga shkëmbimi i monedhës: punëtorët ndërkufitarë.

Më shumë se 400,000 njerëz nga shtetet fqinje të eurozonës vijnë për të punuar në Zvicër çdo ditë, duke u kthyer në vendet e tyre të origjinës natën dhe në fundjavë.

Meqenëse pagat e tyre paguhen në franga dhe shpenzimet e tyre janë në euro, ata me siguri do të përfitojnë nga kursi i këmbimit frang-euro.

Çfarë ndodh nëse Kosova nuk e miraton në kohë buxhetin e vitit të ardhshëm?

Kosova hyri në vitin 2025 e vetëdijshme që do të kishte zgjedhje parlamentare, por pa e ditur se çfarë do ta priste pas tyre.

Sfidë në konstituim të Kuvendit, ankesa të njëpasnjëshme në Gjykatën Kushtetuese, Qeveri në detyrë me kompetenca të kufizuara, dhe rrezikim të fondeve të huaja në vlerë të qindra miliona eurove.

Kur duket se s’ka ku shkon më keq, del çështja e buxhetit shtetëror për vitin e ardhshëm – i cili, sipas parashikimeve të Ministrisë së Financave, pritet të jetë rreth 3.5 miliardë euro.

Për ish-ministrin e Ekonomisë, Haki Shatri, situata momentale është shumë shqetësuese.

“Buxheti është baza materiale e funksionimit të shtetit. Nëse i rrënohet kjo bazë, shteti falimenton, nuk mund të funksionojë”, thotë ai për Radion Evropa e Lirë.

Për të mos arritur deri aty, buxheti duhet të kalojë nëpër disa faza, që të mund të hyjë në fuqi më 1 janar 2026.

Fazat e miratimit të buxhetit

Buxheti për vitin e ardhshëm fillon të përgatitet qysh në muajin mars, në disa qarkore buxhetore, dhe më pas u shpërndahet për shqyrtim të gjitha institucioneve që financohen nga buxheti.

Në kushte ideale, Qeveria i kryen të gjitha përgatitjet dhe, sipas Ligjit për Menaxhimin e Financave Publike, datë të fundit për miratim të buxhetit e ka 30 tetorin.

Kështu, deputetët i kanë dy muaj kohë, nga 1 nëntori deri më 31 dhjetor, që ta shqyrtojnë dokumentin në dy lexime, në komisione, dhe t’i bëjnë ndryshimet e duhura.

Por, problemi i parë tani është që Kosova ka Qeveri në detyrë me kompetenca të kufizuara.

Në ligjin për Qeverinë nuk përmendet termi Qeveri në detyrë, por Qeveri në dorëheqje, e cila përkufizohet si qeveri që funksionon pas shpërndarjes së Kuvendit e deri në zgjedhjen e qeverisë së re.

Ligji parasheh që një qeveri e tillë nuk mund të miratojë ligje të reja, por mund t’i propozojë Kuvendit miratimin e buxhetit të shtetit.

Relativisht mirë deri këtu. Por, Kosova e ka edhe problemin e dytë, pasi është duke pritur një vendim të Gjykatës Kushtetuese për të kuptuar nëse Kuvendi është konstituuar në përputhje me ligjet dhe rregulloret, dhe varësisht vendimit mund të zvarritet edhe procesi i miratimit të buxhetit.

“Eventualisht, nëse mbesim pa [formim] të Qeverisë dhe pa Kuvend, rrezikohet që nga data 1 janar të mos ketë buxhet dhe asnjë procedurë pagese nuk mund të ndodhë pa një vendim të Kuvendit”, thotë Shatri.

Në mesin e pagesave që bllokohen janë: pagat, pensionet, ato për karburante të Policisë dhe ushtrisë, apo edhe ato për furnizime me material shpenzues të institucioneve.

“Praktikisht, i bie vënia e drynit shtetit”, vlerëson Shatri.

Duke folur për afatet e miratimit të buxhetit, ministri në detyrë i Financave, Hekuran Murati, tha ditë më parë se Qeveria “do të bëjë çmos, në të mirë të shtetit, në të mirë të republikës, që institucionet të funksionojnë në mënyrë të vazhdueshme siç kemi bërë deri më tani”.

Opsioni i dytë

Për të mos ardhur puna deri te bllokada, ekziston edhe një mundësi.

Në rast se Qeveria e miraton buxhetin, dhe deputetët vonohen në përfundim të procedurave të nevojshme, atëherë ekzekutivi mund të bëjë propozim për plotësim/ndryshim të Ligjit aktual për Buxhetin, në mënyrë që ai të mos skadojë më 31 dhjetor, por të mundësohen shpenzimet vijuese për janar ose edhe shkurt, me mesataren mujore të vitit paraprak, ose siç njihet ndryshe rregulli 1/12.

Shatri kujton se diçka e tillë i ka ndodhur Kosovës dy-tri herë prej shpalljes së pavarësisë.

Çfarë ligji mund të propozohet, nëse arrihen afatet kohore?

Kryeministrit në detyrë të Kosovës, Albin Kurti, i kanë mbetur edhe pak ditë për të paraqitur përbërjen e re qeveritare para Kuvendit, dhe për të kuptuar nëse ajo i merr votat e nevojshme.

