SHBA i bën thirrje Kosovës: Bashkohuni me urgjencë në projektet e gazit amerikan

Zëvendës shefja e ambasadës së SHBA-së në Prishtinë, Anu Prattipati, i ka kërkuar zyrtarisht Kosovës që të bëhet pjesë e projekteve rajonale të gazit natyror të lëngshëm (GNL) amerikan. Përmes një opinioni mbi sigurinë energjetike, diplomatja tërhoqi vëmendjen se vendi po përballet me një varësi gjithnjë e më të madhe nga importi i rrymës.

​Sipas Prattipati, Kosova duhet të veprojë pa vonesë, pasi ndërtimi i infrastrukturës kërkon kohë dhe vonesat mund të bëjnë që furnizimet amerikane të orientohen drejt tregjeve të tjera. Ajo përmendi mundësitë e lidhjes me “Korridorin Vertikal të Gazit”, terminalin në Kroaci apo gazsjellësin Aleksandrupolis-Shkup.

​”Administrata e presidentit Trump prioritet kryesor e ka uljen e varësisë së Evropës nga energjia ruse. Ne e nxisim Kosovën të hyjë në partneritet afatgjatë energjetik me Amerikën”, ka thënë Prattipati, duke theksuar se kjo zgjedhje strategjike do të forcojë ekonominë dhe sigurinë e vendit.

Kaos dhe dyshime për manipulim me biletat e Botërorit: FIFA nën hetim zyrtar një javë para startit

Vetëm një javë para fillimit të Kupës së Botës 2026, shtohen pikëpyetjet e mëdha rreth tregut të biletave, ndërsa situata mes premtimeve të FIFA-s dhe realitetit në terren po shpërthen në një skandal të përmasave ligjore. Edhe pse presidenti i FIFA-s, Gianni Infantino, pati deklaruar me bujë se turneu është “plotësisht i vendosur dhe i shitur”, raportimet e fundit zbulojnë mijëra bileta ende të lira dhe një skemë të paqartë çmimesh.

​Sipas të dhënave të fundit nga platforma analitike TicketData, përpara nisjes së turneut ishin të disponueshme rreth 74,000 bileta për 86 nga 104 ndeshjet gjithsej. Ndërsa ndeshjet e superfuqive si Argjentina, Brazili apo Anglia nuk pritet të kenë hapësira bosht, takimet e ekipeve më pak tërheqëse—si Bosnjë-Katar apo Kongo-Uzbekistan—po hasin vështirësi serioze në shitje. E njëjta krizë po prek edhe vendet organizatore: nga nëntë ndeshjet e SHBA-së, Meksikës dhe Kanadasë, vetëm dy rezultojnë të shitura plotësisht. Për shembull, në ndeshjen hapëse të Meksikës ndaj Afrikës së Jugut ka ende qindra vende të lira, me çmime që prekin shifrën absurde prej 2,273 dollarësh.

​Kjo situatë ka alarmuar autoritetet amerikane. Prokurorët e Nju-Jorkut dhe Nju-Xhersit kanë nisur tashmë hetime zyrtare ndaj FIFA-s nën dyshimet për rritje artificiale të çmimeve, mashtrim të tifozëve dhe mungesë të plotë transparence. Hetimet e para tregojnë se shumë blerës që paguan për kategori të larta, përfunduan në ulëse me vlerë shumë më të ulët dhe larg fushës. Gjithashtu, kritikë e madhe po bëhet ndaj sistemit “variable pricing” (çmimet e ndryshueshme) të përdorur nga FIFA, ku strukturat e kostove u mbajtën të fshehura gjatë shortit dhe u rritën deri në 50% në fazat e fundit.

​Gjithçka ndërlikohet edhe më tej me shfaqjen e mijëra biletave në tregun sekondar, në platforma si SeatGeek apo StubHub, ku shpesh çmimet janë më të ulëta se ato zyrtaret e FIFA-s. Analistët e sportit ngrenë dyshime se vetë shtëpia botërore e futbollit mund të jetë duke i zhvendosur biletat në këto kanale në mënyrë të organizuar, me qëllim që të shmangë imazhin e stadiumeve gjysmë-bosh që do të dëmtonte rëndë reputacionin e turneut.

​Deri më tani, FIFA ka zgjedhur të mos u përgjigjet qartë këtyre pretendimeve, duke u mjaftuar me thirrjet për të përdorur platformën e saj zyrtare të rishitjes. Megjithatë, kur duhen edhe pak ditë nga dasma e madhe e futbollit botëror, debati nëse ky turne është vërtet “i shitur” apo thjesht një treg i manipuluar, mbetet tema më e nxehtë në planet.

Zvicra mobilizon 4,000 ushtarë për sigurinë e Samitit G7 në Evian

Forcat e Armatosura të Zvicrës do të angazhojnë rreth 4,000 ushtarë për të mbështetur operacionet e sigurisë gjatë Samitit G7, i cili do të mbahet në Evian të Francës nga 12 deri më 17 qershor.

Sipas autoriteteve zvicerane, ushtarët do të mbështesin kantonet e Gjenevës, Vaud dhe Valais, duke lehtësuar punën e forcave policore dhe organeve civile të sigurisë. Detyra kryesore e ushtrisë do të jetë mbrojtja e infrastrukturës kritike, përfshirë Aeroportin e Gjenevës, si dhe mbështetja në kontrollin kufitar dhe monitorimin e zonave të ndjeshme.

Forcat Ajrore zvicerane do të forcojnë gjithashtu patrullimet ajrore, ndërsa kufizime të përkohshme të hapësirës ajrore do të jenë në fuqi nga 10 deri më 18 qershor. Autoritetet presin një rritje të ndjeshme të trafikut ajror në rajonin e Lozanës gjatë zhvillimit të samitit.

