X

Na ndiqni:

Irani mund të rifillojë pasurimin e uraniumit brenda pak muajsh pas sulmeve amerikane

Rafael Grossi, drejtori i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike (IAEA), tha se Irani ka kapacitetin të rifillojë pasurimin e uraniumit, që mund të përdoret për prodhimin e armëve bërthamore, brenda pak muajsh, pavarësisht sulmeve të fundit amerikane në objektet bërthamore iraniane, shkruan BBC, transmeton albinfo.ch.

Sulmet, të cilat ndodhën më 13 qershor në tre site bërthamore dhe ushtarake iraniane, Fordo, Natanz dhe Isfahan, shkaktuan dëme të konsiderueshme, por jo të plota, duke kundërshtuar pretendimet e ish-presidentit amerikan Donald Trump se objektet ishin shkatërruar plotësisht.

Grossi theksoi se Irani ende zotëron kapacitete industriale dhe teknologjike për të vazhduar programin e tij bërthamor dhe, nëse dëshiron, mund të ringrejë centrifugët dhe të prodhojë uranium të pasuruar në një periudhë të shkurtër kohore.

Sulmet u kryen në kuadër të përpjekjeve të SHBA-së dhe Izraelit për të penguar zhvillimin e një arme bërthamore nga Irani, i cili është objekt i shqetësimeve ndërkombëtare për shkak të shkeljes së marrëveshjes bërthamore të vitit 2015, transmeton albinfo.ch.

Pavarësisht armëpushimit të arritur mes Izraelit dhe Iranit, tensionet mbeten të larta. Shefi i forcave të armatosura iraniane paralajmëroi se Teherani është gati të përgjigjet me forcë nëse sulmet vazhdojnë, ndërsa parlamenti iranian ka pezulluar bashkëpunimin me IAEA-n, duke akuzuar agjencinë për një qasje të njëanshme në favor të Izraelit dhe SHBA-së.

Irani insiston se programi i tij bërthamor është vetëm për qëllime paqësore dhe civile. Megjithatë, IAEA dhe autoritete të tjera ndërkombëtare vazhdojnë të monitorojnë me kujdes aktivitetet e tij.

Grossi u shpreh optimist për negociata të mëtejshme diplomatike, duke theksuar se zgjidhja afatgjatë e krizës bërthamore duhet të jetë diplomatike dhe jo ushtarake, transmeton albinfo.ch.

Nidwalden dixhitalizon gjobat administrative

Kantoni i Nidwalden po modernizon mënyrën e shqyrtimit dhe pagesës së gjobave administrative. Qeveria kantonale ka miratuar urdhëresën e re mbi Aktin e Gjobave Administrative, e cila hyn në fuqi më 1 korrik 2025. Me këtë ndryshim, proceset do të bëhen më të thjeshta, më të kuptueshme dhe në përputhje me zhvillimet dixhitale, shkruan Blick, transmeton albinfo.ch.

Sipas urdhëresës së re, gjithçka do të mund të bëhet online, nga konsultimi i gjobës deri te pagesa. Gjobat do të mund të paguhen përmes kodit QR, ndërsa pagesat tradicionale me fletëpagesë do të mbeten të mundshme për ata që preferojnë formatin klasik. Po ashtu, nëse gjoba nuk është shkaktuar nga personi i regjistruar, identifikimi i personit përgjegjës mund të bëhet përmes platformës online.

Urdhëresa përcakton gjithashtu kompetencat e institucioneve zbatuese, duke sqaruar nëse në rastet konkrete vepron policia, inspektorati i peshkimit apo autoriteti mjedisor. Qëllimi është të rritet transparenca dhe efikasiteti në trajtimin e kundërvajtjeve administrative.

Po ashtu, katalogu i ri i gjobave përcakton një shumë maksimale prej 300 frangash zvicerane, duke e bërë të qartë shkallën e sanksioneve për shkelje të ndryshme, transmeton albinfo.ch.

Zhduket një 13-vjeçare nga Kosova në Gjermani, policia gjermane dhe familja kërkojnë ndihmën e qytetarëve

Një vajzë 13-vjeçare me origjinë nga Istogu, e identifikuar si Arta Hajzeraj, është raportuar e zhdukur që nga data 27 qershor në qytetin Zwickau të Gjermanisë. Zhdukja e saj ka ndodhur në zonën “Lothar-Streit-Straße”, ku ajo banon me familjen e saj, shkruan Klan Kosova, transmeton albinfo.ch.

Sipas familjarëve, Arta kishte dalë nga shtëpia për në shkollë në orën 07:00 si zakonisht, por kontakti me të është humbur që nga ora 10:00 e paradites së asaj dite. Klankosova.tv raporton se daja i saj në Kosovë ka konfirmuar këtë informacion dhe është i shqetësuar për fatin e mbesës së tij.

Policia gjermane ka nisur menjëherë kërkimet dhe ka publikuar përshkrimin e vajzës në përpjekje për të mbledhur informacione nga qytetarët. Në ditën e zhdukjes, Arta kishte të veshur xhinse blu të çelët, një bluzë të zezë të markës Adidas dhe mbante me vete një çantë shpine të markës Nike.

Në të njëjtën zonë dhe pothuajse në të njëjtën kohë është raportuar e zhdukur edhe një tjetër vajzë 13-vjeçare, e identifikuar si Sahar N. Autoritetet gjermane po hetojnë mundësinë që të dyja vajzat të kenë qenë bashkë në momentin e zhdukjes, por kjo ende nuk është konfirmuar.

Policia e Zwickau ka bërë thirrje publike për ndihmë dhe ka vendosur një numër kontakti për këdo që mund të ketë informacione: 0375 428102. Ndërkohë, edhe familja e Artës në Gjermani ka vënë në dispozicion numrin 015754145810 për çdo lajm që mund të ndihmojë në gjetjen e saj, transmeton albinfo.ch.