Edhe nëse ai apo dikush tjetër arrin ta formojë Qeverinë, dhe nis me procedim të buxhetit, Shatri nuk beson se ai dokument do të jetë shumë mirë i menduar, marrë për bazë situatën nëpër të cilën ka kaluar vendi deri më tani.

Pse? Sepse, sipas tij, nuk ka pasur ministër të plotfuqishëm që do të mund të hartonte politika adekuate zhvillimore për vitin e ardhshëm, dhe rrjedhimisht, buxheti i ardhshëm mund të jetë kopje e atij paraprak.

Dëmet tjera ekonomike

Kryetari i Odës Ekonomike të Kosovës, Lulzim Rafuna, thotë për Radion Evropa e Lirë se Kosova po e vuan shumë ekonomikisht mungesën e institucioneve fuqiplota.

“Bizneset duan parashikueshmëri, për të kuptuar se çfarë politika fiskale do të ketë, cilat janë investimet në projekte kapitale, që më pas investimet publike të tërheqin investime private”.

Ai thotë se fokusi në ndarjet buxhetore për vitin e ardhshëm duhet të jetë, ndër të tjera, në reforma në politikat fiskale, në rritjen e buxhetit për investime kapitale dhe në përmirësimin e imazhit të shtetit, që ua hap dyert investimeve të huaja.

Shatri përmend edhe nevojën e shfrytëzimit të mundësive për kredi dhe hua publike, që të sigurohet një hapësirë për zhvillim dinamik të vendit.

Sipas një raporti të Bankës Botërore, parashihet rënie e rritjes ekonomike nga 3.6 për qind në 2024-tën, në 3 për qind në 2025-tën, për shtetet e Ballkanit Perëndimor. Rënien më të madhe janë parashikuar ta kenë Serbia dhe Kosova, e cila, megjithatë, mbetet pak mbi mesataren e rajonit./REL

Qëndrimet në spital në Austri kanë rënë me 16.5% për njeri që nga viti 2000

Numri i qëndrimeve spitalore për frymë në Austri ka rënë me 16.5 përqind gjatë 25 viteve të fundit. Sipas Statistikave të Austrisë, ka pasur gati 2.2 milion dalje nga spitalet e kujdesit akut në vitin 2024, ekuivalente me rreth 231 për 1,000 banorë. Megjithatë, rënia vlen ekskluzivisht për pranimet e plota spitalore, të cilat ranë me 22 përqind. Trajtimet ditore ambulatore janë rritur me 26 përqind që nga viti 2000.

Gjatësia mesatare e qëndrimeve spitalore është shkurtuar gjithashtu. Mesatarisht, një qëndrim spitalor zgjati 6.1 ditë vitin e kaluar. Njëzet e pesë vjet më parë, pacientët kaluan mesatarisht afërsisht një ditë e gjysmë më shumë në spital.

“Që nga fillimi i mijëvjeçarit, ka pasur një tendencë të përgjithshme drejt qëndrimeve më të pakta dhe më të shkurtra spitalore në Austri,” shpjegoi Manuela Lenk, Drejtoresha Kryesore e Statistikave në Statistikat e Austrisë, në një deklaratë të mërkurën. Ky zhvillim nuk ka qenë i vazhdueshëm, megjithatë. Pranimet në spital ranë ndjeshëm gjatë pandemisë COVID-19, por që atëherë janë rritur pak.

Krahasuar me vitin 2000, numri i përgjithshëm i daljeve nga spitalet e kujdesit akut ka rënë me 4.0 përqind. Meqenëse popullsia është rritur gjatë kësaj periudhe, rënia për frymë është dukshëm më e fortë – në 16.5 përqind, shkruan theinternational. Në vitin 2024, dy përqind e qëndrimeve në spital përfshinin pacientë që banonin jashtë vendit, krahasuar me 1.6 përqind në vitin 2000. Rritjet më të mëdha ishin midis individëve të regjistruar në Hungari, Gjermani dhe Rumani, transmeton albinfo.at.

Ndërkohë, shkalla e vdekshmërisë gjatë qëndrimeve në spital u rrit, pasi sëmundjet më pak të rënda ose në fazë të hershme tani trajtohen më shpesh në institucione ambulatore ose ditore. Si rezultat, pjesa e pacientëve të sëmurë rëndë në kujdes të plotë spitalor është rritur, sipas Statistikave të Austrisë. Në vitin 2000, 1.7 përqind e pacientëve vdiqën gjatë një qëndrimi në spital, krahasuar me 2.0 përqind në vitin 2024 – një rritje prej gati tetë përqind e vdekjeve në spital që nga fillimi i mijëvjeçarit.

Qëndrimet në spital janë bërë gjithashtu më intensive në trajtim. Numri i procedurave diagnostikuese dhe terapeutike për pacientët e shtruar në spital u rrit ndjeshëm nga rreth 3.2 milionë në vitin 2000 në rreth 4.4 milionë në vitin 2024. Në vitin 2024, u faturuan mesatarisht 2.2 procedura mjekësore për çdo qëndrim të plotë në spital dhe 1.2 për çdo ditë qëndrimi për trajtim.

Fshatarët zviceranë lajmërohen për zhvendosje pas rrëshqitjes së dheut

Një numër i madh njerëzish nga fshati zviceran i Brienzit janë regjistruar për t’u zhvendosur sa më shpejt të jetë e mundur nga fshati i prirur ndaj rrëshqitjeve të dheut në kantonin Graubünden.

