Archives

Ngjarjet që karakterizuan Zvicrën këtë javë

Posted on by erezzaademi

Turistët e huaj do të duhet të paguajnë taksë tranziti për të kaluar me makinë nëpër Zvicër, dhe sondazhet e opinionit parashikojnë një rezultat të ngushtë në referendumin anti-imigracion më 14 qershor, janë ndër lajmet që morën më shumë vëmendje këtë javë.

Turistët e huaj do të duhet të paguajnë taksë tranziti për të kaluar me makinë nëpër Zvicër

Qëllimi i kësaj mase, e cila sapo kaloi në Parlament, është të zvogëlojë trafikun e pikut në rrjetin rrugor kombëtar me një tarifë tranziti të varur nga trafiku që shoferët e huaj do të duhet të paguajnë nëse thjesht kalojnë tranzit nëpër Zvicër pa qëndruar këtu.

Megjithatë, shumë fusha mbeten ende të pazgjidhura – për shembull, çfarë përbën “tranzit” dhe çfarë përbën një “qëndrim” do të duhet të përcaktohet qartë, së bashku me mënyrën se si do të funksionojë teknikisht regjistrimi i kalimeve kufitare dhe si do të përcaktohen dhe mblidhen shumat e taksës.

Sondazhet e opinionit parashikojnë një rezultat të ngushtë në referendumin anti-imigracion më 14 qershor

Sondazhi i fundit zbulon se një shumicë shumë e ngushtë votuesish – 47 përqind – janë aktualisht kundër iniciativës së krahut të djathtë që kërkon të kufizojë imigracionin nga Bashkimi Evropian.

Nga ana tjetër, 45 përqind e mbështesin këtë veprim.

Siç qëndron puna, 8 përqind e votuesve që ende nuk kanë vendosur për këtë çështje, në fund të fundit do të vendosin se në cilin drejtim do të shkojë referendumi.

Traktatet e BE-së nuk janë të dëmshme për Zvicrën, thotë eksperti

Edhe pse Partia Popullore Zvicerane (SVP) populiste po jep alarmin për pasojat potencialisht katastrofike që paketa e re e marrëveshjeve midis Bernës dhe Brukselit do të ketë për Zvicrën, ekspertët e mohojnë këtë pretendim.

Përkundrazi, Francesco Maiani, ekspert në Ligjin dhe Politikat e Migracionit të BE-së, i tha The Local se paralajmërimet e SVP-së janë shumë të ekzagjeruara dhe se Zvicra do të ruajë ende sovranitetin e saj, ndërsa përfiton nga traktatet dypalëshe, transmeton albinfo.ch.

Fletëpalosje raciste iu dha banorit të huaj në një tren zviceran

Një shtetas spanjoll që udhëtonte me tren në Zvicër iu dha një fletëpalosje me mesazhin “I huaj, hesht”.

Fletëpalosja përmbante logon e Hekurudhave Federale Zvicerane (SBB), por kompania është distancuar menjëherë nga kjo fletëpalosje, duke dënuar “të gjitha format e racizmit dhe diskriminimit në termat më të forta të mundshme”.

“Ide të tilla nuk kanë vend në trenat e SBB”, tha zëdhënësi i kompanisë Moritz Weisskopf. “SBB qëndron për një Zvicër të hapur dhe gjithëpërfshirëse ku të gjithë pasagjerët – pavarësisht nga origjina e tyre – duhet të ndihen të sigurt dhe të mirëpritur”.

Përplasja e teleferikut në mal vret pasagjerin e vetëm

Një teleferik u rrëzua në tokë në vendpushimin zviceran të Engelberg, ndërsa erërat e forta përshkuan zonën.

Një banore vendase 61-vjeçare, banorja e vetme e kabinës, u vra kur teleferiku në të cilin ajo ndodhej u rrëzua disa herë pasi ra nga teli përpara se të ndalej papritur në fund të shpatit.

Zbritja minimale e sigurimit shëndetësor prej 300 frangash do të eliminohet, ndërsa një më e lartë do ta zëvendësojë atë.

Këshilli Federal ka ndërmarrë një hap drejt rritjes së zbritjes minimale të sigurimit shëndetësor të vendit me 100 franga – nga 300 në 400 franga.

Kjo masë synon të dekurajojë publikun nga kërkimi i trajtimeve mjekësore jo-urgjente – domethënë, të inkurajojë popullsinë të praktikojë më shumë përmbajtje në përdorimin e shërbimeve të kujdesit shëndetësor, duke ulur kështu koston në rritje të sistemit shëndetësor.

Shqipëria ul akcizën për të ulur çmimet e naftës

Posted on by erezzaademi

Kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama ka njoftuar sot se çmimi i karburantit ka pësuar rritje si pasojë e krizës globale që ka ndikuar drejtpërdrejt zinxhirin e furnizimit të naftës teksa bëri të ditur se qeveria ka marrë masa konkrete për të mbrojtur konsumatorët dhe për të parandaluar abuzimet në treg.

“Është ngritur një taskforcë në Ministrinë e Ekonomisë dhe Inovacionit dhe atë të Financave me qëllim që të rritet kontrolli dhe të evidentohet çdo lloj abuzimi i mundshëm në treg. Nuk janë vënë re abuzime, monitorimi vazhdon, dhe duke qenë se çmimi ka pasur një tjetër kërcim, është marrë vendimi që të hyjmë në regjimin e bordit të transparencës”, tha ai, transmeton albinfo.ch.

Ai theksoi se masat e përkohshme për uljen e çmimit të karburantit, si ulja e nivelit të akcizës me rreth 20%, për të lehtësuar barrën mbi përdoruesit e automjeteve teksa njoftoi se të ardhurat e shtetit nga rritja e çmimit, pas uljes së akcizës, do të përdoren kryesisht për mbështetjen e pensionistëve.

“Në fund të ditës, ajo që ne na intereson e para është që të mbrojmë pensionistët, që do të thotë se niveli i përfitimit që do të vijë në arkën e shtetit nga rritja e çmimit, cilidoqoftë ai, pas uljes që iu bë akcizës, do të shkojë vetëm për të mbrojtur pensionistët”, theksoi Rama.

Ai njoftoi se qeveria po përgatit edhe projektligjin për rezervat strategjike, i cili ndodhet në konsultim publik, dhe po planifikon ndërhyrje të reja në tregun e karburanteve për të garantuar ekuilibrin e çmimit dhe transparencën e lëvizjeve të naftës në vend.

Tutje ai shtoi se ndërhyrjet do të luftojnë fenomenin e evazionit dhe kontrabandës së naftës, duke vendosur rregulla më të rrepta për tregun dhe duke mbrojtur qytetarët dhe përdoruesit e ligjshëm të karburantit.

“Është një proces i nisur përpara se të fillonte kjo krizë e re, që lidhet me humbjen e baraspeshës së botës në rang global, gjë e cila po provokon kriza pas krizash. Dhe nga ana tjetër, paralelisht, ne po përgatitemi që të fusim në treg një faktor publik, një forcë të re, e cila do të ketë barrën, që së bashku me një sërë masash tjera të bëjë një ndërhyrje domethënëse në vendosjen, jo vetëm të një ekuilibri në aspektin të çmimit në tregun e naftës, por edhe të një niveli krejt të ri për sa i përket transparencës së atij tregu, për sa i përket lëvizjeve të naftës në Republikën e Shqipërisë dhe për sa i përket edhe një fenomeni ende të pashterur në këtë aspekt, që është evazioni dhe kontrabanda e naftës, duke përfituar edhe nga regjimi tranzit dhe duke bërë marifete të cilave u ka ardhur fundi”, tha Rama.

Kryeministri siguroi se me fakte shumë shpejt do të tregojë që ndërhyrja ka qenë në të mirë të shoqërisë, shkruan ATSh.

“Ne do të ndërhyjmë dhe besojmë shumë që në një periudhë jo shumë të largët, do të tregojmë me fakte, që ndërhyrja ka qenë një ndërhyrje në të mirë të shoqërisë, në të mirë të përdoruesve të automjeteve të konsumatorëve të naftës, po mbi të gjitha, në të mirë të të gjithë atyre që nuk ndotin dhe nuk ia kanë për borxh atyre që ndotin, duke ngarë makina me naftë që në ndërkohë të paguajnë një pasojë, të cilës ne duam t’i japim fund”, theksoi Kryeministri.