Kampionati Evropian i Femrave 2025: Rritje dhe sfida drejt barazisë në futboll

Kampionati Evropian i Futbollit për Femra, që do të zhvillohet këtë vit në Zvicër, pritet të jetë një event me superlativa të jashtëzakonshme. Deri në maj, ishin shitur pothuajse po aq bileta sa gjatë finaleve të fundit në Angli, tre vjet më parë, ndërsa UEFA pret që mbi 500 milionë shikues televizivë nga e gjithë bota të ndjekin garën, një rritje prej një të tretës krahasuar me edicionin e 2022-shit, shkruan Blick, transmeton albinfo.ch.

Sponsorizimet për këtë kampionat po arrijnë nivele të larta, me emra globalë si Amazon dhe PlayStation që zbukurojnë listën e partnerëve. Çmimi total i fondit të shpërblimeve është pothuajse trefishuar, duke shkuar nga 16 milionë në 41 milionë euro, ndërsa numri i ekipeve mbetet i njëjtë.

Megjithatë, edhe pse futbolli i femrave po shënon rritje të dukshme financiare dhe mediatike, diferenca me futbollin e meshkujve mbetet e madhe. Për shembull, Kampionati Evropian i meshkujve të vitit të kaluar në Gjermani gjeneroi të ardhura prej 2.5 miliardë eurosh dhe kishte një fond çmimesh prej 330 milionë eurosh, shumë që është dhjetëra herë më e madhe sesa ajo e grave, transmeton albinfo.ch.

Një tjetër hendek i dukshëm është në pagat dhe shpërblimet e lojtarëve. Ndërsa mesatarisht ekipet e meshkujve marrin rreth pesë herë më shumë se ekipet femërore, në Ligën e Kampionëve për meshkuj shpërndahen 2.5 miliardë euro, krahasuar me vetëm 24 milionë euro për femrat.

Ekspertët vënë në dukje se kjo ndarje nuk lidhet me përpjekjet apo nivelin atletik, por me perceptimin dhe vëmendjen që merr sporti i grave. Profesor Jonas Puck nga Universiteti i Vjenës thekson se futbolli i grave ende lufton për hapësirën e duhur në një sport tradicionalisht të dominuar nga meshkujt.

Në anën pozitive, Kampionati Evropian i Femrave ka tërhequr një listë të gjatë sponsorësh të njohur, si Volkswagen, Adidas, Heineken dhe Swisscom, të cilët kanë investuar fuqishëm në promovimin e diversitetit dhe barazisë në sport, transmeton albinfo.ch.

Ndërkohë, rritja e mbulimit mediatik dhe interesit të publikut po ndihmon gradualisht në ngushtimin e hendekut gjinor. Megjithëse ende vetëm një në pesë artikuj sportive përfshin gratë, kjo shifër po përmirësohet ndjeshëm vitet e fundit.

Bashkëpresidentja e rrjetit Sportif, Luana Bergamin, e konsideron Kampionatin Evropian të Grave si një platformë kyçe për avancimin e sportit femëror dhe i bën thirrje Shoqatës Zvicerane të Futbollit të shfrytëzojë maksimalisht këtë mundësi për të nxitur më tej zhvillimin e futbollit të grave.

Kampionati Evropian i Femrave do të fillojë më 2 korrik dhe pritet të shkruajë histori të reja, duke nxitur entuziazmin e tifozëve dhe duke hapur rrugën për një të ardhme më të barabartë në sport, transmeton albinfo.ch.

Çfarë ndryshon në Zvicër nga 1 korriku 2025?

Nga fillimi i muajit korrik, qytetarët dhe bizneset në Zvicër do të përballen me një sërë ndryshimesh ligjore dhe rregullatore që prekin fusha të ndryshme të jetës publike dhe private. Nga drejtësia penale për të miturit, në mbrojtjen e konsumatorit dhe të drejtave të kafshëve, ja një përmbledhje e reformave që hyjnë në fuqi më 1 korrik 2025:

  1. Drejtësia për të Miturit: Burgim si të rritur për krime të rënda

Një ndryshim në Kodit Penal për të Miturit lejon që të miturit të moshës 16-18 vjeç që kryejnë vrasje, në raste të rralla dhe me kritere të rrepta, të ndalohen më vonë si të rritur. Megjithatë, deri në moshën 18 vjeç ata do të vazhdojnë të trajtohen sipas ligjit për të miturit. Ndërhyrja synon të trajtojë më seriozisht rastet e krimeve të rënda të kryera nga adoleshentët, shkruan Blick, transmeton albinfo.ch.

  1. Kontrolli shëndetësor: Zgjerim i mbulimit për kancerin dhe lehtësim për kronikët

Zbulimi i hershëm i kancerit të zorrës së trashë do të mbulohet nga sigurimet shëndetësore deri në moshën 74 vjeç (nga 69 më parë).

Pacientët me sëmundje kronike nuk do të kenë më nevojë të dorëzojnë çdo vit dëshmi për nevojat e tyre për artikuj ose shërbime ndihmëse. Vendimi u mor për të reduktuar burokracinë dhe koston e panevojshme administrative.

  1. Lufta kundër falsifikimeve: Procedura të thjeshtuara për dërgesa të vogla

Falsifikimet e zbuluara në kufi nëpërmjet pakove të vogla përbëjnë mbi 90% të rasteve. Nga korriku, autoritetet do të mund të shkatërrojnë mallrat më shpejt, pasi vetëm blerësi do të njoftohet fillimisht. Nëse ai pranon shkatërrimin, procesi përfundon menjëherë. Mbajtësi i të drejtave mund të ndërhyjë vetëm në rast kundërshtimi.

  1. Testet e drejtimit: Njohuri të detyrueshme për teknologjitë moderne

Kandidatët për patentë për automjete (kategoritë B, BE, B1, A, A1) duhet të njohin sistemet moderne të asistencës së shoferit, të cilat do të testohen si në pjesën teorike ashtu edhe praktike. Qëllimi është rritja e sigurisë në rrugë dhe kuptimi i kufizimeve teknologjike, transmeton albinfo.ch.

