Lloje të reja rriqrash që përhapen në Zvicër, ja çfarë duhet të dini

Numri i rasteve të pickimit nga rriqrat po rritet në Zvicër, por njerëzit shpesh e nënvlerësojnë rrezikun që ato paraqesin. Ja si mund të mbroheni.

Rriqrat janë të shumta në Zvicër çdo verë.

Megjithatë, dy lloje që nuk janë vendase po e “pushtojnë” gjithnjë e më shumë vendin.

Njëra prej tyre është rriqra Hyalomma.

Nuk është aspak e këndshme: ekspertët thonë se kur është e mbushur me gjak, mund të arrijë deri në dy centimetra gjatësi, që është pothuajse tre herë më e madhe se rriqra e zakonshme që gjendet në Zvicër. Ka sy dhe ndjek në mënyrë aktive viktimat e saj.

Patogjenët që mbart kjo rriqër nuk duhen nënvlerësuar.

Sipas Werner Tischhauser, zëvendëspresident i Lidhjes Zvicerane të Rriqrave (po, ekziston vërtet një shoqatë e tillë), “nëse rriqrat Hyalomma do të përhapeshin këtu, ky do të ishte një lajm i keq për popullatën, sepse kjo specie përbën një kërcënim të madh”.

Për shembull, mund të shkaktojë ethe Krime-Kongo, të cilat mund të jenë fatale.

Tjetra: rriqra e kënetës

E njohur edhe si rriqra e livadhit, kjo specie po vendoset gjithnjë e më shumë në Zvicër, duke migruar këtu nga rajoni i Mesdheut dhe Afrika e Veriut. Prek si njerëzit ashtu edhe qentë.

Kjo rriqër transmeton baktere që shkaktojnë sindromën Tibola, me pacientët që përjetojnë ethe, nyje limfatike të fryra dhe ndryshime në lëkurë në vendin e pickimit, transmeton albinfo.ch.

Për fat të mirë, ndryshe nga sëmundja që shkakton rriqra Hyalomma, kjo gjendje nuk është kërcënuese për jetën.

Ku janë më të zakonshme këto rriqra pushtuese?

Këto krijesa preferojnë një klimë të butë, prandaj njerëzit që jetojnë në zona malore janë më pak të prekur se ata në lartësi më të ulëta. Ato janë më të shumta në rajonet Jura, Emmental dhe Toggenburg, si dhe në disa pjesë të Zurich Oberland.

Çfarë duhet të bëni nëse ju pickon?

Nëse ju kap një rriqër, duhet ta hiqni atë sa më shpejt dhe në mënyrë të sigurt. Sa më shpejt ta bëni këtë, aq më i ulët është rreziku që ajo të arrijë t’ju infektojë.

Gjëja më e mirë është të shkoni te mjeku ose në një farmaci për ta hequr siç duhet rriqrën, nëse ndodheni afër.

Përndryshe, mund ta bëni edhe vetë me një mjet të posaçëm për heqjen e rriqrave (të cilin mund ta blini në shumicën e farmacive në Zvicër) ose me piskatore.

Si mund ta mbroni veten nga pickimet e rriqrave?

Vaksinimi është mënyra më e mirë për t’u mbrojtur nga sëmundjet që transmetohen nga rriqrat. Rekomandohet që nga mosha tre vjeç dhe mbulohet nga sigurimi bazë. Vaksinimi ofron mbrojtje për 10 vjet, shkruan The Local.

Gjithashtu, mund të mbroni veten nga pickimet duke veshur pantallona të gjata dhe këpucë të mbyllura (jo sandale ose shapka) kur ecni në pyll ose në bar të gjatë.

Pse po shkakton polemika plani për një tren midis Zvicrës dhe Suedisë?

Parlamenti i Zvicrës dëshiron të subvencionojë një tren të ri nate që lidh Bazelin me Malmön në Suedi, por jo të gjithë janë dakord. Pse ndodh kjo?

Qeveria e Zvicrës është e përkushtuar për të zgjeruar linjat ndërkombëtare midis qyteteve zvicerane dhe atyre evropiane.

Për shembull, në vitin 2026 pritet të qarkullojnë dy trena shtesë në secilin drejtim midis Cyrihut dhe Milanos. Lidhja direkte me Bolonjën do të zgjerohet deri në Firence, ndërsa treni veror për në Gjenovë do të vazhdojë deri në La Spezia.

Midis Zvicrës dhe Francës, një tren direkt nga Lozana, nëpërmjet Gjenevës, do të shkojë në Marsejë sipas sezonit, nga prilli deri në tetor, duke qarkulluar nga e enjtja deri të hënën.

Orari i ri për vitin 2026 do të ofrojë gjithashtu më shumë komoditet për pasagjerët e trenave të natës. Trenat modernë Nightjet me mini kabina dhe me tualete e dushe private do të lidhin Cyrihun dhe Bazelin me Hamburgun, Amsterdamin dhe Vjenën, përcjell albinfo.ch.

Më vonë, Zvicra synon të ketë edhe një lidhje direkte me Mbretërinë e Bashkuar. Gjithashtu, duke filluar nga prilli i vitit 2026, pritet që tre trena nate në javë të qarkullojnë midis Bazelit dhe Malmö-s, nëpërmjet Kopenhagenit, në secilin drejtim, pra gjithsej gjashtë herë në javë.

Të paktën, ky është plani, edhe pse disa deputetë duan ta ndalin.

Cili është problemi?

Parlamenti ka vendosur të ndajë 30 milionë franga në vit për lidhjet ndërkombëtare hekurudhore gjatë gjashtë viteve të ardhshme. Megjithatë, për të ulur shpenzimet, kësti i parë për këtë vit u ul në 10 milionë franga.

Këshilli Federal ka bërë të ditur se nuk dëshiron ta tejkalojë këtë shifër as në vitet e ardhshme. Kjo lë në dispozicion vetëm 60 milionë franga, nga 180 milionët që ishin parashikuar fillimisht, për t’u përdorur për rrjetin ndërkombëtar të trenave.

Zyra Federale e Transportit ka vendosur të ndajë pjesën më të madhe të këtyre parave, plot 47 milionë franga, për një projekt të vetëm, pikërisht për linjën e re nga Bazeli në Malmö, shkruan The Local.

Kjo do të thotë se për çdo udhëtim me tren në këtë linjë do të shpenzohen rreth 30 mijë franga.

Sipas zëdhënëses së kompanisë hekurudhore SBB, Sabrina Schellenberg, këto para do të përdoren për koston e shtigjeve të trenave dhe të energjisë, por edhe për mjetet lëvizëse dhe personelin.

Shpërdorim i parave të taksapaguesve?

Jo të gjithë deputetët janë dakord me këtë mënyrë të shpenzuari. Për deputetin Thomas Hurter nga Partia Popullore Zvicerane, që është edhe anëtar i Komisionit parlamentar të Transportit, një subvencion prej 30 mijë frangash për një udhëtim me tren është një ide e keqe.

“Unë besoj se kjo është në thelb një shpërdorim i parave të taksapaguesve sepse SBB po investon në një linjë që nuk ka domosdoshmërisht një të ardhme, dhe paratë do të ishte më mirë të përdoren për linjat ekzistuese,” tha ai.

Çfarë pritet të ndodhë tani?

Është ende herët për të thënë.

Kjo sepse ende nuk është e sigurt nëse fondet për këtë shërbim të ri të trenit të natës nga Bazeli në Malmö do të miratohen. Parlamenti duhet të votojë mbi financimin çdo dhjetor si pjesë e debatit për buxhetin federal.

