Zvicra vazhdon të refuzojë pagesën e shtesës për kujdes (ndihmë për persona të varur) për pensionistët me aftësi të kufizuara që jetojnë jashtë territorit të saj, duke lënë shumë prej tyre pa mbështetje financiare për nevojat e përditshme.

Rasti i pensionistes Scarlett Laney McKenzie ka rikthyer në vëmendje këtë çështje. Ajo ka punuar dhe kontribuar për vite në Zvicër, por pasi u zhvendos në Spanjë, humbi të drejtën për të përfituar ndihmën për kujdes, pavarësisht gjendjes së rënduar shëndetësore. Spanja, nga ana tjetër, nuk e mbulon pasi ajo nuk ka kontribuar në sistemin e saj social, transmeton albinfo.ch.

Sipas ligjit zviceran, kjo ndihmë u jepet vetëm personave që banojnë brenda vendit. Edhe pse rregullat evropiane parashikojnë që përfitimet sociale të ndiqen nga qytetarët në vendet ku ata jetojnë, Zvicra ka bërë përjashtim në marrëveshjen për lëvizjen e lirë.

Ekspertët ligjorë vlerësojnë se kjo politikë është e qëllimshme dhe nuk presin ndryshime, edhe pse çështja është dërguar në Gjykatën Federale. Ndërkohë, shumë pensionistë dhe persona me aftësi të kufizuara që jetojnë jashtë Zvicrës vazhdojnë të përballen me kosto të larta për kujdesin e përditshëm.

Rinovimi i abonimit “Half Fare Plus” përpara skadimit mund t’u shkaktojë probleme përdoruesve, duke krijuar situata me dy abonime aktive njëkohësisht dhe humbje të ditëve të vlefshmërisë.

Sipas raportimeve të SRF, disa klientë të Swiss Federal Railways (SBB) që e rinovuan abonimin rreth një javë para përfundimit, panë që abonimi i ri hynte në fuqi menjëherë, ndërsa i vjetri vazhdonte të ishte aktiv. Kjo çon në mbivendosje dhe, praktikisht, në humbje të disa ditëve të abonimit të ri.
Përdoruesit e prekur theksojnë se kjo është e papranueshme dhe e krahasueshme me një “abonim të dyfishtë”. Sipas tyre, në format tradicionale të abonimeve të transportit publik, një situatë e tillë nuk do të lejohej.
SBB ka deklaruar se problemi lidhet me sistemin teknik dhe se nuk mund të ndërhyhet në këto raste. Megjithatë, organizata Alliance SwissPass ka njoftuar se do të përmirësojë njoftimet për klientët, duke i informuar qartë se abonimi i ri fillon menjëherë edhe nëse i vjetri nuk ka skaduar.

Ndërkohë, probleme janë raportuar edhe kur abonimi nuk rinovohet. Për shkak se sistemi i pagesave (Easy Ride) i regjistron udhëtimet një ditë më vonë, disa përdorues nuk kanë mundur të përdorin kredinë në ditën e fundit dhe janë detyruar të paguajnë më pas biletën.

Autoritetet kanë konfirmuar se bëhet fjalë për një problem teknik dhe se një zgjidhje është në përgatitje, por ende pa një afat të saktë zbatimi.

Ekonomia zvicerane është ende e zhytur në pasiguri pas vendimit të Gjykatës Supreme të SHBA-së për të pavlefshëm tarifat e Donald Trump, dhe më pas kundërsulmin e këtij të fundit. Por disa eksportues janë tashmë të vendosur të kërkojnë rimbursime për taksat e paguara padrejtësisht.

Të dielën në NZZ am Sonntag, CEO i markës së orëve Breitling flet për shuma të konsiderueshme që shpreson të rikuperojë, ndërsa prodhuesi i çokollatave Läderach shqyrton gjithashtu mundësinë e një rimbursimi. Dhe nëse loja nuk fitohet paraprakisht, kompanitë me një degë në Shtetet e Bashkuara do të kishin shansin e tyre.

Për kompanitë e tjera, do të ishte jashtëzakonisht komplekse. “Rimbursimet mund të bëhen vetëm për personin në Shtetet e Bashkuara që ka paguar taksat, d.m.th. distributorët, importuesit ose klientët”, tha Philippe Cordonnier, kreu frëngjishtfolës i ombrellës Swissmem, transmeton albinfo.ch.

