Më shumë se gjashtë milionë përdorin Twint në Zvicër

Twint po përdoret gjithnjë e më shpesh për të bërë blerje në arkë ose për të transferuar para te miqtë duke përdorur një smartphone.

Deri në mesin e vitit, aplikacioni zviceran i pagesave kishte tashmë më shumë se gjashtë milionë përdorues në Zvicër, shkruan Swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Rekordi i ri nënvizon rëndësinë në rritje të shërbimeve të pagesave mobile në jetën e përditshme, sipas një njoftimi për shtyp të lëshuar të martën.

Twint përdoret më shpesh në arkë, por blerja e biletave të transportit publik ose pagesa për parkim përmes aplikacionit të pagesave janë gjithashtu të njohura.

Twint tani pranohet si një metodë pagese nga rreth 81% e dyqaneve fizike dhe 84% e dyqaneve online në Zvicër, njoftoi ofruesi i shërbimit të pagesave.

Tre të katërtat e transaksioneve janë komerciale, me rreth 65% të këtyre që zhvillohen në vend. Një në katër transaksione është një transferim parash midis individëve privatë.

Twint AG, e cila u themelua në shtator 2016, është në pronësi të Banque Cantonale Vaudoise, PostFinance, Raiffeisen, UBS, Zürcher Kantonalbank, operatorit të bursës SIX dhe përpunuesit të pagesave Worldline.

Këshilli Federal nuk dëshiron të ndëshkojë shoferët që lëvizin ngadalë nëse nuk shpejtojnë

Në qershor, deputeti Walter Gartmann paraqiti një mocion në parlament duke kërkuar të penalizojë shoferët me shpejtësi të ulët: policia do t’u dërgonte sinjale ndërsa ata janë pas timonit duke i nxitur të ngasin më shpejt.

Nëse nuk e bëjnë këtë, do të gjobiteshin, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Kjo masë do të përmirësonte sigurinë rrugore, do të ndalonte përpjekjet e shoferëve të tjerë për tejkalim dhe do të krijonte më pak bllokime trafiku, argumentoi Gartmann.

Megjithatë, qeveria e hodhi poshtë idenë e penalizimit të atyre që lëvizin ngadalë, duke thënë se “nuk është e detyrueshme të ngasin me një shpejtësi maksimale të shpallur”.

Për më tepër, “do të ishte e vështirë, nga pikëpamja teknike dhe ligjore, të zbatohej një masë e tillë”, tha Këshilli Federal.

 

Gërvalla dështon të zgjidhet kryeparlamentare

Donika Gërvalla nuk arriti të zgjidhej kryeparlamentare, pasi nuk i mori 61 votat e nevojshme. Ajo mori 57 vota për, 56 kundër dhe 3 abstenuese.

Pas kësaj, kryesuesi Avni Dehari ndërpreu seancën, e cila do të vazhdojë më 22 gusht, transmeton albinfo.ch.

Pak më herët, Albulena Haxhiu ka dështuar që të zgjidhet kryeparlamentare, pas votimit të hapur të mbajtur në seancën konstituive.

Për të votuan 57 deputetë, 56 ishin kundër dhe 3 abstenuan.

Glauk Konjufca e propozoi Donika Gërvallën për kryeparlamentare, pasi Haxhiu dështoi të zgjidhej.

Fituesi nga Franca rrëmben 235 milionë franga në Euromillions

Ishte me fat personi nga Franca që  ka fituar 235,7 milionë franga në Euromillions të zhvilluar të martën. Ky është një nga jackpot-et më të mëdha të realizuar ndonjëherë në këtë lojë të njohur evropiane të fatit.

Numrat fitues ishin: 24, 31, 34, 41 dhe 43, ndërsa numrat “yll” ishin 6 dhe 8.

Sipas njoftimit të kompanisë Swisslos, fituesi ose fituesja jeton në Francë. Për shortin e radhës të premten, çmimi i madh rifillon me një jackpot prej 16 milionë frangash.

Euromillions është një lojë ndërkombëtare që zhvillohet në 12 vende evropiane, përfshirë edhe Zvicrën dhe Lihtenshtajnin.

Dalin detajet e një katastrofe të mundshme ajrore në Gjenevë

Detajet e një rrëzimi të mundshëm katastrofik të aeroplanit mbi Gjenevë në nëntor të vitit të kaluar po dalin në pah.

Një fluturim i Aegean Airlines nga Athina po i afrohej aeroportit, por iu afrua rrezikshëm sipërfaqes së liqenit pranë Versoix,  vetëm pas paralajmërimeve urgjente nga kontrolli i trafikut ajror dhe në kabinën e pilotit, pilotët filluan të ngjiteshin shpejt dhe iu desh të shkonin për një qasje tjetër.

Ekspertët thonë se aeroplani ishte 10 sekonda larg katastrofës, transmeton albinfo.ch.

Hetimet janë duke u zhvilluar dhe Aegean Airlines thotë se po bashkëpunon plotësisht.

Një incident i ngjashëm ndodhi në vitin 2023 që përfshinte një fluturim të easyJet nga Edinburgu.

