Archives

Lea Ypi nderohet në Vjenë, vlerësohet për kontributin akademik ndërkombëtar

Posted on by Drin Reçica

Shkrimtarja dhe profesoresha shqiptare me famë ndërkombëtare, Lea Ypi, vazhdon të spikasë si një nga zërat më të rëndësishëm në fushën e teorisë politike dhe filozofisë bashkëkohore, transmeton albinfo.ch. 

Së fundmi, ajo ka mbajtur një leksion presidencial në Universitetin e Evropës Qendrore (CEU) në Vjenë, ku njëkohësisht u nderua me një çmim në shenjë vlerësimi, në kuadër të 35-vjetorit të këtij institucioni prestigjioz.

 

Lea Ypi

 

Lea Ypi është autore e librave dhe eseve të përkthyera në më shumë se 35 gjuhë, ndërsa punimet e saj kanë marrë vlerësime të gjera në arenën akademike ndërkombëtare.

E lindur në Shqipëri, ajo është profesoreshë e Teorisë Politike në London School of Economics and Political Science (LSE), si dhe anëtare e Akademisë Britanike dhe Akademisë Evropiane.

Libri i saj “Free” (i botuar në Francë me titullin “Enfin libre”) është kthyer në bestseller ndërkombëtar dhe ka sjellë vëmendje të madhe për rrëfimin e saj mbi tranzicionin dhe lirinë. Ndërkohë, në veprën e saj më të fundit “Të poshtëruar”, Ypi trajton tema të thella mbi drejtësinë dhe integritetin moral, duke i ndërlidhur ato me historinë familjare dhe përvojën personale.

Me këtë vlerësim në Vjenë, Lea Ypi konfirmon edhe një herë rolin e saj si një prej figurave më të spikatura shqiptare në botën akademike ndërkombëtare./Albinfo.ch 

 

Lea Ypi

 

Ambasadori Ermal Dredha dorëzon Letrat Kredenciale te Guy Parmelin

Posted on by Drin Reçica

Ambasadori i Republikës së Shqipërisë në Konfederatën Zvicerane, Ermal Dredha, ka zhvilluar ceremoninë zyrtare të dorëzimit të Letrave Kredenciale pranë Presidentit të Konfederatës së Zvicrës, Guy Parmelin, transmeton albinfo.ch.

Gjatë takimit, u vlerësuan marrëdhëniet shumë të mira dhe bashkëpunimi i qëndrueshëm mes Shqipërisë dhe Zvicrës, si dhe u diskutuan mundësitë për thellimin e mëtejshëm të tyre në disa fusha me rëndësi të veçantë.

Në fokus të bisedës ishte intensifikimi i vizitave të nivelit të lartë, zhvillimi i forumeve ekonomike, si dhe forcimi i bashkëpunimit në sektorë të interesit të përbashkët, përfshirë arsimin, turizmin, investimet në energjinë e pastër, si dhe rolin e rëndësishëm të diasporës shqiptare në Zvicër.

Presidenti Parmelin vlerësoi pozitivisht punën e qeverisë shqiptare në kuadër të reformave për procesin e integrimit evropian, duke theksuar gjithashtu kontributin e Zvicrës në këtë drejtim përmes projekteve që lidhen me mirëqeverisjen, të drejtat e njeriut, arsimin, shëndetësinë dhe zhvillimin e qëndrueshëm.

Nga ana e tij, ambasadori Dredha shprehu angazhimin për avancimin e marrëdhënieve dypalëshe dhe për zgjerimin e bashkëpunimit konkret mes dy vendeve mike./Albinfo.ch

 

Rromir Imami: Kur portreti kthehet në narrativë në Festivalin Ndërkombëtar të Filmit në Fribourg

Posted on by albinfo.ch

Në Festival Ndërkombëtar i Filmit në Fribourg, imazhi ka fituar një rol të ri në rrëfimin e festivalit. Në këtë hapësirë që këtë vit shënon 40 vjet, fotografia nuk mbetet vetëm dëshmi e pranisë së të ftuarve. Ajo hyn në dialog me temën, me atmosferën dhe me energjinë që përshkon çdo edicion. Brenda këtij procesi krijues, portreti merr kuptim të thelluar dhe bëhet pjesë e një gjuhe vizuale që artikulon ide dhe ndjesi. Rromir Imami, prej katër vitesh i përfshirë në këtë rrugëtim, e sheh fotografinë si një formë rrëfimi ku çdo imazh bart një mendim dhe një lidhje të drejtpërdrejtë me frymën e festivalit.

Prej katër vitesh, Rromir Imami është një nga zërat që formësojnë identitetin vizual të Festival Ndërkombëtar i Filmit në Fribourg. Puna e tij shtrihet përtej aktit të fotografimit dhe hyn në një proces të vetëdijshëm krijues, ku portreti merr funksionin e një gjuhe që artikulon frymën e festivalit. Brenda kësaj ngjarjeje kinematografike, imazhet e tij ndërtohen në lidhje të drejtpërdrejtë me atmosferën dhe drejtimin artistik të çdo edicioni, duke u bërë pjesë e identitetit të tij vizual.

“Kur nisa, portretet kishin një qasje më klasike,” kujton ai, “por ndjeva nevojën për një formë që lidhet drejtpërdrejt me temën e festivalit.” Ky orientim u zhvillua gradualisht dhe u kthye në një linjë të qëndrueshme pune, ku çdo portret bart një ide dhe një kontekst të qartë.

Duke iu rikthyer edicionit të vitit 2023, ai kujton: “Tema ishte ushqimi. Përveç portreteve klasike që kërkoheshin, realizuam edhe fotografi ku të ftuarit ndërvepronin me elementë ushqimorë.” Në këto imazhe, prania njerëzore hyn në një raport të drejtpërdrejtë me konceptin dhe e bën atë të prekshëm. Sipas tij, rezultati ishin fotografi të gjalla dhe ekspresive, ku reflektohet njëkohësisht individualiteti i të ftuarve dhe atmosfera e festivalit.