  1. Simbolet për biçikleta elektrike dhe skuterë

Simboli i “biçikletës” do të vlejë edhe për:

Biçikletat elektrike të ngadalta dhe të shpejta, Skuterët elektrikë deri në 20 km/h.

Ndërkohë, “motoçikletat elektrike të rënda” (biçikleta mallrash deri në 450 kg) do të klasifikohen tashmë si motoçikleta. Ato nuk mund të përdoren më në zona të ndaluara për motoçikleta, as edhe me motorin e fikur.

  1. Etiketa e energjisë për telefonat dhe tabletët

Në përputhje me legjislacionin e BE-së, telefonat inteligjentë dhe tabletët do të duhet të kenë etiketë të efikasitetit energjetik nga A (jeshile) në G (e kuqe). Qëllimi është transparenca për konsumatorët mbi konsumin e energjisë dhe riparueshmërinë e pajisjeve.

  1. Etiketim për produkte me dhimbje shtazore

Mish, vezë dhe qumësht që vijnë nga kafshë që i janë nënshtruar procedurave të dhimbshme pa anestezi (si kastrimi, prerja e brirëve ose sqepave) do të duhet të etiketohen si të tilla. Edhe foie gras dhe produktet e tjera me origjinë të diskutueshme do të mbajnë etiketa përkatëse.

Gjithashtu, ndalohet importi i leshit të përfituar përmes mizorisë ndaj kafshëve, me një periudhë tranzicioni prej dy vitesh, transmeton albinfo.ch.

Vevey refuzon instalimin e kamerave për mbikëqyrje në zonën e stacionit

Në një votim të mbajtur të dielën, banorët e Vevey-së thanë “jo” planit për vendosjen e 44 kamerave të sigurisë në zonën e stacionit, me qëllim luftimin e trafikimit të drogës në rrugë, shkruan Blick, transmeton albinfo.ch.

Me një pjesëmarrje prej 36.4%, 60.6% e votuesve (3.008 vota kundër dhe 1.888 pro) refuzuan këtë iniciativë, duke bllokuar kështu një projekt që kishte nisur në janar nga këshilli bashkiak i qytetit.

Vevey, qyteti ku ndodhet selia e Nestlé dhe një nga zonat më të prekura në kantonin Vaud nga trafikimi i drogës, ishte në pritje të një pakete masash që përfshinte jo vetëm instalimin e kamerave, por edhe punësimin e punonjësve socialë, ngritjen e një vëzhguesi social dhe përmirësimin e ndriçimit publik.

Parlamenti lokal kishte miratuar projektin në mars, por për shkak të debatit dhe ndjeshmërisë së temës, çështja u vendos në referendum për vendimmarrje direkte nga qytetarët.

Me refuzimin e kësaj mase, Vevey duket se zgjedh të mos përdorë mbikëqyrjen me video si mjet për të luftuar trafikimin, duke e lënë në plan të parë rëndësinë e përfshirjes sociale dhe zgjidhjeve alternative për përmirësimin e sigurisë në zonën e stacionit, transmeton albinfo.ch.

Posta Zvicerane teston shërbimet shumëgjuhëshe, klientët mund të shërbehen edhe në shqip

Për të përmirësuar qasjen në shërbime për njerëzit me njohuri të kufizuara të gjuhës gjermane, Posta Zvicerane po teston një projekt inovativ në pesë degë të Cyrihut. Klientët mund të marrin shërbime edhe në gjuhë të tjera, përfshirë anglishten, frëngjishten dhe shqipen, varësisht nga aftësitë gjuhësore të punonjësve në sportel, shkruan SRF, transmeton albinfo.ch.

Ky projekt pilot, i nisur në dhjetor, ka për qëllim të shfrytëzojë pasurinë gjuhësore të punonjësve të Postës, të cilët përfaqësojnë më shumë se 100 kombësi dhe flasin mbi 100 gjuhë të ndryshme. Shërbimi është i vullnetshëm dhe varet nga prania e personelit shumëgjuhësh në degë.

Zëdhënësja e medias së Postës, Silvana Grellmann, konfirmon se reagimet kanë qenë jashtëzakonisht pozitive. “Klientët e vlerësojnë shumë mundësinë për të marrë këshilla në një gjuhë që e kuptojnë. Disa janë edhe të gatshëm të presin për këtë shërbim,” tha ajo, transmeton albinfo.ch.

Në degën e Glattbrugg, ku punon Brian Santana, një punonjës që flet gjermanisht, spanjisht dhe anglisht, klientët tashmë vijnë qëllimisht për të përfituar nga ndihma shumëgjuhëshe. “Disa klientë madje udhëtojnë në Wallisellen vetëm sepse e dinë që punoj atje,” thotë ai.

Ndërsa projekti po hyn tani në fazën strategjike, Posta Zvicerane po vlerëson rezultatet me mundësinë për ta shtrirë në mbarë vendin. Ndërkohë, pesë degët e Cyrihut dhe një në Zvicrën frëngjishtfolëse kanë shprehur dëshirën për të vazhduar me këtë ofertë.

Ky shërbim, ndonëse mirëpritur nga shumë, nuk është pa debat. Çështja e integrimit dhe domosdoshmërisë së mësimit të gjermanishtes mbetet një temë e ndjeshme në arenën politike dhe publike.

Megjithatë, për Postën Zvicerane dhe klientët e saj, shumëgjuhësia po shihet si një pasuri, jo si pengesë, transmeton albinfo.ch.