Ligji i ri i taksës së pronës përçan parlamentin

Beteja për t’i dhënë fund pagesës së taksës së pronarëve të shtëpive po nxehet në Bernë.

Një shumicë e vogël në parlament është në favor të ndryshimit të asaj që njihet si “vlera e qirasë së imponuar,”- e cila është një taksë që pronarët e shtëpive paguajnë bazuar në një vlerë fiktive qiraje.

Ata që janë kundër thonë se kjo do të krijojë një boshllëk prej 2 miliardë CHF në financat e vendit, duke i detyruar kantonet të rrisin normën e tyre të taksave, transmeton albinfo.ch.

Mbështetësit thonë se nuk do të jetë aq shumë  dhe kantonet mund ta mbushin boshllëkun me një taksë mbi shtëpitë e dyta.

Votuesit do të kenë fjalën e fundit në fund të muajit të ardhshëm.

Aksidenti tragjik në Afganistan, më shumë se 70 të vdekur

Të paktën 71 persona kanë humbur jetën sot në një aksident të rëndë rrugor në provincën Herat, në perëndim të Afganistanit.

Ngjarja tragjike ka ndodhur gjatë orëve të para të mëngjesit, kur një autobus që transportonte migrantë të dëbuar është përplasur me një kamion dhe një motoçikletë, duke shkaktuar një zjarr të madh që përfshiu automjetin.

Sipas zëdhënësit të qeverisë provinciale, Ahmadullah Mutaki, përplasja ka ndodhur në një nga segmentet më të frekuentuara të rrugës që lidh Heratin me Kabulin, raporton TCH, transmeton albinfo.ch.

Autobusi, i mbushur me migrantë të rikthyer në vend, ka devijuar nga rruga kryesore për shkak të shpejtësisë së lartë dhe mungesës së kontrollit nga ana e shoferit. Ai është përplasur fillimisht me një motoçikletë dhe më pas me një kamion, duke shkaktuar një shpërthim dhe më pas zjarr të fuqishëm.

Autoritetet konfirmojnë se 71 persona kanë humbur jetën në vend, përfshirë 17 fëmijë. Disa të tjerë janë plagosur rëndë dhe janë dërguar me urgjencë në spitalet e zonës. Shumica e viktimave ishin persona që po ktheheshin në Kabul pas dëbimit nga vendet fqinje.

Policia lokale ka dalë me një deklaratë zyrtare, duke thënë se “shpejtësia tej normave të lejuara dhe pakujdesia e drejtuesit të autobusit ishin shkaqet kryesore të aksidentit”. Hetimet për zbardhjen e plotë të rrethanave janë në vijim.

Pamjet nga vendi i ngjarjes tregojnë skena të rënda, autobusi i djegur thuajse plotësisht, trupat e pajetë të viktimave dhe përpjekjet e zjarrfikësve për të shuar flakët dhe për të shpëtuar ata që mund të kenë mbijetuar.

Ky është një nga aksidentet më të rënda rrugore që ka ndodhur në Afganistan në vitet e fundit. Infrastrukturat rrugore të amortizuara, mungesa e kontrollit të mjeteve të transportit dhe shkeljet e rregullave të qarkullimit janë faktorë që vazhdojnë të kontribuojnë në numrin e lartë të aksidenteve në këtë vend.

Autoritetet lokale kanë shpallur ditë zie në Herat dhe kanë bërë thirrje për ndihmë ndërkombëtare për përballimin e pasojave të kësaj fatkeqësie.

Aksidentohet autobusi nga Kosova në Gjermani, 30 të lënduar

30 persona janë lënduar pasi një autobus nga Kosova që po transportonte udhëtarë drejt Munihut është aksidentuar me një kamion në Gjermani.

Siç raportojnë mediat gjermane, aksidenti ka ndodhur gjatë natës derisa në autobus ishin 50 pasagjerë.

Dy prej të lënduarve raportohet se janë në gjendje të rëndë.

Rosenheim 24 raporton se autostrada u mbyll plotësisht në drejtim të Munihut për rreth dy orë, transmeton albinfo.ch.

Kamioni, i drejtuar nga një polak 46-vjeçar, që po barte perime po udhëtonte drejt Munihut gjithashtu.

“Autobusi, që transportonte pasagjerë nga Kosova, u përplas me pjesën e pasme të rimorkios pavarësisht manovrave të shmangies. Pjesa e përparme e autobusit u ngjit në kamion dhe pësoi dëme të mëdha. Rimorkioja u dëmtua gjithashtu rëndë”, raporton media gjermane.

Sipas policisë, 30 persona u plagosën në aksident. Dy pasagjerë u shtruan në spital dhe katër të tjerë u transferuan në klinika për vlerësim të mëtejshëm.

Cili është kriteri më i vështirë për shtetësinë zvicerane?

Nëse po mendoni të aplikoni për shtetësi zvicerane (ose e keni bërë tashmë), e dini se cilat kritere duhet të përmbushni për të pasur sukses.

Vetëm kur i përmbushni të gjitha këto kërkesa, mund të prisni të merrni pasaportën tuaj zvicerane, raporton The Local, transmeton albinfo.ch.