Në total, gati 2 miliardë dollarë në taksa doganore u vendosën për mallrat zvicerane midis prillit dhe nëntorit 2025.

Sipas SonntagsZeitung, Këshilli Federal synon të mbajë dialogun me Donald Trump me qëllim arritjen e një marrëveshjeje. Ministri i Ekonomisë Guy Parmelin kujton se skenari i anulimit ishte shqyrtuar tashmë në mandatin e negociatave dhjetorin e kaluar. E njëjta gjë vlen edhe për komitetet e politikës së jashtme të Dhomave dhe kantoneve, të cilat nuk kërkojnë ndërprerjen e diskutimeve me Uashingtonin.

E njëjta gjë vlen edhe për kryetaren e Sekretares së Shtetit për Çështjet Ekonomike (SECO) Helene Buddliger Artieda, e cila supozon se administrata Trump do të vazhdojë kursin e saj në politikën tregtare. “Tarifat e reja doganore nuk duhen përjashtuar”, paralajmëron ajo në SonntagsBlick.

Për pjesën tjetër, efektet konkrete afatgjata të vendimit të Gjykatës Supreme mbeten ende të paqarta për Zvicrën. Gjithçka mbetet e mundur. Pyetja që lind është nëse duhet të ndiqen negociata dypalëshe për të arritur një normë fikse, e cila do të përfshinte rrezikun që Zvicra të ngrijë në këtë kontratë. Konfederata mund të vendosë gjithashtu të ketë një politikë më të pritshme dhe të parë.

Për ekonomistin Stefan Legge, një lektor në Universitetin e St. Gallen, situata e re ligjore në SHBA nuk ndryshon “pothuajse asgjë” për Zvicrën. Për këtë specialist në politikën tatimore dhe tregtinë ndërkombëtare, këto ngjarje nuk janë një surprizë aq e madhe, dhe Donald Trump, i përgatitur, “gjithmonë mund t’i bëjë shumë, shumë keq Zvicrës nëse dëshiron”. Sepse një gjë është e sigurt: do të futen tarifa të reja doganore.

“Tarifat doganore janë aq qendrore për politikën e tij sa ai do të përdorë të gjithë gamën e bazave ligjore, secila me avantazhet dhe disavantazhet e veta”, vazhdon ekonomisti në një intervistë me Matin Dimanche dhe SonntagsZeitung. Ai rekomandon që Zvicra të vazhdojë të tregojë përmbajtje dhe të nxjerrë në pah “interesat e përbashkëta”. Sidomos pasi me marrëveshjen aktuale, e cila parashikon një sërë përjashtimesh, ajo është “pozicionuar saktë”.

Zvicra do t’i japë përparësi imigracionit dhe marrëdhënieve me BE-në në vitin 2026, si dhe plani i qeverisë zvicerane për ta bërë vendin më pak të kushtueshëm për turistët e huaj, janë vetëm dy nga lajmet që karakterizuan këtë javë në Zvicër.

Prioritetet e Zvicrës në vitin 2026: Imigracioni dhe marrëdhëniet me BE-në

Këtë vit, disa çështje të nxehta do të jenë veçanërisht në fokus në Zvicër, me rezultatet e tyre që potencialisht do të riformësojnë drejtimin që ekonomia e vendit, si dhe politikat e brendshme dhe të jashtme, do të marrin në të ardhmen.

Ato përfshijnë lëvizjen drejt ratifikimit të paketës së re të marrëveshjeve me Bashkimin Evropian, pasojat e një referendumi të ardhshëm për kufizimin e imigracionit dhe bashkëpunimin me Presidentin Trump në mënyrë që të mbrohet ekonomia e vendit e orientuar drejt eksportit.

Qeveria planifikon ta bëjë Zvicrën më të përballueshme për turistët e huaj

Shumë njerëz që vizitojnë nga jashtë e konsiderojnë Zvicrën shumë të shtrenjtë, veçanërisht krahasuar me vendet e tjera.

Por qeveria zvicerane ka një plan për ta ndryshuar këtë.