Vala e nxehtësisë në Zvicër, punëdhënësit detyrohen të ndërmarrin masa mbrojtëse

Zvicra po përballet me një tjetër valë të nxehtësisë, ndërsa temperaturat ekstreme po shndërrohen në realitet të përditshëm për qytetarët. Pas një rënie të shkurtër nën 30 gradë Celsius ditën e enjte, sinoptikanët paralajmërojnë rikthimin e të nxehtit përvëlues, që nuk prek vetëm të ndjeshmit ndaj motit, por ndikon dukshëm edhe në përformancën e punonjësve në vendin e punës, shkruan 20minuten, transmeton albinfo.ch.

Sipas studimeve, përqendrimi i punëtorëve bie ndjeshëm kur temperaturat kalojnë mbi 30°C, por pavarësisht kësaj, shumica e punonjësve janë të detyruar të shkojnë në punë si zakonisht. Pyetja që shtrohet në këto kushte është: a janë të mbrojtur punëtorët nga vala e nxehtësisë?

Nicole Vögeli Galli, avokate dhe lektore për të drejtën e punës në Universitetin e Aplikuar ZHAW, sqaron për mediat se, edhe pse ekzistojnë rregullore që kërkojnë mbrojtje të punonjësve, ligji nuk përcakton një temperaturë fikse mbi të cilën puna konsiderohet e paarsyeshme. “Në praktikë, përjashtimi nga puna për shkak të motit të keq është i mundur vetëm në raste të veçanta,” thotë Vögeli, transmeton albinfo.ch.

Sipas saj, moti “i keq” në kuptimin ligjor mund të përfshijë edhe temperaturat shumë të larta, por vendimi për të liruar punonjësin nga detyra varet nga shumë faktorë: lloji i punës, lagështia në ambient, era, si dhe masat që ka marrë punëdhënësi për të garantuar sigurinë.

Sekretariati Shtetëror për Çështjet Ekonomike (SECO) rekomandon ndërmarrjen e masave parandaluese në momentin kur temperaturat i afrohen ose e kalojnë 34 gradë Celsius. Këto masa përfshijnë:

Lehtësim të kodit të veshjes në zyrë;

Vendosjen e ventilatorëve ose ajrit të kondicionuar;

Ndryshim të orarit të punës (p.sh. fillim më herët në mëngjes);

Pushime më të shpeshta gjatë orarit të punës.

Nëse, pavarësisht këtyre masave, ekziston ende rrezik për shëndetin e punonjësve, punëdhënësi duhet të sigurojë pushim nga puna. Megjithatë, pagesa për këtë kohë të lirë nuk është e detyrueshme, nëse punëdhënësi ka ndërmarrë të gjitha masat mbrojtëse të nevojshme.

Në rastet kur vala e të nxehtit zgjat për ditë të tëra, kompanitë mund të aplikojnë për punë me kohë të shkurtuar dhe të kërkojnë kompensim përmes sigurimit të papunësisë, transmeton albinfo.ch.

Për punëtorët që punojnë jashtë, si në sektorin e ndërtimit, rekomandohet përdorimi i jelekëve ftohës, një masë tashmë e zakonshme në sport, si dhe mbrojtje e detyrueshme ndaj rrezeve UV, përfshirë kremra mbrojtës dhe veshje të lehta. Vlerësimi i kushteve duhet të bëhet në mënyrë profesionale kur temperaturat kalojnë 36°C për punë fizike të rëndë, apo 39°C për punë të lehtë.

Ligji kërkon mbrojtje të veçantë për grupet e ndjeshme, përfshirë gratë shtatzëna, nënat që ushqejnë me gji dhe personat me gjendje shëndetësore të cenueshme. Ato nuk duhet të punësohen në mënyrë që rrezikon shëndetin e tyre apo të fëmijëve të tyre.

Në rastet kur shkollat mbyllen për shkak të temperaturave ekstreme dhe fëmijët qëndrojnë në shtëpi, prindërit kanë të drejtë të mungojnë nga puna për t’u kujdesur për ta – por kjo nuk garanton pagesë, përveç nëse është parashikuar ndryshe në kontratë.

Ndërsa valët e nxehtësisë po bëhen gjithnjë e më të shpeshta, mbrojtja e punonjësve në Zvicër kërkon qasje serioze nga punëdhënësit. Ligji nuk vendos kufij të prerë temperaturash, por obligon ndërmarrjen e masave konkrete për të garantuar një ambient pune të sigurt – si për të punësuarit në zyrë, ashtu edhe për ata në terren, transmeton albinfo.ch.

Basel-Stadt: Familjet pa fëmijë do përfitojnë subvencione të qirasë

Duke filluar nga 1 korriku 2025, kantoni i Basel-Stadt do të zgjerojë skemën e subvencioneve të qirasë, përfshirë për herë të parë edhe familjet pa fëmijë. Qeveria kantonale ka miratuar urdhëresën përkatëse, e cila do të lehtësojë barrën financiare të qirasë për mijëra banorë të qytetit, shkruan Blick, transmeton albinfo.ch.

Sipas vendimit të ri, kontributet mujore do të variojnë nga 50 deri në 1.060 franga zvicerane, në varësi të të ardhurave, madhësisë së banesës dhe shumës së qirasë.

Autoritetet lokale vlerësojnë se rreth 3.250 familje të tjera do të përfitojnë nga ky ndryshim, krahas përfituesve ekzistues. Kjo përfshin personat që jetojnë vetëm ose çiftet pa fëmijë, me të ardhura vjetore deri në 50.000 franga zvicerane, për sa kohë që të paktën njëri prej tyre ka banuar në Basel-Stadt për të paktën dy vite.

Aplikimet për të përfituar nga subvencionet mund të dorëzohen në Zyrën e Kontributeve Shoqërore (Amt für Sozialbeiträge). Skema synon të promovojë përballueshmërinë e strehimit dhe të mbështesë qytetarët që përballen me kosto të larta jetese, veçanërisht në qytetet me treg të ngushtë të banesave si Baseli, transmeton albinfo.ch.