Këto janë kriteret që duhet të përmbushni:

Kohëzgjatja e qëndrimit

Të rriturit që kërkojnë natyralizim ‘të zakonshëm’ duhet të kenë jetuar në Zvicër vazhdimisht për të paktën 10 vjet dhe të kenë një leje C para se të aplikojnë për natyralizim. (Rregullat janë më pak të rrepta për të huajt e martuar me shtetas zviceranë, të cilët mund të aplikojnë për procedurë të përshpejtuar).

Pas pesë vitesh me një leje B, ata zakonisht kualifikohen për qëndrim të përhershëm – domethënë, lejen C.

Pastaj, kërkohen edhe pesë vjet të tjera qëndrimi të vazhdueshëm para se të mund të aplikojnë për natyralizim.

Megjithatë, njerëzit nga vendet e treta përballen me kërkesa më të rrepta: pritja e tyre për të ‘përmirësuar’ nga një leje B në C është dy herë më e gjatë, 10 vjet të vazhdueshme.

Megjithatë, ka disa përjashtime nga këto rregulla.

Për shembull, amerikanët dhe kanadezët janë në të njëjtin nivel me homologët e tyre të BE-së / EFTA-s: ata gjithashtu mund të aplikojnë për një leje C pas pesë vitesh qëndrimi të vazhdueshëm në një leje B.

Aktualisht ekziston një shtytje që kërkon të lejojë të gjithë të huajt e kualifikuar, pavarësisht kombësisë, të aplikojnë për shtetësi zvicerane pas pesë vitesh qëndrimi, por kjo do të duhet të miratohet më parë nga votuesit zviceranë.

Njohuri gjuhësore

Sipas Sekretariatit Shtetëror për Migracionin (SEM), për të aplikuar për shtetësi, duhet të keni një nivel gojor B1, që do të thotë se “mund të kuptoni pikat kryesore të një kontributi të qartë standard mbi çështje të njohura, të merreni me shumicën e situatave që ka të ngjarë të lindin gjatë udhëtimit dhe të krijoni tekste të thjeshta koherente mbi tema të njohura. Ata gjithashtu mund të shprehin mendime dhe të shpjegojnë plane”.

Ju gjithashtu duhet të keni një nivel me shkrim A2, që do të thotë “mund të komunikoni në detyra të thjeshta dhe rutinë që kërkojnë një shkëmbim të thjeshtë dhe të drejtpërdrejtë informacioni mbi tema të njohura”.

Me fjalë të tjera, duhet të jeni në gjendje të komunikoni në gjermanisht, frëngjisht ose italisht, varësisht nga rajoni gjuhësor ku jetoni.

Nuk përbën asnjë kërcënim për sigurinë e Zvicrës

Natyrisht, Zvicra nuk dëshiron të natyralizojë njerëz që kanë një precedent penal për vepra të rënda penale, dhunë ose lidhje të njohura terroriste.

Në këtë kontekst, qeveria i përcakton “krimet e rënda” si ato “që justifikojnë të paktën një dënim me tre vjet burg, duke përfshirë vrasje, përdhunim, sulm të rëndë seksual, akte të dhunshme, grabitje të armatosur, si dhe trafikim droge dhe njerëzish”.

(Jo vetëm që këta të huaj nuk mund të shpresojnë të bëhen zviceranë, por në shumë raste ata deportohen nga vendi para se të aplikojnë për natyralizim).

Dhe pastaj ja një kusht tjetër që të gjithë aplikantët duhet ta përmbushin: integrimi.

Ky është kërkesa më sfiduese për shumë njerëz që kërkojnë të bëhen zviceranë dhe ka një arsye të mirë për këtë: ndërsa tre të parat janë faktike dhe jo të paqarta, “integrimi” ka rezultuar i hapur ndaj interpretimit nga komitetet lokale të natyralizimit dhe është zbatuar në mënyrë arbitrare ndonjëherë.

Së pari: çfarë nënkuptohet me ‘integrim’?

Sipas SEM, kjo përfshin aftësinë gjuhësore dhe respektin për vlerat zvicerane – nuk ka problem këtu.

Pastaj, ekziston stabiliteti financiar dhe vetëmjaftueshmëria, që do të thotë se duhet të jeni në gjendje të mbështesni veten dhe familjen tuaj, dhe të mos mbështeteni në ndihmën sociale për të mbijetuar (në fakt, të huajt që kanë marrë ndihmë sociale nuk do të natyralizohen derisa dhe nëse nuk i paguajnë plotësisht paratë që i detyrohen qeverisë).

Një pikë tjetër është njohja e historisë, gjeografisë, politikës dhe shoqërisë zvicerane në përgjithësi.

E gjithë kjo tingëllon mjaft e arsyeshme, megjithatë integrimi është një kategori që pengon shumë kandidatë që ndryshe janë të përshtatshëm në rrugën e tyre për shtetësi zvicerane.

Pse ndodh kjo?

Kjo sepse kjo është një kategori që hapet ndaj interpretimeve të ndryshme.

