Në sheshin Zahir Pajaziti në Prishtinë, sot në prag të përvjetorit të Pavarësisë së Kosovës, është zhvilluar aktiviteti “Yjet që nuk u rritën”.
Aktiviteti i nisur me iniciativë të “British School of Kosova”, është zhvilluar për t’i nderuar 1432 fëmijët martirë të Kosovës, transmeton albinfo.ch.
OJQ CICAT ka njoftuar se për herë të dytë po rikthehet në Cyrih me Ankandin Bamirës të Pikturave, duke vazhduar traditën e mbështetjes për pacientet në Klinikën e Onkologjisë dhe kauzën humanitare që kjo organizatë përfaqëson.
Organizatorët kanë shprehur mirënjohjen e tyre për të gjithë pjesëmarrësit dhe mbështetësit e Ankandit Bamirës të Artit të vitit të kaluar, duke theksuar se kontributi i tyre ishte thelbësor për suksesin e ngjarjes dhe për realizimin e misionit humanitar.
Edicioni i këtij viti do të moderohet nga Resul Sinani dhe Kaltrina Ajeti, të cilët me profesionalizmin dhe përvojën e tyre do ta udhëheqin mbrëmjen me karakter artistik dhe humanitar. Ngjarja mbahet nga ora 20 në restoranin Andulino në Cyrih.
Ankandi synon të bashkojë artin me solidaritetin, duke krijuar një platformë ku përmes veprave artistike kontribuohet drejtpërdrejt në një kauzë me rëndësi të veçantë shoqërore.
Gjermania do të vazhdojë kontrollet kufitare edhe gjashtë muaj pas 15 marsit, kur duhej të përfundonte si periudhë.
Kjo për shkak të situatës aktuale të sigurisë, ka deklaruar ministri i Brendshëm gjerman, Alexander Dobrindt, për numrin e së hënës (16.02.2026) të gazetës “Bild”, transmeton albinfo.ch.
Sipas raportimeve, njoftimi i ri po i dërgohet edhe Komisionit Evropian, ka raportuar gazeta, duke iu referuar burimeve brenda Qeverisë së kancelarit Friedrich Merz.
“Ne po i zgjasim kontrollet kufitare me vendet tona fqinje – kontrollet kufitare janë element i riorganizimit tonë të politikës së migrimit në Gjermani”, ka deklaruar Dobrindt.
Reflektime me rastin e tetëmbëdhjetëvjetorit të Pavarësisë së Republikës së Kosovës mbi diplomacinë, diasporën dhe vizionin për të ardhmen. Tetëmbëdhjetëvjetori ka një simbolikë të veçantë, sepse në jetën e individit shënon pragun e pjekurisë.
Me rastin e 18 vjetorit të Pavarësisë së Republikës së Kosovës, albinfo.ch ka realizuar një intervistë me Ambasadorin e Kosovës në Zvicër, Shkëlqesinë e Tij z. Mentor Latifi, për të analizuar domethënien historike dhe politike të këtij përvjetori në kontekstin e konsolidimit shtetëror dhe të pozicionimit ndërkombëtar të Kosovës. Në këtë bisedë reflektuese, Ambasador Latifi ndalet në prioritetet strategjike të diplomacisë kosovare në Zvicër për vitin 2026, në zhvillimin e marrëdhënieve bilaterale me Konfederatën Helvetike dhe në rolin kyç të diasporës si faktor ndërmjetësues ndërmjet dy shoqërive. Intervista hedh dritë gjithashtu mbi rëndësinë e diplomacisë kulturore dhe të pjesëmarrjes qytetare në proceset demokratike si elemente themelore të ndërtimit të identitetit diplomatik të një shteti të ri që synon stabilitet, besueshmëri dhe integrim evropian.
albinfo.ch: Si e përjetoni 18 vjetorin e Pavarësisë së Kosovës si Ambasador në Zvicër?
Ambasador Latifi: Tetëmbëdhjetëvjetori ka një simbolikë të veçantë, sepse në jetën e individit shënon pragun e pjekurisë. Në këtë kuptim, 18 vjetori i Pavarësisë së Kosovës përbën një moment reflektimi, krenarie dhe përgjegjësie institucionale. Si Ambasador në Zvicër, e përjetoj këtë përvjetor jo vetëm si përfaqësues i shtetit tonë, por edhe si dëshmitar i rrugëtimit të Kosovës nga një ëndërr kolektive drejt një shteti funksional dhe të respektuar ndërkombëtarisht. Është një moment për të nderuar sakrificën e gjeneratave dhe për të riafirmuar angazhimin tonë për të ardhmen.
albinfo.ch: Cilat janë prioritetet tuaja kryesore diplomatike në Zvicër këtë vit?
Ambasador Latifi: Prioritetet tona diplomatike përqendrohen në forcimin e mëtejmë të marrëdhënieve bilaterale dhe në avancimin e interesave strategjike të Kosovës. Synojmë të thellojmë bashkëpunimin ekonomik dhe të nxisim investimet zvicerane në Kosovë, si dhe të forcojmë partneritetin në fushat e arsimit, inovacionit dhe formimit profesional. Një rëndësi të veçantë i kushtojmë gjithashtu angazhimit me diasporën kosovare në Zvicër dhe zhvillimit të diplomacisë kulturore, me qëllim përmirësimin e vazhdueshëm të imazhit të Kosovës në opinionin publik zviceran.
albinfo.ch: Si i vlerësoni sot marrëdhëniet ndërmjet Kosovës dhe Zvicrës?
Ambasador Latifi: Marrëdhëniet ndërmjet Kosovës dhe Zvicrës janë shumë të mira dhe të qëndrueshme. Zvicra ka qenë një partner i rëndësishëm i Kosovës në faza kyçe të zhvillimit të saj, veçanërisht në ndërtimin e institucioneve, sundimin e ligjit, arsimin dhe zhvillimin ekonomik. Bashkëpunimi po thellohet vazhdimisht, si në nivel bilateral ashtu edhe përmes diasporës sonë të fuqishme. Një dëshmi konkrete e këtij niveli të marrëdhënieve ishte edhe ratifikimi i Marrëveshjes së EFTA-s nga parlamenti zviceran, e cila u miratua nga Dhoma e Përfaqësuesve pa asnjë votë kundër.
albinfo.ch: Çfarë roli ka diaspora kosovare në Zvicër për zhvillimin e Kosovës?
Ambasador Latifi: Diaspora kosovare në Zvicër ka një rol të jashtëzakonshëm dhe të pazëvendësueshëm. Ajo ka qenë shtyllë mbështetëse e Kosovës në momentet më të vështira dhe vazhdon të kontribuojë në zhvillimin ekonomik, social dhe kulturor përmes investimeve, transferimit të dijes dhe angazhimit qytetar. Diaspora përbën një urë të fortë lidhëse mes dy vendeve.
albinfo.ch: Si po angazhoheni me brezin e ri të diasporës për ruajtjen e lidhjes me Kosovën?