Fitimet marramendëse në Botërorin e Klubeve

Botërori i Klubeve në Amerikë ka mbushur arkat e klubeve me para.

Për herë të parë morën pjesë 32 skuadra në turneun njëmujor që u zhvillua në SHBA, ndërsa trofeun e dorëzoi Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, transmeton albinfo.ch.

Chelsea, si fitues i trofeut, mori rreth 115 milionë dollarë në arkën e klubit.

PSG po ashtu kaloi shifrën e 100 milionë dollarëve, duke fituar 107 milionë.

Podiumi u mbyll me Real Madridin, që arkëtoi 82.5 milionë dollarë. Auckland City mori shumën më të ulët, vetëm 4.6 milionë dollarë.

Shumat e përfituara:

114.6 milionë dollarë Chelsea
106.9 milionë dollarë PSG
82.5 milionë dollarë Real Madrid
60.8 milionë dollarë Fluminense
58.2 milionë dollarë Bayern Mynih
52.3 milionë dollarë Borussia Dortmund
51.7 milionë dollarë Manchester City
39.8 milionë dollarë Palmeiras
36.8 milionë dollarë Inter
34.2 milionë dollarë Al Hilal
32.2 milionë dollarë Benfica
27.7 milionë dollarë Flamengo
26.7 milionë dollarë Botafogo
26.6 milionë dollarë Juventus
24.0 milionë dollarë Porto
21.4 milionë dollarë Atletico Madrid
21.1 milionë dollarë Inter Miami
21.1 milionë dollarë Monterrey
18.2 milionë dollarë River Plate
17.2 milionë dollarë Boca Juniors
15.8 milionë dollarë Salzburg
12.6 milionë dollarë Mamelodi Sundowns
11.6 milionë dollarë Al Ahli
11.6 milionë dollarë Al Ain
11.6 milionë dollarë Espérance Tunis
10.6 milionë dollarë Los Angeles
9.6 milionë dollarë Pachuca
9.6 milionë dollarë Seattle Sounders
9.6 milionë dollarë Ulsan
4.6 milionë dollarë Auckland City

Teleferikët zviceranë e nisin sezonin e verës me një bum të madh

Teleferikët zviceranë patën një muaj të mbarë në maj dhe qershor, me 24 për qind më shumë vizitorë sesa në vitin 2024. Një qershor i thatë dhe me diell ka nxitur udhëtimet ditore, veçanërisht në Alpet Vaud dhe Fribourg.

Krahasuar me një fillim të dobët të sezonit 2024, numri i pasagjerëve vendas në teleferikë është rritur me 30 për qind, njoftoi javën e kaluar Shoqata Zvicerane e Teleferikëve të Skive (RMS). Pasagjerët ndërkombëtarë gjithashtu kanë shënuar një rritje prej 19 për qind.

Kushtet e motit janë arsyeja kryesore e dhënë për këtë rritje të dukshme. Gjatë sezonit aktual, moti i qëndrueshëm dhe kryesisht me diell ka çuar në një rritje të ndjeshme të numrit të udhëtimeve ditore. Ndërsa në fillim të sezonit 2024, shiu dhe stuhitë kishin sjellë një rënie të konsiderueshme të ekskursioneve malore, shkruan RTS.

Vaud dhe Fribourg me rritje të fortë

Pamja e përgjithshme për rajonet individuale është pozitive. Teleferikët e skive në Alpet Vaud dhe Fribourg kanë regjistruar rritjet më të larta të hyrjeve të para, me mbi 50 për qind më shumë krahasuar me vitin 2024. Pas tyre vjen Zvicra Lindore me 29 për qind, Valais dhe Grisons me nga 26 për qind secila dhe Zvicra Qendrore me 24 për qind.

Oberlandi i Bernës, me një rritje prej 20 për qind, mbeti pak nën mesataren kombëtare. Në Ticino, rritja ishte vetëm e moderuar dhe pak më e lartë se vitin e kaluar, por kjo shifër shpjegohet me transformimin e një teleferiku të madh, përcjell albinfo.ch.

Kjo u lejon operatorëve të teleferikëve të skive të kthehen në trendet pozitive të sezonit të dimrit. Sezoni i dimrit 2024/25 ka qenë tashmë jashtëzakonisht i mirë. Me një rritje prej 11 për qind të numrit të vizitorëve, ishte, sipas të dhënave nga fillimi i majit, “sezoni më i mirë i dekadës së fundit” në terma absolutë.

Faktorë të tjerë shpjegojnë këtë entuziazëm për malet. Shumë njerëz blejnë Magic Pass për skijim dhe shfrytëzojnë mundësinë për ta përdorur sa më shumë gjatë sezonit të verës. Çdo vit teleferikë të rinj i shtohen rrjetit, gjë që sjell një audiencë të re që dëshiron të eksplorojë zona të ndryshme të qafës.

Përpjekjet e bëra nga shumë vendpushime, veçanërisht ato në vargmalin e mesëm, për të qenë tërheqëse gjatë gjithë vitit duket se po japin rezultate. Këto vendpushime e kanë të qartë se nuk mund të mbështeten më vetëm te bora dhe po bëjnë gjithçka që munden për të ofruar një ofertë për katër stinët.

Projekt pilot për kanabisin: Qyteti i Cyrihut po kërkon edhe 900 pjesëmarrës

Qyteti i Cyrihut ka rritur numrin maksimal të pjesëmarrësve në projektin pilot “Züri Can” nga 2.100 në 3.000.

Qyteti e justifikon këtë me kërkesën në rritje, siç thuhet në një njoftim për shtyp përkatës.

Projekti ka filluar që nga marsi i vitit 2023 dhe synon të promovojë përdorimin e kanabisit me rrezik më të ulët.

“Për shkak të interesit në rritje, veçanërisht nga grupet që më parë kanë qenë të nën-përfaqësuara si gratë dhe përdoruesit e rastit, menaxhmenti i studimit ka vendosur të rrisë numrin e pjesëmarrësve në 3.000”, thuhet në deklaratë. Për më tepër, kufiri i sipërm prej 2.100 personash është arritur tashmë për një vit, prandaj qendrat nuk kanë qenë në gjendje të pranojnë përdorues të rinj në muajt e fundit pavarësisht kërkesës, shkruajnë shërbimet shëndetësore të qytetit, transmeton albinfo.ch.

Këshilltari i Qytetit nga GLP dhe Kryetari i Departamentit të Shëndetit të Cyrihut, Andreas Hauri, thekson: “Duke rritur numrin e pjesëmarrësve, ne po promovojmë mbrojtjen e shëndetit dhe po u ofrojmë konsumatorëve qasje të sigurt në kanabis.” Për më tepër, më shumë pjesëmarrës do të siguronin një ekuilibër më të mirë të rezultateve të studimit dhe një spektër më të gjerë të zakoneve të konsumit, shkruajnë zyrtarët.

Sipas deklaratës, Zyra Federale e Shëndetit Publik e ka miratuar tashmë rritjen. Studimi është planifikuar të zgjasë deri në tetor të vitit 2026. Po shqyrtohet edhe një zgjatje prej dy vitesh.

Dy eksperimente në kantonin e Cyrihut

Duhanpirësit mund të zgjedhin nga 20 lokacione: dhjetë farmaci, Qendrën e Informacionit për Barnat e Qytetit të Cyrihut dhe nëntë të ashtuquajtura klube shoqërore, ku pirja e duhanit është gjithashtu e mundur në dhomat e klubeve. Gama përfshin lule dhe rrëshirë kanabisi me përqendrime të përcaktuara qartë të THC/CBD dhe me cilësi organike zvicerane, shkruan SRF.