Kantoni i Bernës është gati ta quajë feminicidin me emrin e saj të vërtetë

Posted on by erezzaademi

Këshilli ekzekutiv i kantonit të Bernës është i përgatitur të përmendë në mënyrë të qartë feminicidin në statistikat e tij të krimit. Megjithatë, nuk dëshiron të veprojë vetëm, duke preferuar të presë derisa të përcaktohet një përkufizim dhe kritere kombëtare për regjistrimin e këtyre akteve të dhunës.

Mocioni i paraqitur nga parlamentari i Partisë së Gjelbër Manuel C. Widmer i bën thirrje qeverisë të përfshijë feminicidet në statistikat vjetore të krimit për kantonin e Bernës, veçmas dhe si të tilla. Aktualisht, nuk ka asnjë institucion zyrtar që dokumenton sistematikisht këtë lloj krimi në Zvicër.

Autorët e mocionit theksojnë se feminicidi pasqyron dhunën e rrënjosur në strukturat patriarkale të pushtetit në shoqëri. Ata besojnë se dhuna e ushtruar ndaj grave shpesh konsiderohet si një çështje private. “Në Zvicër, termi ‘feminicid’ ende nuk është i ankoruar fort në diskursin politik”.

Në përgjigjen e saj të botuar së fundmi ndaj mocionit, qeveria mbështet në parim krijimin e një kategorie të veçantë në statistikat vjetore të krimit. Por thekson se do të ishte e papërshtatshme të kufizoheshin shifrat vetëm në kantonin e Bernës, transmeton albinfo.ch.

Këshilli ekzekutiv i Bernës e konsideron të nevojshme të bëjë një krahasim në nivel kombëtar dhe të bjerë dakord për një përkufizim të vetëm dhe faktorë uniformë për analizimin e të dhënave, shkruan swissinfo. Prandaj, ai i referohet postulatit “Studimi i fizibilitetit për mbajtjen e statistikave mbi feminicidet” të paraqitur nga parlamenti në Këshillin Federal.

Sipas pikëpamjes së qeverisë kantonale të Bernës, feminicidet mund të përfshihen në statistikat e krimit të secilit kanton në bazë të një përkufizimi dhe kriteresh uniforme.

Universitetet zvicerane paralajmërojnë se plani “10 milionë” mund të dëmtojë kërkimet

Posted on by erezzaademi

Nëse popullsia e Zvicrës arrin 9.5 milionë, Këshilli Federal do të detyrohet të frenojë ndjeshëm imigracionin; me 10 milionë, madje mund të detyrohet të ndërpresë marrëveshjet ndërkombëtare.

Kjo do të përbënte “një ndërhyrje radikale dhe do të dëmtonte rëndë jo vetëm ekonominë zvicerane, por edhe kërkimin”, tha për SonntagsBlick Luciana Vaccaro, presidente e Swissuniversities.

Paralajmërimi i saj bazohet në një opinion ligjor të porositur nga Swissuniversities. Sipas analizës, propozimi i paraqitur nga Partia Popullore Zvicerane (SVP), i cili do të shkojë në votim më 14 qershor, mund të shkaktojë të ashtuquajturën klauzolë gijotine, duke vënë në rrezik marrëveshjet dypalëshe të Zvicrës me Bashkimin Evropian.

“Nëse arrijmë pragun prej 10 milionësh dhe na kërkohet të ndërpresim marrëveshjet që lidhen me lëvizjen e lirë të personave, rrezikojmë përsëri të përjashtohemi nga Horizon Europe, Erasmus+, Digital Europe ose Euratom – disa nga programet kryesore kërkimore në botë. Kjo do të ishte shkatërruese”, tha Vaccaro, transmeton albinfo.ch.

Gjysma e profesorëve nga jashtë

Universitetet zvicerane renditen ndër më të mirat në nivel global, kryesisht sepse tërheqin studiues të nivelit të lartë dhe mbajnë partneritete të forta ndërkombëtare, shtoi ajo. “Rreth gjysma e profesorëve të universitetit në Zvicër vijnë nga jashtë dhe dy të tretat e projekteve kryesore kërkimore janë të ankoruara ndërkombëtarisht.”

Sipas Vaccaro-s, përfitimet e kërkimit shtrihen përtej akademisë. Rreth gjysma e themeluesve të startup-eve në Zvicër nuk kanë pasaportë zvicerane dhe një pjesë e konsiderueshme e patentave përfshijnë shtetas të huaj. “Ne përfitojmë jashtëzakonisht shumë nga ky talent”, tha ajo.

Lideri gjerman dhe ai francez i bëjnë thirrje Kurtit për përparim në dialogun me Serbinë

Posted on by erezzaademi

Përmes letrave të urimit pas rizgjedhjes së Albin Kurtit në krye të Qeverisë, presidenti francez Emmanuel Macron dhe kancelari gjerman Friedrich Merz i kanë kërkuar atij angazhim në rrugën e normalizimit të marrëdhënieve me Serbinë.

Ata i kanë shprehur mbështetjen e tyre në këtë proces.

Merz ka shkruar se para Qeverisë qëndrojnë detyra sfiduese, duke shprehur bindjen se ajo do t’i marrë vendimet e duhura për integrimin e nevojshëm euroatlantik të Kosovës, ku në to përfshihen edhe përparimet e mëtejshme në dialogun me Serbinë.

“Me rastin e rizgjedhjes suaj, ju përgëzoj përzemërsisht. Gëzohem që së bashku me ju të vazhdojmë të thellojmë marrëdhëniet e ngushta dhe miqësore midis vendeve tona. Para jush dhe qeverisë suaj qëndrojnë detyra sfiduese. Jam i bindur se, me përvojën tuaj, do të merrni vendimet e duhura dhe të nevojshme për integrimin e mëtejshëm euro-atlantik të Kosovës. Në këtë përfshihen edhe përparime të mëtejshme në dialogun e normalizimit me Serbinë, të ndërmjetësuar nga BE-ja. Ju siguroj se Kosova, në këto detyra, ka në Gjermani një partner të fortë dhe të besueshëm në krahun e saj”, thuhet në letër, transmeton albinfo.ch.

Në anën tjetër Macroni ka shkruar se Franca gjithashtu do të vazhdojë të qëndrojë krah Kosovës dhe do t’i mbështesë përpjekjet për normalizim të marrëdhënieve me Serbinë.

“Marrëveshjet e Brukselit dhe Ohrit kanë përcaktuar drejtimin dhe u takon të dyja palëve të zbatojnë angazhimet e ndërmarra, në kuadër të dialogut të lehtësuar nga Bashkimi Evropian. Ju e njihni përkushtimin tim ndaj objektivit të ribashkimit të kontinentit tonë: Franca është e bindur se vendi i të gjitha shteteve të Ballkanit Perëndimor është brenda Bashkimit Evropian dhe ne do të vazhdojmë të mbështesim Kosovën në rrugën e saj evropiane. Franca do të vazhdojë gjithashtu të mbështesë pa u lodhur përpjekjet për normalizimin e marrëdhënieve ndërmjet Kosovës dhe Serbisë, të cilat përbëjnë një dimension thelbësor të këtij procesi afrimi me Bashkimin Evropian”, thuhet ndër të tjera në letrën e tij.

Keqllogaritja që mund ta destabilizojë Ballkanin

Posted on by erezzaademi

Gara në armatim ekziston prej shekujsh, por pas Luftës së Dytë Botërore mori formë globale dhe sistematike, sidomos midis Shteteve të Bashkuara dhe Bashkimit Sovjetik gjatë Luftës së Ftohtë.

Armët bërthamore, raketat balistike dhe avionët luftarakë transformuan mënyrën e konceptimit të fuqisë në vitet që pasuan.

Sot, në rajonin e Ballkanit Perëndimor, lëvizjet e Serbisë dërgojnë paralajmërime serioze.

Ky vend – partner i NATO-s dhe kandidat për anëtarësim në Bashkimin Evropian – bleu raketa balistike supersonike nga Kina për forcën e tij ajrore. Kështu, u bë fuqia e parë në Evropë e pajisur me raketat ajër-tokë CM-400AKG, sipas presidentit serb, Aleksandar Vuçiq.

“E kemi bërë me sukses integrimin e raketave kineze në avionët rusë MiG-29 të gjeneratës së katërt. Këta janë sot ndër avionët më të mirë në Evropë – ndoshta edhe në botë. Raketat ajër-tokë nënkuptojnë goditjen e objektivave në tokë dhe kanë fuqi shkatërruese”, tha Vuçiq më 12 mars.

Reagimet ishin të shumta nga fqinjët që luftuan kundër Serbisë gjatë luftërave jugosllave të viteve 1990.