Ambasador Latifi: Përmes aktiviteteve kulturore, edukative dhe dialogut të hapur, synojmë të forcojmë lidhjen emocionale dhe institucionale të brezit të ri me Kosovën. Ky brez përfaqëson një potencial të madh dhe një zë të rëndësishëm për të ardhmen dhe imazhin e vendit tonë. Një rol të veçantë luajnë shoqatat shqiptare në Zvicër, të cilat përmes veprimtarive kulturore ruajnë lidhjen me trevat e origjinës. Kontribut i veçantë është ai i Lidhjes së Arsimtarëve dhe Prindërve Shqiptarë, e cila që nga vitet ’90 ofron mësim plotësues në gjuhën shqipe për brezat e rinj. Ne do ta mbështesim këtë organizatë me libra mësimorë dhe forma të tjera ndihme, në mënyrë që prindërit të vazhdojnë t’i dërgojnë fëmijët në mësimin e gjuhës shqipe.
albinfo.ch: Si i vlerësoni zgjedhjet parlamentare të dhjetorit 2025 dhe rolin e diasporës në to?
Ambasador Latifi: Zgjedhjet parlamentare të dhjetorit 2025 përbëjnë një moment të rëndësishëm për demokracinë e Kosovës. Pjesëmarrja e diasporës në këto zgjedhje është dëshmi e pjekurisë demokratike dhe e lidhjes së fortë me atdheun. Angazhimi i qytetarëve tanë jashtë vendit e forcon legjitimitetin e proceseve demokratike.
albinfo.ch: Çfarë mesazhi keni për pjesëmarrjen e diasporës në proceset demokratike?
Ambasador Latifi: Mesazhi im është i qartë: pjesëmarrja juaj ka rëndësi. Vota dhe angazhimi juaj janë kontribut i drejtpërdrejtë në ndërtimin e një Kosove më demokratike, më transparente dhe më të drejtë. Demokracia forcohet kur qytetarët janë aktivë, pavarësisht se ku jetojnë.
albinfo.ch: Si është përmirësuar imazhi i Kosovës në Zvicër dhe cilat janë sfidat aktuale?
Ambasador Latifi: Imazhi i Kosovës në Zvicër është përmirësuar ndjeshëm vitet e fundit. Kosova perceptohet gjithnjë e më shumë si një shtet i ri, dinamik dhe me potencial ekonomik, me të rinj të talentuar dhe kreativë. Meritë të veçantë në këtë proces ka diaspora jonë, imazhi i së cilës është përmirësuar dukshëm. Megjithatë, sfidat mbeten, veçanërisht në promovimin e mëtejshëm të investimeve, në luftën kundër stereotipeve dhe në forcimin e pranisë sonë kulturore dhe ekonomike.
albinfo.ch: Sa e rëndësishme është diplomacia kulturore në marrëdhëniet Kosovë–Zvicër?
Ambasador Latifi: Diplomacia kulturore është thelbësore. Përmes artit, muzikës, filmit dhe trashëgimisë kulturore, ne prezantojmë një imazh autentik dhe pozitiv të Kosovës. Kultura krijon ura mirëkuptimi dhe afron shoqëritë tona në mënyrë të natyrshme dhe të qëndrueshme. Vitin e kaluar, për shënimin e Pavarësisë, Filharmonia e Kosovës performoi në Bernë, një koncert që vazhdon të përmendet edhe sot, jo vetëm nga diaspora. Sivjet, manifestimet kryesore do të mbahen në Cyrih dhe Gjenevë, ku konsullatat tona po punojnë me përkushtim për një shënim dinjitoz të kësaj date të rëndësishme. Edhe këto manifestime do ta prezantojnë kulturën tonë nga ana e saj më e mirë.
albinfo.ch: Cili është mesazhi Juaj për diasporën në këtë përvjetor të Pavarësisë?
Ambasador Latifi: Në këtë përvjetor të Pavarësisë, mesazhi im për mërgatën tonë është falënderim dhe mirënjohje. Kontributi juaj ka qenë dhe mbetet thelbësor për Kosovën. Ju ftoj të vazhdoni të jeni ambasadorët më të mirë të vendit tonë, duke u integruar me sukses në Zvicër dhe njëkohësisht duke ruajtur lidhjen me atdheun dhe duke kontribuar për një të ardhme edhe më të mirë për Kosovën.
Në këtë përvjetor me domethënie të veçantë simbolike, reflektimet e Ambasadorit të Republikës së Kosovës në Zvicër, z. Mentor Latifi, shprehin jo vetëm një analizë të pjekur politike, por edhe përgjegjësinë institucionale të përfaqësimit diplomatik të Kosovës në arenën ndërkombëtare. Përmes një diskursi që ndërthur kujtesën historike me orientimin strategjik drejt së ardhmes, Ambasador Latifi evidenton rolin thelbësor të diasporës dhe thellimin e partneritetit me Konfederatën Helvetike si shtylla të konsolidimit shtetëror. Pavarësia e Kosovës që nga akti juridik i vitit 2008, vazhdon me procesin e vazhdueshëm të ndërtimit të institucioneve funksionale, i formësimit të identitetit diplomatik dhe i forcimit të besimit ndërkombëtar. Në këtë mision, diplomacia, kultura dhe angazhimi qytetar përbëjnë themelet mbi të cilat Kosova synon stabilitet afatgjatë, zhvillim të qëndrueshëm dhe integrim të plotë në familjen evropiane.
Inflacioni në Zvicër mbetet i ulët. Në janar 2026, Indeksi i Çmimeve të Konsumatorit (IÇK) ra vetëm pak, duke u ulur me 0.1%. Kjo është sipas rezultateve të publikuara nga Zyra Federale e Statistikave (FSO). Rënia prej 0.1% krahasuar me muajin e kaluar i atribuohet faktorëve të ndryshëm, shpjegon FSO, duke përfshirë çmimet më të ulëta për energjinë elektrike, akomodimin shtesë dhe udhëtimin ajror.
Veshjet dhe këpucët gjithashtu u bënë më të përballueshme – falë pjesërisht shitjeve sezonale, transmeton albinfo.ch.
Megjithatë, kostot e hoteleve dhe udhëtimeve ndërkombëtare të paketave u rritën, ashtu si edhe primet e sigurimit të automjeteve.
Inflacioni i janarit është në skajin më të ulët të pritjeve të analistëve.
Ekspertët e anketuar nga agjencia financiare AWP para publikimit kishin pritur një indeks midis -0.1% dhe +0.4%.
Në muajin e parë të vitit, zviceranët shpenzuan pak më shumë (+0.5%) sesa në janar 2025, sipas treguesit të konsumit të publikuar nga PostFinance, transmeton albinfo.ch.
Pas rritjes së dukshme të vërejtur në muajt e verës dhe vjeshtës, prirja për të konsumuar u ngadalësua. Megjithatë, PostFinance vëren se, duke pasur parasysh pengesat e ndryshme në industrinë e eksportit dhe tregun e punës, fillimi i vitit sugjeron njëfarë besimi midis popullsisë zvicerane pavarësisht situatës së pafavorshme ekonomike. Shpenzimet ditore, si dhe ato në kategorinë “Bukuri dhe Mirëqenie”, mbetën praktikisht të pandryshuara krahasuar me dhjetorin, pak nën mesataren vjetore për vitin 2025.
Shpenzimet për makina, këpucë, veshmbathje dhe shërbime shëndetësore u ulën, ndërsa shpenzimet për ushqim u rritën. Në janar, familjet zvicerane shpenzuan gjithashtu më pak për aktivitete të kohës së lirë dhe rekreacion.
