Një kredi prej 20 milionë eurosh për ata që duan të largohen nga Brienz

Këtë të premte, asambleja komunale e Albula/Alvra, ku ndodhet Brienz/Brinzauls (GR), do të votojë për një kredi prej 20 milionë frangash të vënë në dispozicion të atyre që dëshirojnë të braktisin fshatin e kërcënuar nga rrëshqitja e dheut.

Paratë do të vijnë nga thesari kantonal. “Ata që duan të largohen tani kanë mundësinë dhe nuk janë më të detyruar nga kufizimet financiare”, tha për RSI, Daniel Albertin, kryetar i bashkisë së Albula/Alvra, transmeton albinfo.ch.

Kryetari i bashkisë po i referohej banorëve të Brienz/Brinzauls që duan të zhvendosen në mënyrë paraprake, domethënë, përpara se rrëshqitja e dheut të shkaktojë dëme ose përpara se autoritetet ta shpallin fshatin të pabanueshëm. Deri më tani, ky hap, përveçse është i lodhshëm emocionalisht, ka shkaktuar disa pasiguri financiare.

Aktualisht, parakushti për evakuim parandalues ​​për të ndërtuar ose blerë një shtëpi të re është prishja e asaj në Brienz/Brinzauls. “Mund të duhen dy ose tre vjet para se vlera e pronës së braktisur të rimbursohet”, vazhdoi Albertin.

Kjo periudhë e gjatë kohore mund të krijojë mungesa likuiditeti që janë të vështira për t’u mbuluar privatisht, sipas mesazhit të bashkisë.

Bashkia, së bashku me qeverinë e Grisons, ka gjetur një mënyrë për t’u lejuar banorëve të rindërtojnë të ardhmen e tyre. Kjo përfshin një kredi lidhëse deri në 20 milionë franga. Këto para do të mbulojnë kostot e zhvendosjes parandaluese derisa palët e interesuara të marrin kompensim nga Agjencia e Sigurimeve të Ndërtesave të Grisons ose shteti. Albertin specifikoi se shuma maksimale e kredisë pa interes do të përfshijë vlerën e siguruar të ndërtesës në Brienz/Brinzauls, si dhe çdo kosto zhvillimi dhe blerjen e tokës në një bashki tjetër. Afati i fundit për paraqitjen e një kërkese për zhvendosje parandaluese është 30 shtatori. Sipas kryetarit të bashkisë, ky opsion po fiton interes të konsiderueshëm midis tetëdhjetë banorëve që janë detyruar të braktisin shtëpitë e tyre që nga 17 nëntori.

Lajm i keq për pronarët e makinave elektrike në Zvicër

Nga viti 2030, ata mund të përballen me taksa të reja për të ndihmuar në mbulimin e një deficiti që po afrohet në fondin që ndërton dhe mirëmban rrugët.

Të financuara aktualisht kryesisht nga taksat e karburantit, rezervat e fondit po tkurren me shpejtësi, duke rënë 200 milionë CHF në 3.6 miliardë CHF vetëm vitin e kaluar, transmeton albinfo.ch.

Këshilli Federal po shqyrton dy mundësi: një taksë të bazuar në kilometrazh të deklaruar nga shoferët, ose një taksë të llogaritur nëpërmjet matësve të energjisë të certifikuar.

Një tarifë e mundshme prej gjashtë frangash për 100 kilometra është duke u diskutuar tashmë, duke i përafruar në mënyrë efektive kostot e makinave elektrike me automjetet me benzinë.

Disa politikanë thonë se vendimi duhet të merret shpejt pasi do të duhet të kalojë në një votim popullor.

Mendohet se ndërsa numri i shoferëve të makinave elektrike rritet, rriten edhe shanset që ndryshimi të refuzohet.

Ndërron jetë gjyqtari i njohur, Frank Caprio

Frank Caprio, një gjyqtar i njohur dhe yll televiziv në Shtetet e Bashkuara, ka vdekur në moshën 88-vjeçare.

Caprio, i cili luajti për shumë vite në serialin “Caught in Providence”, vdiq nga kanceri në pankreas, me të cilin u diagnostikua vitin e kaluar.

Menjëherë pas ditëlindjes së tij të 87-të, gjyqtari iu nënshtrua trajtimit në fillim të vitit 2024, transmeton albinfo.ch.

Më 19 gusht, në një video të postuar në rrjetet sociale nga shtrati i tij në spital, Caprio njoftoi rishtrimin e tij për shkak të përkeqësimit të shëndetit.

