Një analizë e realizuar nga laboratori kantonal i Basel-Stadt zbuloi se shumë produkte kozmetike të përdorura në berberhane janë të pasigurta. Nga 55 produkte të kontrolluara në kantonet Bern, Aargau, Solothurn, Basel-Landschaft dhe Basel-Stadt, 31 dolën jo në përputhje me rregulloret, ndërsa 17 u ndaluan nga shitja dhe përdorimi.

Produktet më të zakonshme të testuara ishin xhel për flokë, shampo, ngjyra për flokë dhe mjekër. Sipas kimistit kantonal Yves Parrat, produktet janë zgjedhur sipas një metodologjie me bazë rreziku dhe nuk përfaqësojnë domosdoshmërisht gjendjen e përgjithshme të tregut, transmeton albinfo.ch.

Problematika me produktet jashtë Evropës

Shumë nga produktet e ndaluara përmbanin konservues ose aromatizues të ndaluar në Zvicër dhe BE. Parrat theksoi se kozmetika e prodhuar jashtë Evropës është shpesh problematike për shkak të mungesës së ligjeve të rrepta dhe kontrollit të dobët të produkteve që shiten online. Një rast i rëndë ishte një bojë për mjekër nga Kina, që nuk kishte etiketa informuese dhe përmbante substanca të rrezikshme, përfshirë një ngjyrues me potencial të lartë alergjik dhe një papastërti të mundshme kancerogjene.

Rreziqet shëndetësore

Preservativët dhe aromatizuesit e ndaluar mund të shkaktojnë reaksione në lëkurë si ekzema. Gjithashtu, disa produkte përmbajnë mbetje të substancave toksike për shkak të proceseve të papërfunduara të prodhimit. Megjithatë, lista e produkteve jo në përputhje nuk do të publikohet për shkak të kufizimeve ligjore. Publikohen vetëm paralajmërime publike për produkte që përbëjnë rrezik serioz, si në rastin e bojës së mjekrës.

Këshillë për konsumatorët

Parrat rekomandon që klientët të informohen për origjinën e produkteve para se t’i blejnë në berberhane. Produktet zvicerane dhe evropiane në përgjithësi kanë një nivel të lartë sigurie, ndryshe nga ato që vijnë nga vende me legjislacion më pak të rreptë.

Manon Ducry, luleshitëse dhe pronare e dyqanit La Graminée në Lugnorre (FR), tregon për vështirësitë që po përjetojnë luleshitësit e pavarur për shkak të rritjes së çmimeve.

Kjo e diel, kur kremtohet Dita e Nënës, është një ditë e rëndësishme jo vetëm për familjet, por edhe për bizneset e luleve, që zakonisht përjetojnë rritje të shitjeve. Megjithatë, pas buqetave shumëngjyrëshe dhe vitrinave të dekoruara, fshihet një realitet jo gjithmonë i lehtë, transmeton albinfo.ch.

“Na është ulur xhiroja rreth 20% brenda një viti. Kjo është shumë,” shprehet Manon Ducry në një intervistë për edicionin e lajmeve të orës 12:30 të së dielës. “Njerëzit po heqin dorë nga blerja e luleve më shpejt se nga çdo produkt tjetër,” vëren ajo.

“Çdo muaj kam një javë orë shtesë”

Me tre vite eksperiencë si pronare dyqani, Manon tregon se ëndrra për të pasur një biznes të sajin nuk është gjithmonë rozë. “Kam një vit që punoj në 120% të kapacitetit,” thotë ajo, duke shtuar se i numëron orët për të pasur një ide më të qartë mbi ngarkesën. “Në përgjithësi, çdo muaj punoj një javë më shumë se norma,” shton ajo.

“Pas çdo luleje ka shumë punë,” thekson Manon. “Njerëzit nuk e kuptojnë gjithmonë vlerën e një luljeje të vetme.” Pavarësisht përkushtimit dhe javëve intensive, ajo e ka të vështirë të nxjerrë një rrogë mujore, pasi kostoja e jetesës është rritur dhe lulet janë kthyer në një luks për shumëkënd.

5 deri në 6% e xhiros vjetore nga Dita e Nënës

Si shumë luleshitës të tjerë, Manon mbështetet shumë te Dita e Nënës këtë vit. Ajo e përshkruan si “festa e vitit”, një ditë të gëzueshme për luleshitësit, e cila sjell rreth 5 deri në 6% të xhiros vjetore.

Edhe pse kushtet janë shpesh sfiduese, Manon nuk mendon të ndryshojë profesion. Për të, është “profesioni më i bukur në botë”: “Ne përcjellim mesazhe dhe emocione.”