Në veçanti, PostFinance vëren se shpenzimet në restorante kanë rënë ndjeshëm, si dhe shpenzimet për hobi.
Shpenzimet e udhëtimit mbeten të larta, sipas treguesit, megjithëse edhe kjo kategori pësoi një rënie të lehtë. PostFinance llogarit indeksin mujor bazuar në të dhëna anonime nga miliona klientë. Treguesi konsiderohet një parashikues i tendencave të konsumit në Zvicër.
Nga më shumë se 400 kërkesa për kompensim dhe dëmshpërblim për dëmet e supozuara të shkaktuara nga vaksinat kundër COVID-19 të administruara në Zvicër, qeveria federale deri më tani ka liruar buxhetin e saj vetëm në dy raste, transmeton albinfo.ch.
Kjo situatë shpjegohet me vështirësinë e të provuarit të një lidhjeje shkakësore midis vaksinës dhe fillimit të problemeve shëndetësore. Fushata e vaksinimit kundër Covid-19 filloi në Zvicër rreth pesë vjet më parë. Që nga dhjetori i vitit 2020, përveç izolimeve të ndryshme, disa milion njerëz kanë marrë një nga dozat e vaksinës në dispozicion. Shpërblimi i parë i kompensimit u njoftua në shtator 2024: një person mori kompensim prej 12,500 frangash dhe 1,360 frangash për dëmet e pësuara si rezultat i vaksinimit.
Një rast i dytë u shtua në korrik të vitit të kaluar, shpjegoi një zëdhënës i Departamentit Federal të Punëve të Brendshme (FDHA) për Keystone-SDA.
Një personit iu dha kompensim prej 6,000 frangash. Megjithatë, sipas Aktit të Epidemive, kantonet gjithashtu marrin pjesë në këtë mekanizëm kompensimi. Zëdhënësja nuk pranoi të zbulonte se cilat vaksina të përdorura në Zvicër u janë administruar individëve të prekur, duke përmendur konfidencialitetin mjekësor. Që nga fillimi i këtij viti, FDHA kishte marrë 408 kërkesa për kompensim për dëmet nga vaksinimi. Sipas zëdhënëses, 300 prej tyre ishin shqyrtuar. Ajo shtoi se ndërkohë ishin paraqitur kërkesa të tjera. Sipas FDHA-së, shumat e dhëna deri më tani janë ndarë brenda afërsisht tre viteve nga marrja e kërkesës.
Rishikimi i aspekteve mjekësore, veçanërisht lidhja shkakësore midis vaksinimit dhe dëmit, mund të zgjasë shumë, veçanërisht nëse kërkohen raporte mjekësore. Kësaj i shtohej fakti se gjashtë vjet më parë, virusi ishte i panjohur dhe vaksinat ishin gjithashtu të reja.
Zëdhënësi shpjegoi se kishte një mungesë përvoje globale në këtë fushë. Kohëzgjatja e procedurave varet jo vetëm nga kompleksiteti i fakteve mjekësore, por edhe nga kërkesat dhe provat e kërkuara për t’i përfunduar ato. “Kërkesat që lidhen me humbjen e të ardhurave në të kaluarën dhe në të ardhmen për shkak të dëmtimit të përhershëm të shëndetit janë veçanërisht komplekse”, sipas zëdhënësit. Në këto raste, është e nevojshme të pritet vendimi i Sigurimit të Invaliditetit (IV), gjë që vonon më tej të gjithë procedurën. Rregullorja aktuale në lidhje me kompensimin për dëmet e shkaktuara nga vaksinimet e detyrueshme ose të rekomanduara është e sanksionuar në Aktin e Epidemive, i cili ka qenë në fuqi që nga viti 2016. Me përjashtim të vaksinimeve kundër koronavirusit, FDHA deri më tani ka vendosur për tre kërkesa për kompensim dhe dëmshpërblim. Të gjitha kërkesat janë refuzuar. Sipas zëdhënësit, Në rastet e cituara, ose nuk kishte lidhje shkakësore midis vaksinimit dhe dëmit, ose palët e tjera ishin të detyruara të mbulonin dëmin. Përpara se Akti i Epidemive të hynte në fuqi, kantonet ishin përgjegjëse për kompensimin e dëmit të shkaktuar nga vaksinimi. Në maj 2025, në përgjigje të një pyetjeje nga Felix Wettstein (Greens/SO) në të cilën ai kërkonte informacion mbi efektet anësore të vaksinave kundër koronavirusit, konkretisht miokarditin, trombozën e venave sinusale dhe sindromën Guillain-Barré (GBS), Këshilli Federal raportoi se FDHA kishte marrë afërsisht 370 kërkesa për kompensim dhe/ose dëmshpërblim, nga të cilat vetëm një ishte miratuar. Dy kërkesa u refuzuan për shkak të mungesës së lidhjes shkakësore midis vaksinimit dhe dëmtimit të shëndetit, dhe 270 për arsye formale, siç është dokumentimi i pamjaftueshëm i dëmtimit të shëndetit.
Sipas qeverisë, vaksinat Pfizer dhe Moderna u përdorën kryesisht në Zvicër gjatë pandemisë. Miokarditi është një efekt anësor i njohur i këtyre dy vaksinave (gjithsej 454 raste të dyshuara të raportuara në Zvicër). Tromboza venoze sinusale dhe GBS janë rreziqe të lidhura me vaksinën Janssen (me dy dhe tre raste të dyshuara të raportuara, përkatësisht), por nuk janë konfirmuar për vaksinat Pfizer dhe Moderna. Lloji i vaksinës është i panjohur për dy raste të dyshuara të GBS të raportuara. Një analizë e të dhënave nga viti 2010 deri në vitin 2023 në lidhje me shtrimet në spital me GBS si diagnozë primare ose sekondare tregon një rritje të numrit të rasteve (433 në vitin 2010 dhe 642 në vitin 2023).
Midis viteve 2020 dhe 2021, numri i rasteve u ul pak, nga 574 në 552. Në vitin 2022, rastet u rritën në 621, dhe midis viteve 2022 dhe 2023, pati një rritje të mëtejshme të moderuar prej pothuajse 3.5%. Bazuar në të dhënat e mbledhura gjatë dhe pas pandemisë, Këshilli Federal arriti në përfundimin se “nuk vërehet ndonjë trend i qartë në numrin e rasteve”. Bazuar në këto shifra, qeveria theksoi, “nuk mund të vendoset asnjë lidhje shkakësore midis COVID-19 dhe numrit të shtrimeve në spital. Kjo do të kërkonte një analizë më të detajuar të rasteve individuale”. Për shembull, për shkak të dokumentimit të pamjaftueshëm të rreziqeve shëndetësore. Sipas qeverisë, vaksinat Pfizer dhe Moderna u përdorën kryesisht në Zvicër gjatë pandemisë. Miokarditi është një efekt anësor i njohur i këtyre dy vaksinave (gjithsej 454 raste të dyshuara të raportuara në Zvicër). Tromboza e venave të sinuseve dhe GBS janë rreziqe të shoqëruara me vaksinën Janssen (me dy dhe tre raste të dyshuara të raportuara, përkatësisht), por nuk janë konfirmuar për Pfizer dhe Moderna. Për dy raste të dyshuara të GBS të raportuara, lloji i vaksinës është i panjohur.