Edhe kur kandidatët kalojnë provimin federal dhe kantonal, pengesa e fundit  dhe më e rëndësishmja  për natyralizim janë komitetet lokale. Misioni i tyre është të gjykojnë integrimin e kandidatit, dhe vendimi i tyre mund të ndikojë në miratimin federal dhe kantonal në anën tjetër.

Në varësi të faktit nëse jetoni në një qytet apo në një komunitet të vogël, kjo do të thotë që ose një komitet bashkiak ose një panel i përbërë nga banorë vendas, do të vendosë në fund të fundit fatin tuaj.

Sipas sistemit zviceran të demokracisë bazë, besohet se banorët vendas janë në një pozicion më të mirë për të “gjykuar” nëse të huajt që jetojnë në mes tyre janë integruar në komunitet mjaftueshëm mirë për t’u bërë zviceranë, diçka që as autoritetet kantonale dhe as ato federale nuk mund ta përcaktojnë.

Pra, edhe nëse një person i plotëson të gjitha kërkesat e përcaktuara në nivel kantonal dhe federal, secila komunë vendos në mënyrë autonome për aplikimet për natyralizim.

Kriptovalutat pësojnë rënie, aksionet humbin vlerë

Tregjet financiare sot u përballën me një ditë të vështirë: kompanitë e lidhura me kriptovaluta shënuan rënie të ndjeshme, ndërsa edhe vetë çmimi i Bitcoin pësoi ulje të fortë.

Aksionet e shkëmbimoreve si Coinbase dhe eToro ranë mbi 5%, ndërsa Robinhood dhe Bullish humbën mbi 6% të vlerës. Më e goditura ishte kompania e investimeve Galaxy Digital, e cila ra deri në 11%, sipas të dhënave të CNBC, përcjell albinfo.ch.

Në anën tjetër, Bitcoin u ul me rreth 3%, duke zbritur pak mbi 113 mijë dollarë, ndërsa Ether ra mbi 4% duke u tregtuar afër 4100 dollarëve. Këto zhvillime pasuan pas rekordit të javës së kaluar, kur Bitcoin arriti gati 125 mijë dollarë.

Ekspertët thonë se investitorët sot janë larguar nga aksionet teknologjike – një sektor që vetëm javën e kaluar kishte përjetuar rritje për shkak të pritjeve mbi uljen e normave të interesit. Nasdaq Composite ra mbi 1%, i shtyrë nga humbjet e kompanive gjigante si Nvidia.

Shumë analistë shohin një lidhje të fortë mes lëvizjeve të aksioneve teknologjike dhe tregut të kriptovalutave, pasi të dy sektorët mbështeten në investime spekulative dhe lulëzojnë në periudha me norma të ulëta interesi.

Të gjithë sytë tani janë tek samiti i Rezervës Federale në Jackson Hole. Nëse kryetari Jerome Powell sinjalizon një politikë më të butë monetare, pritshmëritë janë që tregu i kriptovalutave të marrë sërish hov.

“Zakonisht, para se Powell të mbajë fjalimin, shohim shitje dhe marrje fitimesh”, shpjegoi Satraj Bambra, drejtor i shkëmbimores Rails. Sipas tij, çdo paqartësi nga FED-i e shtyn tregun drejt kujdesit dhe reduktimit të rrezikut.

Megjithatë, pavarësisht kësaj rënieje të përkohshme, aksionet e lidhura me kriptovalutat kanë parë rritje të fuqishme muajt e fundit, të ndihmuara nga futja e Coinbase në indeksin S&P 500, oferta publike e Circle, dhe kornizat ligjore të reja për “stablecoin”-et.

Itali: Arrestohen tre shqiptarë për grabitje të dhunshme ndaj një çifti të moshuar

Policia italiane ka vënë në pranga tre shtetas shqiptarë, të dyshuar për një grabitje të dhunshme në Padova. Ngjarja ndodhi më 10 gusht, kur tre persona të maskuar hynë në banesën e një çifti të moshuar. Pronari i shtëpisë, 70 vjeç, u sulmua brutalisht me levë dhe u shkelmua pasi ra përtokë.

Grabitësit morën telefona celularë dhe sende me vlerë, ndërsa nuk arritën të hapnin një kasafortë. Pas hetimeve të shpejta, policia identifikoi dhe arrestoi autorët. Në banesën e tyre u gjetën çanta, bizhuteri, 15 mijë euro cash si dhe mjetet e përdorura gjatë grabitjes: levë, doreza, radio dore dhe kaçavida.

Hetimet kanë zbuluar edhe dy shqiptarë të tjerë, të moshës 27 dhe 28 vjeç, të cilët sapo kishin hyrë në Itali, të dyshuar se do t’i bashkoheshin grupit për të kryer grabitje të tjera.

 

Fluturimet nga Cyrihu këtë verë më pak të vonuara se një vit më parë

Gjatë kësaj vere, gjysma e avionëve në Aeroportin e Cyrihut u nisën me vonesë, por situata është përmirësuar ndjeshëm krahasuar me vitin e kaluar, sipas një analize të agjencisë së lajmeve AWP.

Nga fillimi i qershorit deri në mesin e gushtit, 49% e 17,000 fluturimeve komerciale u vonuan mbi 15 minuta. Në verën e vitit 2024, kjo shifër kishte arritur në 58%.