Pavarësisht nga “Züri Can”, është duke u zhvilluar edhe një studim tjetër në të gjithë kantonin mbi konsumin e kanabisit, i cili pati 4.500 pjesëmarrës në maj. Ky studim drejtohet nga shoqata private Swiss Cannabis Research. Palët e interesuara janë ende të mirëpritura të aplikojnë për këtë studim. Të dy projektet po monitorohen shkencërisht.

Fisnik Asllani vazhdon kontratën me Hoffenheimin

Fisnik Asllani e ka vazhduar kontratën me skuadrën gjermane Hoffenheim.

Pas dy viteve të fundit që i kaloi në formë huazimi, Asllani beson se është koha e duhur për ta dëshmuar veten në elitën e futbollit gjerman, transmeton albinfo.ch.

“Jam i kënaqur që kam zgjatur kontratën time me TSG Hoffenheim. Pas periudhave të huazimit të dy viteve të fundit, thjesht kisha ndjesinë se udhëtimi im në Hoffenheim ishte larg përfundimit. Jam shumë i motivuar dhe tani dua të afirmohem në TSG dhe të provoj veten në Bundesligë”, deklaroi Asllani për faqen zyrtare të klubit.

“E njoh klubin, shumë nga lojtarët në skuadër dhe të gjithë stafin e TSG. E gjithë kjo do ta bëjë kthimin tim më të lehtë, kështu që tani mund të përqendrohem plotësisht në aktivitetet e mia sportive”, deklaroi sulmuesi nga Kosova.

Gjatë sezonit të kaluar, ai pati një paraqitje mbresëlënëse në Bundesliga 2 me ekipin SV Elversberg, ku realizoi 18 gola dhe regjistroi 9 asistime në 33 ndeshje.

https://www.facebook.com/share/r/19HVSQXj9w/

Pas tragjedisë së qershorit, Grazi ka hapur llogari donacionesh

Qyteti i Grazit ka hapur një llogari donacionesh pas tragjedisë në BORG Dreierschützengasse në qershor.

Deri më tani janë transferuar 228.000 euro, të cilat do të transferohen në llogarinë e donacioneve të shoqatës prindërore, shkruan Zeit im Bild, transmeton albinfo.ch.

Paratë do të përdoren kryesisht për shpenzime që nuk mbulohen nga Akti i Mbrojtjes së Viktimave, Fondi i Mbrojtjes së Viktimave ose organizata, institucione ose sigurime të tjera.

Kush mund ta përdorë në të vërtetë portalin online ‘Anmeldung’ të Berlinit?

Vitin e kaluar, qyteti i Berlinit njoftoi një portal online për regjistrimin e adresës, por shumë prej banorëve të huaj të qytetit janë të përjashtuar nga ky shërbim digjital. Ja kush mund të regjistrohet digjitalisht në Berlin dhe kush jo.

Që nga prezantimi i shërbimeve të regjistrimit digjital në vjeshtën e kaluar, më pak se dhjetë për qind e njerëzve që kishin nevojë të regjistroheshin ose të ndryshonin adresën e tyre në Berlin e kanë bërë këtë online, raportoi Tagesspiegel të hënën.

Regjistrimi i adresës në zyrën lokale të qytetarëve, i njohur zakonisht si Anmeldung, është një kërkesë në Gjermani dhe përfaqëson një nga pengesat e para burokratike domethënëse që të sapoardhurit duhet të kalojnë. Është gjithashtu një detyrë bezdisëse, por e detyrueshme, që duhet ta plotësoni nëse zhvendoseni në një vendbanim të ri, transmeton albinfo.ch.

Berlini nisi në tetor një proces digjital për regjistrimin dhe çregjistrimin e vendbanimeve në kryeqytet, i cili synonte ta bënte procesin më të lehtë dhe të zvogëlonte ndjeshëm ngarkesën në zyrat administrative të qytetit.

Por shumë pak njerëz po aplikojnë për Anmeldung online, duke sugjeruar se edhe këtë herë përpjekjet e Berlinit drejt digjitalizimit mund të kenë dështuar. Një problem i madh me sistemin e ri digjital është se ai nuk funksionon për të gjithë, përfshirë një pjesë të madhe të banorëve të huaj të qytetit.

Nga 278.127 regjistrime të përfunduara në të gjithë qytetin nga janari deri në fund të majit të këtij viti, vetëm 25.736 u përfunduan online, sipas Tagesspiegel.

Kjo përkthehet në më pak se një në dhjetë persona. Kjo gjithashtu do të thotë se 252.391 regjistrime të tjera u bënë në zyrat e qytetarëve të Berlinit.

Takimet në këto zyra shpesh rezervohen shumë kohë përpara, që do të thotë se njerëzit që duhet të regjistrojnë adresën mund të presin me javë të tëra, ose të udhëtojnë nëpër qytet për të gjetur një takim të minutës së fundit në një zyrë tjetër.

Kush mund të regjistrohet në mënyrë digjitale?

“Që nga fundi i shtatorit, kushdo është në gjendje të regjistrojë vendbanimin e tij në Berlin në mënyrë digjitale,” shkroi Tagesspiegel në hyrje të raportit. Por kjo nuk është plotësisht e vërtetë.

Banorët e huaj jo-BE që jetojnë në Berlin nuk janë përfshirë në përpjekjet e qytetit për digjitalizim në këtë rast.

Për të qenë në gjendje të regjistroni adresën online, duhet të jeni shtetas i BE-së me një pasaportë të BE-së, si dhe të keni një eID dhe një llogari BundID. (Qytetarët jo-gjermanë të BE-së dhe EEA-së mund të duhet të aplikojnë së pari për një kartë eID.)

Por të gjithë banorët e huaj që kanë ardhur nga vende jashtë BE-së duhet ta kryejnë procesin personalisht.

Digjitalizimi nuk i përfshin të gjithë

Martina Klement (CSU), Sekretare e Shtetit për Modernizimin Administrativ dhe Digjitalizimin, i tha më parë Tagesspiegel se “tashmë ekzistojnë më shumë se 350 shërbime digjitale”, por ato “përdoren shumë rrallë nga berlinezët”.

Është e paqartë për çfarë përqindjeje të popullsisë janë realisht të disponueshme këto shërbime.

Në fund të vitit 2024, sipas zyrës statistikore të Gjermanisë, kishte 993.295 banorë të huaj të regjistruar në Berlin, që përbën pak më shumë se një të katërtën e popullsisë.

Përveç qytetarëve jo-gjermanë ose jo-BE që përjashtohen nga disa shërbime, të tjerëve u ndalohet gjithashtu ta bëjnë këtë nëse nuk kanë një eID funksionale.

Ndërkohë, zyrat e qytetarëve të Berlinit janë të mbingarkuara me numrin e madh të takimeve ditore, të përkeqësuar nga mungesa e punonjësve.

Kryebashkiaku Kai Wegner (CDU) kishte njoftuar më parë një synim për t’u mundësuar zyrave të qytetarëve të ofrojnë takime brenda 14 ditësh. Aktualisht, koha mesatare e pritjes është rreth 30 ditë.

Si të regjistroj vendbanimin tim?

Nëse jeni shtetas i BE-së me një eID gjermane, mund të regjistroheni online këtu. Nëse nuk e keni përdorur më parë eID-në, do t’ju duhet ta aktivizoni dhe më pas ta përdorni për të krijuar një llogari BundID.