Donald Trump ka përmendur edhe një herë suficitin tregtar të Zvicrës për të justifikuar politikën e tij tregtare, duke argumentuar se prosperiteti i vendeve të tilla varet nga bujaria amerikane.
Në një intervistë të transmetuar në Fox Business, presidenti tha se Shtetet e Bashkuara “i kishin lënë ata të na shfrytëzonin”, duke iu referuar suficitit tregtar të mallrave të Zvicrës me SHBA-në.
Ai tha “Zvicra që ju e mendoni, e dini, si ultra shik, ultra perfekte, çdo…, nuk janë. Ata janë vetëm kështu sepse i lejojmë të na mashtrojnë dhe të fitojnë të gjitha këto para.” Ai më pas tha se mund të përmendte “40 vende të tjera” në një pozicion të ngjashëm, transmeton albinfo.ch.
Ai gjithashtu iu referua një telefonate verën e kaluar me Karin Keller-Sutter, atëherë presidente e Zvicrës. Ai tha se besonte se po fliste me kryeministren dhe se ajo ishte “shumë agresive”.
Ashtu siç kishte bërë në Forumin Ekonomik Botëror në Davos në janar, zoti Trump e tallte znj. Keller-Sutter për theksimin e përsëritur se Zvicra ishte një vend i vogël. “Nuk mund ta hiqja nga telefoni… dhe nuk më pëlqeu shumë mënyra se si na foli*, tha ai.
Menjëherë pas kësaj, Uashingtoni rriti tarifat për mallrat zvicerane në 39%.
Deficiti tregtar i SHBA-së me Zvicrën
Deficiti prej 42 miliardë dollarësh i cituar nga Z. Trump korrespondon afërsisht me deficitin neto prej 41.4 miliardë dollarësh në tregtinë e mallrave të regjistruar në vitin 2025. Zvicra eksportoi rreth 54.7 miliardë dollarë mallra në Shtetet e Bashkuara, ndërsa importoi afërsisht 13.3 miliardë dollarë në këmbim.
Por kjo tregon vetëm gjysmën e historisë. Tregtia e shërbimeve është fuqimisht në favor të Amerikës. Në vitin 2024 Shtetet e Bashkuara shitën rreth 65 miliardë dollarë shërbime në Zvicër, ndërsa firmat zvicerane eksportuan vetëm 35 miliardë dollarë në anën tjetër – të dhënat e eksportit të shërbimeve të vitit 2025 nuk janë publikuar, por ka të ngjarë të ndjekin këtë model. Kjo i lë SHBA-të me një suficit të konsiderueshëm shërbimesh. Pasi mallrat dhe shërbimet kombinohen, suficiti bie ndjeshëm.
Shifrat e tregtisë Zvicër-SHBA janë relativisht modeste në terma të përgjithshëm makroekonomikë. Zvicra gjeneroi PBB prej rreth 940 miliardë dollarësh në vitin 2024.
Një rënie e pjesshme
Tensionet u lehtësuan në vjeshtë pas negociatave të reja. Një vizitë nga përfaqësuesit e biznesit zviceran në Uashington, që thuhet se solli dhurata bujare, parapriu një ulje të tarifave në 15%.
Në Davos, zoti Trump tha se i kishte ulur detyrimet sepse nuk donte të dëmtonte popullsinë zvicerane. Por ai përsëriti se pa Shtetet e Bashkuara, Zvicra nuk do të fitonte “asgjë fare” – një pretendim që e përsëriti në intervistën për Fox.
Diplomacia e investimeve
Presidenti këmbëngul se politika e tij tarifore po funksionon. Kompanitë që kërkojnë të shmangin detyrimet, thotë ai, po e zhvendosin prodhimin në Amerikë. Gjigantët farmaceutikë zviceranë si Roche dhe Novartis kanë njoftuar plane për të investuar miliarda dollarë në objekte të reja në Shtetet e Bashkuara.
Këto premtime janë pjesë e një marrëveshjeje tarifore të arritur me Uashingtonin në nëntor. Ajo parashikon deri në 200 miliardë dollarë investime të korporatave zvicerane në Amerikë në këmbim të një uljeje të tarifave ndëshkuese nga 39% në 15% për shumë produkte.
Nëse kjo përfaqëson një armëpushim të qëndrueshëm apo thjesht një pauzë në një marrëdhënie transaksionale mbetet për t’u parë.
Më 8 mars, votuesit zviceranë do të vendosin nëse do ta zëvendësojnë taksimin e përbashkët të çifteve të martuara me taksimin individual.
Reforma synon të heqë të ashtuquajturin dënim martesor, ku bashkëshortët tatohen mbi të ardhurat e tyre të kombinuara dhe jo veçmas.
Çiftet e martuara preken më drejtpërdrejt, por ndryshimi do të riformësonte taksën federale të drejtpërdrejtë për shumë familje.
Një kalkulator i publikuar nga RTS ilustron efektet e mundshme, transmeton albinfo.ch.
Merrni parasysh dy çifte të martuara me fëmijë dhe të ardhura totale identike. Nëse reforma miratohet, njëri do të paguante disa mijëra franga më pak në taksë federale të drejtpërdrejtë sesa sot; tjetri disa mijëra më shumë. Dallimi nuk qëndron në atë se sa fitojnë, por në mënyrën se si ndahen këto të ardhura. Në njërën familje punojnë të dy bashkëshortët; në tjetrën një person që fiton vetëm siguron shumën e plotë. Çdo rishikim tatimor prodhon fitues dhe humbës. Ky nuk është përjashtim.
Fituesit e dyfishtë fitojnë; personat që fitojnë vetëm humbasin
Sipas taksimit individual, çiftet në të cilat të dy bashkëshortët fitojnë paga të ngjashme në përgjithësi përfitojnë. Familjet tradicionale me një person që fiton vetëm bukën e thatë – veçanërisht në nivele më të larta të të ardhurave – shpesh do të paguanin më shumë.
Merrni një çift të martuar me dy fëmijë dhe të ardhura të kombinuara prej 200,000 CHF. Nëse të dy bashkëshortët fitojnë shuma të barabarta, ata do të paguanin rreth 2,258 CHF në taksë federale të drejtpërdrejtë – 3,688 CHF më pak se sipas sistemit aktual.
Një çift i pamartuar me të njëjtën ndarje të ardhurash do të paguante të njëjtat 2,258 CHF, rreth 362 CHF më pak se sot. Qëllimi i deklaruar i reformës është eliminimi i kësaj pabarazie midis çifteve të martuara dhe atyre që bashkëjetojnë.
Por nëse të njëjtat 200,000 CHF fitohen vetëm nga një bashkëshort, fatura e taksave do të tejkalonte 10,800 CHF – afërsisht 2,800 CHF më shumë se aktualisht, dhe shumë më e lartë se nëse të ardhurat do të ndaheshin në mënyrë të barabartë.
Komplikime me kohë të pjesshme
Efektet bëhen më të nuancuara kur të ardhurat janë të pabarabarta, por të dy partnerët punojnë. Supozoni se njëri bashkëshort fiton 170,000 CHF dhe tjetri 30,000 CHF. Ajo familje do të ishte gati 1,400 CHF më keq sipas reformës.