Përveç mbikëqyrjes së Liqenit të Gjenevës dhe rrugëve kryesore, ushtria do të ofrojë kapacitete në fushën kibernetike, mbrojtjen kundër dronëve dhe mbrojtjen nga kërcënimet bërthamore, biologjike dhe kimike. Megjithatë, autoritetet theksuan se ruajtja e rendit publik dhe sigurisë mbetet përgjegjësi ekskluzive e policisë dhe institucioneve civile kantonale.

Vendimi për angazhimin e trupave ushtarake u miratua nga Këshilli Federal në fillim të vitit, pas kërkesave të kantoneve kufitare që do të përballen drejtpërdrejt me sfidat e sigurisë gjatë samitit ndërkombëtar.

Ndërkohë, në Gjenevë do të mobilizohen të gjithë 1,500 efektivët e policisë, të mbështetur nga forca shtesë nga kantone të tjera zvicerane dhe mjete speciale, përfshirë automjete me topa uji të ardhura nga Gjermania.

Në prag të samitit, koalicioni protestues “No G7” ka kritikuar kushtet e vendosura nga autoritetet për organizimin e demonstratave në Gjenevë, duke i cilësuar ato si të tepruara dhe të vështira për t’u zbatuar. Përfaqësuesit e koalicionit kanë kërkuar rishikimin e disa masave, ndërsa bisedimet me autoritetet lokale pritet të vazhdojnë.

 

Përdorimi i kokainës vazhdon të rritet në Zvicër

Përdorimi i kokainës në Zvicër po vazhdon të shënojë rritje, sipas një analize të publikuar nga organizata Addiction Suisse. Të dhënat tregojnë se substanca po përdoret gjithnjë e më shumë, veçanërisht nga burrat dhe të rinjtë e moshës 18 deri në 34 vjeç.

Sipas Anketës Zvicerane të Shëndetit të vitit 2022, rreth 1 për qind e popullsisë ka konsumuar kokainë gjatë 12 muajve të fundit, që korrespondon me afërsisht 60 mijë persona në nivel kombëtar. Megjithatë, ekspertët e Addiction Suisse vlerësojnë se numri real i përdoruesve është dukshëm më i lartë, duke u bazuar në burime të tjera të të dhënave, përfshirë analizat e ujërave të zeza.

Organizata thekson se përdorimi i kokainës nuk kufizohet më vetëm në grupe të caktuara shoqërore, por është përhapur në shtresa të ndryshme të popullsisë. Një pjesë e konsiderueshme e konsumatorëve janë persona të integruar mirë në shoqëri, me nivel të lartë arsimimi dhe të angazhuar në jetën profesionale.

Përveç përdoruesve të rastësishëm, ekziston edhe një grup që konsumon kokainë në mënyrë të rregullt ose intensive, duke u përballur me rreziqe të shtuara për shëndetin fizik dhe mendor, si dhe me pasoja sociale dhe profesionale.

Analiza tregon se një pjesë e konsumit ndodh edhe gjatë ditëve të punës. Në disa sektorë profesionalë, kokaina përdoret si mjet për të rritur performancën, për të qëndruar zgjuar për periudha të gjata ose për të forcuar vetëbesimin. Sektorët më të prekur përfshijnë industrinë e gastronomisë, ndërtimit, si dhe fushën e artit dhe argëtimit.

Sipas Addiction Suisse, faktorë si presioni për rezultate, oraret e gjata dhe të parregullta të punës, dinamika e fortë e grupit dhe pasiguria në tregun e punës kontribuojnë në rritjen e përdorimit të kësaj substance.

Ekspertët paralajmërojnë se kalimi nga përdorimi sporadik në varësi është shpesh gradual dhe i vështirë për t’u vënë re. Në shumë raste, personat e prekur kërkojnë ndihmë vetëm pasi problemet shëndetësore, sociale ose profesionale bëhen të dukshme dhe të pamundura për t’u fshehur.

Autoritetet dhe organizatat e shëndetit publik po bëjnë thirrje për rritjen e ndërgjegjësimit dhe forcimin e masave parandaluese për të përballuar këtë fenomen në rritje.

 

Mërgata kosovare në Zvicër voton më 6 qershor në ambasadë dhe konsullata

Ambasada e Republikës së Kosovës në Zvicër ka njoftuar se procesi i votimit fizik për qytetarët e Kosovës të regjistruar paraprakisht do të zhvillohet më 6 qershor 2026 në përfaqësitë diplomatike të Kosovës në Zvicër.

Sipas njoftimit, votimi do të mbahet në Ambasadën e Republikës së Kosovës në Bernë, si dhe në Konsullatat e Republikës së Kosovës në Gjenevë dhe Cyrih. Të drejtë vote kanë vetëm qytetarët që janë regjistruar paraprakisht për votim fizik në këto përfaqësi diplomatike.

Ambasada ka bërë të ditur se Komisioni Qendror i Zgjedhjeve (KQZ) ka miratuar një vendim që u mundëson qytetarëve të votojnë edhe me dokumente identifikimi të Kosovës që kanë kaluar afatin e vlefshmërisë. Ky vendim vlen vetëm për votuesit e regjistruar paraprakisht për votim fizik në përfaqësitë diplomatike.

Dokumentet e pranueshme për identifikim janë pasaporta, letërnjoftimi dhe leja e vozitjes e Republikës së Kosovës.

Sipas autoriteteve, ky vendim synon t’u mundësojë bashkatdhetarëve ushtrimin e së drejtës kushtetuese për të votuar edhe në rastet kur dokumentet e tyre të identifikimit janë të skaduara.