Zjarr i madh në portin e Zugut, digjen katër anije

Një zjarr i fuqishëm shpërtheu të dielën pasdite në portin e qytetit Zug, duke përfshirë disa anije dhe shkaktuar një shtyllë të madhe tymi që ishte e dukshme nga disa kilometra larg. Policia kantonale e Zugut konfirmoi intervenimin emergjent, ndërkohë që në vendngjarje ndodhen zjarrfikësit dhe përfaqësues të Zyrës Kantonale për Mjedisin, shkruan 20minuten, transmeton albinfo.ch.

Pamjet dhe videot e publikuara nga dëshmitarët tregojnë për flakë të përhapura në disa anije, si dhe dëgjohen shpërthime të herëpashershme. Sipas policisë, katër anije janë prekur nga zjarri, dy prej të cilave janë fundosur. Për fat të mirë, nuk ka raportime për të lënduar.

“Zjarri u përhap shumë shpejt,” tha dëshmitari okular Hennes, i cili ishte ndër të parët që njoftoi zjarrfikësit. Sipas tij, një direk i një anijeje me vela u shemb dhe kontribuoi në përhapjen e flakëve drejt anijeve të tjera. “Shpresoja vetëm që askush të mos ishte brenda në ato momente,” u shpreh ai.

Zëdhënësi i policisë, Frank Kleiner, deklaroi për mediat se operacioni i shuarjes përfundoi pak pas orës 16:00. Ndërkohë, ekipet e emergjencës janë duke monitoruar ndotjen e mundshme të liqenit, pasi karburanti dhe materialet djegëse nga anijet e shkatërruara janë derdhur në ujë gjatë ndërhyrjes.

Autoritetet kanë nisur hetimet për shkaqet e zjarrit dhe po vlerësojnë masat për të kufizuar ndikimin mjedisor në liqenin e Zugut, transmeton albinfo.ch.

Kosovë: Javën e ardhshme priten temperatura të larta, apelohet për kujdes

Java që vjen do të karakterizohet me mot të qëndrueshëm, me temperatura të larta dhe diell të vazhdueshëm në të gjithë territorin e Kosovës. Kështu ka bërë të ditur Instituti Hidrometeorologjik i Kosovës (IHK), në parashikimin javor të publikuar këtë të diel, raporton albinfo.ch.

Sipas IHK-së, moti përgjatë javës do të jetë kryesisht i kthjellët dhe me diell, me temperatura që në shumë zona do të kalojnë 35 gradë Celsius. Temperaturat minimale do të sillen nga 10 deri në 17°C, ndërsa ato maksimale pritet të lëvizin nga 28 deri në 37°C.

Instituti ka bërë apel për kujdes të shtuar, veçanërisht gjatë orëve të mesditës, për fëmijët, të moshuarit dhe personat me probleme shëndetësore që janë më të ndjeshëm ndaj temperaturave të larta dhe rrezeve të forta të diellit.

IHK nënvizon rëndësinë e hidratimit të rregullt dhe shmangien e ekspozimit të zgjatur në diell gjatë orëve më të nxehta të ditës. Po ashtu, rekomandohet përdorimi i kremrave mbrojtës dhe veshje të lehta për mbrojtje nga rrezatimi UV, raporton albinfo.ch.

Mbi 150 mijë banorë kanë lëshuar Kosovën në pesë vitet e fundit

Kosova është duke u përballur me një shkallë të lartë të emigrimit si pasojë e mungesës së perspektivës të qëndrueshme socio-ekonomike dhe mos stabilitetit politik. Sipas të dhënave zyrtare që nga viti dymijë e njëzet (2020) deri në vitin dymijë e njëzet e katër (2024), mbi njëqind e pesëdhjetë mijë (151 mijë e 700) qytetarë të Kosovës u larguan nga vendi drejt shteteve më të zhvilluara në kërkim të një jete më të mirë, shkruan kosovapress.com.

Ndërsa, vetëm në vitin dymijë e njëzet e katër (2024) nga vendi kanë ikur mbi tridhjetë e shtatë mijë (37 mijë e 451) banorë. Derisa imigruan (janë kthyer) vetëm nëntë mijë e tridhjetë e tetë (9 mijë e 38) banorë, transmeton albinfo.ch. Ndërkohë në pesë vitet fundit në vend kanë imigruar (janë kthyer) vetëm katërdhjetë e një (41 mijë e 217).

Sipas të dhënave të Agjencisë së Statistikave të Kosovës, viti 2021 arriti shifrën më të lartë të emigrimit në pesë vitet e fundit. Kjo shifër arriti 42 mijë e 728.

Tkurrja e popullsisë, konsiderohet një alarm, edhe për faktin se kjo dukuri ka sjellë pasoja të ndjeshme, jo vetëm në aspektin demografik, por edhe në ekonominë e vendit si në aspektin e konsumit, po ashtu edhe të dëmtimit të imazhit për investitorët e huaj.

Sociologu Genc Xërxa shpjegon disa nga arsyet që po detyrojnë këta qytetarë ta lënë atdheun.

Xërxa për KosovaPress thekson se të ardhurat e ulta për kokë banori, papunësia, rënia e cilësisë në arsim dhe ngecjet në sekrorin e shëndetësisë janë disa prej shkaqeve që kanë ndikuar të ikin të rinjt nga vendi për një jetë më të mirë.

“Së pari për shkak të mos perspektives socio-ekonomike apo të një jete më të mirë, duke ditur që kemi një papunësi të madhe… Shumica e vendeve fqinjë kanë dyfishuar GDP-në, ndërsa tek ne kemi një lloj stagnimi dhe rritje inflacioni, duke mos jep prespektivë të mirë socio-ekonomike. Në anën tjetër rrogat janë më të vogla në krahasim me vende tjera, pastaj nuk kemi sigurime shëndetësore jetësore që e bëjnë jetë më të mirë. Pastaj rinia nuk ka një edukim të mirëfilltë brenda Kosovës, dhe këto e bëjnë një sektorë apo një grup të madh faktorësh që i shtyjnë të ikin. Më e keqja është se në disa raste po ikin kuadro qe i bie me ikjen e trurit ku njerëzit janë në marrëdhënie pune….Në anëntjetër duke ditur stabilitetin politik që kemi prezent dhe jo sigurinë e cila gjithmonë kemi një lloj kërcënimi nga Serbia”, thotë ai.