Ndikimi shpërndarës nuk varet më nga statusi martesor, por nga mënyra se si ndahen të ardhurat brenda familjes. Sistemi i ri do të lehtësonte barrën mbi fituesit e dytë me kohë të plotë, por do të penalizonte familjet që mbështeten në një të ardhur dominuese, duke përfshirë disa me paga të dyta modeste me kohë të pjesshme.
Tatimet federale janë vetëm një pjesë e tablosë
Tatimet direkte federale përbëjnë vetëm një pjesë të barrës së përgjithshme tatimore të shumicës së familjeve. Taksat kantonale dhe komunale zakonisht peshojnë më shumë. Prandaj, ndikimi i plotë i reformës mbetet i pasigurt.
Nëse miratohet, ndryshimi do t’i detyronte kantonet të futnin edhe taksimin individual, duke hequr dallimet formale midis çifteve të martuara dhe të pamartuara. Megjithatë, siç sugjeron kalkulatori, pabarazitë e konsiderueshme midis llojeve të familjeve do të vazhdonin.
Reforma premton neutralitet më të madh midis çifteve të martuara dhe të pamartuara. Megjithatë, kjo do të rishpërndante barrën brenda tyre, duke favorizuar personat që fitojnë dy të ardhura me të ardhura të ngjashme dhe duke rënduar familjet me hendeqe të mëdha në të ardhura.
Deri më tani, transmetuesi publik SRF abstenoi nga zbulimi i kombësisë së të huajve që ishin detajuar nga policia, duke besuar se kjo do të nxiste stereotipe ose paragjykime.
Megjithatë, i përballur me ankesa se mbajtja sekrete e këtij informacioni do të thotë që faktet thelbësore nuk po komunikohen, transmetuesi ka ndryshuar politikën e tij editoriale dhe “do të deklarojë kombësinë e autorëve dhe viktimave”.
Nuk është çudi që Partia Popullore Zvicerane (SVP) populiste e mirëpret këtë ndryshim, transmeton albinfo.ch.
“Është mirë që profesionistët e medias nuk inkurajohen më t’ua fshehin këtë informacion shikuesve”, tha deputeti i SVP-së Benjamin Fischer.
Presidenti amerikan, Donald Trump e ka uruar Kosovën për 18-vjetorin e shtetësisë së saj dhe e ka rikonfirmuar mbështetjen e palëkundur të Shteteve të Bashkuara për sovranitetin dhe integritetin territorial të Kosovës, ka bërë të ditur Presidenca e Kosovës.
Në letër e nisur nga Trumpi, Kosova është përgëzuar për pjesëmarrjen në themelimin e Bordit të Paqes, si dhe për mbështetjen e këtij vendi në përpjekjet e SHBA-së për t’i zgjidhur problemet globale në Ukrainë, Gazë dhe vende tjera.
“Teksa marrëdhënia mes dy vendeve vazhdon të rritet, ne mirëpresim zgjerimin e partneritetit përmes bashkëpunimit tregtar dhe investimeve. Shtetet e Bashkuara janë të gatshme të punojnë së bashku me Kosovën për të avancuar paqen dhe stabilitetin për të mirën e përbashkët”, është thënë mes tjerash në letër.
Shtetet e Bashkuara i kanë ndarë mbi 2 miliardë dollarë për Kosovën prej vitit 1998, transmeton albinfo.ch.
Udhëheqës shtetërorë kosovarë e kanë përsëritur ndër vite që Amerika është partnerja më e rëndësishme e Kosovës dhe se mbështetja e saj është jetike.
Në këtë linjë, Kosova së fundmi i është bashkuar nismës së Trumpit, Bordi i Paqes, përmes së cilës SHBA-ja synon dhënien fund të konflikteve në botë.
Megjithatë, marrëdhëniet mes Kosovës dhe SHBA-së me raste janë tensionuar, për shkak të disa veprimeve të Qeverisë paraprake të kryeministrit Albin Kurti që kishin të bënin me minoritetin serb dhe në sytë e zyrtarëve amerikanë ishin të njëanshme dhe të pakoordinuara.
SHBA-ja ka qenë ndër vendet e para që e ka njohur pavarësinë e Kosovës, të shpallur më 17 shkurt 2008. Shtetësia e saj njihet nga 121 shtete, por sfidë mbetet ende mosnjohja nga katër shtete të NATO-s dhe pesë të Bashkimit Evropian, dy trupa në të cilët Kosova synon të anëtarësohet.
Portieri i Kosovës, Amir Shaipi, ka pritur penalltinë e gjuajtur nga Xherdan Shaqiri në barazimin 1:1 të Baselit ndaj Luganos.
Ndeshja e zhvilluar të dielën ndërmjet Baselit dhe Luganos i takoi xhiros së 25-të të Superligës së Zvicrës.
Në minutën e 62-të u akordua penallti për Baselin. Shaqiri e mori përsipër ekzekutimin e penalltisë por goditjen e tij e ndali portieri Shaipi që mbron ngjyrat e Luganos, transmeton albinfo.ch.
25-vjeçari Shaipi i kishte pritur penallti Shaqirit edhe më 9 nëntor në fitoren 1:0 të Luganos ndaj Baselit.
34-vjeçari Shaqiri e kompletoi ndeshjen, kurse Albian Ajeti luajti deri në minutën e 66-të te Baseli. Ndërkohë në bankën rezervë ishte Dion Kacuri. Te Lugano pos Shaipit ndeshjen e kompletoi edhe Uran Bislimi.
Lugano ka 43 pikë dhe renditet në pozitën e tretë. Baseli ka tri pikë më pak dhe është një pozitë më poshtë.
Futbollisti shqiptar, Brajan Gruda, ka shkëlqyer të dielën mbrëma me fanellën e Leipzigut.
Gruda realizoi një gol dhe kontribuoi me një asistim në barazimin 2:2 të Leipzigut kundër Wolfsburgut, transmeton albinfo.ch.
Golin që ia siguroi një pikë Leipzigut, Gruda e shënoi në minutën e 89-të, kurse asistoi për golin e parë të shënuar nga vendësit në minutën e 70-të.
Kjo përballje i takoi xhiros së 22-të të Bundesligës së Gjermanisë.
Për Grudën ishin goli dhe asistimi i parë me fanellën e Leipzigut. Leipzigu zë vendin e pestë me 40 pikë.
Vedat Muriqi e shënoi një gol për Mallorcan të dielën, por që nuk i mjaftoi skuadrës së tij ta shmangë disfatën.
Në xhiron e 24-t të La Ligas, Mallorca u mposht në shtëpi nga Real Betisi 2:1, por Muriqi vendosi rekord personal.
Ai në minutën e 66-të shënoi gol të bukur me kokë. Ishte goli i 16-të sezonal, dhe konfirmim se sulmuesi shtatlartë i Kosovës po e kalon edicionin më të mirë, duke e kaluar numrin e golave në sezonet e mëhershme në elitën spanjolle. Më së shumti në La Liga me Mallorcan, Muriqi i kishte 15 gola të shënuar.
Muriqi në La Liga arriti në shifrën e 50 golave dhe është vetëm katër gola larg barazimit të rekordit të vendosur nga Samuel Eto’o me Mallorcan. Me këtë ritëm të golave të shënuar, Muriqi mund ta thyejë rekordin që është mbajtur për kohë të gjatë nga ish-sulmuesi kamerunas.