Është një proces pak i gjatë, por mund të menaxhohet si me kompjuter ashtu edhe me smartphone (ose një kompjuter dhe lexues kartash USB) dhe aplikacionin AusweisApp.

Nëse nuk jeni nga një vend i BE-së ose EEA-së, atëherë do t’ju duhet të caktoni një takim në zyrën e qytetarëve.

Një mënyrë e lehtë për të gjetur një takim konkret për Anmeldung është përmes mjetit të faqes All About Berlin (zgjidhni “Si ta regjistroni adresën tuaj personalisht” dhe klikoni te “Gjetësi i takimeve për Anmeldung”).

Sigurohuni që t’i printoni dhe t’i merrni me vete të gjitha dokumentet e nevojshme. Do t’ju duhen:

  • Wohnungsgeberbestätigung (leja për regjistrim e nënshkruar nga qiradhënësi)

  • Formulari i aplikimit

  • Pasaporta ose dokumenti i identifikimit dhe leja e qëndrimit

  • Dokumentet e regjistrimit të automjetit (nëse keni një automjet)

Nëse është hera e parë që regjistroheni, mund të duhet gjithashtu të sillni:

  • Certifikatën e martesës

  • Nëse regjistroni një fëmijë, një letër pëlqimi nga kujdestari (nëse jeni të ndarë) dhe certifikatën e lindjes së fëmijës

Fjalor i dobishëm

Zyra e qytetarëve – das Bürgeramt
ID personale – der Personalausweis
Rezidenca – der Wohnsitz
Formulari i regjistrimit të vendbanimit (konfirmimi zyrtar i regjistrimit për zhvendosje) – Amtliche Meldebestätigung für die Umzugsmeldung

Burim Ahmetaj, një CFC në moshën 45 vjeçare dhe një jetë të re – falë Nenit 32

Burim Ahmetaj punoi në industri për një kohë të gjatë pa një kualifikim formal. Neni 32 i Zyrës Federale të Profesionistëve (OFPr) i lejoi atij më në fund të merrte një Certifikatë Federale të Aftësisë në fushën e fëmijërisë së hershme.

“Kanë qenë dy vjet të ndërlikuara, jetë e përditshme, për mua dhe gruan time. Por në fund ndihem shumë krenar,” tha Burim Ahmetaj, i cili sapo ka festuar një moment të rëndësishëm në jetën e tij dhe të familjes: në moshën 45 vjeç ai mori CFC-në (Certifikatën Franceze të Trajnimit Profesional) si Asistent Social dhe Arsimor.

Një certifikim i vonë falë Nenit 32 të Ordinancës mbi Trajnimin Profesional. I rezervuar për të rriturit, ky sektor mbetet pak i kuptuar nga popullsia. Në kantonin e Neuchâtel-it, i cili sapo ka rritur mbështetjen financiare për këtë rrugë, rreth njëqind njerëz kanë marrë një kualifikim në fund të këtij viti akademik, shkruan arcinfo.ch.

Me një shikim të sjellshëm dhe një zë të qetë, tani i martuar dhe baba i pesë fëmijëve, Burim Ahmetaj kishte, si shumë të tjerë, një rini të pavendosur. “Në moshën 16 vjeç fillova një praktikë si bojaxhi shtëpish,” shpjegon ai. “Por nuk më pëlqeu, kështu që e lashë në gjysmë të rrugës.”

Në fund ai përfundoi duke punuar në industri. Së pari si teknik, pastaj si udhëheqës ekipi dhe së fundmi si kontrollues cilësie. Gjatë më shumë se 10 viteve ai u ngjit në shkallët e karrierës duke përfunduar disa kurse trajnimi, por ende pa një diplomë zyrtare, përcjell albinfo.ch.

Në vitin 2017, një mundësi karriere për gruan e tij prishi organizimin e jetës familjare dhe e detyroi të ndryshonte rrënjësisht drejtim për herë të parë. “Më duhej të isha më i disponueshëm,” kujton ai. “Kërkova të ulja shkallën e aktivitetit tim, por nuk ishte e mundur. Kështu që vendosa të jepja dorëheqjen dhe të bëhesha një baba që rrinte në shtëpi.”

Për tre vjet, babai i ri iu përkushtua tërësisht familjes së tij, ndërsa mendonte edhe për të ardhmen e tij profesionale. Aktiv në fushën e fëmijërisë së hershme, gruaja e tij e inkurajoi të ndiqte këtë drejtim. “Unë tashmë kisha pak përvojë,” kujton ai. “Por duhej të isha i sigurt.”

Me fëmijët që po bëheshin më të pavarur, Burim Ahmetaj vendosi të ndryshonte karrierë. Disa muaj përvojë pune në një çerdhe e konfirmuan vendimin e tij dhe më pas, në vitin 2020, ai siguroi një punë në Isles aux Enfants në Areuse. “Punova atje për një vit, ishte e mrekullueshme,” buzëqesh ai. “Gjatë pandemisë Covid, çerdhja kishte mungesë stafi, por pastaj nuk mundën të më mbanin.”

Një shans i dytë

Me mbështetjen e menaxhmentit të tij, ai u punësua në La Chaux-de-Fonds, në Ma crèche sous les étoiles, ku punon ende sot. Çështja e trajnimit lindi shpejt. “Kishte detyra që nuk mund t’i bëja, si të dilja për shëtitje me fëmijët,” shpjegon ai. “Gruaja ime dhe menaxhmenti më inkurajuan fuqimisht. Atëherë dëgjova për Nenin 32.”

Neni 32, i cili hyri në fuqi më 1 janar 2004 me Ligjin e ri Federal për Trajnimin Profesional, synon t’u mundësojë të rriturve pa një certifikatë ose diplomë ekuivalente, por me përvojë profesionale, të marrin një kualifikim të njohur. Kjo rrugë ofron mundësinë për të hyrë direkt në provimin përfundimtar për një profesion (CFC ose AFP) pa ndjekur trajnim tradicional shkollor, por përmes kurseve modulare ose vetë-studimi.

Kantoni i Neuchâtel-it ishte ndër të parët që strukturoi një sistem mbështetës. I udhëhequr nga Shërbimi i Trajnimit dhe Orientimit Pas-Detyrimit (SFPO), i cili ofron për shembull vlerësime aftësish, planifikim modulesh dhe mbështetje metodologjike, certifikimi profesional për të rriturit merr gjithashtu mbështetje financiare nga shteti, i cili e ka forcuar atë së fundmi.

Shumë mirënjohës ndaj kantonit që u kujdes për trajnimin e tij teorik, si dhe ndaj gruas që e mbështeti shumë çdo ditë, Burim Ahmetaj mori CFC-në e tij me nderime dhe mesataren më të mirë të të gjitha procedurave të Nenit 32.

Por ai do të presë edhe disa ditë para se të shkojë me pushime. Me kërkesë të SFPO-së, ai ka pranuar të bëhet “ambasador” për Nenin 32, duke xhiruar një video të shkurtër promovuese që do të jetë e disponueshme në internet nga shtatori.

Sa i përket të ardhmes, ajo është tashmë thuajse e gjitha e planifikuar. “Kjo diplomë më hap dyer, më lejon të zgjeroj horizontet e mia. Në shtator do të kthehem në punë në Areuse në Isles aux Enfants, një vend ku e shijova shumë. Do ta mbaj të qëndrueshme për një vit dhe pastaj, pse jo, do të nis një trajnim të lartë si edukator i fëmijërisë së hershme.”