Portrete te realizuara gjate edicionit te 37 te Festivalit. Per te pare tere serine e fotografive, klikoni këtu.

Ai ndalet te një moment vendimtar gjatë edicionit të vitit 2023, kur vendosi të çlirojë portretin nga kufijtë e zakonshëm të tij. “Kisha realizuar disa fotografi të lidhura me temën e ushqimit, por mbetesha në pasiguri nëse kjo ishte ajo që kërkonte festivali,” kujton ai. Mes ritmit të ngjeshur të ditëve të festivalit, ai ia paraqiti punët e tij drejtorit artistik, Thierry Jobin, në ekranin e telefonit.

Ai moment mori një peshë të veçantë. “U ndal, i pa me kujdes… dhe më tha: ‘Kjo është ajo që kam pritur prej 10 vitesh.’” Kjo fjali hapi një drejtim të ri pune. Qasja konceptuale mori vend të qëndrueshëm dhe portreti u vendos në një marrëdhënie të drejtpërdrejtë me idenë dhe strukturën e festivalit.

Në vijimësi, procesi krijues është zgjeruar dhe është thelluar me çdo edicion. “Çdo vit bëhet më sfiduese,” shprehet ai, duke e lidhur këtë rritje me kërkesën për qartësi artistike dhe përkushtim ndaj detajit. Puna zhvillohet në bashkëpunim të ngushtë me ekipin e komunikimit të Festival Ndërkombëtar i Filmit në Fribourg, ku idetë marrin formë përmes diskutimit dhe kërkimit të përbashkët. Në këtë proces, fotografia nuk qëndron e izoluar, por ndërtohet si pjesë e një strukture kolektive.

“Ndjehem i privilegjuar që jam pjesë e këtij procesi,” thotë ai, “dhe e shoh si përgjegjësi për të qenë në përputhje me misionin e festivalit.” Për të, portreti nuk është një akt i vetëm. Ai është rezultat i një pune të përbashkët, i një ndërtimi që mbështetet mbi shumë duar dhe mbi një vizion të përbashkët që i jep kuptim çdo imazhi.

Portrete te realizuara gjate edicionit te 38 te Festivalit. Per te pare tere serine e fotografive, klikoni këtu.

Duke folur për edicionin e 39-të të festivalit, ai ndalet te tema e krimit, e cila u reflektua drejtpërdrejt edhe në portretet e realizuara. “Vendosëm t’i qasemi në mënyrë konceptuale, duke i paraqitur të ftuarit si ‘fajtorë për kreativitetin e tyre’,” shpjegon ai. Kjo ide, sipas tij, krijoi një lidhje të drejtpërdrejtë mes identitetit vizual dhe temës së festivalit, duke i dhënë portreteve një dimension narrativ dhe simbolik.

Portrete te realizuara gjate edicionit te 39 te Festivalit. Per te pare tere serine e fotografive, klikoni këtu.

Në edicionin jubilar, të 40-të të Festival Ndërkombëtar i Filmit në Fribourg, drejtimi vizual mori një formë të artikuluar rreth motivit të luleve. Ky orientim u materializua në një hapësirë të ndërtuar me kujdes, ku ngjyra dhe struktura krijonin një prani të gjallë dhe një ndjesi festimi të përvjetorit. “Kjo na shtyu të ndërtojmë një set-up të pasur me ngjyra dhe jetë,” shprehet Rromir Imami, duke e lidhur këtë zgjedhje me karakterin simbolik të edicionit.

Koncepti u zhvillua në dialog me një instalacion të  Jérôme Berbier artist lokal nga Fribourgu, çka i dha hapësirës një dimension të shtresëzuar dhe një ritëm vizual të qëndrueshëm. Në këtë strukturë, portreti u vendos brenda një ambienti që bart kuptim dhe krijon lidhje të drejtpërdrejtë me frymën e festivalit.

“Donim që të ftuarit të hynin në këtë proces si pjesëmarrës aktivë,” shton ai, “duke e sjellë edhe kreativitetin e tyre në realizimin e imazhit.” Në këtë mënyrë, portreti nuk mbetet një akt i izoluar, por shndërrohet në një hapësirë ndërveprimi. Rezultati artikulohet në një seri fotografish që mbartin qartësi vizuale dhe energjinë e përbashkët të edicionit jubilar.

Portrete te realizuara gjate edicionit te 40 te Festivalit. Per te pare tere serine e fotografive, klikoni këtu.

Në përmbyllje, Rromir Imami e vendos këtë përvojë në një plan më të thellë krijues, si një proces që ndërtohet në kontakt të drejtpërdrejtë me njerëzit, idetë dhe ritmin e vetë festivalit. “Takimi me artistë dhe të ftuar që sjellin botë të ndryshme është pjesë e brendshme e këtij procesi,” shprehet ai. Çdo edicion hap një hapësirë të re kërkimi, ku kërkohet përqendrim, qartësi dhe një ndjeshmëri e mprehtë ndaj asaj që duhet të përkthehet në imazh.

Ky proces kërkon një strukturë të saktë dhe një koordinim të vazhdueshëm. Vizioni i festivalit artikulohet në bashkëpunim me ekipin e komunikimit, merr formë përmes dialogut dhe konkretizohet në momentin e realizimit. Çdo portret kërkon kohën e vet, një prani të vëmendshme dhe një qasje që ruan individualitetin e secilit. “Nuk është gjithmonë e lehtë,” thotë ai, “sidomos kur mendon se vetëm në edicionin e fundit realizuam mbi 40 portrete gjatë ditëve të festivalit.”

Në këtë intensitet pune, fotografia shndërrohet në një akt të përqendruar dhe të vetëdijshëm, ku çdo imazh mbart gjurmën e një përvoje dhe një momenti të papërsëritur.

 

Rita Ora në filmin e ri të Amazon MGM

Posted on by Drin Reçica

Këngëtarja dhe aktorja me prejardhje shqiptare, Rita Ora, i është bashkuar kastit të filmit më të ri të Amazon MGM Studios, me titull “Honeymoon With Harry”, transmeton albinfo.ch.