Kroacia – sot anëtare e NATO-s dhe Bashkimit Evropian – e konsideroi blerjen e raketave kineze si kërcënim për stabilitetin rajonal dhe shenjë të rritjes së garës së armatimit në Ballkan, ndërsa Kosova akuzoi Serbinë për tendenca hegjemoniste ndaj fqinjëve.

Këto dy vende, së bashku me Shqipërinë, nënshkruan në mars të vitit 2025 një marrëveshje për bashkëpunim në fushën e mbrojtjes dhe sigurisë, të cilën Vuçiq e sheh si kërcënim të drejtpërdrejtë për sigurinë e Serbisë – “nuk ekziston asnjë arsye tjetër për bashkimin e tyre, vetëm Serbia”.

“Ne po përgatitemi për sulmin e tyre. Ata nuk synojnë të mbrohen, por të sulmojnë. Po formojnë aleancë ushtarake për të na sulmuar”, tha Vuçiq teksa fliste për raketat kineze në Radio-Televizionin e Serbisë.

Ai nuk paraqiti asnjë provë për këto pretendime, të cilat Zagrebi, Prishtina dhe Tirana i hedhin vazhdimisht poshtë. Tha vetëm se forcat e armatosura serbe kanë në dispozicion edhe armë të tjera të sofistikuara, që nuk mund të bëhen publike.

Për njohësit e çështjeve ushtarake dhe të sigurisë, këto mesazhe dërgojnë sinjale frike dhe pasigurie në rajon, rrisin perceptimin e kërcënimit dhe shtyjnë vendet fqinje drejt forcimit të kapaciteteve mbrojtëse. Kjo dinamikë, sipas tyre, mund të shndërrohet lehtësisht në një spirale të re armatimi, ku çdo veprim prodhon kundërveprim dhe tensionet vetëm se rriten.

Redion Qirjazi, ekspert i sigurisë në Shqipëri – vend anëtar i NATO-s, thotë se raketat kineze i japin Serbisë mundësi të reja për të projektuar fuqinë dhe ndryshojnë balancën e sigurisë në rajon; ato nuk janë thjesht mbrojtje – siç pretendon blerësi – por zgjasin kapacitetet ushtarake në distanca të largëta.

“Raketat kineze janë shumë precize. Një veçori shqetësuese e tyre është edhe shpejtësia e lartë – rreth Mach 4 deri Mach 5, ose deri në 6 mijë km/orë – që i fut në kategorinë e raketave të vështira për t’u interceptuar”, thotë Qirjazi për programin Expose të Radios Evropa e Lirë.

Në Ballkan, Serbia mban tensione të hapura me Kosovën, ndaj së cilës ka pretendime territoriale, me Kroacinë dhe herë pas here me Malin e Zi. Marrëdhëniet e saj me Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut janë më të qeta, ndërsa lidhja me Republikën Sërpska në Bosnje dhe Hercegovinë mbetet një rast i veçantë, që dallon nga pjesa tjetër e këtij shteti.

Blerjet e raketave kineze, sipas Kadri Kastratit, ekspert ushtarak nga Kosova, tregojnë qartë tendencën e Serbisë për t’u pozicionuar si aktori më i armatosur dhe më dominues në Ballkan dhe për ta mbajtur rajonin gjithmonë në teh të destabilizimit.

“Gjithë këtë armatim, Serbia është duke e blerë për të hyrë në garë, para së gjithash me Kroacinë. Pas furnizimit të Kroacisë me avionët Rafale nga Franca, Vuçiq bëri marrëveshje me presidentin e Francës, Emmanuel Macron, për blerjen e avionëve të tillë. Pra, është një garë mes tyre”, thotë Kastrati për Exposenë.

Edhe pse pretendon neutralitet ushtarak, Serbia është ushtria më e shtrenjtë në Ballkanin Perëndimor. Vetëm në vitin 2024, shpenzoi 2.2 miliardë dollarë – rreth pesë herë më shumë se Shqipëria, anëtare e NATO-s dhe vendi i dytë në rajon për shpenzime ushtarake, sipas të dhënave të Institutit të Stokholmit për Kërkime mbi Paqen(SIPRI).

Serbia shpenzon dukshëm më shumë edhe se Kroacia, e cila gjithashtu është anëtare e NATO-s. Sipas SIPRI-t, dallimi në shpenzimet e mbrojtjes midis këtyre dy vendeve arrin në qindra miliona euro çdo vit.

Pas pushtimit rus të Ukrainës, Serbia i ndryshoi burimet e saj të armatimit, duke iu drejtuar Kinës për dronë luftarakë dhe sistemin raketor anti-ajror FK-3, por nuk ndaloi as blerjet nga Perëndimi, si Shtetet e Bashkuara dhe Franca.

Në deklaratat e tij, Vuçiq i kushton vëmendje të veçantë sidomos forcës ushtarake të Kroacisë. Në vitin 2024, kur Serbia bleu avionë luftarakë shumëfunksionalë, Rafale, nga Franca, ai ironizoi duke thënë se kur Kroacia bën të njëjtën gjë, është “lajm i mirë për rajonin”, ndërsa kur Serbia i blen, bëhet “tragjedi”.

“Ne nuk krijojmë probleme askund, as nuk i planifikojmë, as nuk i synojmë. Ky është një sinjal i madh i besimit mes Francës dhe Serbisë. Ne vetëm duam ta ruajmë vendin tonë”, tha Vuçiq.

Pas pushtimit rus të Ukrainës, Serbia i ndryshoi burimet e saj të armatimit, duke iu drejtuar Kinës për dronë luftarakë dhe sistemin raketor anti-ajror FK-3, por nuk ndaloi as blerjet nga Perëndimi, si Shtetet e Bashkuara dhe Franca.

Në deklaratat e tij, Vuçiq i kushton vëmendje të veçantë sidomos forcës ushtarake të Kroacisë. Në vitin 2024, kur Serbia bleu avionë luftarakë shumëfunksionalë, Rafale, nga Franca, ai ironizoi duke thënë se kur Kroacia bën të njëjtën gjë, është “lajm i mirë për rajonin”, ndërsa kur Serbia i blen, bëhet “tragjedi”.

“Ne nuk krijojmë probleme askund, as nuk i planifikojmë, as nuk i synojmë. Ky është një sinjal i madh i besimit mes Francës dhe Serbisë. Ne vetëm duam ta ruajmë vendin tonë”, tha Vuçiq.

Në përgjigje të blerjes së raketave kineze, Bashkimi Evropian – ku Serbia synon të anëtarësohet – tha se vendi duhet të bëjë zgjedhje të qarta strategjike në rrugën e integrimit. Ndërkohë, NATO-ja, partnere e Serbisë, nuk iu përgjigj interesimit të Radios Evropa e Lirë për mënyrën se si e sheh bashkëpunimin e vazhdueshëm të Beogradit me Pekinin.

Në muajin maj, aleanca perëndimore do të mbajë stërvitje të përbashkëta ushtarake me Serbinë në poligonin Borovac, pranë kufirit me Kosovën.

Në një postim në rrjetet sociale, Komanda e Forcave të Përbashkëta të NATO-s në Napoli tha se stërvitja do të zhvillohet me ftesë të Serbisë. Sipas saj, ajo forcon bashkëpunimin praktik dhe mbështet stabilitetin në Ballkanin Perëndimor.

Për Qirjazin, kjo dëshmon se Serbia ndjek strategjinë e “lojës me disa porta”. Nga njëra anë i hap derën Kinës për të rritur ndikimin në rajon, dhe nga ana tjetër bashkëpunon me Perëndimin për të krijuar një lloj varësie të ndërsjellë.

“Kjo strategji ka qenë karakteristike edhe e ish-Jugosllavisë me Titon, pasi mbante partneritete dhe aleanca me shumë aktorë të ndryshëm strategjikë, në mënyrë që të krijonte një varësi të këtyre superfuqive ndaj këtij vendi”, thotë Qirjazi.

Sipas tij, kjo qasje i jep Serbisë më shumë hapësirë manovrimi dhe i vendos aktorët ndërkombëtarë në një pozitë më të ndërlikuar në rast të konfliktit të mundshëm. Gjokiq pajtohet, por vë në pah edhe një aspekt tjetër:

“Një nga arsyet pse shumë vende sigurojnë armë nga Kina është se ato janë më të lira. Rasti i Serbisë është pak më specifik në aspektin gjeografik, sepse ajo ndodhet në Evropë dhe prej saj ka pritje të tjera”.

“Unë, për shembull, merrem me Afrikën Perëndimore dhe e di se atje ka shumë vende që kanë marrëdhënie të shkëlqyera me BE-në dhe, në të njëjtën kohë, sigurojnë armatim nga Kina, sepse është më i lirë”, thotë Gjokiq.