Rreth 40 aplikime për një zhvendosje përfundimtare ishin paraqitur deri në afatin e fundit të 30 shtatorit, shkruan swissinfo. Këto aplikime kanë të bëjnë me 95 apartamente në 45 ndërtesa, shumica e të cilave janë shtëpi të dyta dhe shtëpi pushimi, transmeton albinfo.ch.

Megjithatë, bashkia vlerëson se edhe rreth 35 banorë duan të braktisin shtëpitë e tyre dhe të zhvendosen. Para evakuimit në nëntor 2024, fshati kishte 90 banorë.

Që nga evakuimi, pothuajse 30 njerëz nga Brienzi janë larguar ose kanë vdekur. Shpenzimet e zhvendosjes do të mbulohen 90% nga qeveria federale dhe kantoni.

844,000 zviceranë kanë aftësi të dobëta në lexim dhe matematikë

Rreth 15% e popullsisë zvicerane midis moshës 16 dhe 65 vjeç kanë vështirësi në lexim, llogaritje dhe zgjidhjen e problemeve pa udhëzime.

Këto janë rreth 844,000 njerëz. Ata kanë tendencë të fitojnë më pak dhe kanë më pak gjasa të punësohen sesa popullsia në tërësi.

Përveç kësaj, mirëqenia dhe pjesëmarrja e tyre në jetën shoqërore janë më të ulëta se ato me aftësi më të larta, siç njoftoi të enjten Zyra Federale e Statistikave (FSO) bazuar në vlerësimin e OECD-së për aftësitë e të rriturve (Piaac), transmeton albinfo.ch.

Nga të rriturit me aftësi të ulëta, 46% nuk ​​kanë arsim pas-detyrueshëm – 56% e tyre janë të moshës midis 46 dhe 65 vjeç, raporton swissinfo. Me 7%, shkalla e papunësisë së tyre ishte më e lartë se ajo e popullsisë në tërësi (2%).

Sipas FSO-së, mungesa e zhvillimit të aftësive mund të ketë një sfond socio-ekonomik dhe familjar. Vetëm 12% e prindërve të këtyre njerëzve kishin kualifikime më të larta arsimore krahasuar me 34% të popullsisë në tërësi.

Gjysma e blerësve të shtëpive në Zvicër shpenzojnë fondin e pensioneve

Ndërsa çmimet e pronave vazhdojnë të rriten ndërsa fuqia blerëse e njerëzve ngec, gjithnjë e më shumë njerëz po i drejtohen aseteve të pensioneve të shtyllës së dytë për të blerë shtëpitë e tyre.

Kjo mund të çojë në probleme në pleqëri, tregon një analizë nga Moneypark.

Sipas llogaritjeve të bëra nga kompania këshilluese dhe ndërmjetësuese e hipotekave në bazë të 7,500 transaksioneve, 48% e blerësve përdorin fondet e fondit të pensioneve për të realizuar ëndrrën e tyre për të pasur në pronësi një shtëpi. Mesatarisht, pothuajse 70% e shtyllës së dytë investohet në blerje.

Tërheqja mesatare nga fondi i pensioneve është rreth 115,000 CHF, një veprim që krijon një hendek pensionesh prej rreth 500 CHF në muaj (i llogaritur me një normë mesatare konvertimi prej 5.3%), transmeton swissinfo. Duke marrë parasysh se mosha mesatare e blerësve është 44 vjeç, kanë mbetur rreth 20 vjet për të mbyllur hendekun. “Nëse nuk e bëni këtë, rrezikoni të shisni shtëpinë tuaj në pleqëri sepse nuk jeni më në gjendje ta përballoni atë”, paralajmëron Lukas Vogt, Drejtor Ekzekutiv i MoneyPark, shkruan albinfo.ch.

Kjo është edhe më e vërtetë duke pasur parasysh se rregulli sipas të cilit amortizimi i detyrueshëm i hipotekës në dy të tretat e vlerës së pronës duhet të sigurojë qëndrueshmëri në pleqëri “nuk ka qenë i vlefshëm për njëfarë kohe”, sipas autorëve të studimit.

Sipas Moneypark, për shkak të rënies së qirave dhe rritjes së çmimeve të pasurive të paluajtshme, pronarët në moshën 65 vjeç duhet të kenë një qëndrueshmëri prej rreth 50%. Prandaj, ata detyrohen ta ulin hipotekën e tyre në rreth gjysmën e çmimit origjinal të blerjes.

“Ky boshllëk duhet të mbyllet para daljes në pension dhe duhet të bëhen përpjekje shtesë për kursim në mënyrë që tërheqja të mos shndërrohet në një bumerang”, këshillojnë ekspertët. MoneyPark rekomandon një strategji agresive kursimi: vendosni maksimumin në shtyllën e tretë dhe investoni kursimet tatimore në asete të lira.

Si rregull i përgjithshëm, 2-2.5% e çmimit të blerjes së shtëpisë duhet të kursehet çdo vit për të siguruar qëndrueshmërinë afatgjatë të investimit në pasuri të paluajtshme.

Nevoja për shtyllën e dytë është rezultat i një tregu të pasurive të paluajtshme në rritje të shpejtë: çmimet janë rritur me 20% në pesë vitet e fundit, ndërsa fuqia blerëse ka mbetur e pandryshuar.