Atmosfera në Bazel është e tensionuar para fillimit të Eurovision Song Contest (ESC). Rreth 1,300 oficerë policie nga e gjithë Zvicra janë vendosur në gatishmëri. Aktivistët pro-Palestinë duan të ndalojnë pjesëmarrjen e Izraelit dhe kërkojnë protesta të mëdha pa leje. Sllogani i tyre është: “Eskalon për Palestinën”,  një thirrje që nuk duket të jetë për protesta paqësore. Më 6 maj, Nemo kërkoi gjithashtu përjashtimin e Izraelit, duke thënë se lufta e Izraelit në Gaza është “përgjithmonë në kundërshtim me vlerat që Eurovision thotë se mbështet  paqen, bashkimin dhe respektin për të drejtat e njeriut.”

Ndërkohë, qeveria e qytetit të Bazelit mbron lirinë e shprehjes: “Protesta paqësore lejohet në tubime. Njerëzit mund të shprehin mendimet e tyre për çdo gjë që i shqetëson,” tha Drejtoresha e Sigurisë, Stephanie Eymann, për revistën online Bajour.

Tubimi i refuzuar

Megjithatë, një demonstratë që kishte për qëllim të qëndronte kundër antisemitizmit gjatë Eurovision, e planifikuar për më 15 maj në Claraplatz, është anuluar. Sipas kërkesës, organizatorët kishin për qëllim të flisnin kundër antisemitizmit “në sektorin kulturor dhe në përgjithësi.” Ata donin të dërgonin një mesazh kundër urrejtjes që po i drejtohej Yuval Raphael, kandidatit izraelit të Eurovisionit dhe mbijetues i masakrës së Hamas më 7 tetor 2023. Organizatorët, të cilët dëshirojnë të mbeten anonimë për arsye sigurie, e përshkruajnë veten si një grup të lirë individësh hebrenj dhe jo hebrenj nga Bazeli, Zyrihu, Berna dhe Freiburg (Gjermani), transmeton albinfo.ch.

Pas një hetimi të hollësishëm, Policia e Kantonit të Bazelit ka arritur në përfundimin se demonstrata e planifikuar mund të paraqesë një kërcënim konkret për sigurinë dhe rendin publik. “Lidhja tematike me Eurovision, së bashku me tensionet politike aktuale, paraqet një rrezik të shtuar për shpërndarje, kundër-demonstrata ose përleshje,” thuhet në letrën e refuzimit të policisë së Bazelit, të cilën Blick e ka siguruar.

A ishte problemi lokacioni?

Në përgjigje të një kërkese, policia kantonale shpjegoi refuzimin si vijon: Ndërsa ngjarjet e ESC po zhvillohen paralelisht, demonstratat brenda “perimetrit të ngjarjes” janë përgjithësisht të ndaluara për arsye sigurie, përfshirë Claraplatz. Ky shesh ndodhet në mes të “Boulevardit ESC”, i cili lidh vendet e ngjarjeve të ESC në qendrën e ekspozitave dhe Barfüsserplatz. Megjithatë, refuzimi i kërkesës nuk përmend asnjë shqetësim për lokacionin ose perimetrin e ngjarjes.

Organizatorët thonë se ata konfirmuan për policinë të enjten e kaluar se ishin të gatshëm ta mbajnë tubimin në një lokacion tjetër në Bazel. Aplikanti nuk u përgjigj në telefon sepse ishte në rrugë me biçikletë. Refuzimi i kërkesës mbërriti të premten. Policia nuk ka komentuar këtë llogari.

Atmosferë e tensionuar

Një bisedë me tre gra hebreje nga Bazeli konfirmon se atmosfera është e tensionuar. “Ka një ndjenjë frike,” tha një grua zvicerane e moshës pesëdhjetë vjeçare për Blick. “Mendoj se Zvicra nuk e ka kuptuar ende plotësisht se çfarë po vjen.” Ajo nuk e sheh skenën palestineze lokale si veçanërisht të dhunshme sipas standardeve ndërkombëtare, por ka frikë se forca më radikale mund të mbërrijnë nga Franca dhe Gjermania. Ajo gjithashtu kritikon Nemon: “Nemo kërkon përfshirjen, por në të njëjtën kohë ai do të përjashtojë këngëtarin izraelit.” Antisemitizmi është rritur përgjithësisht, madje edhe jashtë Eurovision dhe protestave pro-Palestinë.

“Po bëhet gjithnjë e më kërcënues për ne,” tha një grua izraelite. Ajo nuk do të flasë hebraisht në qendër të Bazelit gjatë Eurovision. Putin kritikohet kryesisht për politikat ruse, ndërsa hebrenjtë në mbarë botën kritikohet për politikat izraelite. Një grua tjetër e re po mendonte të merrte pjesë në një shfaqje publike me një flamur izraelit, por tani nuk e di nëse të rrezikojë. Dilemës është: “Nga njëra anë, ne jemi të shqetësuar për sigurinë tonë personale, por nga ana tjetër, nuk duam të përjashtohemi nga hapësirat publike.”