Caprio, i zgjedhur në vitin 1985, u bë i famshëm për serialin “Caught in Providence”.

Në sallën e gjyqit, gjyqtari merrte rregullisht vendime të buta dhe humane në rastet që përfshinin njerëz në nevojë dhe veteranët e luftës.

Shaqiri kritikon trajnerin, ai i kundërpërgjigjet me sportivitet

Skuadra e Baselit mbrëmë barazoi 1:1 ndaj Copenhagenit në ndeshjen e vlefshme të play-offit të Ligës së Kampionëve.

Xherdan Shaqiri, futbollisti shqiptar, pas ndeshjes thumboi trajnerin e tij, Ludovic Magnin, në lidhje me mbetjen me një lojtar më pak në fushë në minutën e 82-të, pasi me të kuq (dy të verdhë) u ndëshkua Jonas Adjetey.

“E dinim që mbrojtësi e kishte një karton të verdhë tashmë, duhet të kishim reaguar më herët. Ekzistonte rreziku për një karton të dytë të verdhë. Loja ishte ashtu, gjithmonë rrezikohej kartoni. Duhet të mësosh nga kjo dhe pastaj të bësh një zëvendësim”, u shpreh Shaqiri.

Magnin ia kthehu me shumë sportivitet: “Ju e dini se çfarë marrëdhënie kam me Shaqirin. Nuk është aspak problem. Shaqa është vetëm në fillim të karrierës së tij si trajner. Ai ka ende shumë kohë për të mësuar.”

Xherdan Shaqiri shënoi golin e vetëm për kampionët e Zvicrës në këtë ndeshje.

 

Deficiti i fondit të pensioneve të Zvicrës ka të ngjarë të jetë më i vogël se sa pritej

Perspektiva financiare për pensionin e shtyllës së parë (AHV/AVS) po përmirësohet, njoftoi të mërkurën Zyra Federale e Sigurimeve Shoqërore (FOSA).

‘Deficiti i shpërndarjes’ është diferenca midis të ardhurave dhe shpenzimeve të AHV/AVS. Në vitin 2024, shtylla e parë shënoi një tepricë shpërndarjeje prej 2.8 miliardë frangash dhe një tepricë prej afërsisht 2.2 miliardësh pritet për vitin 2025.

Por, megjithëse deficiti do të jetë më i vogël se sa pritej, futja e pensionit të 13-të vitin e ardhshëm do të çojë në rezultate negative që nga viti 2026. Prandaj, financimi shtesë mbetet thelbësor.

Gjithashtu, këto parashikime optimiste bazohen në supozime ekonomike të bëra në qershor 2025, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

“Prandaj, ato nuk marrin parasysh pasojat e mundshme të tarifave doganore të vendosura së fundmi nga Shtetet e Bashkuara në ekonominë zvicerane,” tha FOSA.

Prandaj, perspektiva afatgjatë “duhet të shihet në kontekstin e një situate ekonomike jashtëzakonisht të paqëndrueshme”.

Qeveria dëshiron të mbrojë më mirë popullsinë e Zvicrës nga pandemitë e ardhshme

Këshilli Federal nxori një numër mësimesh të vlefshme nga pandemia e Covid-19 dhe ka formuluar një plan për të mbrojtur më mirë popullsinë nëse shfaqen kriza të tjera shëndetësore.

Për këtë qëllim, po ndërmerren disa hapa të rinj, njoftoi qeveria në një njoftim për shtyp të mërkurën, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Po propozon një ndryshim në Aktin e Epidemive, që synon të optimizojë bashkëpunimin midis autoriteteve federale dhe kantonale për të “luftuar së bashku kërcënimet e paraqitura nga sëmundjet ngjitëse dhe rezistenca ndaj antibiotikëve”.

Kjo për shkak se nevojiten disa rregullime për të përmirësuar parandalimin dhe menaxhimin e pandemive të ardhshme – për shembull, për të vendosur ndarjen e detyrave dhe përgjegjësive midis niveleve të ndryshme të qeverisë.

Nëse lind një situatë e tillë, për shembull, qeveria federale (në vend të kantoneve individuale) “do të ketë autoritetin për të urdhëruar masa në nivel kombëtar, siç është mbajtja e detyrueshme e maskave në transportin publik”, tha Këshilli Federal.

Lirohen vëllezërit Emini që u mbajtën për një javë në Serbi

Vëllezërit Bashkim dhe Xhemajli Emini janë liruar nga mbajtja e padrejtë në Serbi.

Ata janë shëndoshë e mirë dhe janë duke u kthyer në Gjermani te familjarët.