Ajo do të luajë përkrah disa prej emrave më të njohur të Hollywood-it, përfshirë Kevin Costner, Jake Gyllenhaal dhe Sarah Pidgeon, duke shënuar një tjetër hap të rëndësishëm në karrierën e saj në industrinë e filmit.

Ky angazhim i ri vjen në një periudhë kur Rita Ora po vazhdon të zgjerojë aktivitetin e saj artistik, duke forcuar prezencën jo vetëm në muzikë, por edhe në botën e aktrimit.

Me këtë rol, ajo konfirmon edhe një herë se është ndër emrat shqiptarë më të suksesshëm në arenën ndërkombëtare të showbiz-it./Albinfo.ch

Peru: Edita përfaqëson Kosovën në Kongresin e Endokrinologjisë

Posted on by Drin Reçica

Dr. Edita Blakaj-Shala, specialiste e endokrinologjisë në Spitalin e Vushtrrisë “Sheikh Zayed” dhe pjesë e Shërbimit Spitalor dhe Klinik Universitar të Kosovës (SHSKUK), ka përfaqësuar Kosovën si ligjëruese në Kongresin Rajonal të Endokrinologjisë “Endo Perú Sur 2026”, i mbajtur më 16–17 prill në qytetin Cusco të Perusë, transmeton albinfo.ch.

Ky kongres, i organizuar nga Sociedad Peruana de Endocrinología, ka mbledhur profesionistë të shëndetësisë nga vende të ndryshme të rajonit, duke ofruar një platformë për diskutime shkencore dhe shkëmbim përvojash në fushën e endokrinologjisë.

 

 

Në kuadër të këtij aktiviteti, Dr. Blakaj-Shala ka mbajtur ligjëratë në gjuhën spanjolle, ku ka trajtuar temën e diabetit atipik, duke ndarë njohuritë dhe përvojën e saj profesionale me pjesëmarrësit.

Ajo ka bërë të ditur se programi shkencor i kongresit ka përfshirë temat më aktuale në fushën e endokrinologjisë, përfshirë diabetin, obezitetin dhe çrregullimet hormonale, me fokus të veçantë në menaxhimin e pacientëve në kushte të lartësisë së madhe, karakteristike për rajonin ku u mbajt kongresi.

Përfaqësimi i Kosovës në këtë ngjarje ndërkombëtare konsiderohet një sukses i rëndësishëm për mjekësinë kosovare dhe një arritje që promovon profesionalizmin e stafit shëndetësor të vendit edhe jashtë kufijve.

Kjo paraqitje e Dr. Edita Blakaj-Shalës bën që emri i Kosovës dhe i Vushtrrisë të dëgjohet edhe në Amerikën Latine, duke dëshmuar nivelin dhe potencialin e profesionistëve kosovarë në skenën ndërkombëtare./Albinfo.ch

Ansambli “TROJET”, 13 vjet në shërbim të trashëgimisë shqiptare në Zvicër

Posted on by Drin Reçica

Ansamblet e këngëve dhe valleve burimore shqiptare në Zvicër prej vitesh kanë luajtur rol të pazëvendësueshëm në ruajtjen e vlerave kulturore dhe kombëtare. Numri i madh i tyre është dëshmi e lidhjes së fortë të mërgatës shqiptare me rrënjët e saj dhe e përkushtimit për të mos e lënë traditën të zbehet në brezat e rinj, transmeton albinfo.ch.

Në këtë frymë, para pak ditësh u shënua një përvjetor i veçantë: Ansambli i Këngëve dhe Valleve “TROJET” feston 13-vjetorin e themelimit, duke kurorëzuar një rrugëtim të gjatë pune, përkushtimi dhe dashurie për artin shqiptar.

I themeluar më 17 prill 2013 në Winterthur, Ansambli “TROJET” përfaqëson një nga iniciativat më të qëndrueshme dhe më të suksesshme të komunitetit shqiptar në Zvicër për ruajtjen dhe promovimin e trashëgimisë sonë kulturore. Fillimisht i krijuar si degë e Ansamblit “Vatra”, ky formacion artistik u zhvillua gradualisht në një strukturë të konsoliduar, duke u shndërruar në një institucion të rëndësishëm kulturor në diasporë.

Gjatë këtyre 13 viteve veprimtari, “TROJET” ka ndërtuar një platformë të fuqishme që mundëson transmetimin ndërbrezor të gjuhës shqipe, traditës, veshjeve kombëtare, muzikës dhe valleve burimore shqiptare. Me përfshirjen e disa gjeneratave pjesëmarrësish, ansambli ka krijuar një ndikim të drejtpërdrejtë në edukimin kulturor të të rinjve shqiptarë që jetojnë dhe rriten larg atdheut.

Zhvillimi dhe suksesi i “TROJET” është mbështetur nga puna e palodhur e themeluesve dhe bashkëpunëtorëve artistikë, nga angazhimi i prindërve, komunitetit më të gjerë, si dhe nga mbështetja e partnerëve dhe sponsorëve që kanë kontribuar ndër vite për vazhdimësinë e këtij misioni kulturor.

Një rol të rëndësishëm në rritjen e cilësisë artistike të ansamblit ka pasur bashkëpunimi me profesionistë të fushës dhe përfshirja e artistëve e grupeve të njohura, të cilët kanë ndihmuar në pasurimin e repertorit dhe në rritjen e profilit publik të tij. Po ashtu, edhe mediat kanë qenë një faktor kyç në promovimin dhe dokumentimin e aktiviteteve të ansamblit.

Sot, “TROJET” nuk është vetëm një ansambël i këngëve dhe valleve, por një mekanizëm i rëndësishëm kulturor dhe edukativ, që ruan identitetin shqiptar dhe e forcon ndjenjën e përkatësisë te brezat e rinj në mërgatë./Albinfo.ch

Kaos në kufijtë e Maqedonisë së Veriut: pritje deri në 6 orë pas sistemit të ri EES

Posted on by Alb

Sekretariati i Komunitetit të Transportit po kërkon zgjidhje për problemin e krijuar me pritjet disaorëshe në kufij dhe aeroporte, pas vendosjes së sistemit të ri EES.