Edhe koha mesatare e vonesave është shkurtuar: këtë vit pasagjerët kanë pritur mesatarisht 38 minuta, ndërsa një vit më parë pritja shkonte deri në 44 minuta. Në disa raste, vonesat janë kompensuar gjatë fluturimit.

Numri i fluturimeve të shtyra pas orës 23:00 ka rënë gjithashtu. Këtë verë, vetëm 116 avionë janë nisur mes orës 23:00 dhe 23:30,  periudha e lejuar për reduktimin e vonesave  krahasuar me 231 një vit më parë.

Kjo çështje është aktualisht pjesë e një debati politik, pasi një iniciativë kantonale për “pushim nate” kërkon kufizimin e orarit të operimit të aeroportit nga ora 06:00 deri në 23:00, transmeton albinfo.ch.

Masat e marra për përmirësim

Për të rritur pikësinë e fluturimeve, aeroporti i Cyrihut ka shtuar staf dhe ka vendosur një sistem kamerash që zbulon vonesat në përgatitjen e avionëve, si dhe një sistem planifikimi për optimizimin e proceseve.

Kompania ajrore SWISS ka zbatuar 300 masa që nga vjeshta e kaluar, duke përfshirë kohë shtesë për pasagjerët transit, menaxherë të shërbimit të avionëve dhe rezerva më të larta. Të enjten, SWISS pritet të publikojë një raport për funksionimin e saj gjatë verës.

Sipas të dhënave të analizuara, 51% e fluturimeve të SWISS nga Cyrihu u nisën me vonesë mes qershorit dhe gushtit, krahasuar me 61% në vitin 2024.

Putin premton takim me Zelenskyn, konfirmon Shtëpia e Bardhë

Sipas Shtëpisë së Bardhë, presidenti rus Vladimir Putin ka rënë dakord për një takim me presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky. Zëdhënësja Karoline Leavitt, pas pyetjeve të përsëritura të gazetarëve në Uashington, konfirmoi se Putini e kishte “premtuar” një takim të drejtpërdrejtë në javët e ardhshme.

Nga Moska megjithatë erdhën reagime më të kujdesshme. Ministri i Jashtëm Sergej Lavrov tha në televizionin shtetëror se Rusia “është parimisht e hapur për çdo format bisedimesh”, por theksoi se “të gjitha kontaktet në nivel të krerëve të shteteve duhet të përgatiten me shumë kujdes”.

Makinat elektrike më të lira për t’u siguruar

Sipas një studimi të Comparis, sigurimi për makinat elektrike kushton më pak se për makinat me motorë me djegie të brendshme në 70% të rasteve. Diferenca mund të arrijë deri në 500 franga për sigurimin gjithëpërfshirës, përveçse tek shoferët e rinj.

Shumica dërrmuese e shoferëve me përvojë paguajnë më pak për policën e sigurimit nëse zgjedhin një makinë elektrike, sipas studimit të publikuar të martën nga platforma e krahasimeve online Comparis. Shumë kompani sigurimesh ofrojnë ulje “eko” deri në 20%.

Por për të rinjtë situata është ndryshe: vetëm gjysma prej tyre përfitojnë ulje. Madje, shoferët fillestarë shpesh paguajnë më shumë për sigurimin e një makine elektrike sesa për një makinë me benzinë.

Më shumë aksidente tek të rinjtë

Pse ndodh ky ndryshim? Sipas Comparis, siguruesit ofrojnë zbritje vetëm nëse u rezulton fitimprurëse. Statistikat tregojnë se të rinjtë kanë më shumë gjasa të përfshihen në aksidente rrugore, veçanërisht në qytet, kur ngasin makina elektrike.

Shembull tipik është një model Mercedes elektrik, i cili përshpejton nga 0 në 50 km/h për vetëm 3.2 sekonda. Sipas Comparis, shoferët e rinj shpesh nënvlerësojnë fuqinë që makina shfaq në nisje, gjë që çon në aksidente në kryqëzime, parkingje apo semaforë.

Çmimi varet nga profili i shoferit

Në përfundim, të kesh një makinë elektrike nuk është as avantazh e as disavantazh i garantuar për të ulur primin e sigurimit. Çmimi i policës varet kryesisht nga vlera e automjetit, përdorimi i tij dhe profili i shoferit.

Reduktimet e buxhetit për shëndetësinë: Deputetët e Vaud shprehin kundërshtimin e tyre

Reduktimet e buxhetit në sistemin shëndetësor të Vaud, të shpallura nga qeveria këtë verë, kanë shkaktuar një reagim të fortë nga Këshilli i Madh. Të martën, deputetët votuan në mënyrë të madhe për një rezolutë që i kërkon Këshillit të Shtetit të tërheqë reduktimin e përgjithshëm prej 20 milionë frangash, duke shprehur shqetësime për spitalet rajonale dhe, rrjedhimisht, për kujdesin shëndetësor lokal.