Lajmin e ka konfirmuar nipi i familjes, Ervin Hoxha, transmeton albinfo.ch.

Një javë më parë ata ishin arrestuar në kufirin Serbi – Hungari, me pretendimin e pabazuar të autoriteteve serbe që Xh.E. dhe B.E. kanë rrëmbyer një serb më 1999.

Kujdestarët thonë se askush nuk kujdeset për ta

Punonjësit socialë që kanë punuar për të mbrojtur të moshuarit në Gjenevë gjatë valës së të nxehtit po ankohen se askush nuk është kujdesur për ta.

Sindikatat përmendin ligjin që thotë se çdo punëdhënës me më shumë se 50 punonjës duhet të sigurojë sigurinë e stafit të tyre, transmeton albinfo.ch.

Më shumë se 2,000 punojnë për njësinë kantonale të kujdesit në shtëpi.

Stafi thotë se shumë prej tyre duhej të udhëtonin me biçikletë në vapë për distanca të gjata, tualetet nuk ftoheshin dhe nuk kishte ujë në dispozicion.

Ata gjithashtu ankohen se vizitat ishin planifikuar keq dhe shumë nuk ishin në të njëjtën lagje.

Menaxherët i kundërshtojnë pretendimet.

 

Qeveria refuzon tarifën prej 50 CHF për pranimet në spitalet zvicerane të urgjencës

Një tarifë prej 50 CHF për pranimet në urgjencë në spitalet zvicerane nuk është e nevojshme, sipas qeverisë.

Parlamenti po bën thirrje për futjen e tarifës për pranimet në raste urgjente në spital në raste të caktuara. Por qeveria ka bërë thirrje që projektligji të refuzohet, shkruan Swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Në parim, ai mbështet qëllimin e projektligjit për të lehtësuar barrën mbi departamentet e urgjencës së spitaleve në mënyrë që ato të mund të përmbushin siç duhet detyrën e tyre kryesore.

Megjithatë, Këshilli Federal beson se masa e propozuar nuk do ta arrijë këtë qëllim.

Sipas qeverisë, tarifa do të nënkuptonte punë shtesë administrative dhe kosto shtesë. Për më tepër, masa ka të ngjarë të ketë vetëm një ndikim modest.

Cilat vende pune në Zvicër do të shohin rritje të pagave në vitin 2026?

Sipas një ankete nga Instituti Ekonomik KOF, kompanitë në Zvicër presin një rritje mesatare të pagave nominale prej 1.3% në vitin 2026.

Me normën e pritur të inflacionit prej 0.5%, kjo do të rezultonte në një rritje reale të pagave (domethënë, paga të përshtatura për inflacionin) prej 0.8%.

Megjithatë, rritjet aktuale të pagave do të ndryshojnë nga një sektor në tjetrin – siç ndodh zakonisht, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Ku do të jenë rritjet më të larta?

Pagat do të rriten më ndjeshëm në industrinë e ndërtimit  me rreth 1.7 përqind. Kjo për shkak të mungesës së punonjësve të kualifikuar në këtë sektor, si dhe një sindikate të fortë që përfaqëson këta punëtorë.

Punonjësit në sektorët e mikpritjes, farmaceutikës dhe financiar gjithashtu mund të presin rritje të pagave mbi mesataren.

Megjithatë, perspektiva është më pak pozitive në shitjen me pakicë, shitjen me shumicë dhe prodhimin – ku rritja ka të ngjarë të jetë mezi më shumë se 1 përqind.

Nga ana tjetër, sektorët e eksportit si prodhimi i orëve dhe inxhinieria mekanike po e ndiejnë veçanërisht ndikimin e tarifave prej 39 përqind në eksportet e destinuara për në SHBA, kështu që situata e pagave atje nuk është ende e qartë.

Bonuset kundrejt rritjes së pagave

KOF theksoi gjithashtu se jo të gjithë punonjësit përfitojnë në mënyrë të barabartë nga rritja e pagave.

Kjo për shkak se kompanitë zvicerane po zgjedhin gjithnjë e më shumë bonuse individuale në vend të rritjes së pagave në të gjitha nivelet.

Dhe ka një zhvillim tjetër në frontin e pagave…

Shoqata ombrellë e punonjësve, Travailsuisse, dëshiron që të gjithë punëtorët në Zvicër të marrin një rritje page prej 2% në vitin 2026 për të mbuluar kostot në rritje të jetesës dhe për të kompensuar mungesat e pagave të viteve të fundit.

