Lajmet që karakterizuan Zvicrën javën e parafundit të shkurtit

Zvicra do t’i japë përparësi imigracionit dhe marrëdhënieve me BE-në në vitin 2026, si dhe plani i qeverisë zvicerane për ta bërë vendin më pak të kushtueshëm për turistët e huaj, janë vetëm dy nga lajmet që karakterizuan këtë javë në Zvicër.

Prioritetet e Zvicrës në vitin 2026: Imigracioni dhe marrëdhëniet me BE-në

Këtë vit, disa çështje të nxehta do të jenë veçanërisht në fokus në Zvicër, me rezultatet e tyre që potencialisht do të riformësojnë drejtimin që ekonomia e vendit, si dhe politikat e brendshme dhe të jashtme, do të marrin në të ardhmen.

Ato përfshijnë lëvizjen drejt ratifikimit të paketës së re të marrëveshjeve me Bashkimin Evropian, pasojat e një referendumi të ardhshëm për kufizimin e imigracionit dhe bashkëpunimin me Presidentin Trump në mënyrë që të mbrohet ekonomia e vendit e orientuar drejt eksportit.

Qeveria planifikon ta bëjë Zvicrën më të përballueshme për turistët e huaj

Shumë njerëz që vizitojnë nga jashtë e konsiderojnë Zvicrën shumë të shtrenjtë, veçanërisht krahasuar me vendet e tjera.

Por qeveria zvicerane ka një plan për ta ndryshuar këtë.

Konkretisht, dëshiron të ulë pragun e rimbursimit prej 300 frangash të TVSH-së – nga 300 franga aktuale në 150.

Kjo do të thotë që vizitorët e huaj do të jenë në gjendje të përfitojnë më shumë nga paratë e tyre ndërsa bëjnë pazar në Zvicër.

Gruaja amerikane akuzon zviceranët se janë armiqësorë

Një banore amerikane e Zvicrës ka shkaktuar një stuhi pasi ka postuar në mediat sociale se sa keq po trajtohet në Zvicër nga disa vendas.

Por reagimet ndaj videos së saj kanë qenë të përziera.

Ndërsa shumë nga mbi 15,600 komentues simpatizojnë gjendjen e saj të vështirë, të tjerë sugjeruan se ndoshta ajo trajtohet në këtë mënyrë sepse nuk është përpjekur të integrohet ose të mësojë gjuhën.

Bazeli nuk dëshiron t’u ngarkojë të rinjve tarifa shtetësie

Bazeli-Vendi mund të ndjekë shembullin e kantonit të tij simotër, Bazel-City, duke hequr tarifat për të huajt nën moshën 25 vjeç që aplikojnë për shtetësi zvicerane.

Kjo tarifë aktualisht është 1,550 franga – më e larta në Zvicrën Veriperëndimore – por një deputet nga Partia Social Demokrate ka paraqitur një mocion në parlamentin kantonal, duke kërkuar ta bëjë procesin e natyralizimit më të përballueshëm për të huajt e rinj.

Ekonomia zvicerane po rifiton forcën

Ekonomia e Zvicrës u rikthye në rritje, kryesisht falë sektorit të shërbimeve, pasi tarifat e larta të SHBA-së bllokuan eksportet dhe uli PBB-në në tremujorin e tretë.

“Sektori i shërbimeve pa një rritje të lehtë, ndërsa sektori industrial ngeci”, tha Ministria e Ekonomisë, duke shtuar se “Eksportuesit janë kufizuar nga konteksti i vështirë ndërkombëtar”, shkruan thelocal, transmeton albinfo.ch.

Për vitin 2025 në tërësi, rritja e PBB-së arriti në 1.4 përqind, nga 1.2 përqind një vit më parë.

‘Pabarazia rajonale’: Si i përcaktojnë kantonet primet e tyre të sigurimit shëndetësor

Çdo vit, kostoja e sigurimit të detyrueshëm shëndetësor të Zvicrës rritet – më shumë në disa kantone sesa në të tjerat.

Sipas ekspertëve, ky fenomen është për shkak të një mori faktorësh rajonalë, duke përfshirë infrastrukturën e ndryshme shëndetësore dhe nivelet e financimit qeveritar, demografinë, si dhe sa e sëmurë është popullsia lokale – domethënë, sa shpesh banorët e një kantoni të caktuar kërkojnë trajtim mjekësor.

Papa Leoni: Paqja në Ukraina nuk duhet të vonohet

Papa Leoni XIV ka bërë thirrje më të forta për paqe në Ukrainë, teksa ky vend po përgatitet të shënojë katër vjet nga pushtimi rus.

“Sa viktima, sa jetë dhe familje të shkatërruara! Sa shumë shkatërrim, sa vuajtje të papërshkrueshme,” ka deklaruar papa teksa u është drejtua besimtarëve të mbledhur në Sheshin e Shën Pjetrit për lutjen e përjavshme Angelus, transmeton albinfo.ch.

Ndër të tjera, ai ka bërë thirrje po ashtu që paqja të mos vonohet.

“Paqja nuk mund të vonohet. Është një nevojë urgjente që duhet të gjejë vend në zemrat tona dhe të përkthehet në vendime të përgjegjshme”, ka thënë ai.

Për shkak të mashtrimeve me sigurime, bëhet e vështirë të lidhësh një kontratë të re

Nëse kontrata e mëparshme e sigurimit të përgjegjësisë është ndërprerë për mashtrim, qoftë edhe minimal, mund të jetë e vështirë të gjesh një sigurim të ri. Kjo është ajo që i ndodhi një personi, rasti i të cilit u paraqit te Johnny Dousse, përfaqësues i sigurimeve private dhe avokatit të popullit të SUVA-s për Zvicrën frëngjishtfolëse.

Sigurimi i përgjegjësisë civile (RC) na mbulon në rast dëmi të shkaktuar ndaj palëve të treta, për shembull nëse thyejmë një objekt me vlerë. Ky sigurim nuk është i detyrueshëm në Zvicër, por rekomandohet fuqimisht, sepse shumica e kompanive e kërkojnë atë për të marrë me qira pronën.