Vuçiq nuk zbuloi çmimin e raketave kineze CM-400AKG, të cilat mund të bartin deri në 200 kg material shpërthyes, por i përshkroi si “shumë të shtrenjta”.

Sipas raportit të fundit të SIPRI-t, blerjet e armëve në Evropë janë rritur ndjeshëm, duke e bërë kontinentin rajonin më të madh importues – me një rritje prej 210% midis periudhave 2016-2020 dhe 2021-2025.

Shtetet e Bashkuara, në anën tjetër, kanë rritur dominimin në eksportet e armëve – me Kosovën një prej klientëve të shumtë të tyre.

Zyrtarët kosovarë të Mbrojtjes theksojnë se blerjet e armëve bëhen ekskluzivisht nga aleatët e NATO-s./REL

Presidenti amerikan i jep Teheranit 48 orë afat për hapjen e Ngushticës së Hormuzit

Posted on by erezzaademi

Presidenti i Shteteve të Bashkuara të Amerikës, Donald Trump, i ka dhënë 48 orë afat Iranit që “të hapë plotësisht” Ngushticën e Hormuzit, ose në të kundërtën do të “shkatërrojë” termocentralet e Iranit, që do të ishte një përshkallëzim i madh në luftën që tashmë kërcënon të dalë jashtë kontrollit.

“Nëse Irani nuk e HAP PLOTËSIHTISH, PA KËRCËNIM Ngushticën e Hormuzit brenda 48 ORËSH nga ky moment, Shtetet e Bashkuara do të godasin dhe do të shkatërrojnë plotësisht TERMONCENTRALET E TYRE, DUKE NISUR NGA MË I MADHI”, shkroi ai në Truth Social, transmeton albinfo.ch.

Trump nuk ka dhënë detaje se cilat termocentrale do të jenë në shënjestër të SHBA-së dhe ky paralajmërim vjen një ditë pasi Trump tha se po e shqyrtonte “uljen e intensitetit” të operacioneve ushtarake.

Në përgjigje të ultimatumit të Trumpit, komanda e ushtrisë së Iranit, sipas medias shtetërore iraniane, citohet të ketë thënë se nëse sulmohen karburantet dhe infrastruktura e energjisë, e gjithë infrastruktura e energjisë që i përket SHBA-së në rajon do të shënjestrohet.

Virusi dengue zbulohet për herë të parë në Bazel

Posted on by BR

Virusi tropikal dengue është zbuluar për herë të parë në Zvicër, në mushkonja të kapura në qytetin e Bazelit, një zhvillim që po ndiqet me vëmendje nga autoritetet shëndetësore.

Zbulimi është bërë në mostra të mbledhura gjatë vjeshtës së vitit 2024, duke shënuar herën e parë që ky virus identifikohet në mushkonja në veri të Alpeve, transmeton albinfo.ch.

Ekspertët besojnë se virusi ka ardhur nga një udhëtar i infektuar dhe më pas është përhapur tek mushkonjat lokale, veçanërisht tek ajo e njohur si “mushkonja tigër aziatike”, e cila është përhapur në rajon vitet e fundit.

Megjithatë, autoritetet theksojnë se nuk ka asnjë rast të transmetimit te njerëzit në Zvicër, dhe rreziku për popullatën mbetet shumë i ulët për momentin.

Sipas specialistëve, përhapja e virusit kërkon temperatura të larta dhe kushte specifike klimatike, çka e bën transmetimin lokal të vështirë në klimën aktuale të Zvicrës.

Megjithatë, ky zbulim konsiderohet një sinjal paralajmërues për ndikimin e ndryshimeve klimatike dhe përhapjen e sëmundjeve tropikale në Evropë, ndërsa autoritetet kanë intensifikuar monitorimin dhe masat për kontrollin e mushkonjave.

Ky rast shënon një zhvillim të ri për shëndetin publik në vend, duke treguar se edhe vendet me klimë më të freskët nuk janë më të izoluara nga viruset tropikale.

Tre shqiptarë humbën jetën në kantier ndërtimi në Vjenë – por kush është përgjegjës?

Posted on by BR

Çfarë ndodhi saktësisht në kantierin e ndërtimit në Porzellangasse pranë Bauernfeldplatz(Bezirk 9), ku gjashtë apartamente të reja po ndërtohen në çatinë e një pallati klasik vjenez, mbetet kryesisht e paqartë. Dëshmitarët kanë thënë se punëtorët pas punimeve të betonit, ishin ulur së bashku në skela duke pirë duhan në oborrin e ngushtë kur u rrënua skela: skela dhe kallëpet e betonit u rrënuan, pastaj u dëgjuan britma, të përcjellura me një përplasje të fuqishme nëpër skele dhe një e dëgjuar tjetër: bum. Pastaj pasoi heshtje. Heshtje vdekjeprurëse, shkruan në artikullin përmbledhës të ngjarjes, gazeta austriake oe24.at, përcjell albinfo.at.

Facebook – ALKIG – Albanische Kultusgemeinde

Siç është raportuar, shërbimet e emergjencës u njoftuan rreth orës 14:30. Vetëm pas një ore e gjysmë, shërbimi profesional i shpëtimit raportoi për një punëtor me lëndime të rënda në kokë dhe në shtyllën kurrizore. I lënduari është një shqiptar 45-vjeçar nga Maqedonia e Veriut, i cili u dërgua menjëherë në spital. Albinfo.at merr vesh se gjendja e të lënduarit është stabile. Gjatë orëve në vijim, përmasat e plota të tragjedisë u bënë të qarta: e gjithë konstrukti i betonit, së bashku me pesë personat mbi të, ishin shembur, duke rënë në një hapësirë të kufizuar nën rrënoja dhe betonin e lagësht që gradualisht u ngurtësua. Zjarrfikësit u përpoqën t’i tërhiqnin viktimat me dorë, duke kërkuar përfundimisht përdorimin e pajisjeve të specializuara. U vendosën dronë dhe shërbimi i ndihmës në rast fatkeqësish dërgoi ekipin e tij të vendndodhjes akustike dhe njësinë e qenve të kërkim-shpëtimit. Por, në fund pas gjitha përpjekjeve të tyre, shpëtimtarët u detyruan të pranonin se, të katër burrat që ishin raportuar të zhdukur ishin të vdekur.

Foro: KEYSTONE

Pesë fëmijë mbetën pa baballarët e tyre

Rasti tragjik në aksidentin e Vjenës ka prekur thellë komunitetin shqiptar ne Austri. Mediat sociale janë vërshuar me ngushëllime për familjet, miqtë dhe kolegët e tyre. Ngushëllime kishte edhe nga krerët politike në Kosovë si dhe nga Ambasada e Kosovës në Austri, e cila kjo e fundit ka treguar një përkushtim të jashtëzakonshëm ndaj këtij rasti. Me një minutë heshtje u nderuan viktimat edhe në mbledhjen e fundit nga qeveria e Kosovës, raporton albinfo.at.

Të tre viktimat nga Kosova kishin vite që jetonin në Vjenë. Te tre ishin te martuar dhe me fëmijë: Pajtim Bajrami(36)nga Klina e Ultë e Skenderajt la pas vetës gruan dhe dy vajza. Ish -veterani i UÇK-së, Asllan Musliu (49) nga Opoja e Prizrenit ka lëne pas gruan dhe një vajzë ndërkohë Istref Zekaj(46) nga fshati Mojstri i Istogut po ashtu ka lënë gruan dhe dy vajza. Edhe viktima i katërt, Elvis Babiq (32) boshnjak nga Novi Pazari ka qenë i martuar dhe me tre fëmijë.

Pas autopsisë, të gjithë viktimat janë dërguar në vendlindje dhe lamtumira e fundit iu është dhënë dje në varrezat e familjarëve të tyre.

FOTO: Keystone
APA/MAX SLOVENCIK

Kush është fajtori i kësaj tragjedie?

Pas gjithë kësaj tragjedie, tashme pyetja esenciale është: Kush është fajtor për katastrofën dhe tragjedinë pasuese, dhe për këtë arsye duhet të përgjigjet për to në gjykatë dhe para të pikëlluarve – të cilët ka të ngjarë të bashkohen në procedurat me kërkesa të justifikuara për kostot – është ende plotësisht e paqartë. Nga njëra anë, është kontraktuesi i projektit i cili me krenari kishte postuar në faqet e tyre në rrjetet sociale vendin e punishtes duke e cilësuar këtë projekt si mjaft të sukseshëm si për kompaninë ashtu edhe një hapësirë shtesë jetesë për banorët.