Për shkak të pjesëmarrjes së madhe që pritet në procesin zgjedhor, qytetarëve u rekomandohet përdorimi i transportit publik për të shmangur vështirësitë në qarkullim dhe parkim pranë qendrave të votimit.

Autoritetet u kanë bërë thirrje qytetarëve të regjistruar që të marrin pjesë në votim, duke theksuar se pjesëmarrja në zgjedhje është një e drejtë themelore demokratike dhe mënyra më e drejtpërdrejtë për të shprehur vullnetin e tyre.

Çfarë duhet të dini për patentën e re digjitale të shoferit në Zvicër?

Patentat aktuale zvicerane të drejtimit, ashtu si kartat zyrtare të identitetit, janë në të njëjtin format si kartat e kreditit. Por shumë shpejt do të jetë i disponueshëm një version më i ri. Pra, a do të jetë i detyrueshëm ndërrimi i tyre?

Më 3 qershor, Këshilli i Shteteve miratoi një propozim nga Komisioni i Transportit i Këshillit Kombëtar për futjen e një patente elektronike.

Sipas Komisionit, “kërkesa për të mbajtur dokumente fizike është një koncept i vjetëruar”.

Në vend të kësaj, “dokumentet digjitale të identitetit mund të integrohen pa probleme me shërbimet administrative online, duke thjeshtuar ndjeshëm procedurat, jo vetëm për qytetarët, por edhe për autoritetet”.

Për më tepër, “kontrolle më efikase mund të kryhen me dokumente digjitale, të cilat do të përmbajnë gjithashtu të njëjtin informacion si versioni analog”, sipas deputetes Esther Friedli.

Megjithatë, ky koncept nuk është krejt i ri: mbi 100,000 leje elektronike për nxënës drejtimi janë lëshuar në Zvicër që nga futja e tyre në vitin 2023.

Çfarë vjen më pas?

Miratimi i mocionit në nivel legjislativ do të vërë në lëvizje rrotat, pa qëllim lojë fjalësh.

Prezantimi i versionit digjital është planifikuar për vjeshtën e vitit 2026.

Kjo do të thotë që sapo të krijohet dhe të jetë i disponueshëm për përdorim, shoferët në Zvicër do të jenë në gjendje të heqin patentat fizike nga portofolet e tyre dhe të përdorin vetëm ato që shfaqen në telefonat e tyre celularë.

Megjithatë, nëse ju pëlqen versioni i patentës së shoferit me kartë krediti dhe nuk doni të hiqni dorë prej saj, nuk do të keni nevojë: Versioni digjital është opsional, jo i detyrueshëm, dhe forma fizike do të mbetet e vlefshme, shkruan thelocal, transmeton albinfo.ch.

A do të jenë në gjendje banorët e huaj të marrin edhe patentën elektronike?

Nëse keni një patentë shoferi zvicerane, atëherë po, mund të merrni edhe versionin digjital.

Por shoferët me patentë të lëshuara në vende të tjera nuk do të jenë në gjendje të hyjnë në versionin elektronik të dokumentit zviceran,

Nga letra në plastikë në digjital

Nëse keni drejtuar në Zvicër për një kohë, me siguri e mbani mend versionin blu të letrës së letrës, i cili u prezantua në vitin 1977 dhe ishte i vetmi në përdorim deri në vitin 2003.

Atëherë u lëshua modeli aktual plastik – i konsideruar se ofron mbrojtje më të mirë kundër falsifikimit.

Megjithatë, versioni në letër mbeti në përdorim deri më 31 tetor 2024 – data nga e cila nuk ishte më i vlefshëm.

Dhe ka më shumë në frontin e ‘teknologjisë’ së shoferit

Në vitin 2023, Zvicra prezantoi gjithashtu një version elektronik të skicës së saj të autostradës.

Ashtu si patenta e ardhshme digjitale e shoferit, ky version elektronik ishte gjithashtu opsional, me ngjitëset origjinale të letrës që mbetën gjithashtu të vlefshme.

Për sa kohë që shoferët kanë një ose një tjetër, forma e saj nuk ka rëndësi.

Parlamenti zviceran refuzon kthimin e taksimit të përbashkët të bashkëshortëve

Senati të enjten hodhi poshtë me një diferencë të ngushtë një iniciativë nga Partia e Qendrës për të luftuar rezultatin e një votimi mbarëkombëtar marsin e kaluar për t’i dhënë fund taksimit të përbashkët të bashkëshortëve. Refuzimi, me 24 vota pro dhe 21 kundër, vjen pas një refuzimi të ngjashëm më parë në Dhomën e Përfaqësuesve.

Në mars, qytetarët zviceranë votuan në favor të taksimit individual me një shumicë prej 54.2%, duke i dhënë kështu fund taksimit të përbashkët të çifteve të martuara që ka qenë në fuqi që nga viti 1984. Por Partia e Qendrës beson se ky sistem i dyfishtë deklarimi për bashkëshortët penalizon familjet me të ardhura të vetme.

Prandaj vendosi të mbajë iniciativën e saj “Për t’i dhënë fund diskriminimit në martesë”. Iniciativa, e cila ka të bëjë vetëm me taksimin e drejtpërdrejtë federal, do të sanksiononte taksimin e përbashkët në Kushtetutë. Megjithatë, pabarazitë që rezultojnë do të eliminoheshin.

Për shembull, Qendra po propozon një llogaritje alternative të taksave që do të bënte të mundur zgjedhjen midis dy modeleve: taksimit të përbashkët dhe taksimit të zbatueshëm për personat e pamartuar, raporton swissinfo. Autoritetet tatimore do të zgjidhnin llogaritjen më të favorshme për secilin çift, transmeton albinfo.ch.