Në një seancë parlamentare, deputetja e VMRO-DPMNE-së, Eli Panova, ngriti shqetësimin për vonesat e gjata në pikat kufitare. Ajo pyeti përfaqësuesin e Sekretariatit se sa është e sigurt që udhëtarët të presin me orë të tëra, duke pasur parasysh se sistemi i ri kërkon skanim të fytyrës dhe marrjen e gjurmëve të gishtërinjve.

Sipas saj, në kufijtë me Bashkimin Evropian janë krijuar bllokime të mëdha të automjeteve dhe pritje që zgjasin deri në pesë apo gjashtë orë, veçanërisht në kufijtë me Greqinë dhe Kroacinë. Ajo theksoi se kjo situatë shkakton pakënaqësi dhe shqetësim, sidomos kur qytetarët, përfshirë fëmijët, presin për një kohë të gjatë në kushte të vështira.

Nga ana tjetër, përfaqësuesi i Komunitetit të Transportit në Komisionin Evropian, Matej Zakonjšek, tha se janë identifikuar 11 pika kufitare më të ngarkuara dhe dy prej tyre ndodhen në Maqedoni. Për përmirësimin e situatës janë siguruar 54 milionë euro për investime në transport të qëndrueshëm dhe për uljen e pritjeve.

Ai shtoi se kjo çështje është prioritet dhe se investimet do të ndihmojnë në përshpejtimin e kalimit kufitar dhe reduktimin e kolonave.

Sistemi i ri EES regjistron hyrjet dhe daljet në mënyrë elektronike dhe mbledh të dhëna biometrike si fotografi dhe gjurmë gishtërinjsh. Ai është pjesë e rregullave të Bashkimit Evropian që kufizojnë qëndrimin në 90 ditë brenda 180 ditëve.

Megjithatë, zbatimi i tij ka sjellë pritje të gjata dhe pakënaqësi te qytetarët në disa pika kufitare dhe aeroporte.

Ministrat e Transportit të BE-së diskutojnë për rrezikun e mungesës së karburanteve

Posted on by Alb

Ministrat e Transportit të Bashkimit Evropian kanë zhvilluar një takim për të diskutuar rreth një krize të mundshme me furnizimin me karburante.

Para videokonferencës, ministri i Transportit i Qipros, Alexis Vafeades, i cili kryesoi takimin, tha se aktualisht nuk ka mungesë karburantesh në BE. Megjithatë, ai paralajmëroi se situata gjeopolitike në Lindjen e Mesme mund të sjellë probleme të përkohshme në furnizim.

Ai u shpreh se edhe pse për momentin nuk ka mungesa, një situatë e tillë do të kishte ndikim të madh në transport dhe lidhshmërinë brenda Bashkimit Evropian, duke prekur çdo qytetar.

Sipas tij, takimi synon përgatitjen e masave parandaluese që do të diskutohen më tej nga liderët e BE-së në një samit që do të mbahet në Qipro në fund të javës.

Vafeades theksoi gjithashtu se BE duhet të jetë e përgatitur për të shmangur probleme të mundshme si radhët në pikat e karburantit dhe çrregullimet në furnizim.

Rreth 8 mijë migrantë të vdekur ose të zhdukur në rrugët e migracionit gjatë 2025

Posted on by Alb

Rreth 7,900 persona kanë humbur jetën ose janë zhdukur në rrugët e migracionit gjatë vitit 2025, sipas të dhënave të Organizatës Ndërkombëtare për Migracionin (IOM), pjesë e OKB-së. Me këtë, numri i përgjithshëm i viktimave që nga viti 2014, kur filloi mbledhja e të dhënave, ka kaluar 80 mijë.

Sipas raportit, Mesdheu qendror mbetet rruga më vdekjeprurëse, me rreth 1,330 viktima vetëm gjatë vitit të kaluar. Po ashtu, në Azi është shënuar një rritje e ndjeshme e numrit të të vdekurve dhe të zhdukurve, përfshirë migrantë nga komuniteti Rohingya dhe Afganistani.

IOM thekson se edhe pse shifrat globale janë pak më të ulëta krahasuar me vitin 2024, kjo lidhet pjesërisht me uljen e përpjekjeve për migrim të parregullt, por edhe me mungesën e fondeve dhe vështirësitë në mbledhjen e të dhënave.

Në rrugët drejt Europës janë regjistruar rreth 3,400 viktima, që përbëjnë afro 43% të totalit global, me Mesdheun dhe rrugën e Atlantikut drejt Ishujve Kanarie si zonat më të rrezikshme.

Organizata paralajmëron se shumë raste mund të mos jenë dokumentuar plotësisht, duke theksuar se numri real i viktimave mund të jetë më i lartë.

Viti 2025 rekord për strehimoret malore të SAC në Zvicër

Posted on by Alb

Strehimoret malore të Klubit Alpin Zviceran (SAC) kanë shënuar vitin më të suksesshëm në historinë e tyre gjatë vitit 2025, me një numër rekord qëndrimesh gjatë natës.

Sipas të dhënave të SAC, janë regjistruar gjithsej 409,000 qëndrime, që paraqet një rritje prej 12.7% krahasuar me vitin 2024. Nga këto, 319,000 qëndrime janë realizuar gjatë sezonit të verës, ndërsa 90,000 gjatë dimrit. Rritja më e madhe është shënuar në sezonin dimëror, me një rritje prej 25.7%.

Pavarësisht mbylljes së shtatë strehimoreve, interesi për këto objekte ka vazhduar të rritet, duke konfirmuar popullaritetin e tyre mes alpinistëve.

Rajoni me më shumë vizita ka qenë ai i Alpeve të Valais, i ndjekur nga Grizoni dhe Berni. Strehimorja Lämmerenhütte ka qenë më e frekuentuara në vend, me mbi 10,000 qëndrime gjatë vitit.