Alain* është i pavarur. Gjatë një shërbimi profesional, ai dëmton pronën e një klienti. Logjikisht, ai duhet të kishte përdorur sigurimin e tij të përgjegjësisë profesionale. Por, duke qenë se zbritja e këtij sigurimi (2500 franga) është më e lartë se zbritja e RC-së së tij private (500 franga), ai vendos ta deklarojë kërkesën në sigurimin e tij privat, duke e kaluar atë si dëm që ka ndodhur në sferën e tij private, raporton RTS, transmeton albinfo.ch.

Pa fat për të: sigurimi i tij kontakton personin e dëmtuar, i cili i tregon se në çfarë konteksti ka ndodhur fatkeqësia. Rezultati: siguruesi ndërpret kontratën e Alain. Ky i fundit nuk e kundërshton këtë ndërprerje dhe merr përsipër gabimin e tij. Nga ana tjetër, ai përballet me një problem: ai nuk mund të marrë më një sigurim të ri privat të përgjegjësisë.

Dy kushte për mashtrim

Përdorimi i sigurimit tuaj privat të përgjegjësisë për dëmet që kanë ndodhur në kontekstin profesional, a është një mashtrim që meriton ndërprerjen e kontratës suaj?

“Ligji i Kontratave të Sigurimit përcakton se çfarë është një kërkesë mashtruese në nenin 40 të tij. Ekzistojnë dy kushte që duhen përmbushur: duhet të keni fshehur ose deklaruar një fakt që, nëse do t’i ishte njohur kompanisë, do ta kishte çuar këtë të fundit të mos ofronte. Dhe ne gjithashtu duhet të kemi idenë e mashtrimit të kompanisë dhe kështu ta bëjmë atë të ofrojë kur nuk duhet ta bënte”, përgjigjet Johnny Dousse, përfaqësues i sigurimeve private dhe avokati i popullit i SUVA-s për Zvicrën frëngjishtfolëse, në programin On en parle.

“Në rastin e auditorit, në fakt, ky i fundit u përpoq vullnetarisht ta mashtronte kompaninë duke e bërë të besonte se e kishte kryer dëmin në një mjedis privat, kur ishte në një mjedis profesional dhe se ishte në dijeni të tij. Pra, jemi në kontekstin e mashtrimit. Nëse ka mashtrim, sado i vogël, kompania legjitimohet të vazhdojë me atë që quhet zgjidhje e kontratës së sigurimit, pra një përfundim para afatit të maturimit”, vazhdon Johnny Dousse.

Emri i personit që mashtroi regjistrohet në HIS

Kur mashtrimi vërtetohet, përveç përfundimit të kontratës, siguruesi e ka emrin e mashtruesit të regjistruar në një regjistër të veçantë, HIS. Ai do të shfaqet atje për 7 vjet. “HIS është një sistem informacioni dhe raportimi që synonte të luftonte mashtrimin dhe u krijua nën kujdesin e Shoqatës Zvicerane të Sigurimeve në shkurt 2021. Ky sistem identifikon njerëzit që kanë kryer akte të tipit mashtrim. Ekziston mashtrim sigurimi, por edhe veprime të tjera si ngurrimi, mashtrimi ose gënjeshtra për të marrë përfitime”, thotë Johnny Dousse.

Siguruesit nuk kanë qasje në regjistrin HIS kur lidhin një kontratë. Prandaj, si mund ta shpjegojmë që është kaq e komplikuar të gjesh sigurim?

Më e lehtë pas disa vitesh

“Vetëm tetë kompanitë që i janë bashkuar këtij sistemi kanë mundësinë ta përdorin atë, dhe vetëm për menaxhimin e një kërkese. Për mua, ajo që shpjegon pse ky i siguruar ka vështirësi në gjetjen e sigurimit që mund ta mbulojë atë është propozimi i kompanisë në përfundim të një kontrate. Në këtë propozim, shpesh ekziston një pyetje e tipit: ‘a keni pasur ndonjëherë një kompani që ka ndërprerë një sigurim të të njëjtit lloj në pesë vitet e fundit?’ Kur kjo pyetje përgjigjet në mënyrë pozitive, kompanitë ngurrojnë të duan të mbulojnë këtë lloj rreziku”, analizon Johnny Dousse.

Pyetjet e kompanive në propozimin e sigurimit shpesh kthehen në tre ose edhe pesë vjet. Pas kësaj periudhe, nuk ka më detyrim për të informuar për ndërprerjen e një kontrate të vjetër. Atëherë ka të ngjarë që do të jetë më e lehtë të gjesh një sigurues që ka të ngjarë të pranojë një kontratë të re.

Vazhdon kaosi nga bllokimi i Librazhd–Qafë Thanë, fshatra të izoluara, banorët e kalojnë rrugën në këmbë

Bllokimi i aksit Librazhd–Qafë Thanë po vazhdon shkaktimin e kaosit në qarkullim dhe ka izoluar dhjetëra fshatra përreth, duke vështirësuar ndjeshëm lëvizjen e automjeteve dhe të banorëve drejt shërbimeve bazë.

Rrëshqitja masive e dheut ka izoluar plotësisht zonën, duke e bërë të pamundur kalimin jo vetëm për mjetet e transportit të rëndë dhe automjetet private, por edhe për autoambulancat dhe zjarrfikëset, shkruan euronews, transmeton albinfo.ch.

Situata ka krijuar vështirësi të mëdha për banorët, shumë prej të cilëve janë detyruar të kalojnë zonën e rrezikshme në këmbë.

Banorë të zonës – mes tyre fëmijë nën dy vjeç dhe të moshuar – kanë ecur rreth 2 kilometra në temperatura të ulëta për të kaluar në anën tjetër të aksit, ku i kanë pritur të afërmit me automjete.

Ndërkohë, deri më tani, aksi vijon të jetë i paralizuar dhe ende nuk ka një njoftim zyrtar mbi afatin e hapjes së tij.