Sipas një hulumtimi të Institutit GAP, Gjermania është destinacioni kryesor i emigruesve dhe se kushtet ekonomike janë ndër arsyet kryesore që i nxisin qytetarët që të emigrojnë.

Gjermani: SPD kërkon ndalimin e AfD-së

Partia gjermane AfD, e njohur për pikëpamjet e saj të djathta ekstremiste, duhet të ndalohet. Ky është qëllimi i ndjekur nga SPD socialdemokrate, siç u vendos unanimisht në konferencën e partisë së saj.

Ndër të tjera, një grup pune i partisë në fjalë do të mbledhë materiale për të vërtetuar se AfD është jokushtetuese, transmeton albinfo.ch. Nëse gjenden prova të mjaftueshme, SPD synon të aplikojë në Gjykatën Kushtetuese Federale për ndalimin e partisë.

Agjencia gjermane e inteligjencës vendase fillimisht e kishte klasifikuar AfD-në si parti “ekstremiste të krahut të djathtë padyshim” dy muaj më parë. AfD ka ngritur pas kësaj një padi, pas së cilës agjencia deklaroi se i duhej të priste që ta etiketonte atë si “ekstremiste e krahut të djathtë padyshim” derisa të jetë në dispozicion një vendim gjykate.

Shpërthen zjarr i madh në zonën e Plazhit, në Durrës

Një zjarr i përmasave të mëdha ka shpërthyer pasditen e sotme në zonën e Plazhit në Durrës, pranë tregut lokal, duke shkaktuar panik te banorët dhe dëme të konsiderueshme materiale, raporton euronews.

Sipas informacioneve paraprake, flakët kanë përfshirë disa biznese që ndodhen në zonë, ndërsa tymi i dendur është përhapur në një rreze të gjerë. Forcat zjarrfikëse ndodhen në vendngjarje dhe po punojnë me intensitet për vënien nën kontroll të zjarrit.

Policia ka nisur evakuimin e banorëve nga pallatet dhe hotelet përreth, për të garantuar sigurinë e qytetarëve, ndërsa deri më tani nuk raportohet për të lënduar.

Shkaqet e zjarrit mbeten ende të paqarta dhe pritet që hetimet të hedhin më shumë dritë mbi rrethanat e ngjarjes.

Autoritetet u bëjnë apel qytetarëve të shmangin zonën për të mos penguar ndërhyrjen e shërbimeve emergjente.

Fondacioni nga Cyrihu financon projektin e kolonëve izraelitë – Me para të muzikantëve zviceranë?

Organizata Elad akuzohet si e përfshirë në dëbimin e familjeve palestineze. Ajo ka marrë fonde të konsiderueshme edhe nga një fondacion zviceran, siç zbulon një hulumtim i bërë nga “SonntagsBlick” në bashkëpunim me kolektivin kërkimor WAV.

Elad akuzohet për dëbimin e popullsisë palestineze nga Jeruzalemi Lindor, duke shkelur kështu ligjin ndërkombëtar, transmeton albinfo.ch. Dy vjet më parë, “Fondacioni Hella dhe Maurice A. Rosengarten” me seli në Cyrih transferoi të paktën 450,000 franga zvicerane te Elad.

I lidhur me fondacionin është labeli i njohur muzikor zviceran Musikvertrieb AG, i cili ka nënshkruar kontrata me personazhe të famshëm si Sina, Marc Sway, Luca Hänni, DJ Tatana dhe DJ Antoine. Krerët e labelit muzikor janë gjithashtu pjesë e bordit të “Fondacionit Hella dhe Maurice A. Rosengarten”.

A është fondacioni i Cyrihut në dijeni të aktiviteteve problematike të Eladit? Personat përgjegjës nuk pranuan të komentojnë për këtë. As nuk iu përgjigjën pyetjes nëse fitimet aktuale nga Musikvertrieb AG, d.m.th., nga Sina, Marc Sway dhe të tjerë, derdhen në fondacion dhe kështu te kolonët radikalë, përcjell albinfo.ch.

Hans Klaus, zëdhënës i fondacionit, thotë: “Fondacioni Hella dhe Maurice A. Rosengarten ka qenë një fondacion jofitimprurës që vepron për shumë vite nën mbikëqyrjen e Departamentit Federal të Punëve të Brendshme. Fondacioni mbështet projekte sociale dhe humanitare në Zvicër dhe jashtë saj.” Dhe: “Fondacioni nuk e zbulon publikisht kapitalin ose donacionet e tij. Donacionet bëhen gjithmonë brenda fushëveprimit të qëllimit të fondacionit dhe në përputhje me ligjin zviceran”.

Trump: Bëni marrëveshje në Gaza, lironi pengjet

Por kjo ndodhi pasi të paktën 72 persona u vranë në sulmet izraelite në të gjithë Gazën, duke ngritur pyetje të mëtejshme.

Ndryshe, ai më herët ka deklaruar se mendon se një armëpushim në Gaza është afër.

“Është një situatë e tmerrshme ajo që po ndodh në Gaza. Njerëzit po vdesin. Shoh njerëz që nuk kanë ushqim, nuk kanë asgjë. Mendojmë se brenda javës së ardhshme do të arrijmë një armëpushim”, është shprehur presidenti amerikan.

Trump beson se armëpushimi midis Tel Avivit dhe Teheranit është një derë e hapur për t’i dhënë fund luftës në Gaza.