Rritet numri i turistëve të huaj në Maqedoni të Veriut

Enti Shtetëror i Statistikës në Maqedoninë e Veriut ka njoftuar se numri i turistëve në maj të vitit 2025 është 130.739, prej të cilëve 22.4 për qind janë turistë vendorë, ndërsa 77.6 për qind turistë të huaj.

Sipas njoftimit, gjatë muajit maj janë evidentuar 231.313 fjetje, prej të cilave 28.8 për qind janë realizuar nga turistë vendorë dhe 71.2 për qind nga turistë të huaj, transmeton albinfo.ch.

Sa i përket periudhës janar deri maj 2025, krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit paraprak, numri i përgjithshëm i turistëve është rritur për 16.3 për qind. Te turistët vendorë ka një ulje prej 1.0 për qind, ndërsa te turistët e huaj një rritje prej 23.6 për qind.

Numri i përgjithshëm i fjetjeve është rritur për 12.0 për qind. Te turistët vendorë ka një rënie të lehtë prej 0.3 për qind, ndërsa te turistët e huaj një rritje prej 18.7 për qind

A mund të gjobitesh vërtet për vrasjen e grerëzave në Gjermani?

Grerëzat në Gjermani mbrohen nga Akti Federal i Ruajtjes së Natyrës i vendit. Ja pse nuk duhet të shkoni përreth duke i vrarë ato.

Nuk do të ishte verë në Gjermani pa grerëza. Kushdo që organizon një piknik në park apo edhe një barbeque në ballkon gjatë muajve të verës këtu, me siguri do të ketë të bëjë me të paktën disa prej tyre.

Grerëzat që do të gjeni më shpesh në Gjermani janë grerëza e zakonshme dhe grerëza gjermane. Ato nuk janë vërtet të rrezikshme, përveç për njerëzit që kanë alergji ndaj pickimeve të tyre.

Këto dy specie kanë një pamje shumë të ngjashme dhe mund të jenë po aq bezdisëse për shkak të shijes së tyre për pije të ëmbla, fruta dhe madje edhe mish.

Por, ndërsa një çift grerëzash të uritura mund të jenë mjaft të bezdisshme, këshillohet të mos përpiqeni t’i shtypni ato, transmeton albinfo.ch.

Në fakt, nëse keni sukses në vrasjen e një grerëze, teknikisht mund të detyroheni të paguani mijëra euro gjoba, sipas ligjit gjerman.

A mund të gjobitem vërtet për vrasjen e një grerëze?

Përgjigja e shkurtër është po.

Jeta e egër në Gjermani në përgjithësi mbrohet nga Akti Federal i Ruajtjes së Natyrës (Bundesnaturschutzgesetz).

Grerëzat në veçanti përmenden në aktin e ruajtjes dhe mbrohen nga kapja, lëndimi ose vdekja pa shkak të arsyeshëm.

Gjobat e rekomanduara për vrasjen e grerëzave ndryshojnë nga shteti në shtet, por ato fillojnë nga rreth 5 mijë euro dhe mund të shkojnë deri në 50 mijë euro.

Megjithatë, kjo gjobë rrallë zbatohet. Në përgjithësi ekziston si një masë parandaluese dhe ka disa përjashtime të rëndësishme.

Një avokat gjerman i specializuar në ligjin e kafshëve, Andreas Ackenheil, i tha Euronews se njerëzit që janë alergjikë ndaj pickimeve të grerëzave mund të lejohen të vrasin një grerëz nëse janë të kërcënuar, shkruan The Local.

Përveç kësaj, foletë problematike të grerëzave mund të hiqen, por kërkohet një leje.

Prandaj, nëse gjeni një fole grerëzash në shtëpinë tuaj, është më mirë të telefononi një shërbim për kontrollin e dëmtuesve, i cili do të ketë lejen e nevojshme për të trajtuar heqjen.

Shumë kafshë të tjera të egra gëzojnë mbrojtje të ngjashme me grerëzat në Gjermani, duke përfshirë brumbujt, bletët dhe fluturat, si dhe ketrat, urithët dhe ujqërit.

Pra, në përgjithësi, vrasja e kafshëve të egra në Gjermani nuk është e këshillueshme.

Si të merreni me grerëzat ligjërisht

Një frazë gjermane për grerëzat është mjaft domethënëse. Ajo thotë: vrit një dhe pesë të tjera do të marrin pjesë në funeral.

Ka njëfarë të vërtete shkencore në këtë idiom. Është vërejtur se një grerëz në vështirësi mund të dërgojë një sinjal feromoni që tërheq grerëza të tjera, sikur të thërrasë për ndihmë.

Prandaj, në vend që të vrisni një grerëz ose ta largoni me dhunë, këshilla më e mirë për t’u marrë me to është të ruani qetësinë dhe të shmangni goditjet direkte.

Grerëzat tërhiqen nga aromat, pra nga aroma e ushqimit, ndaj masat e mira të higjienës si mbajtja e ushqimeve të mbuluara dhe moslejimi i grumbullimit të mbeturinave të ushqimit janë ndër parandalimet më të mira.

Mbajtja e pijeve të mbuluara gjithashtu ndihmon.

Ndjeshmëria e grerëzave ndaj aromës mund të përdoret gjithashtu kundër tyre. Vendosni disa thelpinj në një fetë limoni ose digjni pak llum kafeje për t’i larguar.

Nëse gjithçka tjetër dështon, një ofertë e vogël mund të shpërqendrojë disa grerëza dhe t’i mbajë të zëna diku tjetër ndërsa ju hani. Një sasi e vogël reçeli ose pak frut i pjekur disa metra larg tryezës tuaj të piknikut duhet të jetë e mjaftueshme.

Grerëzat mund të kontrollojnë ende ushqimin tuaj, por pasi të jenë larguar disa herë, ka gjasa ta kuptojnë.

Rreth grerëzave në Gjermani

Grerëzat (Wespen në gjermanisht) quhen gjithashtu grerëza të verdha dhe janë të lidhura ngushtë me bletët dhe milingonat. Ato jetojnë në grupe familjare në një fole me një mbretëreshë që lëshon vezë dhe një grup punëtorësh jo riprodhues.

Sipas organizatës mjedisore BUND, ka rreth 630 lloje unike grerëzash në Gjermani.

Grerëzat luajnë role të rëndësishme në ekosistemet lokale si grabitqarë dhe si pre. Një koloni e vogël grerëzash mund të hajë deri në 3 mijë insekte të tjerë në ditë, si mizat dhe mushkonjat.

Ato janë gjithashtu të dobishme si pjalmues për disa bimë me lule.

Një qytet tjetër zviceran ndalon të huajt të hyjnë në pishinat e tij

Pasi qyteti i Porrentruy në kantonin Jura u ndaloi njerëzve nga Franca fqinje të përdornin pishinën e tij komunale, një qytet tjetër zviceran, Bazeli, po ndjek shembullin.

Këshilli komunal ka kufizuar qasjen në pishinën në Porrentruy nga 4 korriku deri më 31 gusht, pra gjatë gjithë verës.

Ky hap drastik rrjedh nga rastet e shumta të sjelljeve të këqija nga të rinjtë që kanë ardhur në këtë qendër nga komunitetet fqinje në Francë.

Siç raportoi së fundmi The Local, incidentet përfshijnë ngacmimin e grave të reja, gjuhë të papërshtatshme, not me të brendshme dhe madje sjellje të dhunshme pasi janë qortuar.

Kjo masë zbatohet vetëm për njerëzit që jetojnë përtej kufirit, ndërsa qytetarët francezë që kanë një leje pune ose qëndrimi zvicerane përjashtohen nga ky rregull, transmeton albinfo.ch.