SAC paralajmëron se, pavarësisht rezultateve pozitive, strehimoret përballen me sfida të mëdha si shkrirja e permafrostit, kushtet ekstreme të motit dhe furnizimi me ujë. Për këtë arsye, deri në vitin 2040 priten investime vjetore prej 20 deri në 25 milionë franga zvicerane për mirëmbajtje dhe përshtatje, ku rreth një e treta lidhet me ndikimet e ndryshimeve klimatike.

SAC menaxhon gjithsej 151 strehimore dhe ka rreth 180,000 anëtarë në mbarë Zvicrën.

Lufthansa Group anulon 20,000 fluturime për shkak të mungesës së karburantit

Posted on by Alb

Grupi ajror Lufthansa po përballet me një reduktim të madh të operimeve të tij, duke anuluar rreth 20,000 fluturime të shkurtra deri në muajin tetor, si pasojë e rritjes së ndjeshme të çmimeve dhe mungesës së karburantit të aviacionit (kerosinës).

Sipas një njoftimi zyrtar të kompanisë, kriza në tregun e energjisë dhe rritja e kostove të karburantit – që thuhet se janë dyfishuar që nga fillimi i luftës Iran–Irak – e kanë detyruar grupin të rishikojë ndjeshëm orarin e fluturimeve.

Ndikim i madh në linjat evropiane

Vetëm gjatë periudhës së fundit, rreth 120 fluturime të Lufthansa Group janë anuluar çdo ditë, dhe kjo pritet të vazhdojë deri në fund të muajit maj. Disa linja janë hequr plotësisht nga orari, përfshirë lidhjet Frankfurt–Bydgoszcz, Frankfurt–Rzeszow (Poloni) dhe Frankfurt–Stavanger (Norvegji), të paktën përkohësisht, transmeton albinfo.ch.

Gjithashtu, rreth dhjetë destinacione brenda rrjetit të grupit po riorientohen përmes qendrave të tjera ajrore, përfshirë Frankfurtin, Mynihun, Zyrihun, Vjenën, Brukselin dhe Romën, me qëllim optimizimin e operimeve dhe rritjen e efikasitetit.

Rritje e rolit të Cyrihut

Si pasojë e ndryshimeve, pritet që një numër më i madh fluturimesh të kalojnë përmes Aeroportit të Cyrihut sesa ishte planifikuar fillimisht, duke e bërë atë një nyje më të rëndësishme në rrjetin e Lufthansa Group.

Perspektiva për verën

Pavarësisht masave të ndërmarra, kompania shprehet se pret një furnizim relativisht stabil me karburant për sezonin veror. Megjithatë, rishikimi i planifikimit afatmesëm të linjave ajrore pritet të vazhdojë deri në fund të prillit, me mundësi optimizimesh të mëtejshme.

Grupi synon që këto ndryshime të ulin konsumin e karburantit me rreth 40,000 tonë dhe të përshtaten me kushtet e vështira në tregun global të energjisë.

Kadmiumi në ushqim ngre shqetësime edhe në Zvicër

Posted on by Alb

Kadmiumi, një metal i rëndë i pranishëm natyrshëm në mjedis, po shihet gjithnjë e më shumë si rrezik për shëndetin publik për shkak të pranisë së tij në ushqimin e përditshëm. Ai mund të depërtojë në zinxhirin ushqimor përmes tokave të ndotura dhe përdorimit të plehrave fosfatikë në bujqësi.

Ekspertët shëndetësorë theksojnë se kadmiumi është toksik dhe i lidhur me sëmundje serioze, përfshirë kancerin dhe osteoporozën, pasi akumulohet në trup gjatë jetës. Tek jo-duhanpirësit, mbi 90% e ekspozimit vjen nga ushqimi, përfshirë drithërat, perimet dhe ujin, transmeton albinfo.ch.

Në Evropë, sidomos në Francë, nivelet e ekspozimit janë konsideruar shqetësuese, me një pjesë të madhe të popullsisë mbi pragjet e sigurisë. Në Zvicër, të dhënat janë më të kufizuara, por vlerësimet tregojnë se rreth 3.1% e popullsisë mund të tejkalojë nivelet e referencës.

Autoritetet zvicerane theksojnë se mungesa e programeve të gjera të monitorimit e bën të vështirë krahasimin me vendet e tjera. Megjithatë, studimet sugjerojnë se ekspozimi në Zvicër është përgjithësisht më i ulët.

Ekspertët rekomandojnë diversifikimin e ushqimit dhe shmangien e duhanit si mënyra kryesore për të ulur ekspozimin, ndërsa theksojnë nevojën për politika më të forta në kontrollin e ndotësve në ushqim dhe bujqësi.

Vaud: Miratohen 807 milionë franga për metrotë e Lozanës

Posted on by Alb

Këshilli i Madh i kantonit Vaud ka miratuar njëzëri të martën tre paketa financiare që arrijnë në 807.4 milionë franga zvicerane për zhvillimin e sistemit të metrosë në Lozanë. Fondet do të përdoren kryesisht për modernizimin e linjës m2 dhe për planifikimin e linjës së ardhshme m3.

Një kredi studimi prej 2.3 milionë frangash për një lidhje këmbësorësh mes stacionit të trenit dhe lagjes Flon ka shkaktuar debat të ashpër në parlament, kryesisht mes të majtës dhe të djathtës. Kjo çështje do të trajtohet në një debat të dytë.

Sipas vendimit, pjesa më e madhe e financimit përbëhet nga garanci kredish që synojnë rinovimin e sistemeve të automatizimit të linjës m2 dhe rritjen e kapacitetit të saj. Paketa përfshin gjithashtu kredi investimi për vazhdimin e studimeve mbi linjën m3.

Ky është raundi i tretë i financimit, pas atyre të viteve 2015 (18.9 milionë franga) dhe 2019 (153.7 milionë franga). Një raund i katërt dhe përfundimtar do të jetë ende i nevojshëm për projektin e përgjithshëm, i cili ka një buxhet total prej 2.34 miliardë frangash, prej të cilave 186 milionë mbulohen nga Konfederata Zvicerane.