Dhjetëra vende bëjnë thirrje për “IA të sigurt, të besueshme dhe të fuqishme”

Dhjetëra vende, përfshirë Shtetet e Bashkuara, Kinën dhe Zvicrën, kanë bërë thirrje për inteligjencë artificiale (IA) të sigurt, të besueshme dhe të fuqishme.

Ata nënshkruan një deklaratë të përbashkët të publikuar në fund të samitit të IA-së në New Delhi.

“Promovimi i IA-së së sigurt, të besueshme dhe të fuqishme është thelbësor për ndërtimin e besimit dhe maksimizimin e përfitimeve sociale dhe ekonomike”, tha teksti i nënshkruar nga 86 vende dhe dy organizata ndërkombëtare.

Teksti nuk përmban asnjë angazhim konkret, por nxjerr në pah disa nisma vullnetare dhe jo-detyruese, veçanërisht në lidhje me bashkimin e aftësive kërkimore të IA-së në nivel ndërkombëtar.

“Ne besojmë se potenciali i IA-së mund të realizohet plotësisht vetëm kur përfitimet e saj ndahen nga i gjithë njerëzimi”, thuhet në deklaratën e publikuar në fund të samitit pesëditor. Ajo përshkruan ardhjen e IA-së si “një pikë kthese në trajektoren e evolucionit teknologjik”.

“Angazhimet e marra nuk janë plotësisht të parëndësishme; gjëja kryesore është se ka angazhime, thjesht”, tha për AFP-në Stuart Russell, një shkencëtar i shquar i kompjuterave, transmeton albinfo.ch.

“Shpresoj që të gjitha vendet do të jenë në gjendje të mbështeten në këto marrëveshje […] për të zhvilluar angazhime ligjërisht të detyrueshme për të mbrojtur popullsinë e tyre, në mënyrë që zhvillimi dhe vendosja e IA-së të mund të vazhdojë pa paraqitur rreziqe të papranueshme”, vazhdoi Russell.

Dhjetëra delegacione nga e gjithë bota u mblodhën në kryeqytetin indian këtë javë për të diskutuar, ndër të tjera, se si të rregullohet kjo teknologji që po rritet me shpejtësi.

Kryeministri indian Narendra Modi, Presidenti zviceran Guy Parmelin, Presidenti francez Emmanuel Macron, Sekretari i Përgjithshëm i OKB-së António Guterres dhe drejtues kryesorë të teknologjisë, përfshirë Sam Altman të Open AI, folën në samitin, i cili u hap të enjten.

Ndër temat e nxehta ishin përfitimet shoqërore të përkthimit shumëgjuhësh të IA-së, kërcënimet për punësimin dhe çështja e konsumit të energjisë në qendrat e të dhënave.

Gjatë debateve, u paraqitën dy qasje të ndryshme për menaxhimin e zhvillimit të IA-së. Guterres konfirmoi nisjen e një komisioni shkencor që synon ta bëjë “kontrollin njerëzor” të IA-së “një realitet teknik”.

Duke theksuar se Shtetet e Bashkuara dhe Kina aktualisht kontrollojnë shumicën dërrmuese të kërkimit dhe investimeve në inteligjencën artificiale, Parmelin bëri thirrje që “të shmanget një monopol ose duopol”. Disa vende të mëdha kanë marrë drejtimin. Është thelbësore të rivendoset ekuilibri, tha ai.

Vendet e tjera duhet të organizohen dhe të krijojnë qeverisje globale, theksoi ai, duke përmendur Indinë, Korenë e Jugut, Francën dhe Zvicrën. Të premten, Shtetet e Bashkuara “hodhën poshtë plotësisht” çdo qeverisje globale të inteligjencës artificiale, përmes zërit të Michael Kratsios, këshilltarit të Shtëpisë së Bardhë për shkencën dhe teknologjinë.

Në edicionin e vitit 2025 në Paris, Shtetet e Bashkuara nuk e nënshkruan deklaratën. Altman tha të enjten se kjo teknologji me rritje të shpejtë ka nevojë urgjente për rregullim. Samiti i ardhshëm do të zhvillohet vitin e ardhshëm në Gjenevë, njoftoi Parmelin.

Trump njoftoi se po dërgon një anije spitalore në Grenlandë, reagon Danimarka

Presidenti amerikan, Donald Trump, ka deklaruar se po dërgonte një anije spitalore në Grenlandë, deklaratë pas së cilës, Danimarka ka thënë se Grenlanda nuk ka nevojë për ndihmë mjekësore nga vendet e tjera.

“Popullsia e Grenlandës merr kujdesin shëndetësor që i nevojitet. Ata e marrin atë ose në Grenlandë, ose, nëse kërkojnë trajtim të specializuar, e marrin atë në Danimarkë. Pra, nuk është sikur të ketë nevojë për një iniciativë të veçantë shëndetësore në Grenlandë”, tha ministri i Mbrojtjes i vendit, Troels Lund Poulsen, për transmetuesin danez DR, transmeton albinfo.ch.

Mette Frederiksen, kryeministrja daneze, mbrojti sistemin e kujdesit shëndetësor të Danimarkës, duke shkruar në Facebook se ishte “e lumtur që jetonte në një vend ku ka qasje falas dhe të barabartë në shëndetësi për të gjithë. Ku nuk janë sigurimet dhe pasuria ato që përcaktojnë nëse merrni trajtim të duhur”.

“Keni të njëjtën qasje në Grenlandë. Gëzuar të dielën të gjithëve”, ka shkruar ajo.

Vinjetë falas për shoferët me aftësi të kufizuara në Austri

Në Austri, personat me aftësi të kufizuara kanë të drejtë për një ngjitëse digjitale vjetore falas të taksës rrugore – me kusht që të plotësojnë kërkesat përkatëse, siç është përjashtimi nga taksa e sigurimit të automjeteve motorike.