Një shembull tipik: një shtëpi mesatare për një familje të vetme në Zvicër kushton tani rreth 1.35 milionë CHF, duke kërkuar kështu të paktën 270,000 CHF në kapital aksionar dhe një të ardhur familjare prej 240,000 CHF, shumë mbi të ardhurat mesatare të familjeve me fëmijë, të cilat janë rreth 160,000 CHF.

Behar Neziri, nga akademia e Bayernit te zemra e mesfushës së St. Gallenit

Behar Neziri është një tjetër emër i futbollit kosovar që po shkëlqen në Zvicër. Mesfushori 22-vjeçar, që sot konsiderohet ndër lojtarët më të mirë defensivë të Superligës zvicerane, po lë gjurmë me paraqitjet e tij të jashtëzakonshme me fanellën e St. Gallenit, përcjell albinfo.ch.

I dalë nga një prej akademive më prestigjioze në botë – ajo e Bayern Munichut – Neziri vendosi të bëjë disa hapa prapa për të bërë një hap të madh përpara. Kalimi në Zvicër rezultoi një zgjedhje e qëlluar, që sot po i jep frytet e saj.

Nga Gjilani në Bayern Munich

I lindur në Gjermani me origjinë nga Gjilani, futbolli për Beharin nisi që në fëmijëri. Ai e bëri hapin e parë në akademinë e Augsburgut, para se në vitin 2016 të transferohej te Bayern Munich, ku kaloi nëpër të gjitha grupmoshat — nga U15 deri te ekipi i dytë.

“Kam mësuar shumë nga trajnerë si Miroslav Klose dhe Martin Demichelis. Atje çdo detaj ishte perfekt dhe çdo ditë mësoje diçka të re,” rrëfen ai.

Në akademinë bavareze, Neziri ndau dhomën e zhveshjes me disa nga yjet e sotëm të futbollit evropian: Jamal Musiala, Aleksandar Pavlović, Kenan Yıldız dhe Arijon Ibrahimović.

Largimi nga Bayerni: kërkesa që nuk u plotësua

Pas shtatë vitesh në strukturat e klubit më të madh gjerman, në verën e vitit 2023 Neziri mori një vendim të guximshëm për t’u larguar.

“Bayerni donte të më rinovonte kontratën për tre vite, por kërkesa ime e vetme ishte të më jepnin mundësinë të stërvitesha disa javë me ekipin e parë që Thomas Tuchel të më shihte nga afër. Kur kjo nuk ndodhi, vendosa të largohem,” shpjegon ai.

Një fillim i ri në Zvicër

Pas Bayernit, destinacioni i radhës ishte St. Gallen, klub që i ofroi një projekt afatgjatë dhe mundësi zhvillimi. Megjithatë, fillimi nuk ishte i lehtë: një lëndim në ndeshjen e parë e detyroi të ndalej për disa muaj, ndërsa më pas u huazua te FC Wil, ku mori përvojën e parë në futbollin profesionist.

“Te Wil u pjek shumë si lojtar. Ishte vendi ku luajta çdo ndeshje dhe fitova besim në vetvete,” tregon ai.

Rikthimi si lider te St. Gallen

Në sezonin aktual, Neziri është rikthyer fuqishëm dhe është bërë pjesë e pandashme e formacionit bazë të St. Gallenit. Ai ka luajtur çdo minutë të çdo ndeshjeje, duke qenë ndër lojtarët me më shumë kilometra të përshkuara në fushë.

“E dija që do të luaja këtë sezon, por nuk e prisja që do të isha titullar në çdo ndeshje. Jam shumë i kënaqur me këtë rrugëtim,” thotë 22-vjeçari.

Skuadra e tij aktualisht është ndër pretendentët për titullin kampion, një trofe që St. Galleni nuk e ka fituar prej 26 vitesh.

Synimi: rikthimi në Bundesliga – dhe ëndrra për Kosovën

Edhe pse po shkëlqen në Zvicër, ambicia e Nezirit mbetet e madhe. Ai e sheh këtë periudhë si një trampolinë drejt Bundesligës, madje pse jo, një ditë edhe te Bayerni.

“Ky nuk është maksimumi im. Dua të rikthehem në Bundesliga, ndoshta edhe te Bayerni, por tani jam i përqendruar vetëm te St. Gallen,” thekson ai.

Në planin kombëtar, Neziri e ka bërë zgjedhjen e tij prej kohësh: Kosova. Ai ka veshur fanellën dardane që nga grupmosha U16 dhe nuk e ka konsideruar kurrë një opsion të luante për Gjermaninë.

“Asnjëherë nuk e kam mohuar prejardhjen. Për mua, Kosova ka qenë gjithmonë zgjedhja e zemrës,” thotë ai me bindje.

Përkrahja e familjes – forca e tij më e madhe

Suksesi i tij nuk do të ishte i mundur pa përkrahjen e familjes.

“Nëna më ka dërguar çdo ditë një orë rrugë deri në stërvitje te Augsburg. Prindërit më kanë përkrahur që nga fillimi dhe janë motivi im më i madh,” tregon Neziri.

Ai falënderon edhe agjentin e tij, Isi Jasharaj, që sipas tij ka luajtur një rol kyç në karrierë.