Ashtu si Porrentruy, edhe Bazeli ndodhet shumë afër Francës. Në fakt ai ndan një kufi me qytetin francez të Saint-Louis.

Disa nga pishinat publike të Bazelit raportojnë gjithashtu se kanë përjetuar sjellje problematike, përfshirë ngacmime, të nxitura nga larës nga përtej kufirit, sipas Steve Beutler, kreut të Zyrës së Sportit të Bazelit.

“Ky fenomen nuk ka qenë kurrë kaq i hapur sa këtë vit”, tha Beutler.

Ai përmendi agresionin, mungesën e respektit dhe mosrespektimin e rregullave të higjienës, siç është hyrja në ujë pa bërë dush ose me të brendshme, të gjitha këto janë në rritje.

Por kjo nuk është e gjitha. Policia e Bazelit raportoi se në pesë javët e fundit ka ndërhyrë rreth 10 herë në pishinën Gartenbad St. Jakob, kryesisht për grindje dhe vjedhje, të kryera kryesisht nga njerëz nga Franca.

Çfarë po bëhet për të luftuar këtë problem?

Kantoni po merr masa të ndryshme parandaluese.

“Personeli i sigurisë do të shtohet për të zbatuar më mirë rregullat”, tha Beutler. “Nëse është e nevojshme, do të lëshohen ndalime hyrjeje.”

Gjithashtu mund të zbatohen kode më të rrepta veshjeje për arsye higjienike.

Ato do të përfshinin lejimin vetëm të rrobave të banjës dhe mbathjeve të ngushta, për të parandaluar veshjen e të brendshmeve poshtë tyre.

Zvicra është një shembull për ne

Sidomos në rastin e Porrentruy, reagimet ndaj ndalimit ndryshojnë shumë.

Komisioni Federal Kundër Racizmit, për shembull, tha se kjo masë dëmton imazhin e Zvicrës, prandaj është thelbësore të gjendet një zgjidhje proporcionale dhe jo diskriminuese, shkruan The Local.

Megjithatë, deputeti francez Matthieu Bloch ka një pikëpamje krejtësisht të ndryshme.

Në vend që ta kritikojë ndalimin, ai e mbështet atë dhe u tha autoriteteve të Porrentruy gjatë një vizite të kohëve të fundit:

“Po ju them shumë qartë, vendimi i bashkisë së Porrentruy është plotësisht legjitim.”

“Sikur të kishim të njëjtat burime dhe të njëjtën kulturë si Zvicra, ndoshta do të kishim më pak probleme”, shtoi ai. “Ekziston njëfarë lirie në Francë që nuk e gjejmë në vendin tuaj. Ju jeni një shembull për ne.”

“Ëndrra Pa Kufi, Opera Pa Mure” – Rame Lahaj International Opera Festival, hap siparin më 23 korrik

Për pesë vite me radhë, Festivali Ndërkombëtar i Operës Rame Lahaj (RLIOF) ka qenë më shumë se një ngjarje artistike. Ai ka qenë një mision për të ndërtuar një vizion të përbashkët për të ardhmen kulturore të Kosovës.

Nën temën “Ëndrra pa kufi, opera pa mure”, edicioni i pestë përforcon thirrjen për ndërtimin e një shtëpie opere në vend, jo si luks, por si një nevojë jetike për zhvillimin artistik dhe shoqëror. Pavarësisht mungesës së infrastrukturës, festivali ka transformuar çdo hapësirë të hapur në një skenë të denjë për artistët dhe publikun, duke dëshmuar se një vizion i fortë mund të kapërcejë çdo pengesë fizike.

Ky festival ka krijuar ura mes Kosovës dhe botës, duke sjellë artistë të nivelit më të lartë nga shumë vende për të ndarë artin dhe përvojën e tyre me artistët e rinj vendas. Duke qenë një gjuhë universale, opera bashkon, ngjall shpresë dhe promovon mirëkuptim. Përmes këtij misioni, RLIOF vazhdon të mbjellë ëndrra dhe të ngrejë zërin për një të ardhme ku Kosova do të ketë shtëpinë e saj të operës, një vend ku brezat e rinj do të mund të rriten dhe edukohen me dinjitet.

Programi artistik

Shënoni në kalendarin tuaj datat e mëposhtme të mbrëmjeve muzikore të edicionit të pestë të Rame Lahaj International Opera Festival, që do të hapë dyert më 23 korrik deri më 2 gusht. Për plot 10 ditë, RLIOF do të përcjellë netë të paharrueshme muzikore dhe një sërë aktivitetesh të larmishme për të gjithë pjesëmarrësit.

23 korrik | 20:30 Nexhmije Pagarusha (hapësira e jashtme e Bibliotekës Kombëtare, Prishtinë)
24 korrik | 20:00 Nexhmije Pagarusha (American Retail Park, Interex, Pejë)
25 korrik | 20:00 Nexhmije Pagarusha (pika kryesore e Interex, Mitrovicë)
27 korrik | Educating the audience of the future
28 korrik | 20:30 Opera Night (hapësira e jashtme e Bibliotekës Kombëtare, Prishtinë)
29 korrik | 20:30 New Generation (Universiteti i Arteve, Prishtinë)
30 korrik | 20:30 Ensemble Evening (hapësira e jashtme e Bibliotekës Kombëtare, Prishtinë)
2 gusht | 20:30 Gala Night “Rame Lahaj & Friends” (Sheshi Skënderbeu, Prishtinë)

Për informacion të përditësuar të mbrëmjeve muzikore dhe aktiviteteve të tjera të festivalit, na ndiqni në rrjetet tona sociale, në web faqe si dhe përmes emailit:
Email: [email protected]
Facebook: https://www.facebook.com/rl.operafestival
Instagram: https://www.instagram.com/rl.operafestival/?hl=en
Web: https://www.rliof.com/
Për akreditim: [email protected]

Biletat për Gala Night Rame Lahaj & Friends:
Online: https://www.rave-travel.com/tickets-en.nspx?eventid=3929
Kurse të gjitha mbrëmjet tjera janë të hapura për publikun.

Hagë: Apeli ulë në 13 vjet burg dënimin e Pjetër Shalës

Paneli i Gjykatës së Apelit në Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë ka marrë vendim t’i ulë dënimin në 13 vjet burg Pjetër Shalës, i dënuar për krime lufte.

Paneli gjeti shkelje në aktgjykimin e Themelores teksa rrëzoi shumicën e pikave të ankesës së Shalës.

Ish-pjesëtari i Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, u dënua me 18 vjet burg në korrik të vitit 2024, pasi u shpall fajtor për ndalim arbitrar, torturë dhe vrasje të paligjshme në Fabrikën e Metalit në Kukës, transmeton albinfo.ch.

ANP “Adem Jashari”: Rritje e ndjeshme e fluturimeve dhe udhëtarëve gjatë majit

Agjencia e Statistikave e Kosovës ka publikuar statistikat e transportit dhe telekomunikimit për muajin maj, ku shihet një rritje e ndjeshme në numrin e fluturimeve dhe udhëtarëve krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.

“Në muajin maj 2025, numri i fluturimeve të realizuara ishte 1 169, ose 16.7 për qind më shumë sesa në periudhën e njëjtë të vitit të kaluar. Ndërsa numri i udhëtarëve në total ishte 381 458, ose 13.3 për qind më shumë sesa në periudhën e njëjtë të vitit të kaluar (maj 2024)”, thuhet në njoftimin e ASK-së.