Teksti i jep parlamentit tre vjet për të vendosur mbi zbatimin praktik. Qeveria do të zbatonte llogaritjen alternative nëse nuk do të gjendej asnjë zgjidhje brenda kësaj periudhe.

Respektimi i zgjedhjes popullore

Shumica në Senat e konsideroi një masë të tillë si kundërproduktive. Disa anëtarë argumentuan se do të gjeneronte shumë burokraci. Do të ishte gjithashtu shumë më e kushtueshme se taksimi individual, tha Andrea Caroni i Radikal-Liberalëve të qendrës së djathtë.

Mbi të gjitha, disa anëtarë pretenduan se do të ishte në kundërshtim të drejtpërdrejtë me taksimin individual të zgjedhur nga populli. Vendimi i popullit duhet të respektohet, argumentuan disa senatorë në të majtë dhe në radhët liberale. Këshilli Federal është gjithashtu kundër iniciativës së Qendrës.

Votuesit do të kenë fjalën e fundit mbi iniciativën, me një votim mbarëkombëtar që pritet të zhvillohet në nëntorin e ardhshëm, jo ​​më herët.

Transporti publik në Zvicër është i sigurt, përveç në një zonë

Zvicra është një nga vendet më të sigurta në Evropë kur bëhet fjalë për transportin publik. Shinat performojnë veçanërisht mirë. Përjashtim: transporti urban.

Zvicra konsiderohet si një nga vendet më të sigurta në botë – edhe në fushën e transportit publik. Kjo tregohet nga Raporti i Sigurisë 2025 i Zyrës Federale të Transportit (BAV). Vitin e kaluar, asnjë pasagjer nuk u vra në trafikun hekurudhor, teleferiku dhe anijeve. Numri i të plagosurve rëndë mbeti në rangun njëshifror.

Hekurudha po ecën veçanërisht mirë. Në krahasimin evropian, Zvicra është në vendin e tretë pas Mbretërisë së Bashkuar dhe Holandës, sipas BAV. Sipas Zyrës Federale, Zvicra ka vlerat më të mira në Evropë për të parë vetëm pasagjerët e vrarë dhe të plagosur rëndë.

Nëse, përveç pasagjerëve, BAV përfshin edhe stafin, përdoruesit e tjerë të rrugës dhe trafikun e mallrave, shfaqet një pamje e përzier: Numri i aksidenteve të rënda dhe lëndimeve të rënda ishte në rangun e sipërm të pesë viteve të fundit në vitin 2025, raporton SRF, transmeton albinfo.ch. Numri i të vdekurve ishte mesatarisht.

Trafiku i qytetit është veçanërisht i rrezikshëm

Situata në trafikun urban është shumë më e tensionuar. Në trafikun e tramvajit dhe autobusëve, numri i pasagjerëve të plagosur rëndë dhe me lëndime vdekjeprurëse është rritur vitet e fundit. Në vitin 2025, tre persona vdiqën.

BAV ia atribuon shumë nga këto aksidente shkeljeve të rregullave të trafikut. Shpesh, përdorues të tjerë të rrugës shkaktuan përplasjet. Së bashku me kompanitë e transportit, Zyra Federale reagoi me kundërmasa. Vitin e kaluar, industria nisi, ndër të tjera, një fushatë parandaluese që u bën thirrje pasagjerëve të qëndrojnë në tramvaje dhe autobusë.

Rriten çmimet e pronave të banimit në Kosovë

Agjencia e Statistikave të Kosovës ka njoftuar se çmimet e pronave të banimit në tremujorin e parë të vitit 2026 janë rritur për 5.3 për qind krahasuar me tremujorin e parë të vitit të kaluar.

Sipas Indeksit të Çmimeve të Pronave të Banimit të publikuar nga kjo agjenci, krahasuar me tremujorin e katërt të vitit 2025 çmimet e pronave të banimit shënuan rritje prej 2.4 për qind.

Sipas ASK-së në rajonin e Prishtinës, çmimet e pronave të banimit u rritën me 1.4 për qind në tremujorin e parë të vitit 2026, krahasuar me tremujorin e parë të vitit 2025, transmeton albinfo.ch.

Ndërsa në rajonet e tjera të vendit, çmimet e pronave të banimit u rritën për 12.3 për qind në tremujorin e parë 2026, krahasuar me tremujorin e parë 2025.

Gjithnjë e më shumë pasagjerë të padisiplinuar në fluturime

Ka gjithnjë e më shumë pasagjerë të padisiplinuar në bordin e aeroplanëve. Kjo është ajo që del nga raporti vjetor i Zyrës Federale të Aviacionit Civil (UFAC). Në një rast veçanërisht serioz që përfshin kompaninë zvicerane, një burrë u dënua me burg.

Nga ndalimet e injoruara deri te lançimi i vakteve

Pasagjerët e padisiplinuar mund të jenë të llojeve të ndryshme. Pirja e duhanit pavarësisht ndalimit, refuzimi për të lidhur rripin e sigurimit ose abuzimi me konsumin e alkoolit, ndonjëherë i kombinuar me drogë. Por ka edhe episode më të pazakonta. Ka nga ata që nuk mund të durojnë pritjen dhe hapin derën e aeroplanit ose, në një rast tjetër, një burrë që ia hodhi vaktin një pasagjeri tjetër sepse kishte simpatizuar gruan e tij. Këto janë vetëm disa nga situatat me të cilat ekuipazhet duhet të përballen gjithnjë e më shpesh, madje edhe në fluturimet e planifikuara zvicerane.