Në një njoftim për shtyp të publikuar më 19 gusht, Travailsuisse argumenton se kjo rritje është vonuar shumë sepse pagat reale kishin rënë midis viteve 2021 dhe 2023 “në një masë të paparë në periudhën e pasluftës”.

Për më tepër, kostot e përsëritura si primet e sigurimit shëndetësor u rritën midis 5.4 dhe 8.1% midis viteve 2023 dhe 2025, dhe pritet një rritje tjetër prej 4% vitin e ardhshëm.

Qëllimi i pagave më të larta është të ruhet fuqia blerëse e punonjësve zviceranë, tha organizata.

Protesta kundër turizmit masiv në Europë: “Mjaft me turma”

Qytetet turistike më të njohura të Europës po përjetojnë një valë të re pakënaqësie nga banorët e tyre. Nga Barcelona, në Venecia e deri në Palma të Majorkës, mijëra njerëz kanë dalë në rrugë për të kundërshtuar turizmin masiv, i cili  sipas tyre  po e bën jetën e përditshme të padurueshme.

Në disa raste, protestuesit kanë zgjedhur mënyra të pazakonta për të shprehur revoltën, si përdorimi i pistoletave me ujë ndaj turistëve. Ata theksojnë se rrugët e mbushura, apartamentet e dhëna me qira afatshkurtër dhe zhurma e vazhdueshme po i largojnë banorët vendas nga lagjet e tyre.

Kryesisht, shqetësimet lidhen me rritjen e çmimeve të qirave dhe zhdukjen e jetës tradicionale në këto qytete. Turizmi sjell të ardhura, por njëkohësisht po shkatërron komunitetet lokale, duke mbyllur dyqane tradicionale e duke e kthyer jetën e përditshme në një shfaqje për vizitorët.

Disa qytete tashmë kanë nisur të marrin masa. Venecia ka vendosur një tarifë ditore për vizitorët e përkohshëm, ndërsa janë kufizuar grupet turistike dhe ndaluar megafonët në zonat historike. Në Palma dhe qytete të tjera spanjolle, protestat po bëhen gjithnjë e më të shpeshta, me thirrje për rregulla më të rrepta.

Kjo valë protestash tregon se problemi nuk është vetëm numri i turistëve, por mënyra se si qytetet po ndryshojnë nën presionin e tyre.

Shqipëria, mbi mesataren e rajonit në përdorimin e teknologjisë dhe AI

Një raport i Këshillit për Bashkëpunim Rajonal tregon se bizneset shqiptare janë ndër më të avancuarat në Ballkan dhe madje mbi nivelin mesatar të BE-së për sa i përket përdorimit të teknologjive digjitale dhe inteligjencës artificiale.

Mbi 12% e kompanive shqiptare përdorin AI, pothuajse dyfish më shumë se mesatarja rajonale (5%) dhe më e lartë se ajo e BE-së (7%). Përveç kësaj:

23% e tyre përdorin shërbime “cloud”,

33% aplikojnë analiza të të dhënave, mbi mesataren e vendeve fqinje, ndërsa 54% përdorin e-faturimin, shumë më tepër se rajoni (41%) dhe BE-ja (38%).

Qeveria shqiptare ka vendosur Inteligjencën Artificiale si prioritet strategjik për vitet 2025-2030, duke planifikuar ngritjen e “fabrikave të AI” dhe integrimin e teknologjisë në sektorë të ndryshëm të ekonomisë dhe shërbimeve.

Një tjetër tregues ku Shqipëria kryeson është përdorimi i rrjeteve sociale dhe mjeteve digjitale të komunikimit nga bizneset, përqindje më e lartë se në vendet e tjera të rajonit.

Edhe qytetarët po përdorin gjithnjë e më shumë shërbimet elektronike të shtetit. 78.5% e përdoruesve të internetit kanë shfrytëzuar e-qeverisjen, krahasuar me 43% në Ballkan dhe 75% në BE. Portali e-Albania është bërë qendra kryesore e shërbimeve publike online. Deri në mars 2025 ai ofronte 1,253 shërbime dhe kishte 3.21 milion përdorues aktivë.

 

Protestë në Hagë në mbështetje të ish-krerëve të UÇK-së më 14 shtator

Pas tubimit të 7 gushtit në Prishtinë, ku u kërkua lirimi i ish-udhëheqësve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, veprimtaritë protestuese do të zhvendosen në Hagë më 14 shtator.

Organizata e Veteranëve të Luftës së UÇK-së bëri të ditur se protesta do të mbahet në orën 14:00 dhe është organizuar nga mërgata shqiptare, me përkrahjen e kategorive të dala nga lufta.