Në anën tjetër përgjegjëse për këtë tragjedi po fajësohet edhe kompania e cila ishte duke kryer punët në këtë punishte: A u derdh beton shumë dhe shpejt dhe me urdhër të kujt? Apo drejtuesi i vinçit, do te duhej të ishte me i kujdesshëm dhe nga lartë të shihte gjithë situatën, apo ishte thjeshtë një problem teknikë?

Deri me tash sipas gazetave austriake, vetëm kompania kontraktuese e këtij projekti ka lëshuar një deklaratë duke shprehur hidhërimin dhe ngushëllimet e saj të thella për familjet:

“Jemi thellësisht të trishtuar nga incidenti tragjik në një nga kantieret tona të ndërtimit. Ngushëllimet tona më të thella shkojnë për të prekurit dhe familjet e tyre… Nga respekti për viktimat dhe në dritën e hetimit në vazhdim, ju kërkojmë mirëkuptimin tuaj që nuk mund të publikojmë detaje të mëtejshme në këtë kohë. Ju kërkojmë që ta trajtoni situatën me respekt…”, shkruhej në një artikulli nga gazeta heute.at.

Ajo që është bërë e ditur deri me tash është një raport fillestar i paraqitur në Zyrën e Prokurorit Publik dhe Inspektorati i Punës është gjithashtu i përfshirë. Më pas, ekspertët do të marrin përsipër dhe te dalin me një konkluzion; Përvoja e derutashme na ka mësuar se për te pasur një raport te detajuar do te duhen jave apo muaj pritje, kështu që kjo tragjedi e tmerrshme do të vazhdojë të na preokupojë edhe për një kohë të gjatë.

Duhet theksuar se shumë qytetar mbrëmë janë mbledhur te vendi i aksidentit ku përpos qe kane bërë homazhe dhe kane ndezur qirinj kane kërkuar nga autoritetet austriake hetim te plotë dhe te shpejte të këtij aksidenti.

Rritet numri i dyqaneve bosh në Gjenevë – alarm për ekonominë lokale

Posted on by BR

Numri i dyqaneve të zbrazëta në Gjenevë është rritur ndjeshëm, duke reflektuar vështirësitë në rritje të sektorit të shitjes me pakicë dhe ndryshimet në sjelljen e konsumatorëve.

Sipas të dhënave të fundit, hapësirat e lira tregtare në qytet janë rritur me rreth 39% gjatë një viti, ndërsa aktualisht vlerësohet se rreth 250 dyqane janë të mbyllura ose bosh, transmeton albinfo.ch.

Ekspertët paralajmërojnë se situata mund të përkeqësohet nëse nuk merren masa konkrete, pasi trendi nuk është i izoluar vetëm në Gjenevë, por po përhapet edhe në qytete të tjera si Lozana dhe Yverdon.

Arsyet kryesore të kësaj rënieje lidhen me rritjen e blerjeve online, fuqinë më të ulët blerëse të qytetarëve dhe kostot e larta të qirave për bizneset fizike.

Sipas raportimeve, niveli i hapësirave tregtare të zbrazëta ka arritur në pikën më të lartë që nga viti 1994, duke ngritur shqetësime serioze për të ardhmen e dyqaneve tradicionale në qytet. Ky zhvillim shihet si një sinjal paralajmërues për autoritetet lokale dhe bizneset, të cilat pritet të kërkojnë zgjidhje për të rigjallëruar qendrat urbane dhe për të përshtatur modelin e tregtisë me realitetin e ri ekonomik.

Zvicra investon miliarda në mbrojtjen ajrore

Posted on by BR

Zvicra po planifikon një investim të madh në forcimin e mbrojtjes ajrore, në një kohë kur kërcënimet globale dhe teknologjitë ushtarake po evoluojnë me ritme të shpejta.

Qeveria zvicerane ka propozuar një buxhet prej rreth 3.4 miliardë frangash, i cili do të përqendrohet kryesisht në modernizimin e sistemeve të mbrojtjes kundërajrore dhe përballimin e kërcënimeve nga dronët.

Ky investim konsiderohet si një nga projektet më të rëndësishme të sigurisë në vitet e fundit për vendin.

Sipas autoriteteve, rritja e tensioneve ndërkombëtare dhe përdorimi në rritje i dronëve në konfliktet moderne kanë bërë të domosdoshëm përditësimin e kapaciteteve mbrojtëse, transmeton albinfo.ch.

Zvicra synon të forcojë aftësinë për të monitoruar hapësirën ajrore dhe për të reaguar në kohë reale ndaj çdo rreziku.

Programi përfshin përmirësimin e sistemeve ekzistuese të radarëve, blerjen e teknologjive të reja për neutralizimin e dronëve dhe integrimin e sistemeve të avancuara të mbrojtjes ajrore. Gjithashtu, pritet të ketë investime në trajnimin e personelit dhe në bashkëpunimin me partnerë ndërkombëtarë.

Megjithatë, ky plan ka hapur debate në vend, pasi kritikët argumentojnë se investimet e mëdha ushtarake mund të bien ndesh me traditën e neutralitetit të Zvicrës dhe mund të rrisin shpenzimet publike.

Autoritetet, nga ana tjetër, theksojnë se ky është një hap i domosdoshëm për garantimin e sigurisë kombëtare dhe mbrojtjen e infrastrukturës kritike në një botë gjithnjë e më të pasigurt.

Ky investim pritet të ketë ndikim afatgjatë në strategjinë e mbrojtjes së Zvicrës, duke e orientuar atë drejt teknologjive moderne dhe sfidave të reja të sigurisë globale.

Autostradat: Hendek i madh mes Evropës Perëndimore dhe Ballkanit

Posted on by BR

Vendet e Evropës vijojnë të dominojnë në infrastrukturën rrugore, ndërsa Shqipëria mbetet ende në një fazë zhvillimi, me densitet të ulët autostradash krahasuar me rajonin dhe BE-në.

Të dhënat më të fundit të Eurostat për vitin 2024 tregojnë një hendek të dukshëm midis vendeve të Evropës Perëndimore dhe Ballkanit, si në shtrirjen e rrjetit, ashtu edhe në intensitetin e investimeve ndër vite, shkruajnë mediat shqiptare, transmeton albinfo.ch.

Shqipëria në fund të renditjes për densitet autostradash

Harta e densitetit të autostradave në Evropë për vitin 2024 tregon qartë se Shqipëria renditet në kategorinë më të ulët, me më pak se 15 kilometra autostrada për 1,000 km². Ky nivel e vendos vendin përkrah një pjese të vendeve të Ballkanit dhe Evropës Lindore, shumë larg standardeve të vendeve si Gjermania, Holanda apo Belgjika, ku densiteti i autostradave kalon 80 km për 1,000 km² në disa rajone.

Rajonet më të zhvilluara të Evropës Qendrore dhe Perëndimore dominojnë hartën me rrjete të dendura dhe të integruara, ndërsa në Evropën Juglindore infrastruktura mbetet më e fragmentuar. Shqipëria, edhe pse ka investuar në akse kryesore kombëtare gjatë dy dekadave të fundit, nuk ka arritur ende të krijojë një rrjet të gjerë autostradash me standarde të plota evropiane.

Zgjerimi i autostradave, Shqipëria jashtë valës kryesore

Ndërsa Shqipëria mbetet në nivele të ulëta densiteti, zhvillimet në vende të tjera tregojnë një dinamikë shumë më intensive. Sipas të dhënave, periudha 2014–2024 është karakterizuar nga zgjerime të konsiderueshme të rrjeteve rrugore në disa rajone të Evropës.

Spanja kryeson këtë valë zhvillimi, ku në disa rajone janë ndërtuar segmente të reja autostradash nga 131 deri në 242 kilometra, si në veri ashtu edhe në jug të vendit. Ky zhvillim lidhet me programin ambicioz të ndërtimit të rrugëve që Spanja ka ndjekur që prej viteve ’90.

Gjithashtu, zgjerime të rëndësishme janë regjistruar edhe në rajone të Sllovakisë, Turqisë, Çekisë, Irlandës, Bullgarisë dhe Italisë, duke reflektuar një fokus të vazhdueshëm në përmirësimin e lidhshmërisë dhe infrastrukturës transportuese.

Në këto të dhëna, Shqipëria nuk përmendet ndër vendet me zgjerim të ndjeshëm të rrjetit të autostradave në dekadën e fundit, çka sugjeron një ritëm më të ngadaltë zhvillimi krahasuar me vendet e tjera të rajonit dhe më gjerë.