Në vitin 2025, 2043 raste: +18% në një vit

Sipas UFAC, në vitin 2025 kishte 2,043 raste të të ashtuquajturve ‘pasagjerë të padisiplinuar’, ose pasagjerë që shkaktonin probleme në bord. Kjo është një rritje prej 18% krahasuar me vitin e kaluar.

Midis këtyre rasteve, 518 kanë të bëjnë me sulme verbale, të rritura me 45%: “Nuk i dimë shkaqet e sakta. Por ky është gjithashtu një fenomen në rritje në stacionet zvicerane, trenat dhe transportin tjetër publik. Prandaj nuk është një problem i kufizuar vetëm në aeroplanë”, shpjegoi Antonello Laveglia, zëdhënës i UFAC, raporton RSI, transmeton albinfo.ch.

Një dënim 10-mujor për sulm

Numri i rasteve më serioze është gjithashtu në rritje, siç ndodhi në mars 2024 në bordin e një fluturimi zviceran nga Newark (New Jersey) në Cyrih. Menjëherë pas ngritjes, një shtetas belg sulmoi disa asistentë fluturimi, duke i kërcënuar me vdekje dhe duke u përpjekur të hynte në kabinën e pilotit.

Të hënën, burri u dënua nga gjykata kompetente e New Jersey me 10 muaj burg dhe rreth 70,000 dollarë kompensim.

Për Swiss ky është një vendim i rëndësishëm, pasi shoku i agresionit ende rëndon mbi anëtarët e ekuipazhit të përfshirë sot. “Jemi të kënaqur me këtë dënim. Ai dërgon një sinjal të qartë se çdo lloj dhune nuk mund të ketë qenë në bordin e një aeroplani”, tha Michael Pelzer, zëdhënës i Swiss.

Edhe pse këto episode mbeten të rralla, menaxhimi i pasagjerëve është një sfidë për linjat ajrore.

Raporti austriak: Vetëm 18.8% e prindërve në pushim janë baballarë

Dhoma e Punës e Vjenës (AK Wien) ka kritikuar atë që e përshkruan si “ritmi i kërmillit” i progresit në pjesëmarrjen e baballarëve në lejen prindërore, duke thënë se shumica e çifteve mbeten larg ndarjes së barabartë të përgjegjësive të kujdesit për fëmijët.

Vlerësimi u prezantua të martën së bashku me raportin e fundit të Monitorimit të Kthimit në Punë nga L&R Social Research. Sipas studimit, burrat përbënin 18.8 për qind të njerëzve që merrnin leje prindërore në vitin 2023.

Ndërsa kjo shifër mbetet relativisht e ulët, ajo shënon një përmirësim pas një rënieje të mëparshme. Pjesëmarrja e baballarëve arriti kulmin në 20.4 përqind në vitin 2017 përpara se të binte dhe më pas të fillonte të rritej përsëri nga viti 2021 e tutje. Studimi gjithashtu shqyrtoi përdorimin e Bonusit të Kohës Familjare, i cili zakonisht shoqërohet me “Muajin e Babait”, si dhe kthimin e grave në fuqinë punëtore pas lindjes së fëmijës.

Presidentja e AK, Renate Anderl, tha se kushtet për balancimin e punës dhe jetës familjare duhet të përmirësohen. Ndërsa janë regjistruar disa zhvillime pozitive, ajo tha se ka ende “shumë hapësirë ​​për përmirësim” kur bëhet fjalë për baballarët që marrin leje prindërore, raporton theinternational, transmeton albinfo.at.

Dhoma e Punës po bën thirrje për zgjerimin e ambienteve të kujdesit për fëmijë, të cilat janë të hapura gjatë gjithë vitit dhe janë të hapura për të gjithë ditën. Anderl tha se prindërit duhet të kenë të drejtë ligjore për një vend në kujdesin për fëmijë sapo fëmija të mbushë ditëlindjen e parë. Ajo gjithashtu bëri thirrje për një ndryshim kulturor në shoqëri dhe brenda kompanive për ta bërë lejen prindërore më të pranuar gjerësisht.

“Duhet thjesht të jetë e qartë se njerëzit mund të marrin pushim”, tha ajo.

Raporti i monitorimit mbulon periudhën nga viti 2006 deri në vitin 2023. Meqenëse leja prindërore mund të merret deri në tre vjet pas lindjes së një fëmije, studiuesit thanë se një vlerësim i vonuar është i nevojshëm.

Dhoma e Punës mirëpriti ndryshimet e bëra në vitin 2023 në Bonusin e Kohës Familjare. Përfitimi nuk zbritet më nga pagesat e ndihmës për kujdesin ndaj fëmijëve dhe pagesa ditore u dyfishua në atë kohë në 47.82 euro.

Sipas raportit, pjesa e përfituesve të Bonusit të Kohës Familjare u rrit me rreth katër pikë përqindjeje midis viteve 2022 dhe 2023, duke arritur në 15.3 përqind. Megjithatë, studiuesja Veronika Adensamer tha se shumë prindër ende nuk janë në dijeni se përfitimi ekziston.

Raporti zbuloi gjithashtu se kthimi i grave në punësim pas lejes prindërore ka vazhduar të rritet. Ndërkohë, baballarët në përgjithësi kthehen në punë shumë më shpejt. Vetëm 9 përqind e burrave të punësuar më parë qëndrojnë në shtëpi për më shumë se gjashtë muaj. Adensamer vuri në dukje se një numër në rritje i baballarëve me të ardhura më të larta po marrin leje prindërore dhe kryesisht po zgjedhin modelin e përfitimeve prindërore të bazuara në të ardhura.

Përdorimi i kokainës vazhdon të rritet në Zvicër

Përdorimi i kokainës në Zvicër është në rritje. Burrat dhe të rinjtë e moshës 18 deri në 34 vjeç e përdorin drogën veçanërisht shpesh, zbulon një analizë nga fondacioni jofitimprurës Addiction Switzerland.