Talibanët përfitojnë mbi 70 milionë dollarë nga fluturimet mbi Afganistan, ndikim edhe për Zvicrën

Posted on by Alb

Fluturimet mbi Afganistan janë rritur ndjeshëm që nga fillimi i luftës në Iran, duke u kthyer në një burim të rëndësishëm të ardhurash për autoritetet talibane.

Rreth 2,000 avionë kalojnë çdo javë mbi hapësirën ajrore afgane, rreth pesë herë më shumë se një vit më parë. Për çdo fluturim, Talibanët vendosin një tarifë fikse prej rreth 700 dollarësh (rreth 550 franga zvicerane), duke gjeneruar mbi 1.4 milion dollarë në javë, ose më shumë se 70 milionë në vit.

Ndryshimet në rrugët ajrore globale, të shkaktuara nga lufta në Ukrainë në veri dhe konfliktet në Lindjen e Mesme në jug, kanë bërë që shumë fluturime midis Evropës dhe Azisë të kalojnë përmes Afganistanit.

Edhe Zvicra preket nga kjo situatë. Shërbimi zviceran i kontrollit ajror Skyguide përfitoi vitin e kaluar rreth 623 milionë franga nga tarifat e mbikalimeve ajrore, të cilat ndihmojnë në funksionimin e sistemit të sigurisë së trafikut ajror. Ndërkohë, edhe kompanitë ajrore zvicerane dhe pasagjerët e tyre ndikohen nga rritja e kostove të fluturimeve dhe ndryshimi i rrugëve.

Ndryshe nga Evropa, ku tarifat llogariten sipas distancës dhe peshës së avionit dhe menaxhohen përmes Eurocontrol, Talibanët aplikojnë një tarifë fikse për çdo avion, pavarësisht karakteristikave të fluturimit. Afganistani, ndërkohë, nuk ka një sistem funksional të kontrollit të plotë të trafikut ajror, dhe pilotët komunikojnë drejtpërdrejt për pozicionet e tyre në hapësirë.

Gjykata në Gjenevë rikthen kufizimin e shpejtësisë 30 km/h në disa rrugë të qytetit

Posted on by Alb

Gjykata e Drejtësisë në Gjenevë ka vendosur të rikthejë kufizimin e shpejtësisë prej 30 km/h në pjesë të ndryshme të qytetit, duke rrëzuar një vendim të mëparshëm që e kishte bllokuar zbatimin e tij të gjerë.

Vendimi vjen pas ankesës së paraqitur nga disa organizata mjedisore kundër anulimit të këtij kufizimi. Gjykata ka pranuar ankesën e tyre, duke i hapur rrugë kantonit të Gjenevës për të zbatuar planin që parashikon kufizimin e shpejtësisë në rreth 400 rrugë.

Megjithatë, çështja mund të dërgohet sërish në Gjykatën Federale, pasi palët kanë ende të drejtë apelimi.

Vendim i diskutuar

Një vit më parë, një gjykatë e kishte rrëzuar vendosjen e përgjithshme të kufizimit 30 km/h. Por më 14 prill, Gjykata Administrative e Gjenevës u rreshtua në favor të organizatave mjedisore.

Zëvendëspresidenti i Shoqatës së Transportit dhe Mjedisit në Gjenevë, Matthieu Jotterand, e përshëndeti vendimin: “Një e katërta e popullsisë së Gjenevës vuan nga zhurma e trafikut dhe humbet vite të jetës së shëndetshme për shkak të saj. Kufizimi në 30 km/h do të thotë gjithashtu më pak aksidente dhe më pak viktima në rrugë.”

Rasti i një polici të refuzuar nga gjykata

Vendimi ishte kundërshtuar nga një polic, i cili argumentonte se kufizimi i shpejtësisë e pengonte në kryerjen e detyrës së tij, sidomos gjatë ndërhyrjeve emergjente.

Megjithatë, gjykata nuk e pranoi këtë argument, duke theksuar se ai nuk kishte provuar ndikim të veçantë përveç një rritjeje të mundshme të kohës së udhëtimit. Në vendim theksohet gjithashtu se kufizimi i shpejtësisë ul ndotjen nga zhurma dhe rrit sigurinë për këmbësorët dhe përdoruesit e biçikletave.

Apel në Gjykatën Federale

Avokati i policit, Romain Jordan, ka njoftuar se do të apelojë vendimin në Gjykatën Federale, duke e cilësuar atë të pabazuar.

“Kur një polic thirret për ndërhyrje urgjente, ai ndikohet nga kufizimi 30 km/h, sidomos në zonat e kufizuara,” tha ai.

Planet e kantonit

Ndërkohë, autoritetet kantonale po presin vendimin përfundimtar të gjykatave për të vazhduar me zbatimin e planit të ri të mobilitetit. Këshilltari shtetëror Pierre Maudet u shpreh se proceset ligjore kanë zgjatur shumë dhe duhet të përfundojnë.

Plani parashikon që:

280 rrugë të jenë me kufizim 30 km/h gjatë gjithë kohës

120 rrugë të tjera të kenë kufizim vetëm gjatë natës

Sipas kantonit, këto masa do të aplikohen kryesisht në zona banimi.

Geci: Thaçi mund të përfundojë si Murseli, PDK reagon ashpër, VV distancohet

Posted on by Alb

Një deklaratë e deputetit të Lëvizjes Vetëvendosje, Fatos Geci, ka shkaktuar përplasje të forta në Kuvend. Gjatë një seance parlamentare, ai përmendi dënimin me burgim të përjetshëm ndaj Naim Murseli dhe deklaroi se edhe ish-presidenti Hashim Thaçi mund të përballet me një fat të ngjashëm.

Kjo deklaratë u konsiderua e rëndë dhe provokuese, duke nxitur reagime të menjëhershme nga deputetët e opozitës nga PDK, të cilët e cilësuan si të papranueshme dhe fyese për figurat që lidhen me luftën çlirimtare.