Postime të veçanta të dielën për Muriqin kanë bërë si Mallorca ashtu edhe faqja zyrtare e La Ligas.
“OptaJose” në platformën “X”, faqe që merret me statistika të lojtarëve, veçanërisht ata që luajnë në Spanjë, ka paraqitur një tjetër të arritur të madhe.
“Vedat Muriqi është golashënuesi më i mirë me kokë në pesë ligat kryesore të Evropës këtë edicion dhe është bërë lojtar i parë i Mallorcas që shënon gjashtë gola me kokë gjatë një sezoni”, ka shkruar “OptaJose”.
Muriqi pati edhe disa mundësi tjera shënimi, por nuk realizoi më. Para nisjes së ndeshjes e pranoi çmimin e “lojtarit më të mirë të muajit janar”. Këtë çmim, Muriqi e ka fitoi për herë të dytë.
Mallorca vazhdon luftën e madhe për mbetje në elitë. I ka 24 pikë në pozitën e 18-të.
Plakja zakonisht shihet si një proces i ngadaltë dhe i vazhdueshëm, por hulumtimet e fundit tregojnë se kjo nuk është gjithmonë e saktë. Nëse ndonjëherë keni vënë re ndryshime të papritura në pamjen tuaj brenda një nate, ndoshta nuk ishte imagjinatë.
Një studim i vitit 2024 që analizoi ndryshimet molekulare të lidhura me plakjen zbuloi se njerëzit përjetojnë dy periudha ku plakja përshpejtohet ndjeshëm: një herë rreth moshës 44 vjeç dhe një herë tjetër rreth 60 vjeç, sipas “ScienceAlert”.
Gjenetisti Michael Snyder nga Universiteti i Stanfordit shpjegoi se ndryshimet në trup nuk janë vetëm të ngadalta dhe të vazhdueshme: “Ekzistojnë faza me ndryshime dramatike. Mes të dyzetave dhe fillimi i të gjashtëdhjetave janë periudha kyçe, pavarësisht se cilat molekula studiojmë.”
Çfarë zbuluan hulumtuesit
Plakja lidhet me rritjen e rrezikut për sëmundje të tilla si Alzheimeri dhe problemet kardiovaskulare, dhe ky rrezik nuk rritet gradualisht, por përshkallëzohet pas një moshe të caktuar. Për të kuptuar këto ndryshime, Snyder dhe ekipi i tij ndoqën 108 të rritur, duke mbledhur mostra biologjike çdo disa muaj për disa vite. Ata analizuan ARN, proteina, lipide dhe mikrobioma nga lëkura, zorra, hunda dhe goja, duke krijuar mbi 135,000 parametra biologjikë.
Analiza tregoi se shumica e molekulave ndryshojnë ndjeshëm gjatë dy periudhave të plakjes së shpejtë. Kulmi i parë ndodhi në mesin e të dyzetave dhe lidhej me metabolizmin e lipideve, kafeinës, alkoolit, si dhe me shëndetin e zemrës, lëkurës dhe muskujve. Kulmi i dytë, në fillim të të gjashtëdhjetave, lidhej me metabolizmin e karbohidrateve, sistemin imunitar, funksionin e veshkave dhe sëmundjet kardiovaskulare.
Faktorë të tjerë përveç menopauzës
Edhe pse kulmi i parë përkon me periudhën e perimenopauzës te gratë, studiuesit theksuan se nuk është shkaku kryesor. Burrat në të njëjtën moshë gjithashtu përjetuan ndryshime molekulare të rëndësishme, duke sugjeruar se faktorë të tjerë ndikojnë në këtë përshpejtim të plakjes.
Hulumtuesit theksuan nevojën për studime më të mëdha dhe më gjithëpërfshirëse për të kuptuar më mirë sesi trupi i njeriut ndryshon me kalimin e viteve. Studimi u botua në revistën “Nature Aging”.
Një rezolutë e nënshkruar nga 30 deputetë të Parlamentit të Zvicrës do të dorëzohet në Gjykatën Speciale, duke kërkuar drejtësi dhe trajtim të barabartë për ish-krerët e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.
KosovaPress raporton se veprimtari Sali Bislimi do ta dorëzojë rezolutën nesër në orën 11:00 në Gjykatën Speciale. Deputetët zviceranë kërkojnë që gjykata të veprojë me paanshmëri dhe drejtësi të plotë.
Kjo rezolutë ishte dërguar tre vjet më parë te Qeveria zvicerane dhe është nënshkruar nga përfaqësues nga të gjitha partitë kryesore të Parlamentit të Zvicrës. Dokumenti do të dorëzohet pranë Dhomave të Specializuara të Kosovës.
Në vijim është lista e plotë e 30 deputetëve zviceranë që kanë dhënë nënshkrimin e tyre.
Rritja e shpejtë e inteligjencës artificiale po krijon mundësi të reja për profesionistët me njohuri dhe aftësi të specializuara, dhe kjo tashmë po duket në tregjet ndërkombëtare, përfshirë Shtetet e Bashkuara.
Ndërsa industria teknologjike fokusohet tek inteligjenca artificiale, disa nga profesionet më të kërkuara lidhen me inxhinierinë, konsulencën dhe kërkimin në këtë fushë. Gjithashtu, ka nevojë për ekspertë që mund të shohin më tej se përdorimi fillestar i IA-së dhe integrimi i produkteve të reja.
Sipas listës së LinkedIn me 25 vendet e punës me rritjen më të shpejtë, këto janë 5 profesionet që do të jenë më të kërkuarat në vitin 2026:
1. Inxhinierë të inteligjencës artificiale
Inxhinierët e IA-së krijojnë modele dhe algoritme komplekse që fuqizojnë chatbot-et dhe sistemet robotike. Ata duhet të kenë njohuri të thella teknike për ndërtimin e agjentëve të IA-së, trajnimin e rrjeteve nervore dhe optimizimin e modeleve gjuhësore, si dhe aftësi të forta matematikore dhe statistikore.
2. Konsulentë dhe strategë të inteligjencës artificiale
Këta profesionistë ndihmojnë kompanitë të përdorin inteligjencën artificiale në mënyrë efikase, duke përfshirë menaxhimin e projekteve, planifikimin afatgjatë dhe zhvillimin e praktikave etike dhe të qëndrueshme në përdorimin e teknologjisë.
3. Annotues të të dhënave
Ndërtimi i modeleve të të mësuarit automatik kërkon shënues të të dhënave, të cilët analizojnë, etiketojnë dhe kategorizojnë të dhënat për trajnim. Kjo ndihmon modelet e IA-së të interpretojnë më saktë artikuj, imazhe, video dhe postime në rrjetet sociale.
4. Studiues të inteligjencës artificiale dhe të mësimit automatik
Studiuesit hartojnë dhe testojnë modele, algoritme dhe aplikime të reja të IA-së gjeneruese. Kompani si Apple dhe Google po zgjerojnë ekipet e tyre kërkimore, duke ofruar vende pune për inxhinierë, shkencëtarë dhe specialistë në siguri, privatësi dhe optimizimin e të mësuarit automatik.