Një ditë më pas, më 15 shtator, pritet që mbrojtja e ish-krerëve të UÇK-së të nisë paraqitjen e provave të saj në Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë. Avokati i Hashim Thaçit, Luka Mishetiq, ka shprehur shpresën që procesi i mbrojtjes të përfundojë deri në fund të tetorit, duke lënë hapësirë edhe për mocione shtesë.

 

Shqipëria, lider në Europë për energjinë e rinovueshme

Shqipëria renditet e para në kontinent për prodhimin e energjisë së rinovueshme, duke arritur nivelin 99,3%. Pas saj vjen Norvegjia me 99,1%, sipas të dhënave të Agjencisë për Media dhe Informim.

Të dyja vendet afrohen në prodhimin 100% nga burime të qëndrueshme, ndërsa mesatarja e Bashkimit Europian është vetëm 42%.

Pas Shqipërisë dhe Norvegjisë, vendet me përqindjet më të larta janë:

Danimarka – 88,6%

Luksemburgu – 87,4%

Portugalia – 78,6%

Ky rezultat vjen në një periudhë kur sfidat energjetike mbeten të mprehta në Europë dhe menaxhimi i burimeve të rinovueshme është prioritet i BE-së.

Këshilli Federal: Shiritat elektronikë kanë treguar efektivitetin e tyre

Vendimet për mbikëqyrjen elektronike u rritën me 25% midis 2018 dhe 2023 në Zvicër. Ky alternativë ndaj burgimit ka rezultuar efektive, vlerëson Këshilli Federal, sipas një raporti të fundit. Megjithatë, për momentin nuk parashikohet zgjerimi i përdorimit të saj.

Që nga viti 2018, mbikëqyrja elektronike e personave të dënuar është e mundur në gjithë Zvicrën përmes shiritave elektronikë, si alternativë ndaj vuajtjes së dënimit në burg. Kjo është e mundur vetëm nëse nuk ekziston rreziku që i dënuari të arratiset ose të kryejë vepra të tjera penale.

Mbikëqyrja elektronike ndihmon në zbutjen e problemit të mungesës së vendeve në burgje dhe lejon që të dënuarit të mbeten brenda rrethit të tyre shoqëror gjatë ekzekutimit të dënimit, gjë që lehtëson shumë ri-integrimin e tyre, thuhet në deklaratën e qeverisë.

Diferenca midis kantoneve

Sipas raportit, midis 2018 dhe 2023, ka pasur një rritje prej 25% në vendimet që lejojnë mbikëqyrjen elektronike në 25 kantone. Megjithatë, ende ekzistojnë dallime të konsiderueshme midis kantoneve.

Kantonet urbane dhe ato që morën pjesë në projektin pilot para zbatimit të tij në gjithë vendin po përdorin më shumë këtë sistem. Vaud, Gjeneva dhe Berni janë më aktivë për nga numri i vendimeve, ndërsa procedurat praktike janë të ngjashme në të gjithë kantonet.

Nuk parashikohet zgjerim

U shqyrtua edhe çështja e zgjerimit të periudhave minimale dhe maksimale të përdorimit të mbikëqyrjes elektronike. Këto periudha përcaktohen në Kodin Penal: ose për ekzekutimin e një dënimi burgimi prej 20 ditësh deri në 12 muaj, ose në fund të ekzekutimit të dënimit, për një periudhë prej tre deri në 12 muaj, si një reduktim i dënimit. Më shumë se 90% e vendimeve përfshijnë rastin e parë.

Shumica e kantoneve konsiderojnë se standardi aktual është i përshtatshëm, duke marrë parasysh jurisprudencën e fundit të Gjykatës Federale. Kjo lejon që tani të merren parasysh edhe dënime pjesërisht të pezulluara deri në 36 muaj për qëllimin e mbikëqyrjes elektronike. Këshilli Federal ndan këtë qëndrim.

Eksperimente për dhunën seksuale dhe familjare

Mbikëqyrja elektronike e kryerësve të dhunës në familje dhe dhunës seksuale nuk u trajtua në raport, sipas Këshillit Federal. Eksperimente mbi këtë fushë po zhvillohen aktualisht në rreth dhjetë kantone.

Ministri i Drejtësisë, Beat Jans, rekomandon përdorimin më të gjerë të shiritave elektronikë dhe sistemeve alarmuese për të monitoruar kryerësit e dhunës ndaj grave. “Asnjë krim tjetër i dhunshëm nuk shkakton kaq shumë viktima sa dhuna ndaj grave,” ka theksuar ai disa herë.