Sipas njoftimit, në sektorin e telekomunikimit të dhënat tregojnë se numri i përdoruesve të rrjetit telefonik fiks në maj 2025 ishte 68 mijë e 478, që paraqet një rënie prej 1 për qind krahasuar me majin e vitit të kaluar. Edhe numri i përdoruesve me parapagim (prepaid) ka pësuar rënie, duke zbritur në 1 milion e 476 mijë e 646, ose 0.47 për qind më pak sesa në periudhën e njëjtë të vitit të kaluar, përcjell albinfo.ch.

Nga ana tjetër përdoruesit me kontratë (postpaid) janë rritur në 313 mijë e 760, që përfaqëson një rritje prej 2.93 për qind.

Kandidatët për Këshillin e Cyrihut, në mesin e tyre edhe Përparim Avdili

Më 8 mars të vitit 2026 qytetarët e Cyrihut do t’u drejtohen kutive të votimit për të zgjedhur përbërjen e re të Këshillit (Ekzekutivit) të Qytetit. Zgjedhjet do të shënojnë largimin nga skena politike të tre figurave kyçe: kryetares aktuale të bashkisë, Corine Mauch (SP), drejtorit të ndërtimit André Odermatt dhe drejtorit të shkollave dhe sporteve Filippo Leutenegger (FDP), shkruan 20minuten, transmeton albinfo.ch.

Ndërkohë pesë nga anëtarët aktualë të ekzekutivit komunal, Simone Brander (SP), Daniel Leupi dhe Karin Rykart (Të Gjelbrit), Andreas Hauri (GLP) dhe Michael Baumer (FDP), do të kërkojnë rizgjedhjen, ndërsa një numër figurash të reja po synojnë të zënë vend në këtë trup drejtues.

Kandidatët kryesorë

SP, Partia Socialdemokrate

Céline Widmer (47), deputete në Këshillin Kombëtar dhe ish-anëtare e Këshillit Kantonal. Inxhiniere zëri dhe studiuese e shkencave politike, Widmer shihet si një nga figurat kryesore të së majtës.

Tobias Langenegger (40), ekonomist dhe anëtar i Këshillit Kantonal që nga viti 2015. Fokusin e ka te banesat e përballueshme dhe mbrojtja e qiramarrësve.

FDP, Liberalët e Lirë

Përparim Avdili (37), president i FDP-së së qytetit të Cyrihut, njëherësh asamblist nga kjo parti dhe ekspert financiar. Shqiptar me prejardhje nga Maqedonia e Veriut, ai kërkon të bëhet anëtar dhe president i Këshillit të Qytetit.

Marita Verbali, sipërmarrëse në fushën e shëndetësisë dhe anëtare e këshillit bashkiak që nga viti 2023. Drejtoreshë strategjike në Spitalin e Qytetit të Cyrihut.

SVP, Partia Popullore Zvicerane

Ueli Bamert (45), drejtor komunikimi në sektorin e energjisë. Bamert synon jo vetëm hyrjen në këshill, por edhe postin e kryetarit të bashkisë. Partia e tij nuk ka qenë pjesë e ekzekutivit për 34 vjet.

Të Gjelbrit

Balthasar Glättli (53), anëtar i Parlamentit të Zvicrës (Dhoma Nacionale) dhe ish-president i Partisë së Gjelbër. Aktivist i hershëm për drejtësinë klimatike dhe politikën e migracionit.

Mitte, Partia e Qendrës

Karin Weyermann, avokate dhe ish-anëtare e parlamentit. Synon kthimin e partisë Mitte në ekzekutivin komunal pas mungesës që nga viti 2018.

EVP, Partia Ungjillore Popullore (Evangelische Volkspartei)

Sandra Gallizzi (53), podiatriste dhe sipërmarrëse me përvojë në administratën kishtare dhe në këshillin bashkiak që nga viti 2023.

GLP, Liberalët e Gjelbër

Serap Kahriman (35), avokate dhe drejtuese e mbrojtjes së mjedisit në kantonin Schaffhausen. Anëtare e këshillit bashkiak që nga viti 2022.

AL, Lista Alternative

Tanja Maag (51), infermiere dhe zyrtare arsimi. Me përvojë në sektorin e shëndetësisë, ajo kërkon rikthimin e AL-së në këshill pas humbjes së vendit në vitin 2022.

Zgjedhjet e 8 marsit priten me interes të lartë, me një përbërje shumëngjyrëshe kandidatësh që reflekton diversitetin politik, shoqëror dhe kulturor të qytetit të Cyrihut, transmeton albinfo.ch.

Gjermani: Kërkohet rishikim i orareve të pushimeve shkollore

Ministrja e Arsimit e landit të Veri-Rhein-Westfalisë (NRW), Dorothee Feller, ka bërë thirrje për ndryshime në oraret e pushimeve shkollore, duke kërkuar një rregullore të unifikuar për të gjitha landet gjermane, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Në një deklaratë për gazetën Westdeutsche Allgemeine Zeitung, politikania e CDU-së tha se dëshiron që pushimet verore të fillojnë më vonë në NRW dhe rajonet e tjera veriore të Gjermanisë.

“Justifikimi i dikurshëm që pushimet në Bavari duhet të fillonin më vonë për shkak të ndihmës në korrje nga nxënësit, nuk është më i vlefshëm sot,” theksoi Feller. Ajo shtoi se rregullat aktuale janë të pabarabarta dhe se një qasje e përbashkët për gjithë Gjermaninë do të ishte më e drejtë dhe më funksionale.

Megjithatë, ministrja sqaroi se ndryshimet nuk do të ndodhin para vitit 2030, pasi deri atëherë datat e pushimeve janë të përcaktuara tashmë sipas marrëveshjeve ndërlande, transmeton albinfo.ch.

Aksionet zvicerane bien pas paralajmërimit për tarifa të reja nga SHBA

Tregu zviceran i aksioneve ka nisur javën me rënie, pas lajmit se Shtetet e Bashkuara do të vendosin tarifa shtesë prej 30 përqind për mallrat e Bashkimit Evropian, duke filluar nga 1 gushti, shkruan SRF, transmeton albinfo.ch.

Indeksi kryesor SMI (Swiss Market Index) ra menjëherë pas hapjes me 0.41 përqind, duke zbritur në 11,888 pikë. Kjo lëvizje reflekton shqetësimet e investitorëve për ndikimin e mundshëm ekonomik që mund të kenë masat proteksioniste amerikane ndaj tregtisë ndërkombëtare.

Ekspertët vlerësojnë se Zvicra, megjithëse nuk është pjesë e BE-së, mund të preket indirekt përmes lidhjeve të ngushta ekonomike me vendet anëtare dhe përmes zinxhirëve ndërkombëtarë të furnizimit.

Tarifat mund të ndikojnë në kompanitë eksportuese, veçanërisht ato që operojnë në sektorët e teknologjisë, industrisë farmaceutike dhe prodhimit të makinerive, transmeton albinfo.ch.

Ndërprerje të mëdha në transportin publik në Cyrih deri më 31 korrik

Qyteti i Cyrihut po përballet me ndërprerje të mëdha në rrjetin e transportit publik për shkak të punimeve të mëdha ndërtimore në dhe rreth stacionit qendror të trenit (Zurich HB). Autoritetet kanë njoftuar se deri më 31 korrik, 13 linja tramvaji dhe autobusi do të preken nga devijimet dhe kufizimet, duke ndikuar ndjeshëm në qarkullimin e përditshëm të udhëtarëve, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Si pjesë e ndërhyrjeve, ura Bahnhofbrücke është mbyllur për qarkullimin e veturave, duke kërkuar devijime të detyruara edhe për shoferët. Ndërprerjet kanë prekur disa nga linjat më të përdorura në qytet.