Ata që kanë të drejtë nuk kanë më nevojë të paraqesin një aplikim të veçantë në Shërbimin e Ministrisë Sociale. Për targën e automjetit të regjistruar në emër të personit përkatës, ASFINAG aktivizon automatikisht një Vinjetë Digjitale Vjetore, me kusht që të përmbushen të gjitha kërkesat. Nëse ka të drejtë për një vinjetë vjetore falas, një kartë falas për shumë udhëtime për seksionet speciale të taksës rrugore në autostradat A9, A10, A13 dhe S16 (jo për Autostradën A11 Karawanken) rezervohet gjithashtu automatikisht, shkruan theinternational, transmeton albinfo.at.

Këshilla e ASFINAG: Kontaktoni ofruesin tuaj të sigurimit të përgjegjësisë së automjeteve motorike ose zyrën e regjistrimit të automjeteve direkt për të aktivizuar vinjetën falas. Ata do të verifikojnë kërkesat dhe më pas do të organizojnë aktivizimin e vinjetës suaj falas me ASFINAG. Ju gjithashtu duhet të kontaktoni siguruesin tuaj të përgjegjësisë së automjeteve motorike ose zyrën e regjistrimit nëse targa juaj ndryshon. E rëndësishme: Ekziston e drejta vetëm për një Vinjetë Digjitale, edhe nëse automjete të shumta janë të regjistruara në emër të personit me aftësi të kufizuara.

Në temperaturën e ujit prej 5 gradësh, ujku noton nëpër liqenin e Lucernës

Ujku me përcaktimin M637 ishte pajisur me një transmetues GPS në fund të tetorit 2025. Që atëherë, sipas Fondacionit Kora, i cili është i përkushtuar për ruajtjen e grabitqarëve të mëdhenj, ai ka endur mbi disa qindra kilometra nga Vaud Jura përmes gjysmës së Zvicrës në Emmental dhe kantonin e Zug dhe përsëri.

Thuhet se ujku ka notuar nëpër Liqenin e Lucernës të mërkurën e kaluar në vend që ta shmangte atë, siç treguan të dhënat e lëvizjes, raporton Blick. Ishte një distancë prej rreth 1.5 kilometrash dhe kjo në temperatura uji prej 5 gradë Celsius, transmeton albinfo.ch.

Sipas raportit, vëzhgimi i ujkut lundrues është unik në Zvicër. Ai tregon se sa i vlefshëm është mbledhja e të dhënave të lëvizjes. Qafa me transmetuesin ka një funksion lëshimi, i cili e shkëput atë nga ujku pas një kohe të paraprogramuar.

Vjosa, atraksioni tjetër në Shqipëri për adhuruesit e natyrës

Vjosa po tërheq gjithnjë e më shumë vizitorë të apasionuar pas turizmit aktiv dhe eksplorimit të natyrës, duke e kthyer lumin në një destinacion të rëndësishëm për sportet ujore.

Kryeministri shqiptar Edi Rama ndau sot në rrjetet sociale pamje nga lumi Vjosa, ku turistë vendas dhe të huaj zhvillojnë aventura me kayak në një prej zonave më të bukura natyrore të vendit.

Grupe turistësh lundrojnë me kayak përgjatë rrjedhës së lumit, mes peizazheve të egra dhe ujërave të kristalta, në një eksperiencë që ndërthur aventurën me natyrën e paprekur, transmeton albinfo.ch.

video:                                 

Zhvillimi i aktiviteteve si kayak-u dhe kanotazhi përgjatë Vjosës po kontribuon në zgjerimin e ofertës turistike, ndërsa zonat përreth lumit po shohin rritje të interesit nga operatorët turistikë dhe vizitorët e huaj.

Vjosa konsiderohet një nga lumenjtë e fundit të egër në Evropë dhe po konsolidohet si një pikë referimi për turizmin e qëndrueshëm dhe aventurën në natyrë.

 

SHBA sërish përballet me stuhi të forta dëbore

Bregu Lindor i Shtetet e Bashkuara po përballet me një stuhi të fortë dëbore që nis sot, ndërsa meteorologët paralajmërojnë se në disa zona trashësia e borës mund të kalojë 30 centimetra dhe në vende të caktuara të arrijë deri në 60.

Qytete të mëdha si Nju Jorku, Bostoni, Filadelfia dhe Uashingtoni po përgatiten për reshje intensive dhe erëra të forta, vetëm pak javë pas një stuhie tjetër të fuqishme që goditi rajonin në fund të janarit.

Kryebashkiaku i Nju Jorkut, Zohran Mamdani, deklaroi se në disa zona bora mund të kalojë 50 centimetra dhe u bëri thirrje banorëve të qëndrojnë në shtëpi, duke paralajmëruar se lëvizja të hënën në mëngjes mund të jetë “jashtëzakonisht e rrezikshme”, shkruan TCH, transmeton albinfo.ch.

Shërbimi Kombëtar i Motit njoftoi se në Boston priten 30-50 cm borë dhe se udhëtimi në disa pjesë të Bregut Lindor mund të bëhet pothuajse i pamundur. Autoritetet paralajmëruan gjithashtu rrezik në rritje për ndërprerje të energjisë elektrike dhe përmbytje të mundshme në zona të Delaware dhe New Jersey.

Në fund të janarit, një stuhi tjetër dëbore që goditi 14 shtete amerikane shkaktoi më shumë se 100 viktima dhe solli probleme të mëdha në transport dhe infrastrukturë, duke rritur shqetësimin se edhe vala e re e motit ekstrem mund të ketë pasoja serioze.

Ndeshja e parë, goli i parë për futbollistin shqiptar në SHBA

Myrto Uzuni e nis në mënyrën më të mirë të mundshëm sezonin e ri në Major League Soccior.

Sulmuesi i kombëtares shqiptare ka gjetur golin në sfidën e parë të kampionatit të ri me skuadrën e Austin ndaj Minnesota United, transmeton albinfo.ch.

Uzuni ishte titullar në këtë ndeshje të parë duke u bërë protagonist në disa aksione të skuadrës teksane.

Në minutën e 76 ai la gjurmën e tij në këtë ndeshje duke dërguar topin në rrjetë për të çuar për momentin rezultatin 2-1 për Austin.