Kokaina është substanca e dytë më e konsumuar ilegale në Zvicër pas kanabisit. Sipas Anketës së fundit Shëndetësore Zvicerane, të vitit 2022, rreth 1% e popullsisë ka përdorur kokainë në 12 muajt e fundit, tha Addiction Switzerland sot në një njoftim për shtyp.

Megjithatë, burime të ndryshme të dhënash, duke përfshirë analizat e ujërave të zeza, tregojnë se shkalla e përdorimit të kokainës në mesin e popullsisë mund të jetë edhe më e lartë, transmeton albinfo.ch.

Përdorimi i kokainës ka gjetur rrugën e saj drejt shtresave të mëdha të shoqërisë, tha fondacioni. Një pjesë e madhe e përdoruesve janë të integruar shoqërisht, të arsimuar mirë dhe të punësuar me fitim. Përveç përdoruesve të rastit, ekziston një grup që përdor kokainë rregullisht ose intensivisht dhe është në rrezik në rritje për probleme shëndetësore dhe sociale, paralajmëroi Addiction Switzerland.

Konsumi i konsiderueshëm ndodh edhe gjatë javës. Sektorët individualë profesionalë në të cilët kokaina ndonjëherë përdoret në mënyrë funksionale, për shembull, për të rritur performancën, vigjilencën ose vetëbesimin, janë mbresëlënës. Këto përfshijnë shërbimin e ushqimit, industrinë e ndërtimit dhe skenën e arteve dhe argëtimit.

Faktorët që kontribuojnë janë presioni i lartë për të kryer detyrat, orët e gjata ose të parregullta të punës, dinamika e theksuar e grupit dhe pasiguria në lidhje me punën, sipas Addiction Switzerland.

Kalimi nga përdorimi i rastësishëm në atë problematik është zakonisht gradual dhe ata që preken shpesh kërkojnë ndihmë vetëm kur problemet serioze personale, sociale ose profesionale bëhen të dukshme, përfundoi fondacioni.

Posta Zvicerane do të shkurtojë 60 vende pune me kohë të plotë

Kompania do të shkurtojë rreth 60 vende pune me kohë të plotë në fushën e IT-së në Zvicër dhe do të riorientojë aktivitetet e saj në këtë sektor.

Një procedurë konsultimi do të nisë në mesin e qershorit, tha kompania për agjencinë zvicerane të lajmeve Keystone-SDA, duke konfirmuar kështu një raport të botuar sot në Le Temps.

“Ne nuk po shkurtojmë asnjë vend pune në Zvicër për t’i kompensuar ato jashtë vendit. Vendndodhja në Portugali nuk do të zgjerohet për momentin”, tha kompania, transmeton albinfo.ch.

Posta Zvicerane konfirmoi gjithashtu se numri i stafit të prekur do të jetë ekuivalent me 60 pozicione, sipas dy burimeve që folën me Le Temps. Sipas gazetës, janë planifikuar gjithashtu rreth 20 ndryshime të kontratës së punës, përsëri për pozicionet e IT-së.

Posta Zvicerane thotë se shifrat përfundimtare do të publikohen pasi të përfundojë procesi, “ndoshta në vjeshtë”.

Kroaci: Rrëzohet një aeroplan i vogël, 4 të vdekur, 2 të zhdukur

Katër persona kanë humbur jetën sot pasi një aeroplan i vogël u rrëzua pranë qytetit Medulin në Istria, në bregdetin e Kroacisë.

“Sipas informacionit që është aktualisht në dispozicion, katër persona kanë humbur jetën “, tha policia, teksa nuk janë dhënë detaje të tjera.

Sipas raportimeve nga mediat kroate, operacionet e kërkimit janë duke u zhvilluar, ndërsa ekipet e shpëtimit kërkojnë dy persona të tjerë, transmeton albinfo.ch.

Agjencia zyrtare e lajmeve HINA raportoi se ishte një aeroplan gjerman që u nis nga Austria.

Këto janë adresat e përfaqësive diplomatike për votim më 6 qershor për Kuvendin e Kosovës

Komisioni Qendror i Zgjedhjeve në Kosovë ka njoftuar se më 6 qershor 2026, në përfaqësitë diplomatike të Republikës së Kosovës, do të zhvillohet votimi për zgjedhjet e parakohshme për Kuvendin e Republikës së Kosovës.

Të gjitha qendrat e votimit hapen në orën 07:00 dhe do të mbyllen në orën 19:00, sipas kohës lokale të çdo shteti.

Bëhet e ditur se 27,724 votuesit e regjistruar në 30 përfaqësi diplomatike do të mund të votojnë më 6 qershor 2026, pasi në listën votuese, e cila do të përdoret në këto përfaqësi diplomatike, janë vetëm emrat e shtetasve që kanë përzgjedhur këtë mënyrë votimi kur janë regjistruar si votues jashtë Kosovës gjatë periudhës së regjistrimit.

“Verifikimi i statusit mund të bëhet në çdo kohë përmes platformës elektronike: https://diaspora.kqz-ks.org/sq/AbroadVoter/AbroadVoterStatuses

Procesi i votimit do të zhvillohet në 47 vendvotime që u përkasin 17 ambasadave dhe 13 konsullatave të Republikës së Kosovës, të cilat janë të vendosura në 18 shtete të ndryshme”, thuhet në njoftim, transmeton albinfo.ch.