Në horizont: kombëtarja dhe të ardhmen

Së fundi, emri i Nezirit është përfshirë në listën e pritjes të përzgjedhësit Franco Foda, megjithëse ende nuk ka marrë një ftesë zyrtare.

“E kam parë emrin tim në listë dhe normalisht më ka bërë të ndihem mirë. Por për momentin jam i fokusuar vetëm te klubi. Kombëtarja është gjithmonë ëndrra ime,” përfundon Neziri me qetësinë dhe përulësinë që e karakterizon.

Në vetëm 22 vjet, Behar Neziri ka kaluar një rrugëtim që për shumë lojtarë do të dukej i pamundur — nga akademia e Bayernit deri te zemra e mesfushës së St. Gallenit. Një shembull frymëzues i përkushtimit, karakterit dhe besimit në vetvete. /telegraf

Biletat dhe abonimet e skive në Zvicër do të bëhen deri në pesë përqind më të shtrenjta

Çmimet për biletat ditore dhe sezonale të skive në Zvicër do të jenë 2–5% më të larta këtë dimër krahasuar me sezonin e kaluar, sipas Shoqatës Zvicerane të Teleferikëve, përcjell albinfo.ch.

Sipas drejtorit të “Seilbahnen Schweiz”, Berno Stoffel, biletat ditore për të rritur janë shtrenjtuar mesatarisht 2–3%, ndërsa ato sezonale 3–5%, në varësi të kohës dhe vendit të blerjes.

Trendi i çmimeve dinamike po vazhdon: sa më herët të blihet bileta, aq më e lirë është — ndërsa çmimet rriten afër datës së përdorimit.

https://www.srf.ch/news/wirtschaft/wintersaison-naht-schweizer-skibilletts-und-abos-werden-bis-zu-fuenf-prozent-teurer

Cyrihu dëbon 150 familje nga banesat komunale

Qyteti i Cyrihut do të lirojë 150 banesa komunale që konsiderohen nënshfrytëzuara, pasi disa banorë nuk plotësojnë më kushtet e të ardhurave ose të banimit, përcjell albinfo.ch.

Nga 7,400 banesa me qira të ulët, rreth 1,100 janë në shkelje.

Kritika vijnë se sistemi shpesh favorizon të pasurit, ndërsa autoritetet mbeten të kujdesshme për të mos ndikuar familjet me të ardhura mesatare.

https://www.srf.ch/news/schweiz/wohnungsnot-in-zuerich-zuerich-raeumt-150-unterbelegte-stadtwohnungen-reicht-das

Azilkërkuesit në Zvicër nuk do të jenë më në gjendje të udhëtojnë jashtë vendit

Që nga tani e tutje, personat që kërkojnë azil në Zvicër nuk do të jenë më në gjendje të udhëtojnë jashtë vendit, me disa përjashtime, vendosi Këshilli Federal të mërkurën, përcjell albinfo.ch.

Ky kufizim vlen veçanërisht për udhëtimin në vendin e origjinës, por edhe në shtete të tjera.

Sekretariati Shtetëror për Migracionin (SEM) do të jetë në gjendje të autorizojë udhëtime të tilla vetëm në rrethana të jashtëzakonshme, për arsye specifike personale ose në përgatitje për kthim të përhershëm.

Megjithatë, refugjatët ukrainas që janë mbajtës të statusit ‘S’ përjashtohen nga rregulli i ri.

Thirrje në Zvicër për kontrolle më të rrepta kufitare me Francën pas rritjes së krimeve

Në pjesën frëngjishtfolëse të Zvicrës është vërejtur një rritje e krimeve të kryera nga banda që vijnë nga Franca, duke nxitur thirrje për forcimin e kontrolleve kufitare, përcjell albinfo.ch.

Vetëm në fillim të tetorit, dy dyqane armësh në rajonin e Lozanës u sulmuan nga hajdutë francezë — njëri grabiti me sukses, ndërsa tjetri u pengua falë ndërhyrjes së policisë. Autorët, sipas raporteve, vinin nga qytete pranë kufirit si Annemasse, Lyon, Grenoble dhe Saint-Etienne.

Policia federale (Fedpol) konfirmon se raste të ngjashme janë shtuar: grabitje bizhuterish, shpërthime bankomatësh dhe vjedhje makinash luksoze, kryesisht në kantonet Vaud dhe Valais.

Deputeti Jean-Luc Addor nga Valais kërkon “rivendosjen e kontrolleve më të rrepta kufitare” dhe më shumë personel në Zyrën Federale të Doganave dhe Sigurisë Kufitare (BAZG). Ai planifikon të paraqesë një mocion në sesionin dimëror të parlamentit (1–19 dhjetor) për të rritur buxhetin dhe pagat e rojeve kufitare, për të ulur dorëheqjet.

Megjithatë, jo të gjithë pajtohen. Deputetja Thanh-My Tran-Nhu nga Vaud paralajmëron se kontrollet e tepërta mund të dëmtojnë lirinë e lëvizjes: “Është e pamundur të parashikosh nëse dikush nga Franca do të kryejë krim në Zvicër — pse të ndalojmë lëvizjen e lirë?”.