Për fatin e keq skuadra teksane nuk diti të ruajë këtë avantazh pasi Minnesota barazoi rezultatin në minutat e fundit me skuadrat që dolën nga fusha e lojës nga 1 pikë.

Myrto Uzuni është në sezonin e tij të dytë në kampionatin amerikan te futbollit dhe duke se është përshtatur mirë me futbollin e këtij vendi teksa e ka nisur sezonin e ri ashtu siç pritet nga një sulmues.

 

Turne shahu në Vjenë për nder të ditës së Pavarësisë së Kosovës

Me një turne shahu, të pesëdhjetin me radhë që nga themelimi, në ambientet e Federatës së Shahut të Vjenës, klubi i shahut Arbëria shënoi 18-të vjetorin e Ditës së Pavarësisë së Kosovës. Njëmbëdhjete shahiste të këtij klubi matën forcat e tyre në shah të shpejtë duke i dhënë këtij aktiviteti një karakter festiv. Pas pesë xhirove u bënë të ditura rezultatet dhe u shpall lista përfundimtare, me në krye tre më të mirët, të cilët kësaj radhe ishin:

Kadri Berbati, vendi i parë me 4,5 pikë

Agron Çika, vendi i dytë me 4 pikë

Sokol Çekani, vendi i tretë me 3,5 pikë

Kupat për tre më të suksesshmit i ndau Presidenti i Federatës së Shahut të Vjenës, Gregor Neff, ndërsa medaljet për të gjithë pjesëmarrësit në turne kryetari i klubit Arbëria, Anton Marku.

Presidenti Gregor Neff përgëzoi kryesinë e klubit të shahut Arbëria për organizimin, ndërsa Anton Marku e falënderoi atë dhe Federatën e Shahut të Vjenës për mbështetjen dhe ofrimin e sallës për mbajtjen e këtij evenimenti.

Në turne mori pjesë edhe Hanna Wehbeh, i cili është Zëvendëspresident i Federatës së Shahut të Vjenës dhe njëkohësisht edhe lojtar i klubit Arbëria.

Klubi i Shahut Arbëria me seli në Vjenë është themeluar në vitin 2012, ndërsa që nga viti 2013 merr pjesë në kampionatin e shahut në Austri. Momentalisht klubi bën gara në ligën e dytë të Vjenës.

Polarizimi politik në rritje në Zvicër që nga viti 1990

Polarizimi politik është bërë një shenjë dalluese e shumë demokracive, ndërsa partitë ngurtësojnë pozicionet e tyre dhe votuesit ndahen në kampe rivale. Zvicra, e konsideruar prej kohësh si një model i politikës së konsensusit, nuk i ka shpëtuar këtij trendi. Shenjat e tensionit kanë qenë të dukshme që nga vitet 1990, sipas RTS, transmeton albinfo.ch.

Partitë në skajet e kundërta të spektrit politik ndajnë më shumë sesa mund të sugjerojë intuita. Ato ndajnë disa tipare strukturore. Ndërsa Partia Socialiste (SP/PS) (shumica e majtë) dhe Partia Popullore Zvicerane (SVP/UDC) (shumica e djathtë) ndryshojnë thellësisht në pikëpamje, asnjëra nuk është instinktivisht laissez-faire. SP/PS mbështet rishpërndarjen dhe shërbimet publike. SVP/UDC, pavarësisht retorikës së saj të tregut, mbron subvencionet bujare bujqësore, garancitë e pensioneve dhe mbrojtjet për prodhuesit vendas. Të dyja mbështesin rishpërndarjen dhe një rol të konsiderueshëm për shtetin, megjithëse për qëllime të ndryshme.

Të dyja skajet e shkallës politike nxisin polarizimin. Një mënyrë për ta vlerësuar këtë është të shqyrtojmë se sa vazhdimisht votuesit votojnë me partinë e tyre. Në Zvicër, ky kohezion është më i theksuar në skajet ideologjike. Konformiteti i lartë shpesh lexohet si një shenjë e angazhimit ideologjik; konformiteti i ulët sugjeron hapësirë ​​për kompromis. Sipas kësaj mase, votuesit e lidhur me partitë më të qendrës së Zvicrës duken më pak dogmatikë.

Të dhënat nga Smartmonitor, një platformë ndjekjeje politike, tregojnë se anëtarët e SP/PS ishin më të përafruarit në vitin 2025: 97.2% e votave të tyre ndoqën vijën e partisë, pas 98.1% në të dy vitet 2023 dhe 2024. Në vitin 2003, shifra ishte 88.4%. Shumë afër SP/PS ishin Partia e Gjelbër (96.6%), Partia Liberale e Gjelbër (96%) dhe SVP/UDC me 94.4%. Në të kundërt, Liberalët (PLR/FDP) regjistruan nivelin më të ulët të konformitetit, në 85%, me Qendrën vetëm pak më të lartë në 86.2%. Por edhe këto parti të qendrës janë bërë më fisnore. Në vitin 2003, PLR/FDP (81.5%) dhe Qendra (81%) ishin 3.5 dhe 5.2 pikë përqindjeje më të ulëta.

Partitë në ekstremitetet politike gjithashtu pretendojnë se flasin në emër të njerëzve të zakonshëm. SVP/UDC e paraqet veten si një mburojë kundër imigracionit, Brukselit dhe elitave urbane; SP/PS e paraqet veten si mbrojtëse të punëtorëve, qiramarrësve dhe familjeve me të ardhura të ulëta.

Të dyja përdorin energjikisht instrumentet e demokracisë direkte të Zvicrës për të shtyrë politikën e tyre kundër vendimeve të qeverisë. SVP/UDC e kanë bërë këtë në iniciativat për të frenuar imigracionin; SP/PS mbështetën së fundmi një propozim të suksesshëm për të paguar një pension shtetëror të 13-të mujor, pavarësisht se sistemi po i afrohet një pike kthese demografike, diçka që qeveria është përqendruar në zbutjen e saj.