Në një kohë kur situata financiare e kantonit Vaud kërkon masa ristrukturimi, uljet e subvencioneve janë të domosdoshme për të gjithë partnerët e Drejtorisë së Përgjithshme të Shëndetësisë. Letra janë dërguar tek partnerët e prekur, konfirmoi Departamenti i Shëndetësisë dhe Veprimtarisë Sociale në mes të korrikut, transmeton albinfo.ch.

Federata e Spitaleve të Vaud (FHV), e cila mbikëqyr dymbëdhjetë spitalet rajonale të kantonit, shprehu tronditje në atë kohë. Disa parti dhe sindikata reaguan menjëherë, të gjithë të shqetësuar për shërbimet ndaj popullsisë dhe stafin e këtyre institucioneve në rajonet periferike.

Disa qendra shëndetësore, si ato të Pays-d’Enhaut dhe Vallée de Joux, mund të humbasin deri në 25–30% të buxhetit të tyre, sipas FHV. Kjo mund të çojë në një numër të konsiderueshëm pushimesh nga puna, pasi 70-75% e shpenzimeve të këtyre spitaleve lidhen me stafin.

“Vdekje”

Të martën, në Këshillin e Madh, këto shqetësime u përforcuan nga deputetja e UDC-së, Céline Baux, dhe rezoluta që ajo mbrojti para seancës plenare. “Qielli ka rënë mbi kryet e këtyre institucioneve rajonale. Këto kursime prej 20 milionësh të imponuara mbi FHV bëhen në kurriz të rajoneve periferike,” tha ajo. “Kjo është një vdekje për këto qendra shëndetësore,” shtoi përfaqësuesja e zgjedhur nga Pays-d’Enhaut.

“Misioni i Qendrave Shëndetësore ka një kosto të caktuar, por ato janë të domosdoshme për kujdesin lokal,” theksoi ajo. Rezoluta synon të inkurajojë kantonin që të tërheqë uljet e shpallura. “Është çështje drejtësie për popullsinë e Vaud në aksesin ndaj kujdesit shëndetësor,” nënvizoi ajo.

Çdo grup politik mori fjalën, me të gjitha partitë që mbështetën rezolutën. Carole Dubois, deputete e PLR dhe presidente e FHV, foli për “pasoja serioze”, “shërbime që do të eliminohen” dhe madje “rrezik për mbylljen e dy qendrave shëndetësore (Vallée de Joux dhe Pays-d’Enhaut).” Ajo kërkoi që të hapet një dialog me qeverinë për shumën e uljeve.

Në krahun e majtë, pati denoncime për “masa afatshkurtra”, “pamundësi me pasoja serioze dhe direkte”, “rritje të pabarazisë në aksesin ndaj kujdesit shëndetësor” dhe “mjekësi me dy nivele.” “Duhet të forcojmë, jo të shkatërrojmë, shërbimet publike,” përmbledhi deputeti i majtë radikal Vincent Keller. “Nuk mund të presim arbitrarisht spitalet e vogla lokale,” tha deputeti i UDC-së Cédric Weissert.

“Mungesë guximi, finesë dhe shembullshmërie”

Shumë përfaqësues u shprehën në debat. Disa denoncuan mënyrën se si qeveria kantonale komunikoi në mes të verës. “Mungesë finesë,” tha liberal i gjelbër David Vogel, duke shtuar “mungesë guximi dhe mungesë udhëheqjeje shembullore,” duke iu referuar qasjes “bëni më pak me 25-30%” dhe “pamundësisë së qeverisë për të imponuar vetë reduktime kostoje dhe barrash” brenda administratës kantonale.

E vetmja përfaqësuese e Këshillit të Shtetit gjatë debatit, ministrja qendrore Valérie Dittli, e cila nuk është përgjegjëse për shëndetësinë, nuk dëshiroi të fliste në emër të qeverisë për këtë çështje. Në votim, rezoluta u miratua me 117 vota pro dhe 16 abstenime.

Si kujtesë, Këshilli i Shtetit ka shpallur masa ristrukturimi me vlerë 94 milionë në 2025. Buxheti i 2026 do të ndikojë ndjeshëm, me kursime rreth 300-400 milionë për t’u përputhur me kuadrin ligjor për balancë të vogël.

Zvicra do t’i ofrojë Putinit “imunitet” nëse ai pranon të marrë pjesë në një konferencë paqeje

Zvicra është “më se gati” të organizojë një samit mes Rusisë dhe Ukrainës, deklaroi të martën Këshilltari Federal për Punët e Jashtme, Ignazio Cassis. Ministri gjithashtu shtoi se Zvicra do t’i ofrojë Vladimir Putinit “imunitet” nëse ai “vjen për një konferencë paqeje”. Më parë, Presidenti francez Emmanuel Macron kishte propozuar që një takim i tillë të zhvillohej në Gjenevë, transmeton albinfo.ch.

Pas takimit të së hënës në Shtëpinë e Bardhë me Presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky dhe disa liderë evropianë, Presidenti amerikan Donald Trump tha se kishte “filluar përgatitjet” për një takim mes Putinit dhe Zelenskyt. Ai shtoi se më pas do të zhvillohej një samit trepalësh, në të cilin do të merrte pjesë gjithashtu.