Stuhia ‘Benjamin’ godet Zvicrën me fuqi deri në 150 km/h

Stuhia Benjamin pritet të kalojë mbi Zvicër të enjten, duke sjellë shi të dendur dhe erëra të forta në shumë rajone, përcjell albinfo.ch.

Sipas shërbimit meteorologjik MeteoNews, Zvicra ndodhet në skajin jugor të një sistemi të presionit të ulët që po lëviz nga ishujt britanikë drejt Evropës. Një front i ftohtë aktiv do të kalojë vendin të enjten, me erëra që mund të arrijnë 80 km/h në ultësira dhe deri në 150 km/h në male, veçanërisht në zonat e Prealpeve dhe Jurës.

Instituti meteorologjik shtetëror MeteoSchweiz paralajmëron edhe për rënie temperaturash deri në 10°C brenda 24 orëve, gjë që mund të forcojë përkohësisht erërat.

Stuhia pritet të zgjasë deri të premten, ndërsa era do të dobësohet gjatë natës për në të shtunën, duke u qetësuar në fundjavë.

Shumë vende pune zvicerane mund të zhvendosen jashtë vendit

Sipas një ankete të kryer nga firma konsulente Deloitte, për shkak të frangës së fortë dhe tarifave të larta amerikane, shumë drejtues zviceranë presin që vendet e punës lokale të zhvendosen në vende të huaja, përcjell albinfo.ch.

Më shumë se një e treta e të anketuarve (37 përqind) kanë thënë se kompania e tyre ka të ngjarë të shkurtojë vendet e punës në Zvicër gjatë 12 muajve të ardhshëm.

Në të njëjtën kohë, një numër i ngjashëm drejtuesish (35 përqind) presin që kompania e tyre të rrisë numrin e punonjësve jashtë vendit.

Dy qytete zvicerane në 10 destinacionet më të mira të fitnesit në natyrë

Cyrihu është qyteti më i mirë në Evropë për sa i përket fitnesit në natyrë,  ka 207 shtigje ecjeje, 241 shtigje vrapimi dhe 152 shtigje biçikletash, transmeton albinfo.ch.

Kjo është ajo që del nga një anketë e 20 qyteteve evropiane e kryer nga firma konsulente Flourish

Luzern është në vendin e 8-të, me 192 shtigje ecjeje, 167 shtigje vrapimi dhe 17 shtigje biçikletash.

Balotazhi i 9 nëntorit, Elezi: S’ka proces të ri të regjistrimit të votuesve jashtë Kosovës

Për rundin e dytë të zgjedhjeve për kryetarë të Komunave, që pritet të mbahet më 9 nëntor, nuk do të ketë një proces të ri të regjistrimit të votuesve jashtë Kosovës. Në rrethin e dytë të Zgjedhjeve Lokale, në ato komuna që do të mbahen këto zgjedhje, votimi jashtë Kosovës përmes postës do të organizohet vetëm për shtetasit që janë regjistruar nga 23 korriku deri më 29 gusht, raporton KosovaPress, përcjell albinfo.ch.

Referuar të dhënave ende jopërfundimtare, rundi i dytë i zgjedhjeve për kryetarë të Komunave do të mbahet në 18 komuna, ndërkaq numri i votuesve jashtë Kosovës që i takojnë vetëm këtyre komunave është: 29,712.

Zëdhënësi i KQZ-së, Valmir Elezi, ka thënë për KosovaPress se kjo është një çështje e rregulluar me Rregulloren Zgjedhore të KQZ-së për regjistrimin dhe votimin jashtë Kosovës.

“Në raundin e dytë të zgjedhjeve për kryetarë komunash, të drejtë vote jashtë Kosovës do ta kenë vetëm votuesit që janë regjistruar me sukses gjatë periudhës së aplikimit për rundin e parë dhe vetëm për komunat ku do të zhvillohet rundi i dytë. Nuk do të hapet një periudhë e re për regjistrimin e votuesve jashtë vendit, pasi do të përdoret e njëjta listë e votuesve e miratuar më herët. Numri i përgjithshëm i shtetasve që janë regjistruar për të votuar nga jashtë Kosovës, në rundin e parë është 43,933. Nga ky numër do të zbriten votuesit e regjistruar në komunat në të cilat s’do të ketë rund të dytë”, tha ai.

Edhe për rundin e dytë, Elezi tha se KQZ do të sigurohet që votuesve të regjistruar jashtë Kosovës t’ua dërgojë përmes postës pakon me fletëvotim.

“Ashtu si në rundin e parë, edhe kësaj radhe, KQZ do të sigurohet që, shtetasve të Kosovës që tashmë janë regjistruar për të votuar me postë nga jashtë vendit, t’ua dërgojë përmes postës pakon me fletëvotim. Kjo kosto do të mbulohet nga KQZ. Ndërkaq, detyrë e votuesit është që pakon me fletëvotim ta dërgojë në ndonjërën nga kutitë postare që janë hapur në 22 shtete të ndryshme të botës dhe në Kosovë”, tha Elezi.