Pavarësisht rivalitetit të tyre, të dyja partitë ulen në Këshillin Federal sipas formulës magjike të ndarjes së pushtetit të Zvicrës. Kufizimet institucionale i detyrojnë ato të qeverisin së bashku. Hulumtimet sugjerojnë se polarizimi është rritur vetëm në mënyrë modeste në vitet e fundit, edhe nëse disa ligjvënës ankohen se kompromisi është bërë më i vështirë.

Arkitektura politike e Zvicrës ende zbut përçarjen. Dy dhomat e saj parlamentare po aq të fuqishme, sistemi i saj i referendumeve dhe iniciativave, dhe mbrojtja e saj për pakicat, të gjitha inkurajojnë ndërtimin e koalicioneve. Edhe projektligjet e vogla zakonisht kërkojnë aleanca ndërpartiake. Marrëdhëniet nën kupolën e Pallatit Federal mbeten përgjithësisht të përzemërta, thonë ligjvënësit, pavarësisht tonit në mediat sociale.

Politikanët zviceranë sfidojnë qëndrimin e OBSH-së mbi alkoolin

Një grup politikanësh zviceranë dhe përfaqësuesish të industrisë së mikpritjes po kundërshtojnë Organizatën Botërore të Shëndetësisë, e cila në vitin 2023 argumentoi se asnjë nivel i konsumit të alkoolit nuk mund të konsiderohet pa rrezik, raportoi SRF.

Agjencia pohon se edhe sasi të vogla vere, birre ose pijesh alkoolike rrisin rreziqet shëndetësore.

Kritikët në Zvicër thonë se ky qëndrim e ekzagjeron çështjen shkencore, transmeton albinfo.ch.

Në qendër të mosmarrëveshjes është Benedikt Würth, një anëtar centrist i Këshillit të Shteteve nga St Gallen.

Ai argumenton se korniza e OBSH-së për pa rrezik dhe pa rrezik nuk ka nuanca. Studimet tregojnë korrelacione midis alkoolit dhe sëmundjes, thotë ai, por jo gjithmonë përcaktojnë shkakun e qartë ose përcaktojnë sasinë e rrezikut në një mënyrë që justifikon mesazhet e përgjithshme.

Würth është bashkuar me politikanë, pronarë restorantesh dhe përfaqësues të industrisë së pijeve për të themeluar një aleancë të quajtur Gaudium Suisse. Ai paraqitet si një platformë për shijimin e përgjegjshëm të alkoolit dhe synon të përfaqësojë sektorët e lidhur me birrën, verën dhe pijet alkoolike. Themeluesit e saj e hedhin poshtë atë që ata e quajnë demonizim të pirjes së moderuar.

Kritikët shohin diçka më të njohur: shfaqjen e një lobi të ri të alkoolit. Z. Würth e hedh poshtë etiketën. Ai thotë se nuk po vepron në emër të ndonjë interesi të organizuar, por po mbron atë që ai e sheh si një qasje proporcionale në një shoqëri liberale.

Jo të gjithë janë dakord. Flavia Wasserfallen e Partisë Socialiste të Zvicrës argumenton se konsensusi shkencor është i qartë: edhe nivelet e ulëta të konsumit të alkoolit rrisin rrezikun e kancerit, aritmisë kardiake dhe sëmundjeve të mëlçisë. Sipas saj, provat lënë pak hapësirë ​​për riinterpretim.

Znj. Wasserfallen gjithashtu tërheq paralele me rezistencën e kaluar nga industria e duhanit ndaj rregulloreve më të rrepta. Interesat ekonomike, argumenton ajo, ndihmojnë në shpjegimin e kundërshtimit ndaj rregullave më të rrepta të reklamimit, taksave më të larta dhe udhëzimeve më të qarta të shëndetit publik. Debati vjen ndërsa konsumi i alkoolit në Zvicër po bie; shitjet e verës në veçanti kanë rënë vitet e fundit. Mbetet për t’u parë nëse Gaudium Suisse mund ta ndryshojë bisedën.

Sërish Hadërgjonaj shënon në Turqi

Mbrojtësi i Kosovës, Florent Hadërgjonaj, ka shënuar supergol të shtunën në përballjen ndaj Bashakshehirit.

Por skuadra e tij Alanyaspori që mposht në shtëpi 2:1 nga Bashakshehiri, transmeton albinfo.ch.

Kjo ndeshje i takoi xhiros së 23-të të Superligës së Turqisë.

Hadërgjonaj shënoi gol të bukur në minutën e 67-të për ta ngushtuar rezultatin në 2:1. Gola më nuk u shënuan dhe fitorja në fund i takoi Bashakshehirit.

Për 31-vjeçarin Hadërgjonaj ishte goli i shtatë në 23 paraqitje në të gjitha garat. Krahas shtatë golave ka kontribuar edhe me pesë gola.

Hadërgjonaj e kompletoi ndeshjen dhe ishte më i miri te skuadra e tij.

Bashkëlojtari i Hadërgjonajt tek Alanyaspori, Fidan Aliti, mungoi për shkak të suspendimit të kartonëve.

Rexhbeçaj shënon në minutat e fundit golin e fitores

Mesfushori Elvis Rexhbeçaj ka shënuar gol në minutat shtesë për t’ia siguruar fitoren dramatike Augsburgut përballë Wolfsburgut në xhiron e 23-të të Bundesligës gjermane.

Futbollisti shqiptar shënoi në minutën e katërt shtesë një gol të bukur, për 3:2, transmeton albinfo.ch.

Augsburgu në fakt fitoi me përmbytje në fund.

Augsburgu tani ka 28 pikë dhe është i 10-ti në tabelë. Wolfsburgu është i 15-it me vetëm 20 pikë.

Për Rexhbeçajn ishte goli i dytë i sezonit në Bundesligë.

Goli

https://streamin.me/v/4ca0d1a9#google_vignette

Rënia e Euros në Shqipëri ndikohet edhe nga remitencat

Jo ngritje-kokë, por vetëm rënie të mëtejshme, euro ka prekur minimum të reja këtë fund shkurti nw Shqipwri.