Volodymyr Zelensky ka konfirmuar se është “gati” për një takim bilateral me Vladimir Putinin për të dhënë fund luftës në Ukrainë. Presidenti rus gjithashtu është i gatshëm të takohet me homologun e tij ukrainas, sipas Kancelares gjermane, Friedrich Merz.

Një takim i “koalicionit të gatshëm,” i kryesuar nga Kryeministri britanik Keir Starmer dhe Presidenti francez Emmanuel Macron, pritet të mbahet të martën për të diskutuar “hapat e ardhshëm.”

Shqipëri: 61-vjeçari kthen banesën në laborator droge, kapet me mallra mbi 500 mijë euro

Një banesë në Yzberisht të Tiranës ishte shndërruar në laborator për përpunimin e drogës nga Sh.Krrashi, 61 vjeç, i cili deri më tani nuk kishte precedent penal.

Hetimet e nisura gjashtë muaj më parë zbuluan se ai shpërndante kokainë në zona të ndryshme, ndërsa në kontrollin e fundit policia sekuestroi rreth 17 kilogramë kanabis të përpunuar në formë çokollate me logon e një dragoi, 22.5 litra vaj kanabisi, një sasi kokaine, një armë gjahu dhe një pistoletë. Vlera e lëndës së kapur arrin rreth gjysmë milioni euro.

Sipas policisë, Krrashi furnizohej me kanabis dhe vaj kanabisi nga Maqedonia e Veriut, ndërsa kokainën e sillte në sasi të vogla për tregun lokal.

Aktualisht, i arrestuari është i vetmi i ndaluar, ndërkohë që hetimet vazhdojnë për të zbuluar bashkëpunëtorë të mundshëm në këtë aktivitet kriminal.

Incident në Rusi, tifozët e Zenitit sulmojnë Mirlind Dakun

Gjatë ndeshjes së Kupës së Rusisë më 12 gusht në Shën Petersburg, ka ndodhur një episod i shëmtuar ndaj sulmuesit shqiptar Mirlind Daku. Futbollisti i Rubin Kazanit u bë objekt i thirrjeve fyese dhe ofendimeve nga tifozët e Zenitit, gjë që ka detyruar Federatën Ruse të Futbollit të nisë një hetim. Kreu i Komitetit të Disiplinës, Artur Grigoryants, deklaroi për agjencinë “RIA Novosti” se çështja do të shqyrtohet në mbledhjen e 20 gushtit.

Në fushë, Zeniti arriti një fitore bindëse 3-0, ndërsa goli i Dakut u anulua pas rishikimit të VAR-it. Kujtojmë se gjatë verës klubi nga Shën Petersburgu kishte shfaqur interes për ta transferuar sulmuesin shqiptar, por marrëveshja dështoi dhe Rubin vendosi t’i zgjasë kontratën 27-vjeçarit.

Ndërkohë, në Itali emri i Dakut lidhet gjithnjë e më shumë me Fiorentinën. Mediat sportive raportojnë se klubi “viola” po e ndjek me interes. Në takimin e fundit, megjithatë, Daku nuk shkëlqeu si zakonisht: realizoi vetëm dy gjuajtje, u kap një herë në pozicion jashtë loje dhe fitoi katër nga 14 duele. Trajneri kundërshtar pranoi pas ndeshjes se kishte udhëzuar mbrojtësit të fokusoheshin posaçërisht në neutralizimin e tij.

Deputeti finlandez bën vetëvrasje në Parlamentin e Helsinkit

Një politikan finlandez ka vdekur brenda ndërtesës së Parlamentit në Helsinki. Policia dhe shërbimet e emergjencës kanë shkuar menjëherë në vendngjarje.

Sipas raportimeve, duket se deputeti ka kryer vetëvrasje. Autoritetet nuk e trajtojnë vdekjen si të dyshimtë dhe nuk ka indikacione për përfshirje kriminale.

Drejtori i Sigurisë së Parlamentit, Aaro Toivonen, tha se situata po monitorohet nga shërbimet e emergjencës dhe policia, duke shtuar se nuk mund të jepen më shumë detaje në këtë fazë. Kryetari i Parlamentit, Jussi Halla-aho, nuk komentoi personalisht mbi incidentin, duke iu referuar deklaratës zyrtare të policisë.

Dëshmitarët raportuan dëgjimin e sirenave të ambulancave dhe lëvizjen e automjeteve emergjente pranë ndërtesës

Zgjerohen protestat në Serbi, Vuçiqi kërcënon me masa të ashpra

Pas një vale protestash antiqeveritare, presidenti serb Aleksandar Vuçiq paralajmëroi masa të ashpra ndaj demonstruesve, të cilët i quajti “terroristë”. Ai deklaroi se qeveria do të përdorë çdo mjet për të rivendosur ligjin dhe rendin, duke shtuar se po përgatitet një kornizë ligjore dhe formale për këtë qëllim. Megjithatë, Vuçiqi nuk ka marrë në konsideratë shpalljen e gjendjes së jashtëzakonshme.

Në Beograd dhe qytete të tjera, protestat u shoqëruan me përleshje midis policisë dhe demonstruesve. Fillimisht, tubimet nisën pas shembjes së një stacioni hekurudhor në Novi Sad në nëntor 2024, ku humbën jetën 16 persona, por më pas u zgjeruan kundër qeverisë dhe korrupsionit të përhapur.