Fribourg: Universiteti zëvendëson HEP-in, hapet Fakulteti i Edukimit

Në Fribourg, Kolegjit i Formimit të Mësuesve (HEP) nuk ekziston më. Ai është integruar në Universitetin e Fribourg, ku nga shtatori do të nisë punën Fakulteti i Edukimit dhe Formimit me rreth 2000 studentë.

Ky model, unik në Zvicër, bashkon për herë të parë të gjitha programet e përgatitjes së mësuesve  nga shkolla fillore deri në të mesmen  nën një çati të vetme. Synimi është rritja e cilësisë së studimeve, forcimi i dygjuhësisë dhe tërheqja e më shumë studentëve.

Autoritetet theksojnë se praktika profesionale mbetet pjesë thelbësore e formimit: studimet do të përfshijnë shumë javë stazhi për të garantuar përgatitje konkrete në klasë.

Edon Zhegrova afër transferimit te Juventus, zbulohet edhe paga e tij

E ardhmja e Edon Zhegrovës duket se do të lidhet me futbollin italian. Ylli kosovar ka arritur marrëveshje personale me Juventusin, sipas mediumit italian Tuttosport, i cili është afër klubit.

Sipas të njëjtit medium, nëse gjithçka shkon  sipas planit, 26-vjeçari do të firmosë një kontratë afatgjate me “Zonjën e Vjetër” dhe do të përfitojë 2.5 milionë euro në vit. Kontrata e mundshme mund të zgjasë deri në pesë vjet.

Tani, mbetet që Juventus të gjejë marrëveshje me klubin aktual të Zhegrovës, Lille. Klubi francez kërkon 25 milionë euro për kartonin e lojtarit, ndërsa italianët janë të gatshëm të paguajnë 20 milionë, duke marrë parasysh se kontrata e tij skadon vitin e ardhshëm.

Zhegrova kishte njoftuar më herët se nuk do ta rinovonte kontratën, dhe Lille synon ta shesë këtë verë për të mos e humbur falas vitin tjetër. Juventus ka në plan të bashkojë Zhegrovën me Jonathan David, duke rikrijuar çiftin e suksesshëm që kishin te Lille sezonin e kaluar.

Përveç Juventusit, interesim për Zhegrovën ka treguar edhe Olympique Marseille, por futbollisti preferon të largohet nga Franca për të bërë një hap përpara në karrierë. Napoli kishte shfaqur gjithashtu interes më herët, por tashmë është tërhequr nga ky transferim.

Zhegrova nuk ka luajtur që nga dhjetori i vitit të kaluar për shkak të një lëndimi, ndërsa përkohësisht ishte lënë edhe jashtë stërvitjeve. Aktualisht po stërvitet me Lillen, por mendja e tij është e fokusuar te e ardhmja në Itali.

Dardanët i bëjnë thirrje speciale Leon Avdullahut për të luajtur me Kosovën

Tifozeria e Kombëtares së Kosovës, Dardanët, i ka bërë një thirrje futbollistit të talentuar Leon Avdullahu. Ata e kanë përshkruar si “yllin e Kosovës” dhe e kanë ftuar të qëndrojë i përkushtuar për Kombëtaren.

Në një postim në faqen e tyre, Dardanët shkruajnë:

“LEON, Kosova është vendi i gjyshit e babit tënd. Ti je shqiponja që gëzon Kombin. Vetëm këtu nuk je i huaj.”

Ata theksojnë se nuk kanë bërë më parë thirrje të drejtpërdrejta për një lojtar, por këtë herë e shohin të domosdoshme për shkak të ofertave nga kombëtare të tjera, transmeton albinfo.ch.

“Leon do të thotë Luan. Luanët janë të fortë vetëm tek kombëtarja që përfaqësojnë. Këtu do të jesh gjithmonë mbret. Pas teje do të kesh gjithmonë mbështetjen e Dardanëve, edhe në momentet e vështira,” shkruajnë ata.

Mesazhi përfundimtar i tifozëve është i qartë:

“Leon, mos harro: Këtu vlen. Këtu çmohesh. Këtu do të të duan pa interes.”

 

 

Evropa mes dy zgjedhjeve: Armatim nga SHBA apo zhvillim vendor?

Ndërsa Evropa hyn në një fazë të re të investimeve masive në mbrojtje, dilema thelbësore është: të mbështetet te teknologjia amerikane apo të fuqizojë industrinë ushtarake të kontinentit?