Sipas KQZ-së, kutitë postare janë funksionale në këto shtete: Australi, Austri, Belgjikë, Çeki, Danimarkë, Francë, Gjermani, Holandë, Hungari, Itali, Kanada, Kosovë, Kroaci, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut, Mbretëria e Bashkuar, Norvegji, ShBA, Shqipëri, Slloveni, Suedi, Turqi dhe Zvicër. Deri më tani, sipas rezultateve jopërfundimtare, rundi i dytë i zgjedhjeve do të organizohet në 18 komuna, të cilat kanë numër të ndryshëm votuesish jashtë Kosovës të regjistruar për votim përmes postës: Gjakovë (3,150), Gjilan (2,066), Dragash (2,776), Kaçanik (1,149), Klinë (2,229), Fushë Kosovë (490), Mitrovicë e Jugut (1,186), Obiliq (221), Rahovec (1,902), Pejë (1,897), Prishtinë (1,715), Prizren (2,866), Suharekë (3,325), Viti (1,980), Vushtrri (1,020), Junik (1,344), Mamushë (357) dhe Kllokot (39).

15 vjet “Lilienthal”: Ku mikpritja shqiptare takon shijen mesdhetare

Në Glattpark, restoranti “Lilienthal” ka mbetur për 15 vite një adresë e dashur për dashamirët e ushqimit mesdhetar dhe mikpritjes shqiptare. Nga një ide familjare, ai është shndërruar në një pikë takimi për komunitetin lokal dhe diasporën shqiptare në Zvicër.

Me rastin e këtij jubileu, biseduam me pronarin Milaim Bediu, me kuzhinierët e restorantit dhe me disa klientë besnikë. Tani, krahas restorantit “Lilienthal”, ai ka siguruar edhe një sallë tjetër ahengjesh. Restoranti i Milaim Bediut sjell rreth vetes një klientelë të përzier, përfshirë shqiptarët e këtij kantoni.

albinfo.ch: Si ndiheni që restoranti “Lilienthal” po feston 15-vjetorin e tij?
Milaim Bediji: Është një ndjenjë krenarie dhe mirënjohjeje. 15 vite nuk janë pak – pas tyre fshihen shumë punë, përkushtim dhe sakrifica. Jam i lumtur që kemi arritur ta bëjmë “Lilienthal”-in një vend ku njerëzit ndihen si në shtëpi.

albinfo.ch: Cili ka qenë momenti më i vështirë gjatë këtyre viteve dhe si e keni përballuar?
Milaim Bediji: Më e vështira ishte gjatë pandemisë, kur duhej të mbyllnim dyert dhe të gjenim mënyra të reja për të mbijetuar. E kaluam falë besimit të klientëve besnikë dhe falë punës së palodhur të ekipit tim dhe familjes sime.

albinfo.ch: Çfarë e bën “Lilienthal”-in të veçantë krahasuar me restorantet e tjera?
Milaim Bediji: Atmosfera e ngrohtë familjare, mikpritja dhe zemërgjerësia jonë shqiptare. Ne nuk ofrojmë vetëm ushqim, por një përvojë – një copëz Itali dhe Mesdheu në zemër të Glattparkut.

albinfo.ch: Sa ka ndikuar diaspora shqiptare në suksesin e këtij restoranti?
Milaim Bediji: Shumë. Diaspora shqiptare na ka mbështetur që në fillim dhe është gjithnjë në rritje, sidomos në ahengjet e vogla familjare deri në 60 persona. Njëkohësisht, ajo na ka hapur dyert edhe tek klientët zviceranë e ndërkombëtarë. Jam mirënjohës për çdo shqiptar që ka sjellë miqtë apo kolegët e tij tek ne.

albinfo.ch: A keni menduar për zgjerim ose projekte të reja në gastronomi?
Milaim Bediji: Po, gjithmonë mendoj për ide të reja. Gastronomia kërkon inovacion të vazhdueshëm. Përveç “Lilienthal”-it, kam pasur edhe projekte të tjera dhe nuk e përjashtoj mundësinë e zgjerimit në të ardhmen.

albinfo.ch: Çfarë do të thotë për ju të jeni pjesë e kësaj feste 15-vjeçare?
Milaim Bediji: Do të thotë shumë – është si të festosh ditëlindjen e një pjese të jetës sime. Ky restorant është bërë pjesë e historisë sime personale dhe të familjes sime.

albinfo.ch: Si e shihni rolin e “Lilienthal”-it në komunitetin lokal dhe diasporën shqiptare?
Milaim Bediji: “Lilienthal” është bërë një pikë takimi – për biznesmenë, familje, grupe miqsh, dhe veçanërisht për komunitetin shqiptar në Zvicër. Shpesh kemi parë njerëz që njihen tek ne, festojnë bashkë dhe krijojnë kujtime të bukura.

albinfo.ch: Çfarë mesazhi dëshironi t’u përcillni klientëve me këtë festë jubiliare?
Milaim Bediji: Një falënderim të madh nga zemra. Pa klientët tanë, nuk do të kishte 15-vjetor. Shpresoj të vazhdojmë shumë vite të tjera së bashku.

albinfo.ch: Çfarë keni mësuar nga përvoja me klientë të kulturave të ndryshme?
Milaim Bediji: Kam mësuar që ushqimi është gjuhë universale. Pavarësisht kulturës, një tryezë e mirë bashkon njerëzit dhe krijon lidhje të reja. Tek ne në Glattpark klientët janë multikulturë, ndaj gjuha angleze është bërë e domosdoshme.