Këto janë listat e përfaqësive diplomatike dhe numri i votuesve të regjistruar në secilën prej tyre:

Viti: Arrestohen 11 persona për bixhoz të kundërligjshëm

Gjatë një aksioni policor të zhvilluar në fshatin Pozheran të Vitisë, Policia e Kosovës ka arrestuar 11 persona, nën dyshimin për përfshirje në organizimin e bixhozit të kundërligjshëm.

Sipas Policisë, hetuesit e Stacionit Policor në Viti, pas pranimit të informatave relevante dhe zhvillimit të veprimeve hetimore në koordinim me Prokurorin e Shtetit, kanë realizuar një bastisje më 4 qershor 2026 në një lokacion ku dyshohej se zhvillohej veprimtari e paligjshme.

“Më 04.06.2026 janë realizuar një bastisje në një lokacion në fshatin Pozheran, komuna e Vitisë, nën dyshimin se në këtë lokacion po zhvillohej veprimtari e kundërligjshme që ndërlidhet me veprën penale ‘Organizimi i skemave piramidale dhe bixhozit të kundërligjshëm’. Gjatë bastisjes janë arrestuar njëmbëdhjetë persona të dyshuar. Po ashtu në vendin e ngjarjes janë sekuestruar prova materiale që ndërlidhen me veprën penale të lartcekur, të cilat do të shërbejnë si dëshmi në procedurën penale”, thuhet në njoftim, transmeton albinfo.ch.

Me vendim të Prokurorit të Shtetit, rasti është proceduar në Prokurorinë Themelore në Gjilan për procedurë të rregullt gjyqësore.

Maqedoni e Veriut: Ulet numri i martesave, rritet numri i divorceve

Në Maqedoni të Veriut, gjatë vitit 2025, u lidhën 10.507 martesa, që përbën një rënie prej 5.1 përqind krahasuar me vitin e kaluar, sipas të dhënave nga Enti Shtetëror i Statistikave.

Sipas këtyre të dhënave, në të njëjtën periudhë, u regjistruan 2.185 divorce, ose 8 për qind më shumë se vitin e kaluar, teksa numri më i lartë i martesave ishte në gusht 1,362, që përfaqëson 13 për qind të numrit të përgjithshëm të martesave. Numri më i ulët i martesave ishte në mars, kur u lidhën 473 martesa, ose 4.5 për qind, transmeton albinfo.ch.

Të dhënat tregojnë se martesa më e zakonshme është martesa e parë. Ndër gratë, martesa e parë përbën 92.8 për qind, dhe ndër burrat 92.1 për qind. Burrat hyjnë më shpesh në martesa të dyta dhe të treta, martesa e dytë përbën 7.1 për qind, ndërsa martesa e tretë përbën 0.8 përvqind të numrit të përgjithshëm të martesave.

Mosha mesatare në martesën e parë është 27.5 vjeç për nusen dhe 30.2 vjeç për dhëndrin.

Sipas moshës, shumica e martesave në vitin 2025 u lidhën në grupmoshën nga 25 deri në 29 vjeç. Tek gratë në këtë grup, u regjistruan 3.448 martesa, ose 32.8 përqind, ndërsa tek burrat 3.750 martesa, ose 35.7 përqind.

Megjithatë, numri më i madh i divorceve ndodhi në grupmoshën nga 35 deri në 39 vjeç. Ndër gratë u regjistruan 400 divorce, ose 18.3 përqind, dhe ndër burrat, 381 divorce, ose 17.4 përqind.

Sipas kohëzgjatjes së martesës, shumica e divorceve ndodhën midis 5 dhe 9 viteve pas përfundimit të martesës. Në këtë kategori u regjistruan 478 divorce, që përfaqëson 21.9 përqind të numrit të përgjithshëm të divorceve.

Jona Rexhepi shpallet Kampione e Austrisë në balet klasik

Balerina e re Jona Rexhepi ka arritur një sukses të jashtëzakonshëm duke u shpallur këtë vit kampione e Austrisë në balet klasik, shkruan albinfo.at.

Jona  është 9 vjeçare, banon në Wels të Austrisë, ndërsa merret me balet që nga mosha 5 vjeçare dhe me përkushtim, disiplinë dhe dashuri të madhe për artin e vallëzimit ka ndërtuar një rrugëtim të suksesshëm. Pas shumë vitesh stërvitje intensive, ajo arriti të fitojë titullin më të lartë në nivel kombëtar në Austri.

Sukseset e saj nuk u kufizuan vetëm në arenën kombëtare. Në kampionatin botëror të vallëzimit në Poreç, (Kroaci), Jona përfaqësoi me sukses Austrinë dhe me performancën e saj solo arriti të fitojë vendin e tretë, duke u renditur ndër më të mirat në konkurrencën ndërkombëtare, raporton albinfo.at.

Ky rezultat është dëshmi e talentit, punës së palodhur dhe përkushtimit të saj ndaj baletit klasik. Familja, trajnerët dhe të gjithë ata që e kanë mbështetur janë krenarë për arritjet e Jonës dhe besojnë se ajo do të vazhdojë të korrë suksese edhe më të mëdha në të ardhmen.

Jona Rexhepi konsiderohet një nga talentet më premtuese të brezit të ri në balet dhe synon të vazhdojë pjesëmarrjen në gara kombëtare dhe ndërkombëtare, duke përfaqësuar me dinjitet Austrinë dhe komunitetin shqiptarë.

Evropa po përballet me mungesë punëtorësh

Pothuajse gjysma e ndërmarrjeve të vogla dhe të mesme në Bashkimin Evropian po hasin vështirësi serioze në gjetjen e punëtorëve me aftësitë e nevojshme, ndërsa procesi i rekrutimit të punëtorëve nga vendet jashtë BE-së vazhdon të mbetet i ndërlikuar dhe burokratik.