Evropa Perëndimore dominon edhe në densitet

Të dhënat për vitin 2024 tregojnë se densitetet më të larta të autostradave në Evropë gjenden në rajone të Gjermanisë, Holandës dhe Belgjikës, si dhe në rajonet kryeqytetase të vendeve si Hungaria, Spanja, Çekia, Kroacia dhe Austria. Këto zona përfitojnë nga urbanizimi i lartë dhe nga investimet afatgjata në infrastrukturë.

Në të njëjtën kohë, zhvillimet në sektorë të tjerë të transportit tregojnë diferenca të ngjashme. Për shembull, dy rajone gjermane kanë densitetin më të lartë të linjave hekurudhore në BE (mbi 600 km për 1,000 km²), ndërsa tri rajone në Greqi kanë nivelet më të ulëta (nën 10 km për 1,000 km²). Në transportin ujor të brendshëm, 12 nga 20 rajonet me densitetin më të lartë ndodhen në Holandë.

Ndeshja vendimtare me Poloninë, Sylvinho shprehet i gatshëm dhe beson në rezultat pozitiv

Posted on by BR

Trajneri i Kombëtares shqiptare, Sylvinho, ka folur për zgjedhjet e bëra në listë dhe përgatitjet për sfidën ndaj Polonisë, duke theksuar besimin te grupi aktual dhe rritjen e skuadrës në tre vitet e drejtimit të tij në krye të kuqezinjve, transmeton albinfo.ch.

“Jemi të bindur për lojtarët që kemi përzgjedhur. Janë lojtarë që ne kemi besim. Për ne, është krenari të përfaqësojmë skuadrën Kombëtare. Kemi parë ndeshjet kualifikuese të Botërorit të fundit. Kemi grumbulluar 26 lojtarë, duam më shumë lojtarë, por nuk mund t’i kemi të gjithë. Sa i përket cilësive të Seferit, mendoj se kemi lojtarë që na e mbushin fazën ofensive. I falënderoj të gjithë lojtarët që kanë qenë pjesë e Kombëtares, por jemi të bindur për ata që kemi grumbulluar”, deklaroi braziliani, duke shtuar:

“Jemi rritur shumë, si Federatë, si ekip, si staf. Kemi bërë një rrugëtim të bukur në Evropian, Nations League dhe tani kualifikueset e Botërorit. Polonia ka një ekip të mirë.

Nuk janë mundur nga asnjë skuadër. Besoj se jemi rritur edhe ne, por edhe ata. Ne kemi lojtarë që kemi kënaqësi t’i shohim kur stërviten. Ndonjëherë, ne, si staf, jemi pak xhelozë për këta lojtarë të rinj. Jam shumë i lumtur që jam trajneri i kësaj Kombëtareje. Në ndeshjen ndaj Andorrës, pati një moment zhbllokimi të ndeshjes nga momenti kur u fut Bajrami në fushë dhe goli erdhi nga një lojë e bukur në skuadër. Unë kam një shprehje, ku them ne jemi një.

Pilo nuk është një lojtar 19 vjeç që nuk ka luajtur me një ekip të parë. Kemi kohë që kemi qenë pas tij. Naser Aliji, nga ana tjetër, ka një muaj që është rikthyer. Nuk mund të rrezikoj me një lojtar që nuk është në 100% e tij. E shoh si një mundësi që i jepet lojtarëve. Sa i përket Brojës, nuk e di ende, sepse ka një muaj e gjysmë që ka qenë jashtë fushave. Ka një javë që është rikthyer. Do të duhet t’i shohim në momentin kur janë në grumbullim. Është e rëndësishme që në fushë të futen ata lojtarë që mund të bëjnë mirë për ekipin. Ritheksoj edhe njëherë që edhe lojtarët që futen nga stoli mund të bëjnë po aq mirë sa ata që futen nga minuta e parë”, shtoi ai.

“Unë preferoj të flas për kundërshtarin e ardhshëm. Kemi riparë ndeshjet e fundit të Polonisë, është një skuadër që mbrohet shumë mirë. Ka 3-4 lojtarë që janë të aftë për të shënuar”, tha Sylvinho.

Kombëtarja shqiptare do të përballet me Poloninë më 26 mars, në orën 20:45, në stadiumin “PGE Narodowy”, në një nga sfidat më të rëndësishme të historisë së saj, e vlefshme për fazën play-off të Botërorit 2026.

Futbollisti nga Kosova debuton me Bayernin në Bundesligë në moshën 16 vjeçare

Posted on by BR

Bayern Munich arriti një tjetër fitore bindëse në Bundesligë kundër Union Berlinit me rezultatin 4-0, teksa marshon i sigurt drejt titullit të Bundesligës.

Gjithsesi, në sy ra debutimi i talentit shqiptar nga Kosova, Erblin Osmani, transmeton albinfo.ch.

Mesfushori 16-vjeçar u fut në minutën e 87 të sfidës, ku zëvendësoi gjermanin Leon Goretzka.

Trajneri Vincente Kompany e ka këshilluar mesfushorin Erblin Osmani të vazhdojë punën e madhe së bashku me lojtarët e tjerë të rinj që debutuan në Bundesliga.

“Mendoj se edhe pse kemi shumë lojtarë që kanë bërë paraqitjen e parë të sezonit, nuk nënkupton se kanë arritur definitivisht ndonjë gjë, kanë ende shumë për të ofruar. E shoh pozitive kur klubi thotë “Ne ju vlerësojmë dhe ju japim mundësinë për të pasur eksperiencë se çka nënkupton të luash për Bayernin, por duhet ta dëshmosh dhe fitosh këtë mundësi”.

“Nga lojtarët që debutuan jo të gjithë do të luajnë rregullisht, por është e mundur sepse morën hapat e parë dhe ne duam t’i mbështesim. Nëse punojnë fortë, ne do të jemi krahë tyre dhe kur kalojnë periudhë të vështirë do të jemi pranë tyre, mirëpo duhet të kuptojnë se është e nevojshme ta mbajnë nivelin thuajse perfekt”, deklaroi ai.

Ambasadori Malaj: Nuk ka ndonjë vendim që Gërvalla të jetë shpallur non grata në Shqipëri

Posted on by albinfo.ch

Ambasadori i Shqipërisë në Kosovë, Petrit Malaj, ka reaguar për një lajm të qarkulluar së fundmi se ministrja e Drejtësisë së Kosovës, Donika Gërvalla është shpallur “non-grata” nga Shqipëria.

Malaj shprehet se Ambasada nuk e konfirmon këtë dhe nuk ka asnjë vendim ose udhëzim të tillë.

“Ambasada nuk konfirmon asgjë të tillë. Në media qarkullojnë shpesh hamendësime nga më të ndryshmet, të cilat ne nuk i komentojmë më tej. Nuk ka asnjë vendim apo udhëzim të tillë. Marrëdhëniet tona me Kosovën dhe me qeverinë e saj janë të qarta, të forta dhe gjithëpërfshirëse, siç është theksuar së fundmi edhe nga Ministri Hoxha në bisedën e zhvilluar me Ministrin Konjufca”, shprehet Malaj, njofton Top Channel.

Shoferi 87 vjeçar përplaset me grupin e kampit shkollor – një e vdekur

Posted on by albinfo.ch

Një aksident i rëndë ndodhi në Sedrun të premten në mëngjes. Një shofer 87-vjeçar u përplas me një grup të kampit shkollor me shoqërues. Një grua 47-vjeçare, udhëheqësja e kampit, vdiq dhe dy adoleshentë u plagosën rëndë.

Lajmi ishte publikuar fillimisht në mbrëmjen e të premtes por ende nuk kishte konfirmim zyrtar për vdekjen e gruas së përmendur. Konfirmimi është bërë sot, nga policia Kantonale e Grubündenit.

Aksidenti ndodhi pak para orës 10 të mëngjesit të premten në një rrugë banimi në Sedrun, sipas Policisë Kantonale të Graubünden, trnsmeton albinfo.ch. Gjetjet fillestare tregojnë se shoferi 87-vjeçar shtypi aksidentalisht pedalin e gazit në vend të pedalit të frenave.

Makina përshpejtoi dhe goditi katër persona. Ata ishin anëtarë të një grupi të kampit shkollor me shoqërues. Një grua 47-vjeçare u plagos aq rëndë sa vdiq në vendngjarje. Sipas Blick, ajo ishte udhëheqësja e kampit. Dy vajza 13-vjeçare me lëndime të moderuara deri të rënda u transportuan me helikopter në spital.

Një djalë gjithashtu pësoi lëndime të lehta. Anëtarët e tjerë të grupit u përkujdesën nga një ekip kujdesi.