Francesco Russo, shef i kuzhinës në Lilienthal

Si është të punosh në një restorant që ka krijuar emër në Zvicër?
Për të krijuar një emër si “Lilienthal” duhet shumë përkushtim, që çdo detaj të jetë në rregull. Është një privilegj dhe një përgjegjësi e madhe. Ne e dimë që klientët presin cilësi dhe shije të qëndrueshme, prandaj punojmë me pasion çdo ditë.

Çfarë ju motivon çdo ditë në punën tuaj?
Ne jemi një personel shumë i mirë, ndihemi si në familje dhe kemi një udhëheqje të fortë. Por mbi të gjitha, reagimet e klientëve – kur ata buzëqeshin dhe thonë “është fantastike” – na japin energji të re.

Cila është pizza më e veçantë për ju personalisht?
“Pizza Lilienthal”. Është e thjeshtë dhe elegante, mishëron filozofinë e kuzhinës sonë.

Klientë të kënaqur!

Prej sa kohësh vini në “Lilienthal”?
Claude Aebischer: Unë vij prej shumë vitesh, pothuajse që nga hapja. Është bërë një vend i zakonshëm për drekë, darkë apo festa.

Çfarë ju pëlqen më shumë te ky restorant?
Claude Aebischer: Ushqimi i freskët, shërbimi i ngrohtë dhe ndjenja familjare. Nuk është thjesht restorant, por vend ku ndihesh i mirëpritur. Veçoj mikpritjen gjithmonë me buzëqeshje dhe faktin që “Lilienthal” si klientë të rregullt na bën gjithmonë të ndihemi të vlerësuar.

Çfarë kujtimi ose përvoje të veçantë keni pasur këtu?
Thomas Baumann: Kam festuar ditëlindjen time dhe ishte një nga mbrëmjet më të bukura. Muzikë, atmosferë e gëzueshme dhe shërbim perfekt – një kujtim që nuk harrohet.

Foto: Afrim Nevzadi

Lexoni po ashtu:

Nga pjatalarësi, në shef restorantesh

Kurti dhe Osmani marrin pjesë në hapjen e Festivalit të Teknologjisë DOKU.TECH 2025

Kryeministri në detyrë, Albin Kurti, dhe Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, do të marrin pjesë në ceremoninë hapëse të Festivalit të Teknologjisë, DOKU.TECH 2025, që do të mbahet sot në ora 12:00, në Tech Park Prishtina. Nëpërmjet një komunikate për media, thuhet se pjesëmarrjen në hapje të konferencës e ka konfirmuar Kurti, nërsa Osmani do të ketë adresim, përcjell albinfo.ch.

Ky edicion i radhës i DOKU.TECH zhvillohet në kuadër të nismës qeveritare “October Tech Kosova” dhe mbështetet nga Qeveria e Republikës së Kosovës. Gjatë dy ditëve të festivalit, më 23 dhe 24 tetor, ngjarja do të mbledhë ekspertë vendorë e ndërkombëtarë për të ndarë ide, përvoja dhe perspektiva të reja rreth teknologjisë, inovacionit dhe zhvillimeve të ardhshme në këtë fushë.

Programi i DOKU.TECH 2025 përfshin një sërë aktivitetesh, si:
• Keynote speakers Edi Demaj dhe Christopher Petrillo, të cilët do të trajtojnë temat më aktuale të teknologjisë dhe ndikimit të saj global;
• Masterclass DIY, që do t’u japë mundësinë pjesëmarrësve të përfshihen në aktivitete kreative dhe edukative;
• Panel diskutimi me ekspertë vendorë dhe ndërkombëtarë mbi sfidat dhe mundësitë që teknologjia ofron për Kosovën dhe rajonin;
• Si dhe një Cyber Exercise, një simulim interaktiv që synon të rrisë ndërgjegjësimin dhe përgatitjen ndaj sigurisë kibernetike.

Festivali DOKU.TECH pritet të shërbejë si një platformë e rëndësishme për shkëmbim idesh dhe nxitje të inovacionit në Kosovë, duke e pozicionuar vendin si pjesë aktive të zhvillimeve teknologjike globale.

Kurti kërkon kontributin e Francës në dhënien e statusit të vendit kandidat për Kosovën

Kryeministri në detyrë i Kosovës, Albin Kurti, ka vlerësuar rolin e Francës si një faktor thelbësor për sigurinë e Evropës dhe si aktor kyç brenda Bashkimit Evropian, me ndikim të rëndësishëm edhe në rajonin e Ballkanit Perëndimor, përcjell albinfo.ch.

Gjatë takimit me ministrin francez të deleguar për Evropën, Benjamin Haddad, në margjina të Samitit të Procesit të Berlinit, Kurti theksoi rëndësinë e forcimit të marrëdhënieve mes dy vendeve dhe nevojën që Kosovës t’i dorëzohet pyetësori për anëtarësim, si dhe t’i jepet statusi i vendit kandidat në BE.

Sipas njoftimit të Zyrës së Kryeministrit, në takim u diskutua për zhvillimet rajonale, sigurinë në Evropë dhe procesin e integrimit evropian të Kosovës.

“Kryeministri Kurti shprehu mirënjohje për mbështetjen e vazhdueshme të Francës dhe për partneritetin mes dy vendeve tona, duke theksuar se vlerat e përbashkëta krijojnë hapësirë për thellimin e bashkëpunimit dhe avancimin e marrëdhënieve dypalëshe”, thuhet në komunikatë.