Pas polemikave, shefja e Grupit Parlamentar të LVV-së, Arbërie Nagavci, u distancua nga qëndrimi i Gecit. Ajo theksoi se qëndrimet e subjektit të saj për luftën çlirimtare janë të qarta dhe publike, duke nënvizuar se lufta e UÇK-së ka qenë e drejtë dhe e pastër, si dhe duke shprehur respekt për të gjithë ata që kanë kontribuar për lirinë e vendit.

Ndërsa, kryetarja e Kuvendit, Albulena Haxhiu, nga ulësja e saj, u distancua nga deklarimi i deputetit Geci.

“Ai qëndrim nuk është as i Kuvendit, as i Vetëvendosjes, as i imi si kryetare e Kuvendit, as i shefes të grupit parlamentar, prandaj natyrisht se distancimi nga një fjalim i tillë, është i kuptueshëm”, deklaroi Haxhiu.

 

Paracetamoli nuk ka lidhje me autizmin

Posted on by BR

Një studim i ri në shkallë të gjerë, i publikuar në JAMA Pediatrics, ka dalë në përfundimin se përdorimi i paracetamolit gjatë shtatzënisë nuk lidhet me rritjen e rrezikut për çrregullime të spektrit të autizmit tek fëmijët, duke sjellë rezultate qetësuese për nënat shtatzëna.

Kërkimi, i realizuar në Danimarkë, analizoi të dhënat e më shumë se 1.5 milion fëmijëve të lindur mes viteve 1997 dhe 2022. Studiuesit përdorën regjistrat kombëtarë shëndetësorë për të hetuar nëse ekspozimi ndaj paracetamolit gjatë shtatzënisë kishte ndonjë ndikim në zhvillimin e autizmit, raporton TCH, transmeton albinfo.ch.

Rezultatet treguan se nuk ekziston asnjë lidhje domethënëse mes përdorimit të këtij medikamenti dhe rrezikut për autizëm, pavarësisht dozës së marrë apo periudhës së shtatzënisë.

Gjetjet mbetën të qëndrueshme edhe në analizat krahasuese mes vëllezërve dhe motrave, një metodë që konsiderohet më e besueshme pasi eliminon ndikimin e faktorëve gjenetikë dhe mjedisorë të përbashkët.

Debati mbi sigurinë e paracetamolit gjatë shtatzënisë ishte rihapur muajt e fundit, pasi Administrata Amerikane e Ushqimit dhe Barnave kishte këshilluar mjekët të tregojnë kujdes në përdorimin e tij.

Edhe Donald Trump kishte ngritur shqetësime për një lidhje të mundshme me autizmin, duke shtuar vëmendjen publike mbi këtë çështje.

Megjithatë, studimet e mëparshme kanë dhënë rezultate kontradiktore. Një kërkim në Suedi kishte sugjeruar fillimisht një rritje të lehtë të rrezikut, por kjo lidhje u zhduk kur u aplikuan metoda më të avancuara krahasuese brenda familjeve.

Sipas studiuesve, të dhënat e reja përforcojnë idenë se paracetamoli mund të përdoret me siguri relative gjatë shtatzënisë, kur është i nevojshëm dhe me rekomandim mjekësor.

Gjetjet pritet të ndihmojnë në uljen e ankthit tek prindërit dhe të ofrojnë udhëzime më të qarta për profesionistët e shëndetësisë.

Detajet nga krimi tronditës në Mal të Zi

Posted on by BR

Detaje të reja kanë dalë në dritë nga krimi në Podgoricë, ku u vranë tre persona, mes tyre dy vëllezër.

Autori i dyshuar, Vehid Murici, pas krimit të rëndë ka shkuar në shtëpi duke ushtruar dhunë edhe ndaj nënës së tij.

Ndërkohë autoritetet e Malit të Zi janë vënë në kërkim të Vehid Muriqit me origjinë nga Rozhaja, transmeton albinfo.ch.

Ai dyshohet se me një mjet të ftohtë ka vrarë tre shokët e tij me të cilët ishin duke qëndruar në një banesë me qira në lagjen e njohur si “Aeroporti i Vjetër”.

I dyshuari besohet se ka shkuar në qytetin e tij të lindjes mbrëmë pas krimit, ku ka ushtruar dhunë edhe ndaj nënës së tij në shtëpi.

Familja e ka raportuar rastin në polici dhe më pas krimi është zbuluar në Podgoricë.

Më pak aksidente në punë, por më shumë në kohën e lirë në Zvicër

Posted on by BR

Numri i aksidenteve në vendin e punës në Zvicër ka shënuar rënie, ndërsa aksidentet gjatë kohës së lirë janë në rritje, sipas të dhënave më të fundit nga siguruesi i aksidenteve Suva.

Sipas statistikave, gjatë vitit 2024 janë raportuar rreth 495 mijë aksidente dhe sëmundje profesionale, një rritje shumë e vogël krahasuar me vitin paraprak, shkruan swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Aksidentet në punë kanë rënë me rreth 3.7%, duke zbritur në më pak se 180 mijë raste, ndërsa aksidentet jashtë punës janë rritur me rreth 2.2%, duke arritur në afro 298 mijë raste.

Sot, pjesa më e madhe e aksidenteve ndodhin gjatë kohës së lirë – rreth 62% e rasteve, krahasuar me vetëm 38% në vendin e punës.

Ekspertët e lidhin këtë zhvillim me përmirësimin e standardeve të sigurisë në punë dhe me faktin që njerëzit kalojnë më shumë kohë në aktivitete sportive dhe rekreative, ku rreziku për lëndime është më i lartë.

Ndërkohë, sportet si futbolli, skijimi dhe çiklizmi mbeten ndër shkaqet kryesore të aksidenteve gjatë kohës së lirë.

Gjykata Supreme refuzon anulimin e votimit për e-ID në Zvicër

Posted on by BR

Gjykata Supreme Federale në Zvicër ka refuzuar kërkesat për anulimin e votimit për identitetin elektronik (e-ID), duke konfirmuar vlefshmërinë e rezultatit të referendumit.