Prokuroria Publike e Graubündenit dhe policia kantonale po hetojnë tani rrethanat e sakta që çuan në aksident.

Po ngiste makinën me 114 km/orë në zonën 50 km/orë: I konfiskohet patenta

Posted on by albinfo.ch

Më shumë se dyfishi i shpejtësisë së lejuar: Një person po ngiste mkinën e tij me shpejtësi të madhe me 114 km/orë nëpër një zonë 50 km/orë në Bernë.

Policia e ndaloi atë dhe 23 persona të tjerë që ngisnin me shpejtësi të tejkaluar, gjatë një kontrolli të premten në mbrëmje, transmeton albinfo.ch.

Shoferi 36-vjeçar iu konfiskua menjëherë patenta, njoftoi policia të shtunën. Mjeti i tij u sekuestrua, rporton Agjencia e Lajmeve e Zvicrës, SDA.

Tre persona të tjerë u akuzuan për tejkalim shpejtësie dhe drejtim pa patentë të vlefshme. Gjithsej katër të dyshuar do të përballen me procedura ligjore.

20 persona të tjerë morën gjoba. Sipas raportimeve, kontrollet u kryen në katër vende të ndryshme.

Musk shpallet përgjegjës për mashtrim

Posted on by albinfo.ch

Miliarderi i teknologjisë Elon Musk është shpallur përgjegjës për mashtrim në lidhje me blerjen e ish-shërbimit të mikroblogjeve, Twitter.

Një gjykatë në shtetin amerikan të Kalifornisë arriti në përfundimin se Musk bëri dy deklarata mashtruese në vitin 2022 në lidhje me numrin e llogarive të rreme dhe profileve të spamit në platformë, transmeton albinfo.ch.

Aksionarët tani kanë të drejtë për dëmshpërblim. Shuma e dëmshpërblimit nuk është përcaktuar ende.

Në një deklaratë të përbashkët, avokatët e Musk e përshkruan vendimin si një pengesë dhe shprehën besim në fitimin e apelit.

Miliarderi i teknologjisë Elon Musk pritet të paguajë dëmshpërblim për mashtrimin që lidhet me blerjen e shërbimit të mikroblogjeve Twitter.

Musk akuzohet për shtypjen e qëllimshme të çmimit të aksioneve të Twitter para blerjes së vitit 2022. Kjo dyshohet se përfshinte rinegocimin e çmimit të blerjes ose ndalimin e blerjes. Çështja ka të bëjë me deklaratat e bëra nga Musk në lidhje me numrin e llogarive të rreme dhe profileve të spamit në Twitter.

Juria tani u ka dhënë dëmshpërblim aksionarëve të Twitter. Shuma e saktë ende duhet të llogaritet. Musk mund të apelojë vendimin.

Orav: Zgjedhja e Presidentit është punë e Kosovës

Posted on by albinfo.ch

Shefi i zyrës së BE-së në Kosovë, Aivo Orav, ka mbajtur sot takimin e fundit me gazetarët kosovarë në përmbyllje të mandatit të tij. Mes tjerash ai ka theksuar se Bashkimi Evropian nuk mund t’i tregojë Kosovës së kë do ta zgjedhë president.

“Zgjedhja e presidentes apo presidentit është zgjedhje e juaj, sigurisht e parlamentarëve tuaj të cilët sipas Kushtetutës duhet të votojnë, të propozojnë kandidatë. Nëse askush nuk propozon kandidat, për ne si vëzhgues ndërkombëtarë nuk di çfarë të them. Nuk e di cilat janë pritjet nga ne në këtë rast, por mendoj se Kosova është mjaft e pjekur. Ne nuk kemi qasje që t’ju tregojmë se si ta zgjidhni presidentin apo kë ta zgjidhni”, tha Orav, raporton rtklive.com.

Ai tha se me cilindo vendim që merr Gjykata Kushtetuese lidhur me dekretin e presidentes, Bashkimi Evropian do të jetë i kënaqur.

Duke folur për procesin e integrimit në BE, Orav ka thënë se Kosova dhe Serbia mund të ecin bashkë drejt këtij qëllimi, porse sipas tij dialogu në Bruksel është pjesë kyçe e këtij rrugëtimi.

Ai ka thënë se lufta në Ukrainë ka dhënë një moment të ri të zgjerimit të BE-së dhe se kjo ka bërë që edhe vendet e Ballkanit Perëndimor të lëvizin përpara.

“Mendoj se një pjesë shumë e rëndësishme integrimit të Kosovës në Bashkimin Evropian është dialogu dhe përmirësimi i marrëdhënieve me Serbinë. Normalizimi mes dy vendeve është shumë i nevojshëm”, shtoi ai.

Cili është qëndrimi i BE-së për Ligjin e Kosovës për të huajt

Shefi në largim i Zyrës së Bashkimit Evropian në Kosovë, Aivo Orav, ka vlerësuar se zbatimi i Ligjit për të Huajt është frymëzim për vendet e BE-së dhe mund të nxisë dinamika të reja në procesin e aplikimit të Kosovës për anëtarësim. Ai gjithashtu ka theksuar rëndësinë e Asociacionit të komunave me shumicë serbe në kuadër të dialogut Kosovë–Serbi.

Shefi në largim i Zyrës së Bashkimit Evropian në Kosovë, Aivo Orav, ka theksuar se fillimi i zbatimit të Ligjit për të Huajt është cilësuar si frymëzim për shumë vende të Bashkimit Evropian për mënyrën se si duhet trajtuar aplikacioni i Kosovës për anëtarësim në BE. Gjatë një takimi me gazetarë disa ditë para përfundimit të mandatit, Orav ka shtuar se shpreson të ketë dinamika të reja në këtë proces.

“Aplikacioni për anëtarësim të Kosovës në BE nuk është trajtuar në proces. Një prej arsyeve ka qenë se, nga njëra anë, ekzistonin masa ndëshkuese ndaj Kosovës, dhe nga ana tjetër ishte e vështirë që vendet anëtare të BE-së të fillonin procesin. Nuk mund të flas këtu në emër të të gjitha vendeve anëtare, por tani kjo marrëveshje e 14 marsit i jep frymëzim shumë vendeve anëtare se si ta trajtojnë këtë çështje në të ardhmen e afërt,” ka deklaruar ai.

Megjithatë, pavarësisht lehtësirave të arritura në dakordimin mes kryeministrit të Kosovës, Albin Kurti, dhe të dërguarit të posaçëm të BE-së për dialog, Peter Sorensen, ambasadori Orav ka thënë se “zbatimi i këtij ligji nuk është diçka që mund të ndodhë brenda natës”.

Sipas tij, vendimi për lëshimin e lejeve të përkohshme të qëndrimit për personat që punojnë në institucionet e arsimit dhe ato shëndetësore në veri ka mundësuar që të ofrohen listat e personave përkatës.

“Këto lista nuk kanë qenë të gatshme për t’u dhënë më herët. Tani edhe popullata në veri sheh që është e mundur të ecet përpara në zgjidhjen e çështjeve dhe nuk ka probleme,” ka thënë ambasadori i BE-së.

Integrimi i këtyre dy institucioneve, sipas Oravit, pritet të mundësohet përmes veprimeve të ndërmarra pas konsultimeve mes kryeministrit Kurti, emisarit Sorensen dhe komunitetit serb, pa shkaktuar çrregullime apo ndërprerje të shërbimeve.

Përveç ndikimit te komuniteti serb në veri, ambasadori Orav e ka cilësuar Ligjin për të Huajt edhe si një shembull sesi mund të ecet përpara në dialog dhe në normalizimin e raporteve Kosovë–Serbi.

Asociacioni vazhdon të mbetet detyrim për Kosovën

Orav ka deklaruar se çështja e Asociacionit të komunave me shumicë serbe vazhdon të jetë një obligim në kuadër të dialogut Kosovë–Serbi, pavarësisht se nuk është theksuar së fundmi në agjendën publike.

Ai ka vlerësuar se mbajtja e të njëjtit qëndrim për një periudhë të gjatë, pa rezultate konkrete, nuk është produktive dhe nuk i shërben procesit. Sipas tij, në rrethana të tilla, diplomacia kërkon fleksibilitet dhe gjetjen e mënyrave të reja për të avancuar çështjet e hapura.