Sipas një sondazhi të ri të Eurobarometrit, 46 për qind e kompanive raportojnë vështirësi në gjetjen e stafit të kualifikuar. Megjithatë, vetëm 14 për qind e tyre kanë tentuar të punësojnë punëtorë nga vende joanëtare të BE-së gjatë dy viteve të fundit.

Komisioni Evropian paralajmëron se mungesa e fuqisë punëtore po prek një numër të madh sektorësh ekonomikë dhe se pothuajse 84 për qind e profesioneve ishin në mungesë në të paktën një shtet anëtar gjatë vitit 2023.

Ndër kompanitë që kanë provuar të rekrutojnë jashtë BE-së, më shumë se gjysma e përshkruajnë procesin si të vështirë. Pengesat kryesore janë procedurat komplekse të emigracionit dhe lejeve të punës, vështirësitë në gjetjen e kandidatëve të përshtatshëm dhe barrierat gjuhësore, transmeton albinfo.ch.

Situata ndryshon dukshëm nga një shtet në tjetrin. Në Gjermani rreth një e katërta e ndërmarrjeve kanë tentuar të punësojnë punëtorë nga jashtë BE-së, ndërsa në Maltë kjo shifër arrin në 48 për qind. Në vende të tjera si Franca, Suedia dhe Hungaria përqindja mbetet shumë më e ulët.

Komisioni Evropian vlerëson se potenciali për të tërhequr punëtorë nga jashtë BE-së mbetet ende i pashfrytëzuar, sidomos për ndërmarrjet e vogla dhe të mesme, të cilat përbëjnë 99 për qind të bizneseve në Evropë.

Shqipëria tronditet nga vrasja e zyrtarit policor

Një ngjarje e rëndë kriminale është shënuar mëngjesin e sotëm në Maliq (Shqipëri), ku gjatë aksionit për kapjen e të 43-vjeçarit të shpallur në kërkim Violand Braçellari, ka mbetur i vrarë në krye të detyrës efektivi i Shqiponjës Enea Mekolli dhe i plagosur kolegu i tij Edison Adri.

Autori i krimit ka hapur zjarr ndaj policisë pasi ata i kanë bërë thirrje për t’u dorëzuar, duke i marrë jetën 34-vjeçarit, ndërsa i plagosur rëndë mbeti edhe efektivi 36-vjeçar.

Viktima la pas bashkëshorten dhe një djalë të mitur, transmeton albinfo.ch.

Ngjarja ka shkaktuar tronditje të madhe në opinion, ndërsa kreu i qeverisë njoftoi shpalljen e tij ‘Dëshmor i Atdheut’.

Shqipëria vijon përgatitjet për Luksemburgun

 

 

Kombëtarja shqiptare ka vazhduar përgatitjet për ndeshjen miqësore ndaj Luksemburgut, duke zhvilluar seancën e radhës stërvitore në “Shtëpinë e Futbollit”.

Stërvitja u organizua në dy grupe, ku futbollistët që u aktivizuan në ndeshjen e fundit zhvilluan program rikuperues, ndërsa pjesa tjetër e ekipit u stërvit me intensitet të plotë nën drejtimin e stafit teknik.

Një pikëpyetje mbetet gjendja e sulmuesit Myrto Uzuni, i cili nuk u stërvit me grupin për shkak të një gjendjeje gripale. Stafi mjekësor po e vlerëson situatën e tij, ndërsa nuk përjashtohet mundësia që ai të zhvillojë një stërvitje të diferencuar gjatë ditës.

Probleme shëndetësore ka shfaqur edhe Anis Mehmeti, i cili ka kaluar një gjendje gripale gjatë natës dhe do të monitorohet në orët e ardhshme për të përcaktuar gatishmërinë e tij.

Kuqezinjtë do të zhvillojnë të nesërmen stërvitjen zyrtare në stadiumin “Air Albania”, duke hyrë në fazën finale të përgatitjeve para sfidës me Luksemburgun. Para seancës stërvitore, trajneri Rolando Maran dhe një futbollist i Kombëtares do të paraqiten në konferencën zyrtare për media.

Katy Perry konfirmohet për “Sunny Hill Festival”, ylli botëror vjen në Prishtinë

“Sunny Hill Festival” ka zbuluar emrin e parë të madh që do të ngjitet në skenën e edicionit të sivjetmë, duke konfirmuar pjesëmarrjen e këngëtares me famë botërore Katy Perry, transmeton albinfo.ch.

Lajmi u bë i ditur nga organizatorët e festivalit përmes një videoje ku shfaqet një bisedë mes Dua Lipës dhe Katy Perryt. Gjatë bisedës, Dua e pyet këngëtaren amerikane për planet e saj gjatë verës, ndërsa Perry zbulon se një nga destinacionet e saj do të jetë Prishtina.

Pjesëmarrja e autores së hiteve globale si “Firework”, “Roar”, “Dark Horse” dhe “California Gurls” pritet të jetë një nga momentet kulmore të festivalit dhe të tërheqë mijëra adhurues të muzikës nga Kosova dhe rajoni.

Edicioni i sivjetmë i “Sunny Hill Festival” do të mbahet më 31 korrik, 1 dhe 2 gusht, ndërsa organizatorët kanë paralajmëruar se së shpejti do të konfirmohen edhe të paktën dy emra të tjerë të mëdhenj të skenës ndërkombëtare.

Me konfirmimin e Katy Perryt, festivali nis fuqishëm prezantimin e programit të tij artistik, duke premtuar një tjetër verë spektakolare në Prishtinë./Albinfo.ch

https://www.instagram.com/reel/DZKOa_wtmN4/?igsh=aHdyNDU4b25zcTJx