Për 23 shtetet që janë pjesë e BE-së dhe NATO-s, angazhimi për të shpenzuar 3.5% të PBB-së në mbrojtje përkthehet në rreth 270 miliardë euro shtesë në vit. Shumica e këtyre fondeve shkojnë për pajisje ushtarake dhe rekrutim, shkruan Euractiv, përcjell albinfo.ch. Por vendimi i madh është se ku do të investohen këto para: në blerje nga jashtë apo në ndërtimin e kapaciteteve të brendshme?

Armatimi amerikan  i avancuar, por i shtrenjtë

Pajisje si F-35 dhe sistemi Patriot janë shumë të kërkuara. Një bateri Patriot kushton rreth 1 miliard dollarë dhe çdo raketë 4 milionë. Disa shtete, si Polonia, kanë zgjedhur këtë rrugë duke përparuar shpejt në modernizimin e ushtrisë së tyre.

Zhvillimi vendor  më ekonomik dhe strategjikisht i qëndrueshëm

Alternativa evropiane, si sistemi SAMP/T, ofron zgjidhje të ngjashme me kosto më të ulët. Franca, Spanja dhe Gjermania janë ndër vendet që shtyjnë për pavarësi strategjike, përmes projekteve si FCAS,  një avion luftarak i gjeneratës së ardhshme.

Polonia: përparësi shpejtësisë, jo bashkëpunimit evropian

Varshava ka dyfishuar buxhetin e saj ushtarak dhe ka bërë blerje të mëdha nga SHBA dhe Koreja e Jugut, shpesh duke anashkaluar projektet e përbashkëta evropiane. Kjo ka ngritur shqetësime për mungesën e kohezionit strategjik brenda BE-së dhe NATO-s.

Rreziqet e varësisë nga SHBA

Rikthimi i mundshëm i Trump dhe paqartësitë për angazhimin amerikan ndaj mbrojtjes së Evropës kanë nxitur debat për varësinë afatgjatë nga SHBA. Kritika gjithashtu ngrihen ndaj objektivave të NATO-s që bazohen në PBB, duke stimuluar më shumë shpenzime sesa ndërtim të kapaciteteve reale.

Rritja e çmimeve dhe sfidat në zinxhirin e furnizimit

Pushtimi i Ukrainës nga Rusia ka katërfishuar çmimet e municioneve. Linjat evropiane të prodhimit janë të ngadalta, ndërsa furnitorët amerikanë dhe aziatikë dorëzojnë më shpejt. Kjo rrit presionin ndaj vendeve që duan rezultate të menjëhershme.

 

 

Kantonet zvicerane do të detyrohen të përgatiten për kriza shëndetësore

Bashkëpunimi i ngushtë mes Konfederatës dhe kantoneve është në qendër të ndryshimeve të Ligjit për Epidemitë (EpA).

Zvicra duhet të jetë më e përgatitur për pandemitë, sipas Këshillit Federal. Koordinimi mes kantoneve dhe Konfederatës duhet të përmirësohet, ndërsa kalimi mes situatave të ndryshme duhet të jetë më i qartë. Megjithatë, Këshilli Federal refuzon futjen e vaksinimit të detyrueshëm.

“Pandemia e koronavirusit e vuri në provë Ligjin për Epidemitë. Ai e tregoi vlerën e vet, pasi i lejoi Zvicrës ta përballonte situatën relativisht mirë,” theksoi ministrja federale e Shëndetësisë, Elisabeth Baume-Schneider. “Por pandemia gjithashtu nxori në pah boshllëqe në ligj. Duam të jemi më të përgatitur për një krizë të ardhshme shëndetësore.”, tha ajo transmeton albinfo.ch.

Plane të detyrueshme krize

Konfederata dhe kantonet do të jenë më të përgatitura për të mbrojtur shëndetin e popullsisë. Duke zhvilluar plane të detyrueshme krize, autoritetet do të mund të marrin masa parandaluese në kohë dhe më me efektivitet.

“Do të shmanget konfuzioni,” shtoi Lukas Engelberger, president i Konferencës së Drejtorëve Kantonalë të Shëndetësisë.

Kompetenca të përcaktuara

Janë saktësuar edhe kompetencat e Këshillit Federal. Ai do të duhet të konsultojë Parlamentin përpara se të shpallë një “situatë të veçantë”. Kantonet do të ruajnë të drejtën për të vendosur kufizime, por Konfederata mund të marrë masa në nivel kombëtar nëse është e nevojshme.