“Bashkimi Evropian ka mbajtur këtë qëndrim për një kohë të gjatë, që ky draft i Asociacionit t’i dërgohet Gjykatës Kushtetuese. Ai nuk është dërguar ende. Gjykata Kushtetuese tha gjithashtu se në fakt nuk kanë autoritet ta vlerësojnë atë. Ky qëndrim është mbajtur për një kohë të gjatë. Përsëri, mund ta mbajmë këtë qëndrim për shumë kohë, por nëse e dimë që nuk do të ndodhë, kjo qasje nuk i ndihmon askujt. Në diplomaci duhet të gjejmë mënyra se si t’i trajtojmë këto çështje. Dialogu i Brukselit do të thotë dialog, që përfshin edhe Asociacionin. Edhe nëse vjen më herët apo më vonë, ai nuk është zhdukur, dhe qeveria, Beogradi dhe emisarit Sorensen e dinë këtë shumë mirë,” ka deklaruar Orav.

Kriza e naftës: Rekomandimet e Agjencisë së Energjisë

Posted on by erezzaademi

Agjencia Ndërkombëtare e Energjisë ka bërë thirrje për masa të shpejta për të ulur përdorimin e karburanteve me krizën e shkaktuar nga lufta në Iran. Rekomandimet përqendrohen tek transporti, i cili, sipas IEA-s, përbën afërsisht 45 përqind të konsumit të naftës. Agjencia thekson se edhe ndryshimet e thjeshta në sjellje mund të kenë një ndikim të shpejtë, prandaj ajo rekomandon ndryshime në sjelljen e shoferëve për të ulur me shpejtësi konsumin: si kufizime shpejtësie, punë nga shtëpia, më pak fluturime.

Edhe një kalim më i madh në transportin publik mund të ulin konsumin e karburantit. Për më tepër, sipas IEA-s, një ulje prej të paktën dhjetë kilometrash në orë e kufizimeve të shpejtësisë në autostrada do të ulte konsumin e karburantit si në transportin e pasagjerëve ashtu edhe në atë të mallrave. Kufizimet e aksesit për makinat në qytetet e mëdha – siç është alternimi midis makinave me targa çift dhe tek – gjithashtu mund të ndihmojnë. Kjo do të zvogëlonte mbingarkesën dhe do të ulte konsumin e karburantit.

Lirohet rezervat strategjike

Agjencia sheh kursime shtesë tek drejtimi më efikas dhe përmirësime në transportin e mallrave dhe shpërndarjes. Më pak fluturime gjithashtu do të ulnin kërkesën për naftë gjatë krizës. IEA rekomandon masa efikase të drejtuara sakte, jo aq subvencione të zgjeruara shtetërore, këtë e kanë treguar krizat edhe në të shkuarën.

Në të njëjtën kohë, agjencia thekson se vendet e saj anëtare kanë filluar tashmë të lirojnë rezervat strategjike të naftës. Rezervat e liruara do të “përbëhen kryesisht nga nafta bruto”, me kontribute nga Evropa “kryesisht në formën e produkteve të rafinuara”, njoftoi IEA. Organizata vendosi një javë më parë të lirojë 426 milionë fuçi naftë nga rezervat e saj të emergjencës për të zbutur rritjen e çmimeve të shkaktuar nga lufta në Lindjen e Mesme./DW

Ylfete Fanaj zgjidhet presidente e Konkordatit të burgjeve të Zvicrës Veriperëndimore dhe Qendrore

Posted on by albinfo.ch

“Jam e lumtur që jam zgjedhur presidente e  Konkordatit të Zbatimit Penal (burgjeve) të Kantoneve të Zvicrës Veriperëndimore dhe Qendrore. Çelësi simbolik përfaqëson përgjegjësinë dhe besimin – themeli i bashkëpunimit tonë brenda Konkordatit”. Kështu shprehet Ylfete Fanaj në një postim të saj në mediat sociale me rastin e marrjes së “çelësit” simbolik të postit të saj të ri, shkruan albinfo.ch.

Fanaj, e zgjedhur afër tri vite më parë në Qeverinë e Kantonit të Lucernit, mban Departamentin e Drejtësisë dhe Sigurisë.

“Sidomos duke pasur parasysh situatën e tensionuar të kapacitetit të burgjeve në të gjithë Zvicrën, nevojiten zgjidhje të qëndrueshme për të siguruar efektivitetin e sistemit të burgjeve dhe për të garantuar sigurinë, sundimin e ligjit dhe rehabilitimin në planin afatgjatë”, thotë më tutje Ylfete Fanaj.

“I shpreh falënderimet e mia të sinqerta paraardhëses sime, Karin Kayser-Frutschi, për përkushtimin e saj të jashtëzakonshëm dhe themelin e vlefshëm mbi të cilin mund të ndërtojmë. Pres me padurim bashkëpunimin e vazhdueshëm me Konkordatin e Zbatimit Penal të Zvicrës Lindore dhe Presidenten e saj, Jacqueline Fehr”, përfundon prononcimi i Ylfete Fanajt.

 

Prishtina apo Dubai? Destinacionet ajrore të preferuara të zviceranëve

Posted on by erezzaademi

Më shumë se 25 milionë njerëz fluturuan nga Zvicra në vitin 2025. Por për të shkuar ku? RTS ka deshifruar këto të dhëna ajrore dhe shfaqen destinacione të papritura, të tilla si Prishtina dhe vendet baltike.

Aeroportet zvicerane regjistruan një rekord të ri prej 60 milionë pasagjerësh në trafikun e planifikuar dhe çarter vitin e kaluar, duke përfshirë 25 milionë zviceranë që fluturuan jashtë vendit.

Heathrow, Schiphol ose Fiumicino: për zviceranët, këto emra aeroportesh menjëherë sjellin premtime udhëtimi dhe janë ndër destinacionet e tyre të preferuara. Në mes të këtyre qendrave të mëdha evropiane rrëshqet një surprizë: aeroporti modest i Prishtines.

Kryeqyteti i Kosovës ka mirëpritur gati 800,000 udhëtarë nga Zvicra, më shumë se pikat turistike si Lisbona, Madridi ose Berlini. Në fqinjin e saj shqiptar, numri i pasagjerëve në kryeqytetin Tirana është rritur shumë ndjeshëm në njëzet vjet, nga 5,500 në vitin 2005 në më shumë se 100,000 vitin e kaluar.

Vendet baltike janë të njohura

Interesi për Letoninë, Estoninë dhe Lituaninë ka shpërthyer vitet e fundit. Ekzotike, në lulëzim dhe më pak se tre orë larg, vendet baltike kanë asete që nuk kanë kaluar pa u vënë re nga linjat ajrore. Njëzet vjet më parë, më pak se 2,000 pasagjerë morën një fluturim direkt për në këto tre vende. Në vitin 2025, u kalua kufiri i 110,000 udhëtarëve.

Për vendet e mëdha fqinje Rusia dhe Bjellorusia, trendi është diametralisht i kundërt. Nuk ka më një fluturim direkt midis Zvicrës dhe këtyre vendeve që nga pushtimi rus i Ukrainës. Si rezultat, më pak se 30 persona udhëtuan për në Minsk vitin e kaluar nga Zvicra, ndërsa numri i udhëtarëve për në Rusi ka rënë me 76% që nga viti 2005, transmeton albinfo.ch.

Zakone të ndryshme fluturimi në 20 vjet

Zviceranët pothuajse nuk e përdorin më aeroplanin për të udhëtuar brenda kufijve të tyre, përveç fluturimeve lidhëse. Gati gjysmë milioni njerëz morën një fluturim të brendshëm në vitin 2025, por vetëm 20,000 prej tyre nuk e vazhduan udhëtimin e tyre jashtë vendit. Në vitin 2005, ky numër arriti në 250,000 pasagjerë.

Shumica e ndalesave janë në aeroportet zvicerane dhe ato në vendet fqinje, me Gjermaninë në krye. Disa vende, të tilla si Emiratet e Bashkuara Arabe, janë bërë qendra tranziti për fluturime ndërkombëtare. I transportuar nga Dubai, destinacioni i parë jo-evropian që nga Zvicra, vendi i vogël pa më shumë se 700,000 pasagjerë të zbarkonin direkt nga Zvicra në vitin 2025. Por më shumë se gjysma kanë bërë vetëm një ndalesë.

Në dy dekadat e fundit, energjia e naftës është vendosur si një qendër e vërtetë për fluturimet midis Evropës dhe Azisë. Në vitin 2005, rreth 100,000 pasagjerë erdhën nga Zvicra dhe po aq shumë po qëndronin atje.

Konflikti i vazhdueshëm në Lindjen e Mesme, i cili paralizon trafikun ajror në këtë rajon, ka kujtuar shpejtësinë me të cilën Emiratet e Bashkuara Arabe janë bërë një qendër nervore. Mbetet të shihet nëse pas njëzet vjetësh rrugët ajrore globale do të kalojnë ende nëpër Dubai.