1 euro në Shqipëri sipas kursit zyrtar të bankës së Shqipërisë arrin në 96.35 lekë, por qytetarët brenda vendit në pikat e këmbimit valutor apo biznese të ndryshme, po e këmbejnë edhe për më pak, duke vërtetuar edhe më tej zhvlerësimin e kësaj monedhe evropiane, shkruan TCh, transmeton albinfo.ch.

Sipas ekspertëve në këto muaj të parë të vitit faktor kryesor në zhvlerësimin e valutës janë remitancat sasitë e të cilave janë shtuar ndjeshëm nga emigrantët për të ndihmuar familjet e tyre në Shqipëri.

“Në fakt konsiderohej muaji prill maj ku nis sezoni turistik dhe kemi sasi të madhe të euros në treg por kjo rënie e euros vijon dhe në muajin shkurt. Do të thotë që kemi shumë remitanca duke qenë se kemi nivel të ulët të pensioneve remitancat vjen në nivele të larta. Kjo është për kompensimin e zhvlerësimit të kursit të euros. Nga ana tjetër shohim që Shqipëria si një vend turistik po promovohet dhe në muajin shkurt. Dhe për të investuar tek pasuritë e patundshme  kjo ka ndikuar në rritjen e tyre dhe një pjesë e mirë e këtij sektori vazhdon dhe shitet në euro”, shprehet Romina Radonshiq, eksperte ekonomie.

Në 9 muajt të 2025 emigrantët dërguan rreth 817 mln euro remitanca, por krahasuar me një dekadë më parë euro është zhvlerësuar me 30%. Ndërsa për të njëjtën periudhë investimet e huaja të cilat janë një ndër kanalet kryesore formale të sjelljes së euros në Shqipëri arritën në 1.2 mld euro. Shifra të cilat janë në rritje edhe në 2026.

Një përqendrim i lartë i euros në Shqipëri sipas ekspertëve po dëmton shumë sektor edhe në 2026, me më të prekurit eksportuesit.

“Parë nga aspekti makroekonomik kemi uljen e inflacionit. I qëndrueshëm pranë objektivit të bankës së Shqipërisë edhe se produktet e importit janë me çmime më të ulëta për shkak të euros. Efekt pozitiv dhe borxhi jashtëm qeveria e ka ulur. Efekt negativ tek eksportuesit që ndihen në vështirësi prej 3 vitesh.”, shton ajo.

Krahasuar me një vit më parë euro është zhvlerësuar me 2.7% teksa në shkurt 2025 arrinte në 99.08 lekë.

Me objektiv rritjen e rezervës valutore dhe përshtatjen e kursit të këmbimit, Banka e Shqipërisë synon të blejë përmes ankandeve 330-450 milionë Euro gjatë vitit 2026.

Vojvoda, më i miri i ndeshjes

Futbollisti i Kosovës, Mërgim Vojvoda është zgjedhur lojtari më i mirë i ndeshjes së fituar ndaj Juventusit.

Como fitoi 2:0 në udhëtim te “Zonja e vjetër”, ndërsa mbrojtësi i Kosovës realizoi për 1:0, një gol mjaft të bukur, transmeton albinfo.ch.

Ai pati disa ndërhyrje të sakta dhe lojë të mirë në fazën ofensive.

Serie A e vlerësoi performancën e tij, duke e shpallur zyrtarisht lojtari më i mirë i kësaj përballjeje: “Mërgim Vojvoda është lojtari i ndeshjes Juve-Como”, thuhet në komunikatën zyrtare të kampionatit.

Entela Zhuta, një inxhiniere lidere në Energjetikë dhe IT

Këtë herë, revista Albinfo.ch ju prezanton një tjetër histori suksesi, një shqiptare me bagazh të lartë shkollimi, etike e pune.

Bëhet fjalë për Entela Zhutën, një shembull i shkëlqyer i një shqiptareje që është rritur dhe shkolluar në Shqipëri, dhe sot është një emër suksesi në një nga kompanitë më të fuqishme në Zvicër “Schneider Electric AG” në fushën e Energjisë dhe IT-së.

Fillimet në Shqipëri dhe rritja profesionale

Entela Zhuta kreu studimet në Inxhinieri Elektrike në Universitetin Politeknik të Tiranës. Që në fillim, pasioni i saj për teknologjinë dhe zgjidhjet inovative e dalloi nga të tjerët. Pas përfundimit të studimeve universitare, ajo iu drejtua sfidave profesionale në Shqipëri dhe Kosovë, duke ndërtuar bazën e karrierës së saj të hershme.

Pas disa viteve si inxhiniere në industrinë e çimentos, Entela u shqua për aftësitë e menaxhimit dhe bashkëpunimit ndërkombëtar.

Ajo mori rolin Menaxhere Shitjesh dhe Konsulente Projektesh për kompani gjermane dhe austriake, duke kombinuar njohuritë teknike me aftësitë e biznesit.

Studimet e mëtejshme në MBA në Universitetin Mesdhetar të Tiranës i dhanë Entelës mjetet për të menaxhuar projekte komplekse dhe ekipe ndërkufitare, duke i hapur rrugën për suksesin ndërkombëtar.

Zvicra, pikënisja e një rrugëtimi të ri mes integrimit dhe sfidave 

Në vitin 2020, Entela u zhvendos në Zvicër, ku filloi punën si Sales Technical Manager në një kompani ndërkombëtare.

Integrimi në një treg të ri dhe shumëgjuhësh ishte sfidues, por Entela shfrytëzoi njohjen e katër gjuhëve të huaja, përfshirë tri gjuhët zyrtare të Zvicrës, dhe aftësinë për të mësuar shpejt, duke fituar respektin dhe besimin e kolegëve dhe klientëve.