Tramvajet:

  • Linja 3: Operon vetëm nga Albisrieden deri në ndalesën zëvendësuese Bahnhofplatz/HB në Gessnerallee.

  • Linja 4: Nga Altstetten Nord deri në Sihlquai/HB dhe më tej në drejtim të Seebach.

  • Linja 6: Nga Zoo në Central dhe pastaj përmes Limmatquai në stacionin Stadelhofen.

  • Linja 7: Nga Wollishoferplatz deri në Bahnhofstrasse/HB.

  • Linja 8: Nga Hardturm në Bellevue dhe përmes Kunsthaus në Klusplatz.

  • Linja 10: Nga Aeroporti i Cyrihut në Central dhe nëpërmjet Limmatquai në Tiefenbrunnen.

  • Linja 11: Nga Rehalp në Paradeplatz e më tej në Albisgütli.

  • Linja 13: Nga Frankental në Sihlquai/HB dhe më tej nëpërmjet Schaffhauserplatz e Oerlikon në Auzelg.

  • Linja 14: Niset nga ndalesa zëvendësuese në Bahnhofplatz/HB (Gessnerallee) drejt Triemlit.

  • Linja 15: Nga Stettbach përmes Schaffhauserplatz, Bellevue e deri në Klusplatz.

  • Linja 17: Operon vetëm gjatë ditëve të punës nga ora 07:00 deri në 18:00 mes Werdhölzli dhe Milchbuck përmes Sihlquai/HB.

Autobusët:

  • Linja 31: Do të funksionojë në dy seksione të ndara, nga Hermetschloo deri në Bahnhofplatz/HB dhe nga Stacioni Qendror në Kienastenwies.

  • Linja 46: Nuk do të operojë midis Okenstrasse dhe Bahnhofquai/HB. Ajo devijohet përmes Kornhausstrasse dhe Nordstrasse në drejtim të Rütihof.

Autoritetet e transportit në Cyrih këshillojnë qytetarët dhe vizitorët të planifikojnë udhëtimet me kohë, të përdorin aplikacione për informacione në kohë reale dhe të llogarisin kohë shtesë për destinacionet e tyre, transmeton albinfo.ch.

Zvicër: Tre të burgosur tentuan të arratisen nga burgu në Sion

Tre të burgosur tentuan të arratiseshin nga burgu i Sionit të dielën në mëngjes, duke nxitur një operacion të gjerë policor që përfundoi me ndalimin e tyre, shkruan swissinfo, transmeton albinfo.ch.

Sipas njoftimit të policisë kantonale të Valais, incidenti ndodhi rreth orës 08:20, kur të burgosurit, në rrethana që ende nuk janë qartësuar, arritën të ngjiteshin në çatinë e institucionit me qëllim arratisjen.

Në vendngjarje u angazhuan 35 zyrtarë të policisë, përfshirë njësinë e ndërhyrjes, grupin negociator dhe njësinë e qenve të shërbimit. Operacioni përfundoi pak para mesditës me ndalimin e tre personave, dy prej të cilëve u plagosën dhe u dërguan me urgjencë në spital.

Policia njoftoi se të ndaluarit kishin qenë në paraburgim për disa muaj dhe se në asnjë moment nuk ka pasur rrezik për publikun.

Zyra e Prokurorit Publik ka nisur një hetim të plotë për të sqaruar motivet dhe mënyrën se si ndodhi përpjekja për arratisje, transmeton albinfo.ch.

Zvicër: A është diskriminuese tarifa e tranzitit për të huajt?

Në përpjekje për të lehtësuar trafikun e rënduar gjatë festave dhe sezonit të pushimeve verore, në Parlamentin Federal të Zvicrës janë paraqitur pesë propozime të reja për vendosjen e një tarife tranziti për turistët e huaj që kalojnë përmes autostradës A2 dhe Tunelit Gotthard, shkruan SRF, transmeton albinfo.ch.

Kjo rrugë bëhet veçanërisht e mbingarkuar gjatë Pashkëve, Ditës së Pentekostit dhe fillimit të pushimeve verore, kur turistë nga e gjithë Evropa udhëtojnë drejt jugut përmes Zvicrës. Radhët shpesh shtrihen për kilometra të tëra.

Sipas njërit nga përkrahësit e propozimit, Simon Stadler, anëtar i Këshillit Kombëtar nga kantoni Uri, tarifa do të zbatohej përmes skanimit automatik të targave në hyrje të autostradës, për shembull nga Weil am Rhein në Gjermani deri në Como të Italisë. Çmimet do të jenë dinamike, pra më të larta në ditë festash dhe më të ulëta gjatë javës kur trafiku është më i lehtë.

“Kështu përpiqemi të ndajmë trafikun e pikut dhe ta bëjmë rrjedhën më të qetë,” tha Stadler, duke shtuar se aktualisht banorët e Uri-t po diskriminohen, pasi shpesh mbeten të bllokuar në trafikun e rënduar dhe nuk arrijnë në punë apo në shtëpi me kohë.

Kritikët pyesin nëse një tarifë që prek kryesisht shoferët e huaj do të përbënte diskriminim. Por mbështetësit e idesë theksojnë se masa është e domosdoshme për menaxhimin e trafikut dhe për të mbrojtur interesin e qytetarëve vendas.

Për momentin nuk është e qartë nëse tarifa tranziti është në përputhje me marrëveshjet ekzistuese të transportit tokësor midis Zvicrës dhe Bashkimit Evropian. Sipas disa informacioneve fillestare nga departamenti i ministrit të transportit Albert Rösti, taksa mund të jetë në përputhje me traktatet, por kjo mbetet për t’u konfirmuar.

“Këshilli Federal ende duhet të negociojë me BE-në dhe më pas çështja do të rikthehet në Parlament,” deklaroi Bruno Storni, deputet i SP-së nga Ticino.

Klubi Turistik i Zvicrës (TCS) ende nuk ka marrë një qëndrim përfundimtar mbi këto propozime. Deri tani, organizata ka kundërshtuar propozime të ngjashme për shkak të vështirësive praktike, burokracisë dhe mospërputhjes me ligjin ekzistues, sipas zëdhënësit Marco Wölfli.

Ndërkohë, Këshilli Federal pritet të japë qëndrimin e tij zyrtar në muajt në vijim, transmeton albinfo.ch.

Zvicër: Parashikohet rritje e pagave për vitin 2025

Pas një periudhe të gjatë me inflacion të lartë dhe rënie të fuqisë blerëse, punonjësit në Zvicër pritet të përjetojnë një rritje reale të pagave prej mesatarisht 0.7% në vitin 2025, sipas anketës vjetore të kryer nga UBS me pjesëmarrjen e afro 350 kompanive, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Kjo rritje konsiderohet një kompensim pothuajse i plotë për humbjet e fuqisë blerëse të regjistruara që nga viti 2022, duke sjellë një ndikim pozitiv jo vetëm për individët, por edhe për ekonominë në tërësi, falë konsumit të shtuar.

Sipas raportit, sektori i IT-së dhe telekomunikacionit, bashkë me industrinë e energjisë, furnizimit dhe menaxhimit të mbeturinave, prijnë me rritjen më të lartë të pagave, duke shënuar një mesatare prej 2%. Në këtë grup përfituesish renditen edhe punonjësit e industrive kimike dhe farmaceutike, ku rritja parashikohet të jetë rreth 1.7%, mbi mesataren kombëtare, transmeton albinfo.ch.