Qytetarët e BE-së do të duhet të paguajnë për të kaluar Tunelin Gotthard

Mbi 90 anëtarë të Parlamentit të Zvicrës (Dhoma Nacionale) nga të pesë partitë kryesore po bëjnë thirrje për një tarifë tranziti për shoferët që kalojnë Zvicrën nëpërmjet Tunelit Gotthard. Plani është politikisht i ndjeshëm – ekspertët madje e konsiderojnë diskriminues, transmeton albinfo.ch.

Deputetët në fjalë janë pro idesë, e cila fillimisht lindi nga Simon Stadler, një anëtar i partisë së Qendrës (Mitte) nga Kantini Uri, siç raportohet nga “SonntagsZeitung”. Stadler po lufton për të lehtësuar kantonin e tij nga trafiku masiv i tranzitit nga vendet e BE-së në veri të Zvicrës në Itali dhe anasjelltas.

Në varësi të vëllimit të trafikut, tarifa, e cila do të prekte kryesisht turistët nga Gjermania dhe Holanda në rrugën e tyre për në Itali, pritet të jetë midis 30 dhe 60 franga për tranzit. Teknikisht, një tarifë e tillë mund të zbatohet relativisht lehtë me kamera speciale për monitorim.

Propozimi është politikisht shpërthyes. Ndërsa ideja është pritur me miratim të gjerë në Bernë – politikanë nga të Gjelbrit, SP, Partia e Qendrës, FDP dhe SVP e mbështesin idenë. Por ekspertët paralajmërojnë për situatën ligjore dhe diskriminimin e mundshëm ndaj qytetarëve të BE-së.

Megjithatë, iniciatori Stadler është i bindur se taksa është në përputhje me marrëveshjet dypalëshe me BE-në, përcjell albinfo.ch. Ai mori siguri për këtë nga Këshilltari Federal Albert Rösti nga Departamenti Federal i Mjedisit (DETEC). Ky i fundit nuk iu përgjigj një kërkese nga “SonntagsZeitung”.

Kay Axhausen, profesor emeritus i planifikimit të transportit në ETH Cyrih, për shembull, mban një pikëpamje të ndryshme. Ai e përshkroi propozimin për “SonntagsZeitung” si “qartësisht diskriminues ndaj të huajve”. Për më tepër, duke vendosur një tarifë të tillë, Zvicra do të siguronte që trafiku të zhvendosej në Austri dhe Francë.

Migros eliminon një të tretën e markave të veta

Identiteti i kompanisë më të madhe zvierane të shitjes me pakicë, që funksionon si kooperativë, Migrosit është i lidhur ngushtë me markat e veta. Por tani Migrosi po e riorganizon rrënjësisht këtë fushë.

Sipas një studimi nga “NZZ am Sonntag”, Migrosi planifikon të braktisë më shumë se një të tretën e markave të veta, transmeton albinfo.ch. Në vend të kësaj, është lançuar një markë e re ombrellë, e cila quhet thjesht “Migros”. Me këtë hap, Migrosi synon të rrisë efikasitetin e vet

Kooperativa konfirmon: “Aktualisht, janë mbi 150 marka vetanake, shumë prej të cilave nuk janë aq të njohura. Qëllimi ynë është të zvogëlojmë numrin e markave vetanake në rreth 100 deri në vitin 2030”.

Migrosi nuk dëshiron të braktisë markat vetanake të vendosura si Frey, Blévita dhe Farmer. Megjithatë, “Për ta bërë blerjen në raftet më të lehtë, markat vetanake më pak të njohura, të cilat klientët shpesh as nuk i perceptojnë si marka, do të quhen thjesht Migros në të ardhmen”, thonë nga kompania.

Jo të gjitha detajet janë sqaruar ende, siç është edhe pyetja se cilat marka të shquara do të eliminohen

“Zgjerimi i markës Migros do të ndodhë gradualisht dhe gjatë një periudhe më të gjatë kohore. Nuk dëshirojmë të komentojmë për linjat ose afatet kohore individuale në këtë kohë”, thonë në Migros. Për të shmangur shpërdorimin e materialit të paketimit, zbatimi do të zgjasë deri në vitin 2027.

Nëntë të plagosur në përplasjen ballore midis dy makinave afër Bernës

Gjithsej nëntë persona u plagosën në një përplasje ballore midis dy makinave në Wilderswil, Kantoni i Bernës, gjatë natës së kaluar. Sipas policisë, dy persona pësuan lëndime të rënda. Të nëntë personat janë në spital, transmeton albinfo.ch.

Aksidenti ndodhi në orën 2:15 të mëngjesit në rrugën Dangelstutz në Wilderswil, siç u njoftua nga Policia e Kantonit të Bernës dhe Zyra e Prokurorit Publik Rajonal të Oberland të dielën. Sipas gjetjeve fillestare, një shofer po udhëtonte nga Zweilütschinen drejt Wilderswil kur, për arsye që ende nuk janë përcaktuar, automjeti kaloi në korsinë përballë, shkruan sda.ch. Atje, u përplas ballësisht me një makinë që vinte përballë.

Sipas policisë, rruga Dangelstutz mbeti e mbyllur nga rrethrrotullimi pranë Tschingelmatte deri në kryqëzimin pranë Martamatt në Zweilütschinen ndërsa aksidenti ishte duke u hetuar.

Dy helikopterë Rega, një helikopter Air Glaciers, pesë ambulanca, patrulla dhe shërbime speciale nga Policia e Kantonit të Bernës, si dhe departamentet e zjarrfikësve të Bödeli dhe Wilderswil u angazhuan për shpëtimin e të aksidentuarve. Policia e Kantonit të Bernës ka nisur një hetim për të sqaruar rrethanat e sakta të aksidentit.

Ardon Jashari, me shanse të mira për tu bërë pjesë e Milanit

Pas mbërritjes me parametra zero të Luka Modric dhe përfundimit të marrëveshjes me Torinon për Samuele Riçin, Milani nuk e ka ndërmend të ndalet.