Ndërkohë që diskutimet dhe tensionet vazhdojnë, qyteti i Bazelit mbetet në vëmendje, ndërsa protestuesit, si dhe qytetarët e zakonshëm, përballen me sfidat e një situate të ndërlikuar dhe të pasigurt.

Sipas një sondazhi të publikuar nga SonntagsZeitung, një në shtatë të rritur në Zvicër ka qenë viktimë e mashtrimeve në internet. Një e treta e tyre kanë humbur më shumë se 1,000 franga.

Ky sondazh është realizuar nga Instituti Sotomo për llogari të siguruesit AXA gjatë periudhës shkurt-mars dhe përfshiu 1,706 persona. Sipas të dhënave, vetëm një e treta e viktimave të mashtrimeve kibernetike e kanë raportuar rastin në polici. Edhe nga ata që kanë humbur më shumë se 1,000 franga, vetëm 46% kanë bërë kallëzim.

Të rinjtë më të ekspozuar

Statistikat zyrtare tregojnë një rritje të ndjeshme të këtij lloj krimi. Vetëm vitin e kaluar janë regjistruar mbi 59,000 vepra penale të lidhura me internetin. Por, për shkak se shumë viktima nuk paraqesin kallëzim, numri real i mashtrimeve mund të jetë shumë më i lartë.

E habitshme është se të rinjtë rezultojnë të jenë më të prekur se të moshuarit. Kjo shpjegohet pjesërisht me faktin që të rinjtë bëjnë më shumë blerje online dhe janë më të ekspozuar. Mashtrimet më të shpeshta ndodhin përmes “dyqaneve të rreme” në internet (38% e rasteve), të ndjekura nga “phishing” ose vjedhja e identitetit përmes email-eve (33%), transmeton albinfo.ch.

Një sfidë për shoqërinë

Më shumë se tre të katërtat e të anketuarve besojnë se kriminaliteti kibernetik përbën sfida serioze për shoqërinë. Ata janë veçanërisht të shqetësuar për sulmet kibernetike ndaj infrastrukturës së ndjeshme (47%), mashtrimet në internet (44%), manipulimin e opinionit publik dhe profilet e rreme (44%).

Nga ana tjetër, më pak shqetësim shfaqet për varësinë teknologjike të vendit ndaj multinacionalëve të huaj (17%), ndikimin e teknologjisë në jetën shoqërore (18%) apo në shëndetin mendor (16%).

Shumica dërrmuese kërkon ndalim të rrjeteve sociale për fëmijët nën 16 vjeç

Rreth 80% e zviceranëve mbështesin ndalimin e përdorimit të rrjeteve sociale nga fëmijët nën moshën 16 vjeç, sipas pjesës tjetër të sondazhit nga Instituti Sotomo. Një e treta e prindërve thonë se nuk janë në gjendje të mbrojnë fëmijët nga rreziqet online.

Ka gjithashtu kërkesa për më shumë mbrojtje dhe kufizime për fëmijët. Gati katër nga pesë të anketuar mendojnë se telefonat celularë duhet të ndalohen në shkolla, ndërsa 85% e tyre besojnë se fëmijët nuk janë mjaftueshëm të informuar për rreziqet në internet.

Australia është vendi i parë që ndaloi qasjen e fëmijëve nën 16 vjeç në platforma si TikTok dhe Instagram. Një propozim i ngjashëm është paraqitur së fundmi edhe nga kryeministri i Zelandës së Re.

Në Zvicër, dy postulate të fundit i kanë kërkuar Këshillit Federal të shqyrtojë mundësinë e kufizimit të aksesit të të rinjve në rrjetet sociale. Gjithashtu, po diskutohet edhe një ndalim i mundshëm i përdorimit të telefonave inteligjentë në shkolla.

Për herë të parë në Zvicër, një spital përdor teknologjinë moderne për të mbikëqyrur pacientët në mënyrë virtuale. Në Spitalin Kantonal të Lucernit (LUKS), infermierët punojnë me kufje dhe monitorë, duke e ofruar kujdesin për pacientët në distancë.

Në hapësirën e re të quajtur “Njësia e Kujdesit Virtual,” gjithçka duket më shumë si një startup teknologjie se sa si një repart spitalor tradicional. Ky sistem inovativ përfshin përdorimin e video-telefonisë, inteligjencës artificiale dhe pajisjeve matëse që transmetojnë në kohë reale temperaturën e trupit, pulsin dhe tensionin e gjakut.