Ankesat ishin paraqitur nga grupe kundërshtuese, të cilat pretendonin se procesi i votimit ishte ndikuar në mënyrë të padrejtë. Megjithatë, gjykata më e lartë e vendit nuk gjeti baza ligjore për ta rrëzuar rezultatin, shkruan swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Referendumi për e-ID u mbajt më 28 shtator 2025, ku ligji u miratua ngushtë me rreth 50.4% të votave pro, një nga rezultatet më të ngushta në vitet e fundit.

Ky vendim hap rrugën për zbatimin e sistemit të ri të identitetit elektronik, i cili do të jetë i menaxhuar nga shteti dhe synon të mundësojë identifikimin online për shërbime publike dhe private.

Debati për e-ID ka qenë intensiv në Zvicër, sidomos për çështje që lidhen me privatësinë dhe mbrojtjen e të dhënave, ndërsa kundërshtarët kishin kërkuar anulimin e votimit për shkak të dyshimeve për ndërhyrje gjatë fushatës.

Alarm në Zvicër: Kanceri i zorrës së trashë po rritet tek personat nën 50 vjeç

Posted on by BR

Sipas një studimi të ri nga Universiteti i Gjenevës, rreziku i shfaqjes së këtij kanceri tek të rinjtë është rritur mesatarisht me rreth 0.5% në vit që nga viti 1980.

Studimi, i publikuar në European Journal of Cancer, analizoi gati 100 mijë raste nga viti 1980 deri në 2021, duke zbuluar një trend shqetësues: rreth 7% e rasteve të reja sot prekin persona nën 50 vjeç, shkruan swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Ky zhvillim është në kontrast të fortë me grupmoshat mbi 50 vjeç, ku rastet kanë rënë falë programeve të depistimit dhe diagnostikimit të hershëm.

Ekspertët e cilësojnë këtë trend si “alarmant”, ndërsa arsyet kryesore dyshohet të lidhen me ndryshimet në stilin e jetesës, përfshirë dietën dhe mungesën e aktivitetit fizik.

Ky fenomen nuk është i izoluar vetëm në Zvicër – rritja e rasteve të kancerit tek të rinjtë është vërejtur edhe globalisht, duke shtuar thirrjet për diagnostikim më të hershëm dhe rritje të ndërgjegjësimit.

Nuk dëbohet çifti kosovar që kishte marrë 750 mijë franga ndihma sociale

Posted on by albinfo.ch

Një çifti nga Kosova, i varur nga ndihma sociale për dekada të tëra, i ishte revokuar leja e qëndrimit. Megjithatë, ata fituan në gjykatën ku bënë apelin.

Edhe pse gjykata arriti në përfundimin se “interes publik për deportim është i konsiderueshëm”, çiftit kosovar i lejohet të qëndrojë në Zvicër. Sfondi i çështjes përshkruhet në gazetën “Aargauer Zeitung”.

Burri ka jetuar në Zvicër për afërsisht 40 vjet. Më vonë ai u martua me gruan që ka tani, trnsmeton albinfo.ch. Të dy janë nga Kosova dhe kanë marrë leje qëndrimi të përhershme (Vizë C).

Në vitin 2020, Zyra për Migrim dhe Integrim revokoi lejen e qëndrimit të përhershëm të çiftit. Zyra në fjalë përmendi tre arsye kryesore për këtë:

Varësia afatgjatë nga ndihma sociale: Familja me katër fëmijë kishte marrë një total prej afërsisht 750,000 frangash zvicerane nga shteti gjatë një periudhe prej rreth 20 vjetësh.

Borxhet e larta: Sipas gazetës, burri kishte borxhe prej 26,000 frangash zvicerane në kohën e ndërhyrjes, dhe gruaja afërsisht 11,000 franga zvicerane.

Integrim i pamjaftueshëm profesional: Në vitin 2003, burri u tërhoq nga puna për shkak të problemeve me shpinën. Megjithatë, në raportin e tij të daljes nga spitali për rehabilitim, mjekët vunë re se ai ishte i aftë të kryente “punë më të lehta”.

Pasojat: Zyra e migracionit i dha çiftit vetëm një leje qëndrimi (Vizë B). Ndryshe nga një leje qëndrimi e përhershme (Viza C), kjo është e kufizuar në një maksimum prej pesë vjetësh. Autoritetet e bënë të qartë në atë kohë se nuk do tu jepej zgjatja e vizës nëse burri mbetej i papunë dhe i varur nga ndihma sociale. Gruaja pritej gjithashtu të gjente punë, të mbante një dosje të pastër kriminale dhe të menaxhonte borxhet e saj me përgjegjësi.

Në qershor të vitit 2024, zyra e migracionit refuzoi zgjatjen për të dy lejet e qëndrimit.

Gjykata Administrative e Kantonit të Aargaut shqyrtoi disa pika dhe mbështeti ankesën e çiftit: Të dy kanë jetuar në Zvicër për një kohë shumë të gjatë. Lidhjet familjare ekzistojnë, pasi të katër fëmijët e tyre jetojnë në Zvicër, përcjell albinfo.ch. Ekziston një “perspektivë e dobët” për riintegrim profesional dhe social në rast kthimi në Kosovë.

Për të kursyer në kostot e strehimit, çifti u zhvendos të jetonte me dy nga djemtë e tyre. Ata kanë filluar të shlyejnë borxhet e tyre.

Megjithatë gjykata kritikoi burrin në lidhje me përpjekjet e tij për kërkim pune. Ai ka deklaruar se ka punuar me kohë të pjesshme me ndërprerje që nga viti 2021.

Nga ana tjetër, gruaja u kritikua në lidhje me përpjekjet e saj për integrim. Sipas deklaratave të saj, ajo ka ndjekur një kurs gjermanishte në vitin 2024 për të përmirësuar perspektivat e saj të punës. Në të njëjtin vit, ajo filloi të kujdesej për vjehrrën e saj, për të cilën merr mbështetje financiare.

Gjykata i paralajmëroi të dy se “leja e tyre mund të revokohet nëse rrethanat përkeqësohen përsëri”.

Vendimi mund të apelohet ende dhe kështu mund të arrijë në Gjykatën Supreme Federale.