Konkretisht, dëshiron të ulë pragun e rimbursimit prej 300 frangash të TVSH-së – nga 300 franga aktuale në 150.

Kjo do të thotë që vizitorët e huaj do të jenë në gjendje të përfitojnë më shumë nga paratë e tyre ndërsa bëjnë pazar në Zvicër.

Gruaja amerikane akuzon zviceranët se janë armiqësorë

Një banore amerikane e Zvicrës ka shkaktuar një stuhi pasi ka postuar në mediat sociale se sa keq po trajtohet në Zvicër nga disa vendas.

Por reagimet ndaj videos së saj kanë qenë të përziera.

Ndërsa shumë nga mbi 15,600 komentues simpatizojnë gjendjen e saj të vështirë, të tjerë sugjeruan se ndoshta ajo trajtohet në këtë mënyrë sepse nuk është përpjekur të integrohet ose të mësojë gjuhën.

Bazeli nuk dëshiron t’u ngarkojë të rinjve tarifa shtetësie

Bazeli-Vendi mund të ndjekë shembullin e kantonit të tij simotër, Bazel-City, duke hequr tarifat për të huajt nën moshën 25 vjeç që aplikojnë për shtetësi zvicerane.

Kjo tarifë aktualisht është 1,550 franga – më e larta në Zvicrën Veriperëndimore – por një deputet nga Partia Social Demokrate ka paraqitur një mocion në parlamentin kantonal, duke kërkuar ta bëjë procesin e natyralizimit më të përballueshëm për të huajt e rinj.

Ekonomia zvicerane po rifiton forcën

Ekonomia e Zvicrës u rikthye në rritje, kryesisht falë sektorit të shërbimeve, pasi tarifat e larta të SHBA-së bllokuan eksportet dhe uli PBB-në në tremujorin e tretë.

“Sektori i shërbimeve pa një rritje të lehtë, ndërsa sektori industrial ngeci”, tha Ministria e Ekonomisë, duke shtuar se “Eksportuesit janë kufizuar nga konteksti i vështirë ndërkombëtar”, shkruan thelocal, transmeton albinfo.ch.

Për vitin 2025 në tërësi, rritja e PBB-së arriti në 1.4 përqind, nga 1.2 përqind një vit më parë.

‘Pabarazia rajonale’: Si i përcaktojnë kantonet primet e tyre të sigurimit shëndetësor

Çdo vit, kostoja e sigurimit të detyrueshëm shëndetësor të Zvicrës rritet – më shumë në disa kantone sesa në të tjerat.

Sipas ekspertëve, ky fenomen është për shkak të një mori faktorësh rajonalë, duke përfshirë infrastrukturën e ndryshme shëndetësore dhe nivelet e financimit qeveritar, demografinë, si dhe sa e sëmurë është popullsia lokale – domethënë, sa shpesh banorët e një kantoni të caktuar kërkojnë trajtim mjekësor.

Nëse kontrata e mëparshme e sigurimit të përgjegjësisë është ndërprerë për mashtrim, qoftë edhe minimal, mund të jetë e vështirë të gjesh një sigurim të ri. Kjo është ajo që i ndodhi një personi, rasti i të cilit u paraqit te Johnny Dousse, përfaqësues i sigurimeve private dhe avokatit të popullit të SUVA-s për Zvicrën frëngjishtfolëse.

Sigurimi i përgjegjësisë civile (RC) na mbulon në rast dëmi të shkaktuar ndaj palëve të treta, për shembull nëse thyejmë një objekt me vlerë. Ky sigurim nuk është i detyrueshëm në Zvicër, por rekomandohet fuqimisht, sepse shumica e kompanive e kërkojnë atë për të marrë me qira pronën.

Alain* është i pavarur. Gjatë një shërbimi profesional, ai dëmton pronën e një klienti. Logjikisht, ai duhet të kishte përdorur sigurimin e tij të përgjegjësisë profesionale. Por, duke qenë se zbritja e këtij sigurimi (2500 franga) është më e lartë se zbritja e RC-së së tij private (500 franga), ai vendos ta deklarojë kërkesën në sigurimin e tij privat, duke e kaluar atë si dëm që ka ndodhur në sferën e tij private, raporton RTS, transmeton albinfo.ch.