Autoritetet raportuan një polic të plagosur dhe 18 demonstrues të arrestuar gjatë natës së fundit të protestave, ndërsa numri i të plagosurve mbetet i pasqaruar. Mediat e pavarura në Serbi theksojnë se dhuna shpesh është nxitur nga mbështetës të qeverisë, ndërsa autoritetet nuk kanë ndërhyrë mjaftueshëm.

Komisioneri i Këshillit të Evropës për të Drejtat e Njeriut, Michael O’Flaherty, shprehu shqetësim për përdorimin e “joproporcionuar të forcës nga policia” dhe bëri thirrje për ndalimin e arrestimeve arbitrare dhe qetësimin e situatës.

 

Ofensivë zvicerane për Leon Avdullahun

Federata Zvicerane e Futbollit (SFV) po bën përpjekje intensive për të bindur mesfushorin 21-vjeçar, Leon Avdullahu, që të përfaqësojë Zvicrën. Një delegacion i lartë i SFV-së, përfshirë presidentin Peter Knabel dhe përzgjedhësin Murat Jakin, vizitoi së fundmi Avdullahun në klubin e tij të ri, Hofenheajm, në Gjermani.

Kosova gjithashtu po e kërkon me ngulm lojtarin. Presidenti i FFK-së, Agim Ademi, ishte takuar më parë me Avdullahun në Bazel, ndërsa një përfaqësues kosovar ishte i pranishëm në seancën e parë stërvitore të tij me Hofenheajmin.

Avdullahu mund të debutojë me Zvicrën në ndeshjet kualifikuese të Kupës së Botës kundër Kosovës dhe Sllovenisë. Ekspertët e shohin atë si partner potencial të Ardon Jasharit në mesfushë, duke vazhduar traditën e dysheve të suksesshme si Xhaka/Frojler.

 

Sa fitohet nga telefonik i ChatGPT

Aplikacioni telefonik i ChatGPT ka gjeneruar 2 miliardë dollarë në shpenzime nga konsumatorët që nga hyrja në treg në vitin 2023, duke fituar mesatarisht 2.91 dollarë për çdo instalim.

Vetëm gjatë këtij viti, aplikacioni ka arkëtuar 1.35 miliardë dollarë, që përfaqëson një rritje prej 673% krahasuar me periudhën janar-korrik të vitit të kaluar. Aktualisht, ai gjeneron rreth 193 milionë dollarë në muaj, ndërsa në vitin 2024 fitimet mujore ishin vetëm 25 milionë dollarë, shkruan Scan, transmeton albinfo.ch.

Këto të ardhura e vendosin ChatGPT shumë përpara konkurrencës. Sipas kompanisë analitike Appfigures, aplikacioni Grok, rivali më i afërt në platformat e Apple dhe Google, ka arritur të gjenerojë vetëm 25.6 milionë dollarë gjatë të njëjtës periudhë kohore.

Këto shifra nuk përfaqësojnë të ardhurat totale të kompanive të inteligjencës artificiale, pasi përdoruesit dhe bizneset mund të abonohen përmes faqeve të internetit, ndërsa të ardhura të konsiderueshme gjenerohen edhe nga përdorimi i API-ve, një model i ngjashëm me tarifimin për shërbimet cloud.

Pavarësisht kësaj, është e qartë se inteligjenca artificiale po bëhet gjithmonë e përdorur në pajisjet telefonike. Appfigures vlerëson se për çdo instalim, ChatGPT gjeneron 2.91 dollarë të ardhura, duke lënë pas Claude me 2.55 dollarë, Grok me 0.75 dollarë dhe Copilot me vetëm 0.28 dollarë. Që nga maji i vitit 2023, aplikacioni është shkarkuar rreth 690 milionë herë në nivel global.

Këto shifra kanë nxitur gjithashtu polemika, ku Elon Musk ka akuzuar Apple se favorizon OpenAI në App Store dhe ka kërcënuar me padi në emër të kompanisë së tij të inteligjencës artificiale, xAI. Musk pretendon se menaxhimi i renditjes së aplikacioneve nga Apple shkel rregullat kundër monopolit.

Sipas të dhënave të Appfigures, shkarkimet mesatare mujore për ChatGPT tani qëndrojnë në rreth 45 milionë, një zgjerim prej 180% krahasuar me mesataren prej 16 milionë shkarkimesh në periudhën janar-korrik të vitit 2024. Në total, gjatë këtij viti, aplikacioni është shkarkuar rreth 318 milionë herë, krahasuar me 113 milionë shkarkime në të njëjtën periudhë të një viti më parë.

Ky sukses i jashtëzakonshëm i aplikacionit përkon me lançimin e modelit më të ri, GPT-5, që OpenAI e prezantoi javën e kaluar. CEO Sam Altman e përshkroi GPT-5 si një “ekspert me nivel doktorature në çdo fushë” dhe e cilësoi si përmirësimin më të madh që nga dalja në treg e ChatGPT në nëntor të vitit 2022.