Sot, Entela është Account Manager për Datacenter Ecosystems në Schneider Electric AG, ku koordinon dhe mbështet inxhinierët elektrikë në të gjithë Zvicrën. Ajo ofron zgjidhje inovative për qendrat e të dhënave dhe infrastrukturën IT, duke bashkuar aftësitë teknike, menaxheriale dhe komunikative në një rol kyç.

Përtej karrierës, Entela është aktive në AES-it, Shoqata e Inxhinierëve Shqiptarë në Zvicër, duke ofruar përvojën dhe energjinë e saj për të mbështetur komunitetin  e inxhinierëve shqiptarë.

Në jetën personale, ajo është e pasionuar pas sporteve si tenisi dhe noti, duke treguar se energjia dhe përkushtimi i saj nuk kanë fund.

Entela Zhuta është më shumë se një profesioniste e suksesshme. Ajo është një figurë frymëzuese në rrjetëzimin e grave të diasporës, një dëshmi se pasioni, puna e palodhur dhe bashkëpunimi ndërkombëtar krijojnë ndikim të vërtetë. Profili i saj tregon se talenti i shqiptarëve mund të shkëlqejë kudo në botë.

Aftësitë teknike, menaxheriale dhe komunikuese, në një person

Sot, Entela është Account Manager për Datacenter Ecosystems në Schneider Electric AG, ku koordinon dhe mbështet inxhinierët elektrikë në të gjithë Zvicrën. Ajo ofron zgjidhje inovative për qendrat e të dhënave dhe infrastrukturën IT, duke bashkuar aftësitë teknike, menaxheriale dhe komunikative në një rol kyç.

 

 

Engineers’ Day në EPFL: Një urë mes studentëve dhe profesionistëve shqiptarë në Zvicër

Një ngjarje e veçantë kushtuar studentëve dhe profesionistëve të fushës së inxhinierisë do të mbahet më 4 mars 2026 në EPFL, në Lozanë. Engineers’ Day organizohet në bashkëpunim mes AEAUL, Shoqatës së Studentëve Shqiptarë të Universiteteve në Lozanë, dhe AES – Albanian Engineers in Switzerland.

Ngjarja do të mbahet të mërkurën, më 4 mars 2026, duke filluar nga ora 19:45, në ambientet e EPFL-së (MED 0 1418, Lozanë).

Qëllimi i aktivitetit

Qëllimi kryesor i këtij aktiviteti është ndërtimi i një ure të fortë mes studentëve dhe profesionistëve, duke krijuar një hapësirë për shkëmbim përvojash, frymëzim dhe orientim për gjeneratat e reja të inxhinierëve.

Çfarë përfshin mbrëmja?

Gjatë mbrëmjes:

AES do të prezantojë misionin, vizionin dhe rolin e saj në komunitetin e inxhinierëve shqiptarë në Zvicër.

Alumni të EPFL-së do të ndajnë rrugëtimin e tyre akademik dhe profesional, sfidat, vendimet kyçe dhe mësimet e nxjerra.

Studentët do të kenë mundësinë të bëjnë pyetje, të njihen me perspektiva të ndryshme karriere dhe të kuptojnë më mirë botën profesionale.

Aktiviteti do të përmbyllet me një apéro & networking, duke nxitur krijimin e lidhjeve të reja, mentorimin dhe bashkëpunimin profesional.

Organizatorët theksojnë se Engineers’ Day është më shumë sesa një ngjarje formale – është një moment dialogu, inspirimi dhe ndërlidhjeje për një të ardhme profesionale të përbashkët.

 

Të paktën 12 të vdekur për shkak të sulmeve izraelite në Liban

Të paktën 12 persona kanë humbur jetën dhe të paktën 24 u plagosën, në mesin e të cilëve tre fëmijë nga sulmet izraelite në Luginën Bekaa të Libanit, njoftoi Ministria e Shëndetësisë libaneze.

Dy persona të tjerë u vranë nga një sulm izraelit më herët në një kamp refugjatësh palestinezë në qytetin e Sidonit, raportoi AP, transmeton albinfo.ch.

Sipas raportimeve, zyrtarët izraelitë thanë se kishin goditur “qendrat e komandës” të grupit militant libanez Hezbollah në Luginën Bekaa teksa ushtria izraelite tha se goditi një “qendër komande të Hamasit” në kampin Ein el-Hilweh.

Ndryshe, sulmet vijnë në një moment tensionesh të intensifikuara në rajon, pasi Shtetet e Bashkuara të Amerikës kanë kërcënuar të godasin Iranin, nëse negociatat mbi programin bërthamor të Teheranit dështojnë të prodhojnë një marrëveshje.

Konsullata e Kosovës në Cyrih shënon 18-vjetorin e Pavarësisë mes diplomacisë dhe tingujve të Elina Dunit

Në një atmosferë solemne, dinjitoze dhe të mbushur me krenari e emocion, mbrëmë në Cyrih u shënua 18-vjetori i Pavarësisë së Republikës së Kosovës.

Me këtë rast, Konsullata e Republikës së Kosovës në Cyrih organizoi një mbrëmje festive që mblodhi mbi 400 të ftuar, përfshirë përfaqësues konsullorë dhe diplomatikë nga Shqipëria, Maqedonia e Veriut, Shtetet e Bashkuara të Amerikës, Italia, Turqia, Kroacia, Portugalia, Republika Dominikane, Arabia Saudite, Gambia, Luksemburgu dhe Malta, si dhe autoritete zvicerane, miq ndërkombëtarë, përfaqësues institucionesh, shoqatash, komunitetesh fetare, mediash dhe mërgatës shqiptare.

FOTOREPORTAZH:

Mbrëmja mori një dimension të veçantë artistik dhe emocional falë performancës së ikonës së jazz-it shqiptar, Elina Duni, e cila me interpretimin e saj të rafinuar dhe intim i dha ngjarjes një frymë të thellë estetike.

Tingujt e saj krijuan një urë mes diplomacisë dhe shpirtit artistik, duke e shndërruar këtë festë shtetërore në një përjetim të paharrueshëm kulturor.

VIDEOREPORTAZH:

Lexoni po ashtu:

Një festë për Kosovën në Bernë