Pa fat për të: sigurimi i tij kontakton personin e dëmtuar, i cili i tregon se në çfarë konteksti ka ndodhur fatkeqësia. Rezultati: siguruesi ndërpret kontratën e Alain. Ky i fundit nuk e kundërshton këtë ndërprerje dhe merr përsipër gabimin e tij. Nga ana tjetër, ai përballet me një problem: ai nuk mund të marrë më një sigurim të ri privat të përgjegjësisë.

Dy kushte për mashtrim

Përdorimi i sigurimit tuaj privat të përgjegjësisë për dëmet që kanë ndodhur në kontekstin profesional, a është një mashtrim që meriton ndërprerjen e kontratës suaj?

“Ligji i Kontratave të Sigurimit përcakton se çfarë është një kërkesë mashtruese në nenin 40 të tij. Ekzistojnë dy kushte që duhen përmbushur: duhet të keni fshehur ose deklaruar një fakt që, nëse do t’i ishte njohur kompanisë, do ta kishte çuar këtë të fundit të mos ofronte. Dhe ne gjithashtu duhet të kemi idenë e mashtrimit të kompanisë dhe kështu ta bëjmë atë të ofrojë kur nuk duhet ta bënte”, përgjigjet Johnny Dousse, përfaqësues i sigurimeve private dhe avokati i popullit i SUVA-s për Zvicrën frëngjishtfolëse, në programin On en parle.

“Në rastin e auditorit, në fakt, ky i fundit u përpoq vullnetarisht ta mashtronte kompaninë duke e bërë të besonte se e kishte kryer dëmin në një mjedis privat, kur ishte në një mjedis profesional dhe se ishte në dijeni të tij. Pra, jemi në kontekstin e mashtrimit. Nëse ka mashtrim, sado i vogël, kompania legjitimohet të vazhdojë me atë që quhet zgjidhje e kontratës së sigurimit, pra një përfundim para afatit të maturimit”, vazhdon Johnny Dousse.

Emri i personit që mashtroi regjistrohet në HIS

Kur mashtrimi vërtetohet, përveç përfundimit të kontratës, siguruesi e ka emrin e mashtruesit të regjistruar në një regjistër të veçantë, HIS. Ai do të shfaqet atje për 7 vjet. “HIS është një sistem informacioni dhe raportimi që synonte të luftonte mashtrimin dhe u krijua nën kujdesin e Shoqatës Zvicerane të Sigurimeve në shkurt 2021. Ky sistem identifikon njerëzit që kanë kryer akte të tipit mashtrim. Ekziston mashtrim sigurimi, por edhe veprime të tjera si ngurrimi, mashtrimi ose gënjeshtra për të marrë përfitime”, thotë Johnny Dousse.

Siguruesit nuk kanë qasje në regjistrin HIS kur lidhin një kontratë. Prandaj, si mund ta shpjegojmë që është kaq e komplikuar të gjesh sigurim?

Më e lehtë pas disa vitesh

“Vetëm tetë kompanitë që i janë bashkuar këtij sistemi kanë mundësinë ta përdorin atë, dhe vetëm për menaxhimin e një kërkese. Për mua, ajo që shpjegon pse ky i siguruar ka vështirësi në gjetjen e sigurimit që mund ta mbulojë atë është propozimi i kompanisë në përfundim të një kontrate. Në këtë propozim, shpesh ekziston një pyetje e tipit: ‘a keni pasur ndonjëherë një kompani që ka ndërprerë një sigurim të të njëjtit lloj në pesë vitet e fundit?’ Kur kjo pyetje përgjigjet në mënyrë pozitive, kompanitë ngurrojnë të duan të mbulojnë këtë lloj rreziku”, analizon Johnny Dousse.

Pyetjet e kompanive në propozimin e sigurimit shpesh kthehen në tre ose edhe pesë vjet. Pas kësaj periudhe, nuk ka më detyrim për të informuar për ndërprerjen e një kontrate të vjetër. Atëherë ka të ngjarë që do të jetë më e lehtë të gjesh një sigurues që ka të ngjarë të pranojë një kontratë të re.