Përgjegjësia për furnizimin me mallra mjekësore mbetet tek kantonet, por Këshilli Federal ka juridiksion zëvendësues. Në rast se kantonet dhe sektori privat nuk garantojnë furnizimin, Konfederata mund t’i prodhojë vetë barnat.

Lufta kundër rezistencës ndaj antibiotikëve

Ligji i ri parashikon edhe masa për të luftuar rezistencën ndaj antibiotikëve dhe për të parandaluar infeksionet e lidhura me kujdesin shëndetësor. Për më tepër, do të inkurajohet financiarisht zhvillimi dhe disponueshmëria e antibiotikëve për të forcuar kërkimin.

Çmimet e energjisë elektrike bien në Gjenevë, përveç për konsumatorët e vegjël

Nga 1 janari, çmimet e energjisë elektrike në Gjenevë do të ulen, por jo për të gjithë konsumatorët. Familjet dhe përdoruesit e vegjël do të përballen me një rritje të lehtë në faturat e tyre, si pasojë e një metode të re faturimi të imponuar nga Konfederata.

Deri më tani, kostoja e matjes së konsumit të energjisë elektrike llogaritej në bazë të sasisë së konsumuar. Nga viti i ardhshëm, ajo do të faturohet me një tarifë fikse mujore. Shërbimet Industriale të Gjenevës (SIG) njoftuan të mërkurën se kjo shumë do të jetë 6,70 franga në muaj.

Kjo mënyrë e re llogaritjeje, e përcaktuar nga ligji i ri federal për furnizimin me energji elektrike, do t’i vendosë konsumatorët e vegjël në disavantazh, pasi ata deri më tani kishin paguar më pak. Nga ana tjetër, bizneset e vogla dhe të mesme (SME) do të përfitojnë, transmeton albinfo.ch.

Në shifra, një familje mesatare që konsumon rreth 3,000 kWh në vit do të shohë faturën e saj mujore të rritet me 1,40 franga, duke arritur në 64 franga. Ndërsa një zejtar që konsumon rreth 30,000 kWh/vit do të përfitojë një ulje prej 6,60 frangash në muaj.

Gaz më i lirë

SIG njoftoi gjithashtu se duke filluar nga tetori do të ketë një ulje të çmimit të gazit. Për gazin Vital Bleu, produkti më i përdorur, çmimi për kWh do të ulet nga 12,58 në 11,18 centime, falë një situate më të qetë në treg. Megjithatë, edhe kjo ulje nuk do të favorizojë konsumatorët më të vegjël.

Një auditim i kryer nga SIG tregoi se kompania kishte aplikuar tarifa preferenciale për konsumatorët me konsum të ulët, një praktikë që nuk është në përputhje me standardet e industrisë. Për këtë arsye, SIG vendosi të rishikojë faturimin dhe ta balancojë atë.

Konsumatorët që përdorin deri në 10,000 kWh/vit do të shohin një rritje prej 20% në faturat e tyre. Për të zbutur këtë ndikim, SIG do të ofrojë bonuse energjie, të cilat do të jenë më të larta sa më i ulët të jetë konsumi.

Operacion i gjerë kundër falsifikimit të parave në Evropë: Sekuestrohen miliona

Një operacion i koordinuar nga Europol në 18 shtete ka çuar në ndalimin e një rrjeti të madh të shpërndarjes së parave të falsifikuara përmes shërbimeve postare. Gjatë këtij aksioni u sekuestruan rreth 297 pako me monedha false, përfshirë euro, dollarë amerikanë dhe paund britanikë, me një vlerë totale prej mbi 66 milionë eurosh.

Hetimi, i cili zgjati nga tetori 2024 deri në mars 2025 dhe u udhëhoq nga Austria, Portugalia dhe Spanja, zbuloi disa rrjete kriminale ndërkombëtare që vepronin kryesisht jashtë BE-së, në rajone si Azia, Amerika dhe Lindja e Mesme.

Pjesa më e madhe e parave të sekuestruara ishin kartëmonedha të modifikuara të njohura si “para filmash”, që ngjajnë me kartëmonedhat reale, por mbajnë shenja që tregojnë falsifikimin. Këto shenja shpesh shpërfillen, çka i lejon kriminelët t’i përdorin si të ishin të vërteta.

Në operacion morën pjesë vendet:

Austria, Bullgaria, Kroacia, Çekia, Franca, Gjermania, Greqia, Irlanda, Italia, Holanda, Polonia, Portugalia, Rumania, Serbia, Spanja, Turqia, Mbretëria e Bashkuar dhe Shtetet e Bashkuara.