5. Teknikë të qendrave të të dhënave
Infrastruktura e qendrave të të dhënave po rritet me shpejtësi, me shpenzime globale që arrijnë miliarda dollarë. Teknikët mbikëqyrin dhe mirëmbajnë serverët dhe rrjetet, duke siguruar funksionimin e vazhdueshëm të sistemit që përdoret nga individë dhe organizata në mbarë botën.
Festival i njohur LGBTQ+ në Cyrih, Zurich Pride, do të ndryshojë vendndodhjen dhe për herë të parë do të kërkojë biletë hyrjeje për pjesëmarrësit, për shkak të problemeve financiare. Ndryshimet kanë shkaktuar kritika nga komuniteti dhe organizata për të drejtat LGBTQ+, të cilët theksojnë se “dukshmëria nuk duhet të jetë diçka për të cilën duhet të paguash.”
Arsyet e ndryshimeve
Për vitin 2026, festivali nuk do të mbahet më në Landiwiese, por do të kthehet në Turbinenplatz, në zonën industriale të Cyrihut. Kjo vjen pas një mungese të buxhetit prej 150,000 frangash zvicerane, për shkak të tërheqjes ose reduktimit të mbështetjes nga sponsorët e gjatë afat. Qyteti i Cyrihut ka ndihmuar më parë, duke hequr tarifat dhe ofruar asistencë financiare, por situata mbetet e tensionuar, transmeton albinfo.ch.
Reagimet e komunitetit
Organizata Zvicerane e Lezbikeve (LOS) dhe revista LGBTQ+ “Display” kritikuan vendimin, duke argumentuar se kjo do të bëjë që festivali të jetë më pak i dukshëm dhe i arritshëm. Aktivistë dhe politikanë social-demokratikë kërkojnë që qyteti të ofrojë mbështetje shtesë dhe theksojnë rëndësinë e mbajtjes së festivalit të hapur dhe të përfshirshëm për të gjithë.
Siguria dhe qasja
Edhe pse hyrja me biletë mund të vendosë disa barriera financiare, organizatorët premtuan se demonstrata dhe pjesa kryesore e festës do të mbeten falas. Tiketat do të përdoren vetëm për të siguruar planifikim më të mirë dhe stabilitet financiar. Ata gjithashtu do të ofrojnë zgjidhje për ata që nuk mund të paguajnë biletën.
Hapat e ardhshëm
Ndryshimet e planifikuara do të diskutohen dhe votohet në një mbledhje të jashtëzakonshme të përgjithshme javën e ardhshme. Komuniteti vazhdon të bëjë thirrje për më shumë mbështetje publike dhe financiare për të garantuar që Zurich Pride të mbetet një hapësirë e përfshirjes dhe dukshmërisë për të gjithë.
Më 15 shkurt, një ortek në Alpet italiane ka marrë jetën e dy skiatorëve dhe ka plagosur rëndë një të tretë, njoftoi shërbimi qendror alpin i shpëtimit në Itali (CNSAS).
Sipas CNSAS, viktimat dhe skiatori i plagosur përbëheshin nga një grua dhe dy burra, të cilët “ndoshta” ishin shtetas francezë. Ngjarja ndodhi në pjesën e Canale dei Vesses, një zonë e njohur për shpatet e pjerrëta jashtë pistave, pranë Courmayeur në Val Veny, në rrëzë të Mont Blanc.
Në operacionin e shpëtimit morën pjesë pesëmbëdhjetë shpëtimtarë, dy helikopterë dhe qen kërkim-shpëtimi. Skiatori i tretë është në gjendje shumë të rëndë dhe është dërguar për trajtim në spitalin Le Molinette në Torino.
Hetimi i ngjarjes i është dhënë Guardia di Finanza në Entreves.
Pas shortit të Ligës së Kombeve të enjten, Kombëtarja e Kosovës do të përballet me disa kundërshtarë të fortë. Ekipi dardan do të garojë në Ligën B, në Grupin 3, së bashku me Austrinë, Republikën e Irlandës dhe Izraelin.
Trajneri i Kosovës, Franco Foda, pranon se përballja me Austrinë i sjell emocione të përziera, pasi dikur ka drejtuar vetë këtë kombëtare.
“Austria nuk ishte zgjedhja ime e parë; kanë lojtarë me shumë cilësi. Por mezi pres të takohem sërish me disa nga ish-lojtarët e mi,” tha Foda në një intervistë për “Sky”.
Ndeshja e parë me Austrinë do të luhet në Vjenë më 27 shtator. Foda është optimist se tifozët kosovarë do të jenë të shumtë në stadium:
“Do të ndihet si një ndeshje në shtëpi, pasi presim që 10,000 deri në 15,000 kosovarë të na mbështesin,” shtoi ai.
Stadiumi për këtë takim ende nuk është përcaktuar, ndërsa ndeshja kthyese në Kosovë është planifikuar për 4 tetor.
Foda drejtoi Austrinë nga nëntori 2017 deri në mars 2022, duke regjistruar 27 fitore, 6 barazime dhe 15 humbje në 48 ndeshje ndërkombëtare. Përvoja e tij kulmoi me kualifikimin në 1/8-at e EURO 2020, ku Austria u eliminua pas kohës shtesë nga kampionia eventuale, Italia.
Në Zvicër, një numër gjithnjë e më i madh grash të reja po zgjedhin të ngrijnë vezët e tyre për të rritur shanset për t’u bërë nëna edhe pas moshës 40 vjeç. Kriopreservimi i vezëve është një prirje në rritje në mbarë botën dhe vendi ynë nuk bën përjashtim.
Të dhënat e Zyrës Federale të Statistikave janë të qarta: përveç rasteve për arsye mjekësore, mes viteve 2019 dhe 2023 numri i grave që ngrinë vezët e tyre u trefishua, duke u rritur nga 841 në 2551 brenda pesë vitesh. Sipas të dhënave të pjesshme, gjatë vitit 2024 këtij numri i janë shtuar edhe të paktën 710 raste të tjera, transmeton albinfo.ch.
Beqaria dhe shtyrja e mëmësisë
Cilat janë arsyet që i shtyjnë gratë drejt këtij vendimi? Sipas Marina Bellavia, drejtoreshë mjekësore e ProCrea Lugano, një nga motivet kryesore është mungesa e një partneri.
“Kur një grua e re e kupton se po i afrohet pragut të 35 viteve – moshë pas së cilës kurba e fertilitetit fillon të bjerë – ajo mund të mendojë se është më mirë të ruajë vezët për të pasur një mundësi shtesë në të ardhmen”, shpjegon ajo.
Ndryshimet në shoqërinë perëndimore kanë bërë që gratë të bëhen nëna gjithnjë e më vonë. Në Zvicër, mosha mesatare e lindjes së fëmijës së parë është mbi 31 vjeç, ndërkohë që dihet se fertiliteti bie me kalimin e moshës. Megjithatë, kjo mënyrë “për të fituar kohë” shpesh ngre shqetësime lidhur me rreziqet dhe efektet anësore, veçanërisht ato që lidhen me terapitë hormonale për stimulimin e vezoreve.