Pista të tjera mbeten ende të hapura: Javi Guerra i Valencias dhe Granit Xhaka i Bayer Leverkusenit janë në listën e interesit, por emri që po fiton gjithnjë e më shumë terren është ai i Ardon Jasharit.

Në orët e fundit janë zhvilluar kontakte të drejtpërdrejta midis Igli Tares dhe drejtuesve të Club Brugge, skuadra ku luan aktualisht mesfushori shqiptar.

Në këtë takim, Tare ka kërkuar të kuptojë nëse klubi belg është i gatshëm të ulë kërkesën prej 40 milionë eurosh (mes pjesës fikse dhe bonuseve), ndërsa nga ana tjetër, vetë Jashari ka dhënë dritën jeshile për transferimin drejt “San Siros”.

Dëshira e lojtarit për t’u bashkuar me Milanin tashmë është komunikuar, gjë që mund të ndikojë në uljen e çmimit dhe përshpejtimin e negociatave.

Synimi i Tares është të përmbyllë sa më shpejt këtë operacion, për t’ia dorëzuar Allegrit një mesfushë të kompletuar përpara fazës përgatitore.

Milani është në lëvizje dhe sinjalet janë të qarta: kuqezinjtë nuk po ndërtojnë vetëm për sot, por për të ardhmen.

Gjermani: Pensionet rriten nga 1 korriku, por disa pensionistë do të përballen me taksa të reja

Nga 1 korriku 2025, pensioni statutor në Gjermani do të rritet mesatarisht me 3.74%, duke sjellë një shtesë prej rreth 66 eurosh në muaj për pensionistët, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Në mënyrë të veçantë, pensioni i viktimave,  ish-të burgosurve politikë në ish-Gjermaninë Lindore,  do të rritet me 70 euro deri në 400 euro në muaj.

Megjithatë, rritja e pensioneve sjell edhe pasoja fiskale: për shkak të shtimit të të ardhurave, rreth 73,000 pensionistë do të kalojnë pragun e zbritjes bazë tatimore prej 12,096 eurosh në vit dhe do të duhet të paraqesin deklaratë tatimore, duke përfshirë edhe mundësinë e pagesës së taksave.

Pensionistët që fillojnë të marrin pension në vitin 2025 do të preken veçanërisht, pasi pjesa e taksueshme e pensionit të tyre do të rritet në 83.5%, transmeton albinfo.ch.

Sezoni i pushimeve në Zvicër: Shmangni udhëtimin gjatë këtyre datave

Me nisjen e sezonit të pushimeve verore, autoritetet zvicerane kanë paralajmëruar për trafik të ngarkuar dhe bllokime të gjata në rrugët kryesore, veçanërisht në autostradën A2 dhe zonën e tunelit Gotthard, që shërben si nyje kyçe për kalimet veriore-jugore, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Sipas Zyrës Federale të Rrugëve (ASTRA), datat e fundjavave të korrikut dhe gushtit duhet shmangur për udhëtime, pasi ato përkojnë me pikun e fluksit të automjeteve, si nga udhëtarët vendas ashtu edhe nga ata ndërkombëtarë që kalojnë tranzit nëpër Zvicër për të udhëtuar drejt Italisë apo vendeve të tjera të Mesdheut.

Gotthard: pika më e ndjeshme

Tuneli Gotthard, i gjatë 17 kilometra, pritet të mbingarkohet ndjeshëm, duke krijuar kolona që zgjasin disa orë. Autoritetet kujtojnë se bllokimet në këtë rrugë janë të zakonshme gjatë verës dhe mund të shmangen duke udhëtuar gjatë javës, në vend të fundjavave, ose duke zgjedhur rrugë alternative si San Bernardino.

Kalendari i trafikut TCS: si të lexoni ngjyrat

Organizata zvicerane e automobilave TCS ka publikuar një kalendar të ngjyrosur të rrjedhës së trafikut:

E kuqe – trafik shumë i rënduar

Portokalli – trafik i rënduar

E verdhë – trafik i ngadaltë

E gjelbër – trafik i rrjedhshëm

Në korrik, vetëm datat 1 dhe 2 korrik janë të shënuara me ngjyrë të gjelbër, ndërsa fundjavat nga 4-6, 11-13, 18-20 dhe 25-29 korrik mbarten si ditët më problematike për udhëtim, me trafik të mbingarkuar, transmeton albinfo.ch.

Gushti, muaji i kthimit dhe i festës kombëtare

Në gusht, situata nuk përmirësohet. Me kthimin e pushuesve dhe rifillimin e vitit shkollor në kantone të ndryshme nga 8 deri më 15 gusht, si dhe Ditën Kombëtare më 1 gusht (e shtunë), pritet që rrugët të mbingarkohen edhe më shumë.

Sipas kalendarit të TCS, vetëm 28 dhe 29 gushti shihen si ditë të sigurta për udhëtim. Pjesa tjetër e muajit do të shënohet me trafik të ngadaltë apo të rënduar në shumicën e rrugëve, në të dy drejtimet.

 

Këshilla për udhëtarët

Shmangni udhëtimet nga e premtja deri të dielën, sidomos në korrik dhe gusht

Planifikoni rrugët gjatë javës, kur trafiku është më i qetë

Kontrolloni trafikun në kohë reale në faqet zyrtare të ASTRA ose TCS para nisjes

Merrni në konsideratë rrugë alternative përtej tunelit Gotthard, si rrota e San Bernardino-s

Autoritetet paralajmërojnë se edhe ditët “e mira” mund të mbingarkohen nëse shumë udhëtarë vendosin të udhëtojnë në të njëjtën kohë. Udhëtarëve u rekomandohet fleksibilitet, durim dhe planifikim i hershëm për të shmangur stresin dhe vonesat gjatë pushimeve, transmeton albinfo.ch.

Reklamë
X

Abonohu në revistën tonë