Infermieri Jörg Glowienka, një nga shtatë infermierët e kësaj njësie, shpjegon: “Unë mund të kryej intervista të pranimit dhe të daljes me pacientët vetëm nga ekrani. E gjithë komunikimi bëhet nëpërmjet kufjesh dhe kamerave.” Pacientët, si Hans Infanger, e pranojnë se mungesa e kontaktit të drejtpërdrejtë është diçka për t’u mësuar, por vlerësojnë që ndihma vjen shpejt dhe nga specialistë, transmeton albinfo.ch.

Lehtësim për personelin mjekësor

Infermierja Catarina Fritschi tregon se kalimi nga kujdesi fizik në atë virtual i ka dhënë më shumë kohë dhe fleksibilitet në punë. Ajo e sheh teknologjinë si një ndihmë të madhe, që lehtëson barrën mbi stafin mjekësor.

Reagimi ndaj situatave të ndërlikuara

Sistemi i kujdesit virtual mund të përdoret edhe në spitale rajonale. Në një video të demonstruar nga LUKS, një mami ndihmon një foshnje të sapolindur në një spital pa njësi neonatologjie dhe konsultohet menjëherë me një specialist përmes telemjekësisë.

Aktualisht, çdo infermier virtual kujdeset për 12 pacientë njëkohësisht. Deri në verë, synohet që kjo shifër të arrijë në 20, përfshirë edhe pacientët që trajtohen në shtëpi përmes pajisjeve portative.

Kritika dhe kufizime

Qendra për Pacientët e Zvicrës Qendrore shpreh shqetësim për ndikimin e kujdesit virtual mbi kontaktin personal dhe holistik me pacientin. Edhe drejtori i infermierisë Michael Döring e pranon se inteligjenca artificiale nuk mund të zëvendësojë ndjeshmërinë njerëzore: “Në situata palliative apo kur pacienti është në krizë psikologjike, ndërhyrja njerëzore është e pazëvendësueshme.”

Antonio Braizinho, kreu i njësisë së kujdesit virtual, e përmbledh kështu: “Kujdesi virtual arrin kufirin kur ndërveprimi njerëzor bëhet vendimtar.”

Një shumicë e madhe e popullsisë në Zvicër mbështet ndalimin e rrjeteve sociale për fëmijët dhe të rinjtë nën moshën 16 vjeç. Gjithashtu, ndalimi i përdorimit të telefonave inteligjentë në shkolla gjen përkrahje të gjerë.

Sipas një studimi të kryer nga instituti i kërkimeve Sotomo, 80% e të anketuarve janë në favor të një ndalese për përdorimin e platformave si Instagram, TikTok e të ngjashme nga të miturit. Pothuajse po aq mbështesin ndalimin e telefonave në klasë dhe në oborret e shkollave, transmeton albinfo.ch.

Masa tashmë në zbatim

Një hap konkret është marrë nga Drejtoria e Arsimit në kantonin Nidwalden, ku është ndaluar përdorimi privat i celularëve në shkollat fillore. Kjo ka ngjallur diskutime të gjera në opinion.

Statistikat e mbështetjes

Sipas rezultateve të sondazhit:

47% janë plotësisht pro ndalimit

33% më tepër pro

14% më tepër kundër

6% kundër

Autori i studimit, Michael Hermann, thekson se ky është një sinjal i qartë që publiku kërkon masa për të mbrojtur fëmijët në botën dixhitale.

Rreziqet: Bullizmi kibernetik dhe përmbajtja e papërshtatshme

Sipas prindërve, rreziqet më të mëdha janë bullizmi online, ekspozimi ndaj përmbajtjes me përmbajtje seksuale apo të dhunshme, dhe përdorimi i tepërt i internetit. Megjithëse 62% e prindërve ndihen të aftë të mbrojnë fëmijët e tyre nga rreziqet online, zbatimi i rregullave në praktikë është i vështirë.

97% e prindërve kanë vendosur masa mbrojtëse, si kufizimi i platformave ose i kohës para ekranit. Por rreth gjysma e tyre hasin vështirësi në zbatimin e këtyre masave, çka shpesh çon në debate në familje.

Sfida për politikën

Sipas Hermann, megjithëse Zvicra është e kujdesshme ndaj rregullimeve të tilla, presioni ndaj politikës është i madh sepse bëhet fjalë për mbrojtjen e fëmijëve. Kjo e bën më të mundshme që masa të tilla të miratohen në të ardhmen.

Përdorimi i tepërt i celularëve

Studimi, i kryer për llogari të kompanisë së sigurimeve AXA, përfshiu rreth 1700 persona nga Zvicra gjermane dhe ajo frëngjisht-folëse. 46% e të anketuarve thonë se dëshirojnë të kalojnë më pak kohë në telefon. Më shumë se dy të tretat mendojnë se përdorimi i përgjithshëm i internetit nga popullsia është i rrezikshëm.