Dr. Bellavia jep siguri në këtë drejtim: “Pjesa më e dhimbshme është ndërhyrja për marrjen e vezëve, e cila kryhet nën anestezi të përgjithshme të thellë, në mënyrë që pacientja të mos ndiejë dhimbje. Faza e stimulimit, nga ana tjetër, është pa dhimbje, pasi injeksionet bëhen me gjilpërë shumë të hollë nën lëkurë dhe zakonisht tolerohen pa problem, edhe nga ato që kanë frikë nga gjilpërat. Në 48 vite praktikë në fushën e fertilizimit in vitro, ne e dimë se nuk ka rreziqe afatshkurtra apo afatgjata të lidhura me këto hormone.”
Një procedurë që nuk është e pagabueshme
Megjithatë, ngrirja e vezëve nuk është një garanci për shtatzëni. Ajo nuk siguron domosdoshmërisht as përdorimin e vezëve të ruajtura.
“Së fundmi është publikuar shkalla e përdorimit të këtyre vezëve”, thotë Bellavia. “Në realitet, ajo mbetet e ulët, duke luhatur mes 15 dhe 30 për qind. Arsyet kryesore janë një shtatzëni spontane ndërkohë ose mungesa e një partneri. Si pasojë, vezët ruhen për një kohë më të gjatë, pasi pacientja ende nuk mund të mbetet shtatzënë. Megjithatë, ato bëhen edhe më të rëndësishme, sepse me kalimin e kohës ulen shanset për shtatzëni natyrale.”
Kriopreservimi mund të përsëritet disa herë dhe kostoja fillestare e procedurës është rreth 5 mijë franga zvicerane.
Zviceranët do të votojnë për iniciativën kundër imigracionit në qershor, dhe gjykata vendos se shakatë e adoleshentëve nuk mund të pengojnë natyralizimin, janë ndër lajmet që morën më shumë vëmendje për këtë javë.
Zviceranët do të votojnë për iniciativën kundër imigracionit në qershor
Këshilli Federal ka planifikuar që iniciativa e Partisë Popullore Zvicerane (SVP) “Jo 10 milionëve” të vihet në votim kombëtar më 14 qershor.
Kjo do t’i japë fund, në një mënyrë ose në një tjetër, përpjekjes së gjatë të SVP-së për të ulur numrin e emigrantëve të BE-së që vijnë në Zvicër në të ardhmen, duke e përafruar atë me rritjen e popullsisë së vendit.
Dhe ndërsa është ende shumë herët për një parashikim të saktë, ka indikacione se iniciativa mund të fitojë miratimin e votuesve.
Disa kantone do të mbajnë referendume për çështjet lokale në mars
Përveç referendumeve federale që do të mbahen në këtë ditë, votuesit në disa kantone zvicerane do të japin mendimin e tyre edhe për çështje me rëndësi rajonale.
Midis tyre janë përpjekjet për të ulur ndihmën sociale në Aargau; masa që synon të bëjë futjen e kufizimeve të shpejtësisë prej 30 km/orë në rrugët kryesore të kushtëzuara nga miratimi i votuesve në Bazel-Country; një amendament për të rregulluar pagat minimale për punët verore në Gjenevë; dhe parandalimi i uljes së pagave në Ticino, shkruan thelocal, transmeton albinfo.ch.
Gjyqtarët vendosin se shakatë e adoleshentëve nuk mund të parandalojnë natyralizimin
Komisioni i natyralizimit në Aargau refuzoi t’i jepte shtetësinë zvicerane një gruaje nga Eritrea sepse kur ajo ishte 15 vjeç, ajo iu bashkua adoleshentëve të tjerë në shakatë e tingëllimit të dyerve dhe hedhjes së vezëve.
Megjithatë, gjykata kantonale ka mbështetur ankesën e saj kundër këtij vendimi, duke vendosur se mohimi i natyralizimit të këtij personi vetëm në bazë të kësaj shakaje rinore është “arbitrar dhe joproporcional”.
Udhëtimi nga Zvicra drejt SHBA-së vuan nga efekti i “rënies së Trump”
Për vite me radhë, SHBA-të ishin një nga destinacionet e preferuara të udhëtimit për turistët zviceranë.
Por ky nuk është më rasti.
Shifrat e industrisë së udhëtimeve tregojnë se, ndërsa 60,883 turistë nga Zvicra mbërritën në Shtetet e Bashkuara midis 1 janarit dhe 31 marsit 2024 në vitin 2025, numri ra në 48,712 gjatë së njëjtës periudhë.
Ekspertët ia atribuojnë këtë rënie politikave të Donald Trump – si në nivel global ashtu edhe ndaj Zvicrës.
Sektori publik i Zvicrës është bërë pak më i korruptuar në vitin 2025.
Në një renditje të re ndërkombëtare, Zvicra ka mbetur prapa në aspektin e korrupsionit në sektorin publik.
“Gjatë 10 viteve të fundit, përqindja e njerëzve në komunitetin zviceran të biznesit që e konsiderojnë korrupsionin e zyrtarëve publikë si një praktikë të zakonshme është rritur ndjeshëm”, tha Urs Thalmann, kreu i degës zvicerane të Transparency International.
“Prandaj, strategjitë duhet të zbatohen si në nivel kantonal ashtu edhe në atë komunal për të identifikuar dhe zvogëluar rreziqet e korrupsionit përmes masave efektive parandaluese.”
Disa ndryshime i presin familjet zvicerane këtë vit
Edhe pse familjet në Zvicër po paguajnë prime më të larta për sigurimin shëndetësor dhe të makinës në vitin 2026, ato gjithashtu përfitojnë disa lehtësime në fusha të tjera.
Për shembull, shumë familje do të përfitojnë nga norma më të ulëta tatimore falë shkurtimeve të miratuara në nivel lokal dhe një përshtatjeje të taksimit me inflacionin (e ulët).
Ndryshime të tjera pozitive përfshijnë shtesa më të larta për familjet/fëmijët në disa kantone, si dhe lehtësim financiar për prindërit që kanë fëmijë në qendrat e kujdesit për fëmijë në Zug.
Nuk e përballoi ndarjen: Shqiptarja, nënë e katër fëmijëve, vritet brutalisht në Austri
Ambra Marku ngjitet në skenën e Sanremos, 12-vjeçarja përfaqëson Shqipërinë në “Ariston”
“Reporting House” sjell në Mynih kujtesën e luftës në Kosovë
Aeroporti i Prishtinës shënon rritje të fluturimeve dhe udhëtarëve
Nuk e përballoi ndarjen: Shqiptarja, nënë e katër fëmijëve, vritet brutalisht në Austri
Ambra Marku ngjitet në skenën e Sanremos, 12-vjeçarja përfaqëson Shqipërinë në “Ariston”
“Reporting House” sjell në Mynih kujtesën e luftës në Kosovë
Aeroporti i Prishtinës shënon rritje të fluturimeve dhe udhëtarëve
Opinione Vota e diasporës vendos në Kosovë, por mungon në Zvicër
Opinione Në kohë trazirash, vendimet kërkojnë maturi
Opinione Dekreti i Presidentes dhe interpretimi i neneve 82 dhe 86 lidhur me shpërndarjen e Kuvendit
Opinione Politika është i vetmi vend ku unë delegoj përgjegjësinë time!
Opinione Magazina albinfo.ch pranë lexuesit – edhe mbi re, me Chair Airlines
Opinione Krimi i organizuar në Francë dhe imazhi i shqiptarëve: një perspektivë mediatike
Opinione Një vit mes librash
Opinione Zvicra dhe Kosova drejt një epoke të re ekonomike
